ryfampicyna

Ryfampicyna to antybiotyk o szerokim spektrum działania, należący do grupy leków przeciwprątkowych. Jest to półsyntetyczna pochodna ryfamycyny B, która działa poprzez hamowanie RNA-polimerazy zależnej od DNA w komórkach bakteryjnych, co blokuje syntezę RNA i prowadzi do śmierci komórki patogenu.

Głównym zastosowaniem ryfampicyny jest leczenie gruźlicy, gdzie stanowi podstawowy składnik standardowych schematów terapeutycznych. Lek ten wykazuje również skuteczność w terapii trądu, brucelozy oraz niektórych zakażeń gronkowcowych. Ważną cechą ryfampicyny jest zdolność do penetracji do wnętrza komórek, co pozwala na eliminację bakterii wewnątrzkomórkowych.

W praktyce klinicznej ryfampicyna jest stosowana niemal zawsze w terapii skojarzonej z innymi lekami przeciwprątkowymi, co wynika z szybkiego rozwoju oporności przy monoterapii. Charakterystycznym działaniem niepożądanym leku jest pomarańczowe zabarwienie płynów ustrojowych (mocz, pot, łzy), co należy wyjaśnić pacjentowi przed rozpoczęciem terapii. Ryfampicyna jest silnym induktorem enzymów wątrobowych cytochromu P450, co prowadzi do licznych interakcji lekowych, zmniejszając stężenie i skuteczność wielu jednocześnie stosowanych leków.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Interakcje leku – Tadalafil Inventum 10 mg

Analizy kliniczne wykazały, że tadalafil, metabolizowany głównie przez CYP3A4, w dawkach 10 mg i 20 mg ulega istotnym interakcjom farmakokinetycznym i farmakodynamicznym. Inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol (200-400 mg/dobę) i rytonawir (200 mg 2x/dobę), znacząco zwiększają ekspozycję na tadalafil (AUC wzrost 2-4-krotny, Cmax wzrost do 22%), co może podnosić ryzyko działań niepożądanych. Induktory CYP3A4, np. ryfampicyna, zmniejszają AUC tadalafilu o 88%, potencjalnie obniżając jego skuteczność. Farmakodynamicznie, tadalafil nasila działanie hipotensyjne azotanów, co stanowi przeciwwskazanie do ich jednoczesnego stosowania; interakcja utrzymuje się ponad 24 godziny i wymaga 48-godzinnego odstępu przed podaniem azotanów. Ponadto, współpodawanie z doksazosyną (4-8 mg/dobę) znacząco nasila efekt hipotensyjny, zwiększając ryzyko omdleń, dlatego jest niewskazane. W przypadku innych leków przeciwnadciśnieniowych (amlodypina, enalapryl, metoprolol, bendrofluazyd, ARB) tadalafil w dawkach 10-20 mg nie wykazuje klinicznie istotnych interakcji, choć może powodować niewielkie obniżenie ciśnienia krwi.
alfuzosyna, azotany, czas protrombinowy, doksazosyna, działanie hipotensyjne, etynyloestradiol, finasteryd, induktor CYP3A4, inhibitor 5-alfa-reduktazy, inhibitor ACE, inhibitor CYP3A4, inhibitor PDE5, inhibitor proteazy, izoenzym CYP3A4, ketokonazol, kwas acetylosalicylowy, łagodny rozrost gruczołu krokowego, lek blokujący kanał wapniowy, lek blokujący receptor angiotensyny II, lek blokujący receptor α-adrenergiczny, lek blokujący receptor β-adrenergiczny, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwnadciśnieniowy, niedociśnienie ortostatyczne, obniżenie ciśnienia krwi, P-glikoproteina, ryfampicyna, rytonawir, substrat CYP1A2, substrat CYP2C9, teofilina, terbutalina, tiazydowy lek moczopędny, warfaryna
Leksykon leków
Interakcje leku – Lacipil 6 mg

Lacydypina, będąca pochodną dihydropirydyny i metabolizowana głównie przez izoenzym CYP3A4, wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Współpodawanie z beta-adrenolitykami, lekami moczopędnymi oraz inhibitorami ACE może nasilać efekt hipotensyjny, co wymaga regularnego monitorowania ciśnienia tętniczego. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak itrakonazol, zwiększają stężenie lacydypiny w osoczu, potencjalnie nasilając działania niepożądane, natomiast induktory CYP3A4 (np. ryfampicyna) obniżają jej stężenie, osłabiając efekt terapeutyczny. Ponadto, lacydypina może przeciwdziałać nefrotoksycznemu działaniu cyklosporyny, poprawiając przesączanie kłębuszkowe i przepływ nerkowy u pacjentów po przeszczepie nerki. Należy unikać jednoczesnego spożywania soku grejpfrutowego, który zwiększa biodostępność leku, oraz zachować ostrożność przy stosowaniu kortykosteroidów i tetrakozaktydu, które mogą osłabiać jego działanie hipotensyjne.
albumina, alfa-1-glikoproteina, antykoagulant doustny, beta-adrenolityk, białko osocza, biodostępność leku, cyklosporyna, cymetydyna, CYP3A4, cytochrom P450, digoksyna, działanie niepożądane, działanie terapeutyczne, efekt hipotensyjny, gospodarka wodno-elektrolitowa, inhibitor ACE, inhibitor konwertazy angiotensyny, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, itrakonazol, kortykosteroid, lacydypina, lek moczopędny, lek przeciwnadciśnieniowy, pochodna dihydropirydyny, pochodna sulfonylomocznika, przepływ nerkowy, przesączanie kłębuszkowe, ryfampicyna, sok grejpfrutowy, terapia wielolekowa, tetrakozaktyd, tolbutamid, warfaryna, wazodylatacja
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Leflunomid Egis 10 mg

Leflunomid wykazuje złożony profil farmakokinetyczny, kluczowy dla jego zastosowania w terapii chorób reumatycznych. Po podaniu doustnym lek jest szybko metabolizowany do aktywnego metabolitu A771726, który odpowiada za działanie terapeutyczne. Biodostępność leflunomidu wynosi 82-95%, a czas do osiągnięcia maksymalnego stężenia metabolitu w osoczu jest zmienny i wynosi od 1 do 24 godzin, niezależnie od obecności pokarmu. Aktywny metabolit charakteryzuje się długim okresem półtrwania około 2 tygodni, co uzasadnia stosowanie dawki nasycającej 100 mg przez 3 dni w celu szybszego osiągnięcia stanu równowagi. W stanie równowagi stężenie A771726 przy standardowej dawce 20 mg/dobę wynosi około 35 µg/ml, a kumulacja metabolitu jest 33-35-krotna w porównaniu do pojedynczej dawki. Metabolit wiąże się intensywnie z białkami osocza (głównie albuminami), przy czym wolna frakcja stanowi około 0,62% całkowitego stężenia, co ma znaczenie dla potencjalnych interakcji farmakokinetycznych.
4-trifluorometyloanilina, A771726, aktywator cytochromu P-450, biodostępność leflunomidu, biotransformacja, cholestyramina, ciągła ambulatoryjna dializa otrzewnowa, cymetydyna, dawka nasycająca, dializa otrzewnowa, dializoterapia, erytrocyt, farmakokinetyka, faza eliminacji, hemodializa, inhibitor cytochromu P-450, krążenie jelitowo-wątrobowe, leflunomid, metabolizm pierwszego przejścia, mikrosom, młodzieńcze reumatoidalne zapalenie stawów, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, podanie doustne, reumatoidalne zapalenie stawów, ryfampicyna, ściana jelit, trudność w połykaniu, węgiel aktywny
Leksykon leków
Interakcje leku – Zypsila 60 mg

Zyprazydon wykazuje złożony profil farmakologiczny, co wymaga szczególnej uwagi na potencjalne interakcje lekowe, zwłaszcza z lekami wydłużającymi odstęp QT (np. leki przeciwarytmiczne klasy IA i III, tiorydazyna, pimozyd, sertindol, halofantryna, fluorochinolony), które są przeciwwskazane ze względu na ryzyko torsade de pointes. Ponadto, zyprazydon może nasilać działanie depresyjne na ośrodkowy układ nerwowy (OUN) w połączeniu z innymi lekami o działaniu ośrodkowym (benzodiazepiny, opioidy) oraz alkoholem, co zwiększa ryzyko sedacji, hipotonii ortostatycznej, zaburzeń poznawczych i objawów pozapiramidowych. Zyprazydon wykazuje niewielki potencjał hamowania enzymów CYP2D6 i CYP3A4, co nie przekłada się na istotne klinicznie interakcje farmakokinetyczne z lekami metabolizowanymi przez te enzymy, takimi jak doustne środki antykoncepcyjne czy walproinian. Jednakże, induktory CYP3A4 (karbamazepina, ryfampicyna, ziele dziurawca) mogą obniżać stężenie zyprazydonu nawet o 35%, co może wymagać dostosowania dawki.
ataksja, CYP2D6, CYP3A4, doustny lek antykoncepcyjny, drgawki kloniczne mięśni, działanie sedatywne, enzym cytochromu P450, glikoproteina p, halofantryna, hiperrefleksja, hipotonia ortostatyczna, inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny i noradrenaliny, karbamazepina, ketokonazol, lek neuroleptyczny, lek przeciwarytmiczny klasy Ia i III, lek przeciwinfekcyjny, lek serotonergiczny, lek stabilizujący nastrój, lek wydłużający odcinek QT, lek zobojętniający kwas żołądkowy, monoterapia litem, objaw pozapiramidowy, odcinek QT, opioid, ośrodkowy układ nerwowy, ryfampicyna, rytonawir, selektywny inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny, sól litu, spożywanie alkoholu, terapia skojarzona, torsade de pointes, trójtlenek arsenu, walproinian, zaburzenie rytmu serca, zespół serotoninowy, ziele dziurawca, zyprazydon
Leksykon leków
Interakcje leku – Orebriton 60 mg

Tikagrelor jest substratem i łagodnym inhibitorem izoenzymu CYP3A4 oraz substratem i słabym inhibitorem glikoproteiny P (P-gp), co wpływa na jego interakcje farmakokinetyczne. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol, powodują znaczące zwiększenie ekspozycji na tikagrelor (2,4-krotne zwiększenie Cmax i 7,3-krotne AUC) oraz zmniejszenie stężenia aktywnego metabolitu, co zwiększa ryzyko działań niepożądanych i jest przeciwwskazane. Umiarkowane inhibitory CYP3A4 (np. diltiazem) podnoszą Cmax tikagreloru o 69% i AUC 2,7-krotnie, co wymaga ostrożności. Induktory CYP3A (np. ryfampicyna) obniżają ekspozycję tikagreloru (Cmax o 73%, AUC o 86%), zmniejszając jego skuteczność, dlatego ich stosowanie jest niezalecane. Cyklosporyna zwiększa Cmax tikagreloru 2,3-krotnie i AUC 2,8-krotnie, co wymaga zachowania ostrożności. Tikagrelor nie wpływa na CYP2C9, a jego jednoczesne stosowanie z heparyną, ASA czy desmopresyną nie zmienia farmakokinetyki ani działania przeciwpłytkowego.
alkaloid sporyszu, atorwastatyna, cyklosporyna, czas częściowej tromboplastyny po aktywacji, czas krzepnięcia po aktywacji, desmopresyna, digoksyna, etynyloestradiol, glikoproteina p, heparyna, induktor CYP3A, inhibitor konwertazy angiotensyny, inhibitor pompy protonowej, kinaza fosfokreatynowa, lewonorgestrel, rabdomioliza, rosuwastatyna, ryfampicyna, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, silny inhibitor CYP3A4, sok grejpfrutowy, symwastatyna, tikagrelor, tolbutamid, umiarkowany inhibitor CYP3A4, wąski indeks terapeutyczny
Leksykon leków
Interakcje leku – Bortezomib Glenmark 3,5 mg

Bortezomib wykazuje interakcje farmakokinetyczne głównie poprzez wpływ na izoenzymy cytochromu P450, zwłaszcza CYP3A4. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol i rytonawir, zwiększają AUC bortezomibu o około 35%, co wymaga wnikliwej obserwacji klinicznej pacjentów. Z kolei silne induktory CYP3A4, w tym ryfampicyna, karbamazepina, fenytoina, fenobarbital oraz ziele dziurawca, obniżają AUC bortezomibu o 45%, co może znacząco obniżyć skuteczność terapii i jest przeciwwskazaniem do jednoczesnego stosowania. Inhibitory CYP2C19, takie jak omeprazol, oraz słabi induktorzy CYP3A4, np. deksametazon, nie wykazują istotnego wpływu na farmakokinetykę bortezomibu. Współpodawanie melfalanu i prednizonu powoduje wzrost AUC o 17%, jednak bez klinicznego znaczenia i konieczności modyfikacji dawkowania.
bortezomib, CYP1A2, CYP2C19, CYP2C9, CYP2D6, CYP3A4, deksametazon, działania niepożądane przewodu pokarmowego, dziurawiec, farmakokinetyka, fenobarbital, fenotyp słabego metabolizmu, fenytoina, hiperglikemia, hipoglikemia, induktor cytochromu P450, inhibitor CYP2C19, inhibitor CYP3A4, inhibitor cytochromu P450, interakcja lekowa, karbamazepina, ketokonazol, lek hipoglikemizujący, melfalan, metabolizm wątrobowy, neurotoksyczność, omeprazol, prednizon, ryfampicyna, rytonawir
Leksykon leków
Interakcje leku – Zalanzo 30 mg

Lansoprazol, jako inhibitor pompy protonowej, znacząco podnosi pH soku żołądkowego, co wpływa na wchłanianie leków zależnych od kwaśnego środowiska, takich jak atazanawir (400 mg) – jego AUC i Cmax mogą zostać obniżone nawet o 90%, ketokonazol i itrakonazol, których stężenia mogą spaść poniżej poziomu terapeutycznego. Lansoprazol jest metabolizowany głównie przez CYP2C19, a także wpływa na CYP3A4, co może prowadzić do interakcji z lekami metabolizowanymi przez te enzymy. Przykładowo, stosowanie lansoprazolu może zwiększać stężenia digoksyny i takrolimusa (wzrost do 81%), co wymaga monitorowania ich poziomów w osoczu. Z kolei stężenie teofiliny może ulec obniżeniu, co może osłabić jej działanie terapeutyczne.
atazanawir, AUC i Cmax, biodostępność, błona śluzowa żołądka, cytochrom P450, digoksyna, dziurawiec zwyczajny, ekspozycja ogólnoustrojowa, fluwoksamina, glikoproteina p, indukcja CYP2C19, induktor CYP2C19, induktor CYP3A4, inhibitor CYP2C19, inhibitor pompy protonowej, itrakonazol, izoenzym CYP2C19, izoenzym CYP3A4, ketokonazol, komórki okładzinowe żołądka, lansoprazol, lek przeciwgrzybiczny z grupy azoli, lek zobojętniający kwas żołądkowy, metabolizm wątrobowy, nadmierne wydzielanie kwasu solnego, niesteroidowy lek przeciwzapalny, pH soku żołądkowego, ryfampicyna, stężenie digoksyny, stężenie subterapeutyczne, sukralfat, takrolimus, teofilina, toksyczność digoksyny, wąski indeks terapeutyczny, wydzielanie kwasu solnego
Leksykon leków
Interakcje leku – Metopirone 250 mg

Metyrapon, aktywny składnik Metopirone, działa poprzez hamowanie enzymu 11β-hydroksylazy (CYP11B1), co prowadzi do zahamowania syntezy kortyzolu. Ze względu na ten mechanizm, lek może wchodzić w interakcje z lekami modulującymi metabolizm steroidów oraz enzymy cytochromu P450. Szczególną uwagę należy zwrócić na jednoczesne stosowanie metyraponu z glikokortykosteroidami, induktorami (np. ryfampicyna, karbamazepina) i inhibitorami CYP (np. ketokonazol, flukonazol), co może wymagać dostosowania dawki metyraponu i ścisłego monitorowania klinicznego. Ponadto, metyrapon wpływa na metabolizm glukozy, co może wymagać korekty dawek leków przeciwcukrzycowych oraz zwiększonej kontroli glikemii. Spożywanie alkoholu podczas terapii jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko nasilenia hepatotoksyczności, zaburzeń homeostazy glukozy oraz działań niepożądanych ze strony ośrodkowego układu nerwowego.
11β-hydroksylaza, acenokumarol, barbiturat, benzodiazepina, biosynteza kortyzolu, cytochrom P450, deksametazon, diltiazem, dysfagia, działanie hepatotoksyczne, dziurawiec, erytromycyna, fenobarbital, fenytoina, flukonazol, funkcja nadnerczy, glikokortykosteroidy egzogenne, gospodarka hormonalna, gospodarka mineralokortykoidowa, homeostaza glukozy, hormon adrenokortykotropowy, hydrokortyzon, induktory cytochromu P450, inhibitory cytochromu P450, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, lek hipoglikemizujący, lek hipotensyjny, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwpadaczkowy, metabolizm steroidów, metformina, napad drgawkowy, opioid, oś podwzgórze-przysadka-nadnercza, ośrodkowy układ nerwowy, pochodna sulfonylomocznika, podrażnienie żołądka, prednizon, ryfampicyna, sok grejpfrutowy, stężenie kortyzolu, warfaryna, werapamil
Leksykon leków
Interakcje leku – Dasatinib SUN 140 mg

Dazatynib jest substratem enzymu CYP3A4, co implikuje liczne interakcje farmakokinetyczne z lekami modulującymi aktywność tego enzymu. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol, itrakonazol, erytromycyna, klarytromycyna, rytonawir oraz sok grejpfrutowy, mogą znacząco zwiększać ekspozycję na dazatynib, co potencjalnie podnosi ryzyko działań niepożądanych. Z kolei silne induktory CYP3A4, w tym ryfampicyna, karbamazepina, fenytoina, fenobarbital oraz ziele dziurawca, obniżają stężenie dazatynibu nawet o 82% (AUC), co może skutkować zmniejszeniem skuteczności terapii. Słaby induktor, deksametazon, zmniejsza AUC dazatynibu o około 25%, co jest klinicznie akceptowalne. Ponadto, inhibitory pompy protonowej (omeprazol) i antagoniści receptora H2 (famotydyna) obniżają ekspozycję na dazatynib odpowiednio o 43% i 61%, co wymaga unikania ich stosowania lub zastąpienia lekami zobojętniającymi sok żołądkowy, które mogą być podawane z zachowaniem 2-godzinnego odstępu czasowego względem dazatynibu.
alkaloid sporyszu, antagonista receptora H2, antybiotyk makrolidowy, AUC, CYP3A4, dazatynib, deksametazon, dziurawiec, erytromycyna, famotydyna, fenobarbital, fenytoina, glikokortykosteroid, hepatotoksyczność, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitor pompy protonowej, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, lek antyarytmiczny, lek prokinetyczny, lek przeciwgruźliczy, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwpsychotyczny, lek przeciwwirusowy, lek zobojętniający, małopłytkowość, omeprazol, ryfampicyna, rytonawir, sok grejpfrutowy, substrat CYP2C8, substrat CYP3A4, telitromycyna, wodorotlenek glinu
Leksykon leków
Interakcje leku – Agen 5 5 mg

Amlodypina, jako antagonista kanałów wapniowych i substrat CYP3A4, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Inhibitory CYP3A4 (np. inhibitory proteazy, azole, makrolidy, werapamil, diltiazem) mogą znacząco zwiększać stężenie amlodypiny, co podnosi ryzyko niedociśnienia, zwłaszcza u osób starszych, wymagając monitorowania i ewentualnej korekty dawki. Induktory CYP3A4 (np. ryfampicyna, ziele dziurawca) obniżają stężenie amlodypiny, co może osłabić jej działanie przeciwnadciśnieniowe. Grejpfrut i sok grejpfrutowy zwiększają biodostępność amlodypiny, nasilając jej efekt hipotensyjny. Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie amlodypiny z dożylnym dantrolenem u pacjentów podatnych na hipertermię złośliwą ze względu na ryzyko hiperkaliemii, migotania komór i zapaści krążeniowej. Ponadto, amlodypina może nasilać działanie innych leków przeciwnadciśnieniowych oraz alkoholu, co zwiększa ryzyko nadmiernego spadku ciśnienia tętniczego i działań niepożądanych, takich jak zawroty głowy i omdlenia.
amlodypina, antagonista kanałów wapniowych, atorwastatyna, azol przeciwgrzybiczny, blokada kanału wapniowego, cyklosporyna, dantrolen, digoksyna, diltiazem, erytromycyna, ewerolimus, glukonian wapnia, hiperkaliemia, hipertermia złośliwa, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitor kinazy mTOR, inhibitor proteazy, klarytromycyna, makrolid, migotanie komór, niedociśnienie, niekardiogenny obrzęk płuc, ryfampicyna, sok grejpfrutowy, symwastatyna, syrolimus, tachykardia, takrolimus, temsyrolimus, warfaryna, węgiel aktywny, werapamil, wstrząs, zapaść krążeniowa, zawrót głowy, ziele dziurawca
Leksykon leków
Interakcje leku – Rivaroxaban Medreg 15 mg

Rywaroksaban, metabolizowany głównie przez CYP3A4 i transportowany przez P-gp, wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne z wieloma lekami. Silne inhibitory CYP3A4 i P-gp, takie jak ketokonazol (400 mg/dobę) i rytonawir (600 mg 2×/dobę), zwiększają AUC rywaroksabanu odpowiednio 2,6- i 2,5-krotnie oraz Cmax 1,7- i 1,6-krotnie, co znacząco podnosi ryzyko krwawień. Umiarkowane inhibitory, np. klarytromycyna (500 mg 2×/dobę) i erytromycyna (500 mg 3×/dobę), powodują wzrost AUC o 1,3–1,5 razy i Cmax o 1,3–1,4 razy, szczególnie nasilony u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek. Silne induktory CYP3A4, takie jak ryfampicyna, zmniejszają AUC rywaroksabanu o około 50%, co może obniżać skuteczność przeciwzakrzepową. Współistniejące stosowanie z innymi lekami przeciwzakrzepowymi (np. warfaryna, enoksaparyna) wykazuje addytywne działanie przeciwzakrzepowe, z ryzykiem znacznego wydłużenia czasu protrombinowego (INR do 12) i koniecznością ścisłego monitorowania parametrów krzepnięcia.
agregacja płytek, atorwastatyna, azolowe leki przeciwgrzybicze, CYP3A4, cytochrom P450, czas krzepnięcia, czas protrombinowy, czynnik anty-Xa, czynnik Xa, digoksyna, dronedaron, działanie farmakodynamiczne, działanie niepożądane, dziurawiec zwyczajny, enoksaparyna, erytromycyna, farmakodynamika, farmakokinetyka, fenobarbital, fenytoina, flukonazol, glikoproteina p, induktor CYP3A4, inhibitor agregacji płytek, inhibitor CYP3A4, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy HIV, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, INR, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, klopidogrel, kwas acetylosalicylowy, lek przeciwgrzybiczny azolowy, lek przeciwzakrzepowy, metabolizm wątrobowy, midazolam, naproksen, niesteroidowy lek przeciwzapalny, NLPZ, omeprazol, parametr krzepnięcia, potencjał trombiny, przewód pokarmowy, PT, ryfampicyna, rytonawir, rywaroksaban, ryzyko krwawienia, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, SNRI, SSRI, szlak metaboliczny, uszkodzenie śluzówki, warfaryna, zaburzenie czynności nerek
Leksykon leków
Interakcje leku – Bortezomib Krka 1 mg

Bortezomib wykazuje interakcje farmakokinetyczne głównie z lekami wpływającymi na enzymy cytochromu P450, zwłaszcza CYP3A4. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol i rytonawir, zwiększają AUC bortezomibu średnio o 35% (CI90% 1,032–1,772), co wymaga wnikliwej obserwacji pacjentów. Z kolei silne induktory CYP3A4, w tym ryfampicyna, karbamazepina, fenytoina, fenobarbital oraz ziele dziurawca, mogą obniżać AUC bortezomibu nawet o 45%, co znacząco zmniejsza skuteczność terapii i jest przeciwwskazaniem do jednoczesnego stosowania. Słaby induktor CYP3A4, deksametazon, oraz silny inhibitor CYP2C19, omeprazol, nie wykazują istotnego wpływu na farmakokinetykę bortezomibu. Schemat melfalan-prednizon zwiększa AUC bortezomibu o 17%, jednak zmiana ta nie jest klinicznie istotna.
bortezomib, cytochrom P450, deksametazon, dziurawiec zwyczajny, farmakokinetyka leku, fenobarbital, fenytoina, glikemia, hepatotoksyczność, induktor CYP3A4, inhibitor CYP2C19, inhibitor CYP3A4, inhibitor enzymu, izoenzymy cytochromu P450, karbamazepina, ketokonazol, krzywa AUC, lek hipoglikemizujący, lek przeciwcukrzycowy, melfalan, neuropatia obwodowa, neurotoksyczność, omeprazol, prednizon, ryfampicyna, rytonawir
Leksykon leków
Interakcje leku – Explemed 15 mg

Arypiprazol, metabolizowany głównie przez CYP2D6 i CYP3A4, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Silne inhibitory CYP2D6 (chinidyna, fluoksetyna, paroksetyna) zwiększają AUC arypiprazolu o 107%, co wymaga zmniejszenia dawki o połowę. Podobnie silne inhibitory CYP3A4 (ketokonazol, itrakonazol, inhibitory proteazy HIV) podnoszą AUC o 63% i Cmax o 37%, również wskazując na konieczność redukcji dawki o około 50%. Z kolei silne induktory CYP3A4 (karbamazepina, ryfampicyna, fenytoina, fenobarbital, efawirenz, newirapina, ziele dziurawca) obniżają stężenie arypiprazolu (AUC ↓ 73%, Cmax ↓ 68%), co wymaga podwojenia dawki. Słabe inhibitory CYP3A4 i CYP2D6 powodują niewielkie wzrosty stężenia, zwykle bez konieczności korekty dawki. Famotydyna zmniejsza szybkość wchłaniania arypiprazolu, jednak bez znaczenia klinicznego.
antagonista receptora H2, arypiprazol, chinidyna, diltiazem, efawirenz, enzym CYP1A, enzym CYP2D6, enzym CYP3A4, escytalopram, famotydyna, fenobarbital, fenytoina, fluoksetyna, inhibitory proteazy HIV, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, lamotrygina, lit farmakologiczny, newirapina, ośrodkowy układ nerwowy, paroksetyna, prymidon, receptor adrenergiczny alfa1, ryfabutyna, ryfampicyna, schizofrenia, sedacja, SSRI/SNRI, walproinian, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie schizoafektywne, zespół serotoninowy, ziele dziurawca
Leksykon leków
Interakcje leku – Arpixor 10 mg

Arypiprazol, substancja czynna leku Arpixor, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, głównie związane z metabolizmem przez enzymy CYP2D6 i CYP3A4. Silne inhibitory CYP2D6 (np. chinidyna, fluoksetyna, paroksetyna) zwiększają AUC arypiprazolu o około 107%, co wymaga zmniejszenia dawki o połowę. Podobnie silne inhibitory CYP3A4 (ketokonazol, itrakonazol, inhibitory proteazy HIV) podnoszą AUC o 63% i Cmax o 37%, również wskazując na konieczność redukcji dawki o 50%. Z kolei induktory CYP3A4 (karbamazepina, ryfampicyna, fenytoina i inne) obniżają stężenie arypiprazolu w osoczu o około 73% (AUC) i 68% (Cmax), co wymaga podwojenia dawki. W przypadku słabszych inhibitorów CYP3A4 (np. diltiazem) lub CYP2D6 (escytalopram) zmiany stężenia są niewielkie i zazwyczaj nie wymagają modyfikacji dawkowania. Arypiprazol nie wpływa istotnie na metabolizm substratów enzymów CYP2D6, CYP2C9, CYP2C19, CYP3A4 oraz CYP1A2, co ogranicza ryzyko interakcji z lekami metabolizowanymi przez te szlaki.
arytmia, chinidyna, diltiazem, działanie przeciwpsychotyczne, efawirenz, enzym CYP2D6, enzym CYP3A4, escytalopram, famotydyna, fenobarbital, fenytoina, fluoksetyna, inhibitor proteazy HIV, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, komorowe zaburzenia rytmu serca, lamotrygina, newirapina, OUN, paroksetyna, prymidon, receptor adrenergiczny alfa1, ryfabutyna, ryfampicyna, schizofrenia, sedacja, SNRI, sole litu, SSRI, walproinian, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie schizoafektywne, zespół serotoninowy, ziele dziurawca
Leksykon leków
Interakcje leku – Pazopanib STADA 400 mg

Pazopanib jest metabolizowany głównie przez enzym CYP3A4, z udziałem CYP1A2 i CYP2C8, oraz jest substratem transporterów P-gp i BCRP, co warunkuje liczne interakcje farmakokinetyczne. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol (400 mg/dobę), zwiększają ekspozycję na pazopanib (AUC₀₋₂₄ o 66%, Cₘₐₓ o 45%), co wymaga redukcji dawki pazopanibu do 400 mg/dobę. Podobne efekty obserwuje się przy stosowaniu innych silnych inhibitorów CYP3A4 (itrakonazol, klarytromycyna, atazanawir, rytonawir, worykonazol) oraz inhibitorów transporterów (np. lapatynib zwiększający AUC i Cₘₐₓ o 50-60%). Induktory CYP3A4, takie jak ryfampicyna, obniżają stężenie pazopanibu, co może wymagać zmiany terapii. Ponadto, pazopanib hamuje CYP3A4 i CYP2D6, co skutkuje wzrostem ekspozycji na substraty tych enzymów, np. midazolam (AUC i Cₘₐₓ wzrost o ~30%) oraz paklitaksel (AUC +26%, Cₘₐₓ +31%). Współistniejące stosowanie z irynotekanem zwiększa ekspozycję na jego aktywny metabolit SN-38 o około 20%, szczególnie u pacjentów z polimorfizmem UGT1A1*38. Pazopanib hamuje także transportery OATP1B1, BCRP i P-gp, co wymaga ostrożności przy jednoczesnym podawaniu substratów tych transporterów, np. statyn, ze względu na ryzyko hepatotoksyczności (wzrost AlAT >3× GGN u 27% pacjentów przy symwastatynie). Podawanie pazopanibu z posiłkiem podwaja jego AUC i Cₘₐₓ, dlatego zaleca się przyjmowanie leku na czczo (co najmniej 1 godzinę przed lub 2 godziny po posiłku).
antagonista receptora H2, atazanawir, białko oporności raka piersi, biodostępność, CYP3A4, dekstrometorfan, esomeprazol, farmakokinetyka, hepatotoksyczność, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitor pompy protonowej, irynotekanu, itrakonazol, izoenzym cytochromu P450, ketokonazol, klarytromycyna, kofeina, lapatynib, midazolam, omeprazol, P-glikoproteina, paklitaksel, polipeptyd transportujący aniony organiczne, ryfampicyna, sok grejpfrutowy, substrat CYP3A4, symwastatyna, transferaza urydyno-difosforano-glukuronozylowa, warfaryna
Leksykon leków
Interakcje leku – Sunitinib MSN 25 mg

Sunitynib, metabolizowany głównie przez enzym CYP3A4, wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne z inhibitorami i induktorami tego enzymu. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol, itrakonazol, rytonawir, klarytromycyna i erytromycyna, powodują wzrost Cmax i AUC sunitynibu odpowiednio o 49% i 51%, co zwiększa ryzyko działań niepożądanych. W przypadku konieczności jednoczesnego stosowania zaleca się zmniejszenie dawki sunitynibu do minimum 37,5 mg/dobę (GIST, MRCC) lub 25 mg/dobę (pNET) oraz ścisłe monitorowanie tolerancji. Z kolei induktory CYP3A4, takie jak ryfampicyna, karbamazepina, fenytoina, fenobarbital i deksametazon, obniżają stężenie leku, redukując Cmax o 23% i AUC o 46%, co może prowadzić do zmniejszenia skuteczności terapii. W takich przypadkach rozważa się zwiększenie dawki sunitynibu o 12,5 mg, nie przekraczając 87,5 mg/dobę (GIST, MRCC) lub 62,5 mg/dobę (pNET), z zachowaniem ścisłego monitoringu klinicznego.
antybiotyk makrolidowy, CYP3A4, deksametazon, działanie niepożądane, dziurawiec, erytromycyna, farmakolog kliniczny, fenobarbital, fenytoina, hepatotoksyczność, Hypericum perforatum, induktor CYP3A4, inhibitor BCRP, inhibitor CYP3A4, itrakonazol, karbamazepina, klarytromycyna, parametr farmakokinetyczny, ryfampicyna, rytonawir
Leksykon leków
Interakcje leku – Hydrocortisonum AFP 10 mg/g

Octan hydrokortyzonu stosowany miejscowo w kremie o stężeniu 10 mg/g nie wykazuje istotnych klinicznie interakcji z innymi lekami przy standardowym stosowaniu na ograniczonych powierzchniach skóry. Absorpcja ogólnoustrojowa jest zazwyczaj minimalna, co ogranicza ryzyko interakcji. Jednakże, w przypadku aplikacji na duże powierzchnie, długotrwałego stosowania lub pod opatrunkiem okluzyjnym, może dojść do zwiększonej penetracji i absorpcji, co potencjalnie zwiększa ryzyko interakcji, zwłaszcza z lekami indukującymi enzymy wątrobowe (np. ryfampicyna, fenytoina, fenobarbital), które mogą obniżać skuteczność hydrokortyzonu. Ponadto, substancje zwiększające penetrację skóry, takie jak kwasy AHA/BHA czy salicylany, mogą nasilać wchłanianie i ryzyko działań niepożądanych.
absorpcja ogólnoustrojowa, alfa-hydroksykwas, alkohol cetylowy, alkohol etylowy, alkohol stearylowy, beta-hydroksykwas, efekt keratolityczny, fenobarbital, fenytoina, glikol propylenowy, induktor enzymu wątrobowego, karbamazepina, kontaktowe zapalenie skóry, kortykosteroid, kwas AHA, kwas BHA, kwas glikolowy, kwas mlekowy, kwas salicylowy, lek immunosupresyjny, octan hydrokortyzonu, opatrunek okluzyjny, parahydroksybenzoesan metylu, parahydroksybenzoesan propylu, penetracja skórna, reakcja nadwrażliwości, ryfampicyna, salicylan, warstwa rogowa naskórka
Leksykon leków
Interakcje leku – Pantoprazol Zentiva 40 mg

Pantoprazol Zentiva w dawce 40 mg, podawany dożylnie, jako inhibitor pompy protonowej wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, głównie poprzez podwyższenie pH żołądka oraz metabolizm przez układ cytochromu P-450 (głównie CYP2C19 i CYP3A4). Istotne klinicznie jest zmniejszenie biodostępności leków wymagających kwaśnego środowiska żołądka, takich jak azole przeciwgrzybicze (ketokonazol, itrakonazol, pozakonazol), erlotynib oraz inhibitory proteazy HIV (np. atazanawir), co może prowadzić do obniżenia skuteczności terapii. W przypadku inhibitorów proteazy HIV zaleca się ograniczenie dawki pantoprazolu do 20 mg/dobę oraz ścisłe monitorowanie stanu klinicznego i miana wirusa. Ponadto, pantoprazol może wpływać na farmakodynamikę antykoagulantów (warfaryna, fenprokumon), zwiększając ryzyko krwawień poprzez podwyższenie INR i czasu protrombinowego, co wymaga regularnego monitorowania tych parametrów, zwłaszcza na początku terapii skojarzonej.
antykoagulanty, atazanawir, azole przeciwgrzybicze, choroba wrzodowa, CYP2C19, CYP3A4, cytochrom P-450, czas protrombinowy, diazepam, digoksyna, doustne środki antykoncepcyjne, dziurawiec zwyczajny, eradykacja Helicobacter pylori, erlotynib, etanol, fluwoksamina, glibenklamid, Helicobacter pylori, hormonalne środki antykoncepcyjne, induktor enzymatyczny, inhibitor CYP2C19, inhibitor kinazy tyrozynowej, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy HIV, INR, karbamazepina, metabolizm wątrobowy, metoprolol, metotreksat, metyloksantyny, niesteroidowe leki przeciwzapalne, nifedypina, P-glikoproteina, pochodne kumaryny, refluks żołądkowo-przełykowy, ryfampicyna, tetrahydrokannabinol, zapalenie błony śluzowej żołądka
Leksykon leków
Interakcje leku – Teriflunomid Adamed 14 mg

Teriflunomid jest metabolizowany głównie przez hydrolizę, a utlenianie stanowi szlak drugorzędny. Silne induktory enzymów CYP450 (np. ryfampicyna 600 mg/d przez 22 dni) oraz białek transportowych (P-gp, BCRP) mogą obniżać ekspozycję na teriflunomid o około 40%, co wymaga ostrożności i ewentualnej korekty dawki. Substancje takie jak karbamazepina, fenobarbital, fenytoina i dziurawiec zwyczajny wykazują podobne działanie. Cholestyramina i węgiel aktywowany powodują szybkie i znaczne zmniejszenie stężenia teriflunomidu w osoczu poprzez przerwanie krążenia jelitowo-wątrobowego, co może być wykorzystane do przyspieszonej eliminacji leku. Teriflunomid jest inhibitorem CYP2C8, co skutkuje wzrostem Cmax repaglinidu 1,7-krotnie i AUC 2,4-krotnie, dlatego leki metabolizowane przez CYP2C8 (repaglinid, paklitaksel, pioglitazon, rozyglitazon) należy stosować ostrożnie. Ponadto teriflunomid wpływa na farmakokinetykę doustnych środków antykoncepcyjnych, zwiększając Cmax i AUC etynyloestradiolu (odpowiednio 1,58 i 1,54 razy) oraz lewonorgestrelu (1,33 i 1,41 razy), co należy uwzględnić przy doborze terapii antykoncepcyjnej.
benzylopenicylina, białko oporności raka piersi, cefaklor, cholestyramina, cymetydyna, doustny środek antykoncepcyjny, duloksetyna, dziurawiec zwyczajny, etynyloestradiol, hepatotoksyczność, indometacyna, induktor CYP, induktor CYP1A2, induktor cytochromu P450, inhibitor CYP2C8, inhibitor OAT3, inhibitor reduktazy HMG-CoA, interakcja farmakokinetyczna, karbamazepina, kofeina, krążenie jelitowo-wątrobowe, lewonorgestrel, międzynarodowy współczynnik znormalizowany, ośrodkowy układ nerwowy, P-glikoproteina, repaglinid, rozuwastatyna, ryfampicyna, spożywanie alkoholu, substrat BCRP, symwastatyna, uszkodzenie wątroby, warfaryna
Leksykon leków
Interakcje leku – Lamotrix 25 mg

Metabolizm lamotryginy odbywa się głównie przez enzymy UDP-glukuronylotransferaz (UGT), a jej klirens jest istotnie modulowany przez leki indukujące lub hamujące glukuronidację. Walproinian znacząco hamuje glukuronidację lamotryginy, wydłużając jej okres półtrwania prawie dwukrotnie, co wymaga dostosowania dawkowania. Z kolei induktory enzymów, takie jak fenytoina, karbamazepina, fenobarbital, prymidon, ryfampicyna, lopinawir/rytonawir oraz hormonalne środki antykoncepcyjne (np. 30 µg etynyloestradiolu i 150 µg lewonorgestrelu) przyspieszają metabolizm lamotryginy, zmniejszając jej stężenia w osoczu (np. AUC i Cmax spadają odpowiednio o 52% i 39% przy stosowaniu antykoncepcji). W przypadku stosowania tych leków konieczne jest odpowiednie dostosowanie schematu dawkowania lamotryginy zgodnie z wytycznymi. Leki takie jak okskarbazepina, felbamat, gabapentyna, lewetyracetam, pregabalina, topiramat, zonisamid, lit, bupropion, olanzapina, arypiprazol, lakozamid i perampanel nie wykazują istotnego wpływu na farmakokinetykę lamotryginy.
2-N-glukuronid, amitryptylina, arypiprazol, atazanawir/rytonawir, bupropion, cytochrom P450 3A4, felbamat, fenelzyna, fenobarbital, fenytoina, fluoksetyna, gabapentyna, glukuronidacja lamotryginy, haloperydol, hormonalny środek antykoncepcyjny, karbamazepina, klonazepam, klozapina, lakozamid, lamotrygina, lek przeciwpadaczkowy, lek psychotropowy, lewetyracetam, lit farmakologia, lopinawir/rytonawir, lorazepam, okskarbazepina, olanzapina, perampanel, pregabalina, prymidon, ryfampicyna, rysperydon, sertralina, topiramat, transporter kationów organicznych 2, trazodon, UDP-glukuronylotransferaza, walproinian, zonisamid
Leksykon leków
Interakcje leku – Lercaprel 20 mg + 10 mg

Produkt leczniczy Lercaprel, zawierający enalapryl maleinian 20 mg oraz lerkanidypinę chlorowodorek 10 mg, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Enalapryl, jako inhibitor ACE, jest przeciwwskazany do stosowania z sakubitrylem/walsartanem ze względu na ryzyko obrzęku naczynioruchowego, a także z inhibitorami mTOR, racekadotrylem i wildagliptyną. Podwójna blokada układu RAA (np. z antagonistami receptora angiotensyny II lub aliskirenem) zwiększa ryzyko niedociśnienia, hiperkaliemii oraz zaburzeń czynności nerek, w tym ostrej niewydolności. Leki moczopędne oszczędzające potas, suplementy potasu, trimetoprym, ko-trimoksazol, cyklosporyna i heparyna mogą powodować hiperkaliemię, wymagając ścisłego monitorowania stężenia potasu. Wcześniejsze stosowanie dużych dawek diuretyków zwiększa ryzyko niedociśnienia po rozpoczęciu terapii enalaprylem, co można złagodzić przez odpowiednie dostosowanie dawki i nawodnienie. Ponadto, jednoczesne stosowanie z lekami rozszerzającymi naczynia (np. nitrogliceryną) oraz z litem, trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi, opioidami czy NLPZ (w tym selektywnymi inhibitorami COX-2) może nasilać działanie hipotensyjne lub pogarszać funkcję nerek.
aliskiren, amiloryd, amiodaron, antagonista receptora angiotensyny II, astemizol, aurotiojabłczan sodu, azotan, beta-adrenergiczny, beta-adrenolityk, chinidyna, cyklosporyna, cymetydyna, digoksyna, diuretyk, doustny lek hipoglikemizujący, enalapryl maleinian, enzym CYP3A4, erytromycyna, ewerolimus, fenobarbital, fenytoina, fluoksetyna, glikozyd nasercowy, heparyna, hiperkaliemia, hipoglikemia, induktor CYP3A4, inhibitor konwertazy angiotensyny, inhibitor mTOR, insulina, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, ko-trimoksazol, kwas acetylosalicylowy, lek moczopędny oszczędzający potas, lek przeciwarytmiczny klasy III, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwdrgawkowy, lek przeciwpsychotyczny, lek trombolityczny, lerkanidypina chlorowodorek, metoprolol, midazolam, niedociśnienie, niedociśnienie ortostatyczne, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nitrogliceryna, obrzęk naczynioruchowy, opioidowy lek przeciwbólowy, ostra niewydolność nerek, pochodna dihydropirydyny, racekadotryl, ryfampicyna, rytonawir, sakubitryl walsartan, selektywny inhibitor COX-2, sotalol, spironolakton, sulfametoksazol, sympatykomimetyk, symwastatyna, syrolimus, temsyrolimus, terfenadyna, triamteren, trimetoprym, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, troleandomycyna, układ renina-angiotensyna-aldosteron, warfaryna, wildagliptyna, β-hydroksykwas, β-metylodigoksyna
Leksykon leków
Interakcje leku – Dexamethasone Zentiva 4 mg

Deksametazon wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą znacząco wpływać na jego skuteczność oraz bezpieczeństwo stosowania. Estrogeny wydłużają okres półtrwania glikokortykosteroidów, nasilając ich działanie, natomiast leki zobojętniające sok żołądkowy (Al, Mg) obniżają wchłanianie deksametazonu, co wymaga zachowania co najmniej 2-godzinnej przerwy między podaniem. Induktory CYP3A4 (np. ryfampicyna, fenytoina) przyspieszają metabolizm i osłabiają efekt terapeutyczny, zaś inhibitory CYP3A4 (ketokonazol, itrakonazol) zwiększają ryzyko działań niepożądanych, co wymaga unikania łączenia lub ścisłego monitorowania pacjenta. Deksametazon może także osłabiać działanie leków przeciwcukrzycowych, co wymaga kontroli glikemii i ewentualnej korekty dawkowania.
atropina, barbiturany, chlorochina, ciśnienie wewnątrzgałkowe, cyklosporyna, cytochrom P450, deksametazon, efedryna, fenytoina, fluorochinolon, glikemia, glikokortykosteroid, glikozyd nasercowy, hipokaliemia, hormon wzrostu, hydroksychlorochina, indometacyna, induktor CYP3A4, induktory CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitory CYP3A4, itrakonazol, jaskra, karbamazepina, kardiomiopatia, ketokonazol, kobicystat, kontrola glikemii, krwawienie z przewodu pokarmowego, lek hipoglikemizujący, lek immunosupresyjny, lek moczopędny, lek przeciwcholinergiczny, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwmalaryczny, lek przeciwpasożytniczy, lek przeciwzakrzepowy, lek przeczyszczający, lek zobojętniający, lek zobojętniający sok żołądkowy, lek zwiotczający mięśnie, meflochina, metabolizm kostny, metabolizm leku, miopatia, napad drgawkowy, niedepolaryzujący lek zwiotczający, niesteroidowy lek przeciwzapalny, NLPZ, osteoporoza, owrzodzenie, owrzodzenie żołądka, pochodna kumaryny, prazykwantel, protyrelina, prymidon, równowaga elektrolitowa, ryfampicyna, rytonawir, salicylan, ścięgno Achillesa, somatotropina, stężenie TSH, test alergiczny, test tarczycowy, uszkodzenie ścięgna, wodorotlenek glinu, wodorotlenek magnezu
Leksykon leków
Interakcje leku – Zofran 2 mg/ml

Ondansetron, metabolizowany przez enzymy wątrobowego cytochromu P-450 (CYP3A4, CYP2D6, CYP1A2), wykazuje stabilny profil farmakokinetyczny dzięki kompensacyjnemu metabolizmowi przez różne izoenzymy, co minimalizuje klinicznie istotne zmiany klirensu i dawkowania. Istotne interakcje farmakologiczne obejmują ryzyko wydłużenia odstępu QT i zaburzeń rytmu serca przy jednoczesnym stosowaniu z lekami kardiotoksycznymi (antracykliny, trastuzumab, erytromycyna, ketokonazol, amiodaron, beta-adrenolityki), co wymaga szczególnej ostrożności i monitorowania kardiologicznego. Ponadto, stosowanie ondansetronu z lekami serotoninergicznymi (SSRI, SNRI) może wywołać zespół serotoninowy, manifestujący się zmianami stanu psychicznego, zaburzeniami wegetatywnymi i nerwowo-mięśniowymi. Wzmożony klirens ondansetronu obserwuje się u pacjentów przyjmujących silne induktory CYP3A4 (fenytoina, karbamazepina, ryfampicyna), co może wymagać korekty dawki.
alfentanyl, alkohol etylowy, amiodaron, antracyklina, apomorfina, atenolol, barbituran, benzodiazepina, beta-adrenolityk, chemioterapia, CYP1A2, CYP2D6, CYP3A4, cytochrom P-450, daunorubicyna, diuretyk pętlowy, doksorubicyna, działanie sedatywne, erytromycyna, fenytoina, furosemid, induktor CYP3A4, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, karbamazepina, ketokonazol, klirens ondansetronu, leczenie przeciwwymiotne, lek kardiotoksyczny, lek opioidowy, lek przeciwarytmiczny, lek serotoninergiczny, lignokaina, morfina, niedociśnienie tętnicze, nudności i wymioty, ondansetron, opioid syntetyczny, ośrodkowy układ nerwowy, propofol, ryfampicyna, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, SNRI, środek znieczulający miejscowy, SSRI, temazepam, tiopental, tramadol, trastuzumab, tymolol, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenie rytmu serca, zespół serotoninowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Abiral 500 mg

Abirateron wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne, które mają kluczowe znaczenie w terapii onkologicznej. Podawanie leku na czczo jest obligatoryjne, gdyż jedzenie znacząco zwiększa wchłanianie substancji czynnej, co może prowadzić do nieprzewidywalnych stężeń w osoczu. Silne induktory CYP3A4, takie jak ryfampicyna (600 mg/dobę przez 6 dni), fenytoina czy karbamazepina, obniżają AUC abirateronu o około 55%, co może skutkować zmniejszeniem skuteczności terapii. Z kolei inhibitory CYP3A4, np. ketokonazol, nie wykazują klinicznie istotnego wpływu na farmakokinetykę abirateronu. Abirateron hamuje enzymy CYP2D6 i CYP2C8, co prowadzi do zwiększenia ekspozycji na leki metabolizowane przez te szlaki, np. AUC dekstrometorfanu wzrasta 2,9-krotnie, a AUC pioglitazonu o 46%, co wymaga monitorowania i ewentualnej korekty dawek leków o wąskim indeksie terapeutycznym.
abirateron, abirateron octan, amiodaron, antygen gruczołu krokowego, chinidyna, dekstrometorfan, dekstrorfan, dofetylid, dyzopiramid, dziurawiec zwyczajny, enzymy wątrobowe, farmakokinetyka abirateronu, fenobarbital, fenytoina, hepatotoksyczność, ibutylid, induktor CYP3A4, interakcje z alkoholem, karbamazepina, ketokonazol, leki przeciwarytmiczne, leki przeciwpsychotyczne, metabolizm abirateronu, metabolizm CYP2C8, metabolizm CYP2D6, metabolizm wątrobowy, metadon, moksyfloksacyna, pioglitazon, receptor androgenowy, ryfabutyna, ryfampicyna, ryfapentyna, siarczan abirateronu, siarczan N-tlenku abirateronu, sotalol, spironolakton, substrat CYP2D6, supresja androgenowa, torsades de pointes, transporter OATP1B1, wąski indeks terapeutyczny, wchłanianie substancji czynnej, wydłużenie odstępu QT
Leksykon leków
Interakcje leku – Pantoprazol Towa Pharmaceutical Europe 40 mg

Pantoprazol, jako inhibitor pompy protonowej, znacząco podnosi pH soku żołądkowego, co wpływa na biodostępność leków wymagających kwaśnego środowiska do prawidłowego wchłaniania. Szczególnie istotne są interakcje z azolami przeciwgrzybiczymi (ketokonazol, itrakonazol, pozakonazol), erlotinibem oraz inhibitorami proteazy HIV, zwłaszcza atazanawirem, gdzie dochodzi do znacznego zmniejszenia skuteczności terapii. W przypadku atazanawiru zaleca się unikanie jednoczesnego stosowania lub ograniczenie dawki pantoprazolu do 20 mg/dobę z monitorowaniem miana wirusa. Ponadto, pantoprazol może zwiększać wartości INR i czas protrombinowy u pacjentów leczonych warfaryną lub fenprokumonem, co wymaga regularnego monitorowania parametrów krzepnięcia. Wysokie dawki metotreksatu (np. 300 mg) podawane z pantoprazolem mogą prowadzić do wzrostu stężenia metotreksatu w surowicy, co wskazuje na konieczność czasowego odstawienia IPP w trakcie terapii.
amoksycylina, atazanawir, azol przeciwgrzybiczny, biodostępność leku, choroba wrzodowa, CYP2C19, CYP3A4, cytochrom P450, czas protrombinowy, diazepam, digoksyna, diklofenak, doustny środek antykoncepcyjny, dziurawiec zwyczajny, eradykacja H. pylori, erlotinib, etanol, etynyloestradiol, fenprokumon, fluwoksamina, glibenklamid, glikoproteina p, hamowanie wydzielania kwasu żołądkowego, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy HIV, INR, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, kofeina, lewonorgestrel, mechanizm metaboliczny, metoprolol, metotreksat, metronidazol, miano wirusa, naproksen, nifedypina, pantoprazol, pH soku żołądkowego, piroksykam, pochodna kumaryny, pozakonazol, refluks żołądkowo-przełykowy, ryfampicyna, teofilina, terapia przeciwwirusowa, warfaryna
Leksykon leków
Interakcje leku – Letrox 75 mikrogramów 75 mcg

Lewotyroksyna sodowa, substancja czynna Letroxu, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą wpływać na jej wchłanianie, metabolizm oraz skuteczność terapeutyczną. Substancje takie jak żywice jonowymienne (cholestyramina, kolestypol), inhibitory pompy protonowej, kolesewelam, preparaty wapnia, żelaza i aluminium znacząco zmniejszają wchłanianie lewotyroksyny, co wymaga zachowania odpowiednich odstępów czasowych (2-5 godzin) między podaniem leków. Inhibitory przemiany T4 do T3 (propylotiouracyl, glikokortykoidy, propranolol, amiodaron) obniżają stężenie T3 w surowicy, natomiast leki indukujące enzymy wątrobowe (ryfampicyna, karbamazepina, fenytoina, barbiturany, ziele dziurawca) zwiększają metabolizm lewotyroksyny, co może wymagać korekty dawki. Dodatkowo, estrogeny i leki hormonalne zwiększają wiązanie lewotyroksyny z białkami surowicy, podnosząc zapotrzebowanie na hormon.
amiodaron, barbiturat, beta-adrenolityk, biotyna, chlorochina, dikumarol, fenytoina, furosemid, glibenklamid, glikokortykoid, glimepiryd, hormon tarczycy, imatynib, inhibitor kinazy tyrozynowej, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy, karbamazepina, klofibrat, kolesewelam, lek indukujący cytochrom P-450, lek przeciwcukrzycowy, lek zobojętniający sok żołądkowy, lewotyroksyna sodowa, metformina, nadczynność tarczycy, niedoczynność tarczycy, orlistat, pochodna kumaryny, propylotiouracyl, ryfampicyna, salicylan, semaglutyd, sertralina, sewelamer, sorafenib, środek kontrastujący z jodem, substancja wiążąca kwasy żółciowe, sunitynib, trójjodotyronina, ziele dziurawca, żywica jonowymienna
Leksykon leków
Interakcje leku – Coronal 5 5 mg

Bisoprolol fumarany, składnik leków Coronal 5 i Coronal 10, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie bisoprololu z antagonistami wapnia typu werapamilu i diltiazemu, które może prowadzić do znacznego niedociśnienia tętniczego i bloku przedsionkowo-komorowego, zwłaszcza przy dożylnym podaniu werapamilu. Również leki przeciwnadciśnieniowe działające ośrodkowo (klonidyna, metylodopa, moksonidyna, rylmenidyna) mogą nasilać niewydolność serca poprzez zmniejszenie napięcia współczulnego, a ich nagłe odstawienie zwiększa ryzyko nadciśnienia z odbicia. Wymagana jest ostrożność przy łączeniu bisoprololu z antagonistami wapnia typu dihydropirydyny (np. amlodypina, nifedypina), lekami przeciwarytmicznymi klasy I i III, lekami parasympatykomimetycznymi, beta-adrenolitykami stosowanymi miejscowo, insuliną i doustnymi lekami przeciwcukrzycowymi, glikozydami naparstnicy oraz niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi (NLPZ), ze względu na ryzyko nasilenia działań niepożądanych takich jak bradykardia, wydłużenie przewodzenia przedsionkowo-komorowego, hipoglikemia czy osłabienie działania hipotensyjnego.
amiodaron, amlodypina, antagonista wapnia typu dihydropirydyny, antagonista wapnia typu werapamilu, barbiturany, beta-adrenolityk miejscowy, beta-adrenomimetyk, bisoprolol fumaran, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, chinidyna, chromanie przestankowe, czynność skurczowa komór, depresja ośrodkowego układu nerwowego, dobutamina, doustny lek przeciwcukrzycowy, dyzopiramid, działanie hipoglikemizujące, działanie inotropowe ujemne, fenytoina, flekainid, glikozyd naparstnicy, hipoglikemia, indukcja enzymów wątrobowych, inhibitor monoaminooksydazy, insulina, izoprenalina, jaskra, klonidyna, lek adrenomimetyczny, lek parasympatykomimetyczny, lek przeciwarytmiczny klasy I, lek przeciwarytmiczny klasy III, lek przeciwnadciśnieniowy działający ośrodkowo, lidokaina, meflochina, metylodopa, moksonidyna, nadciśnienie z odbicia, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, nifedypina, pochodna ergotaminy, pochodna fenotiazyny, propafenon, przełom nadciśnieniowy, przewodzenie przedsionkowo-komorowe, receptor alfa-adrenergiczny, receptor beta-adrenergiczny, ryfampicyna, rylmenidyna, tachykardia odruchowa, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, zaburzenie krążenia obwodowego, znieczulenie ogólne, zwężenie naczyń krwionośnych
Leksykon leków
Interakcje leku – Bortezomib MSN 3,5 mg

Bortezomib MSN wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne związane z metabolizmem przez układ cytochromu P450, zwłaszcza z izoenzymami CYP3A4, CYP2C19 oraz CYP2D6. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol i rytonawir, zwiększają AUC bortezomibu o około 35% (CI90% [1,032–1,772]), co wymaga ścisłego monitorowania działań niepożądanych. Z kolei silne induktory CYP3A4, w tym ryfampicyna, karbamazepina, fenytoina, fenobarbital oraz ziele dziurawca, obniżają AUC bortezomibu o 45%, co może znacząco obniżyć skuteczność terapii i jest przeciwwskazaniem do jednoczesnego stosowania. Inhibitory CYP2C19, takie jak omeprazol, oraz słabi induktorzy CYP3A4, np. deksametazon, nie wykazują istotnego wpływu na farmakokinetykę bortezomibu. Współpodawanie melfalanu i prednizonu powoduje wzrost AUC o 17%, jednak bez klinicznego znaczenia.
W terapii pacjentów z cukrzycą stosujących doustne leki hipoglikemizujące i bortezomib, obserwuje się ryzyko zarówno hipo-, jak i hiperglikemii, co wymaga regularnej kontroli glikemii i dostosowania dawek leków przeciwcukrzycowych. Pomimo braku bezpośrednich danych dotyczących interakcji bortezomibu z alkoholem, zaleca się ograniczenie spożycia alkoholu ze względu na potencjalne nasilenie hepatotoksyczności, neurotoksyczności oraz mielosupresji. Podsumowując, kluczowe jest unikanie jednoczesnego stosowania bortezomibu z silnymi induktorami CYP3A4 oraz ścisłe monitorowanie pacjentów przy jednoczesnym podawaniu silnych inhibitorów CYP3A4 i leków hipoglikemizujących.
AUC, bortezomib, deksametazon, działanie mielosupresyjne, fenobarbital, fenytoina, hepatotoksyczność, hiperglikemia, hipoglikemia, induktor CYP3A4, induktor cytochromu P450, inhibitor CYP2C19, inhibitor CYP3A4, inhibitor cytochromu P450, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, izoenzym CYP2D6, karbamazepina, ketokonazol, lek hipoglikemizujący, melfalan i prednizon, neuropatia obwodowa, neurotoksyczność, omeprazol, pancytopenia, ryfampicyna, rytonawir, supresja szpiku kostnego, ziele dziurawca
Leksykon leków
Interakcje leku – Kostarox 90 mg

Etorykoksyb (Kostarox) wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Stosowanie etorykoksybu w dawce 120 mg/dobę u pacjentów przyjmujących doustne leki przeciwzakrzepowe, takie jak warfaryna, powoduje wzrost INR o około 13%, co wymaga monitorowania czasu protrombinowego. NLPZ, w tym etorykoksyb, mogą osłabiać działanie leków moczopędnych, inhibitorów ACE i antagonistów receptora angiotensyny II, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, zwiększając ryzyko ostrej niewydolności nerek. Etorykoksyb nie wpływa na przeciwpłytkowe działanie kwasu acetylosalicylowego w dawce 81 mg, jednak jednoczesne stosowanie może zwiększać ryzyko owrzodzeń przewodu pokarmowego. W przypadku metotreksatu w dawce 120 mg obserwowano wzrost stężenia leku w osoczu o 28% i zmniejszenie klirensu nerkowego o 13%, co wymaga monitorowania toksyczności. Ponadto, etorykoksyb zwiększa AUC etynyloestradiolu o 37-60% w zależności od dawki, co podnosi ryzyko żylnych incydentów zakrzepowych u kobiet stosujących doustne środki antykoncepcyjne.
antagonista receptora angiotensyny II, antykoagulant, choroba wątroby, cyklosporyna, czas protrombinowy, digoksyna, doustny lek przeciwzakrzepowy, doustny środek antykoncepcyjny, działanie nefrotoksyczne, działanie przeciwpłytkowe, etorykoksyb, etynyloestradiol, hormonalna terapia zastępcza, inhibitor ACE, INR, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, izoenzym cytochromu P450, ketokonazol, klirens nerkowy, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, lek moczopędny, lek zobojętniający, mikonazol, minoksydyl, niesteroidowy lek przeciwzapalny, ostra niewydolność nerek, owrzodzenie przewodu pokarmowego, prednizolon, prednizon, reumatoidalne zapalenie stawów, ryfampicyna, salbutamol, sulfotransferaza, takrolimus, warfaryna, worykonazol, zaburzenie krzepnięcia krwi, żylny incydent zakrzepowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Valsartan Medical Valley 320 mg

Walsartan, stosowany w terapii nadciśnienia tętniczego, wykazuje istotne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mogą wpływać na bezpieczeństwo leczenia. Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie walsartanu z innymi lekami blokującymi układ renina-angiotensyna-aldosteron (RAA), takimi jak inhibitory ACE czy aliskiren, co zwiększa ryzyko niedociśnienia, hiperkaliemii oraz zaburzeń czynności nerek, w tym ostrej niewydolności nerek. W przypadku terapii skojarzonej z litem obserwuje się wzrost stężenia litu w surowicy i nasilenie jego toksyczności, co wymaga ścisłego monitorowania. Ponadto, stosowanie walsartanu z lekami moczopędnymi oszczędzającymi potas, suplementami potasu lub zamiennikami soli zawierającymi potas wiąże się z wysokim ryzykiem hiperkaliemii, co wymaga regularnej kontroli stężenia potasu w osoczu. Niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), w tym selektywne inhibitory COX-2 oraz kwas acetylosalicylowy w dawce >3 g/dobę, mogą osłabiać działanie przeciwnadciśnieniowe walsartanu i zwiększać ryzyko pogorszenia czynności nerek, dlatego zaleca się kontrolę funkcji nerek i odpowiednie nawodnienie pacjenta.
aliskiren, amlodypina, antagonista receptora angiotensyny II, atenolol, cyklosporyna, cymetydyna, digoksyna, działanie hipotensyjne, furosemid, glibenklamid, hiperkaliemia, hydrochlorotiazyd, indometacyna, inhibitor ACE, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, interakcja lekowa, kwas acetylosalicylowy, lek moczopędny, lek moczopędny oszczędzający potas, lit w surowicy, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie, niesteroidowy lek przeciwzapalny, omdlenie, ostra niewydolność nerek, podwójna blokada układu RAA, pogorszenie czynności nerek, ryfampicyna, rytonawir, selektywny inhibitor COX-2, stężenie potasu w osoczu, suplement potasu, transporter wychwytu OATP1B1/OATP1B3, transporter wyrzutu MRP2, walsartan, warfaryna, zaburzenie czynności nerek, zawrót głowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Leuzek 100 mg

Imatynib, metabolizowany głównie przez izoenzym CYP3A4, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne, które mogą znacząco wpływać na jego stężenie w osoczu. Inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol, zwiększają Cmax imatynibu o 26% i AUC o 40%, co wymaga ostrożności i ewentualnej redukcji dawki. Z kolei induktory CYP3A4, np. ryfampicyna, obniżają Cmax i AUC imatynibu odpowiednio o 54% i 74%, co może prowadzić do niepowodzenia terapeutycznego i wskazuje na konieczność unikania jednoczesnego stosowania. Imatynib hamuje również metabolizm innych leków metabolizowanych przez CYP3A4 i CYP2D6, powodując wzrost ich stężeń, co jest szczególnie istotne w przypadku leków o wąskim indeksie terapeutycznym, takich jak cyklosporyna, takrolimus, pimozyd, fentanyl czy metoprolol (wzrost Cmax i AUC o 23%). Monitorowanie kliniczne i dostosowanie dawkowania tych leków jest zalecane.
alkaloid sporyszu, antybiotyk makrolidowy, azol przeciwgrzybiczy, bloker kanału wapniowego, CYP2D6, CYP3A4, cytochrom P450, działanie niepożądane, dziurawiec zwyczajny, glejak złośliwy, heparyna niskocząsteczkowa, hepatotoksyczność, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, ketokonazol, L-asparaginaza, lek antyarytmiczny, lek immunosupresyjny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwnowotworowy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwpsychotyczny, lewotyroksyna, mielosupresja, O-glukuronidacja paracetamolu, opioidowy lek przeciwbólowy, ostra białaczka limfoblastyczna Philadelphia, pochodna kumaryny, rabdomioliza, ryfampicyna, statyna, symwastatyna, triazolobenzodiazepina, tyreoidektomia, warfaryna
Leksykon leków
Interakcje leku – Cabazitaxel Medical Valley 60 mg

Kabazytaksel jest metabolizowany głównie przez enzym CYP3A (80-90%), co stanowi podstawę licznych interakcji lekowych. Silne inhibitory CYP3A, takie jak ketokonazol (400 mg/dobę), itrakonazol czy klarytromycyna, zmniejszają klirens kabazytakselu o około 20%, zwiększając AUC o 25%, co podnosi ryzyko działań niepożądanych i wymaga unikania jednoczesnego stosowania. Z kolei silne induktory CYP3A, np. ryfampicyna (600 mg/dobę), zwiększają klirens o 21% i zmniejszają AUC o 17%, co może obniżać skuteczność terapii. Umiarkowany inhibitor CYP3A, aprepitant, nie wykazuje istotnego wpływu na farmakokinetykę kabazytakselu. Ponadto, kabazytaksel hamuje transportery OATP1B1, co może zwiększać stężenia substratów takich jak statyny, walsartan czy repaglinid, dlatego zaleca się zachowanie odstępów czasowych: 12 godzin przed i 3 godziny po infuzji kabazytakselu.
anemia, antybiotyk makrolidowy, aprepitant, atorwastatyna, CYP3A, działanie mielosupresyjne, dziurawiec zwyczajny, fenobarbital, fenytoina, hepatotoksyczność, induktor CYP3A, indynawir, inhibitor CYP3A, inhibitor proteazy, itrakonazol, kabazytaksel, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, lek przeciwpadaczkowy, mielosupresja, nefazodon, nelfinawir, neutropenia, polipeptydy transportujące aniony organiczne, repaglinid, rosuwastatyna, ryfabutyna, ryfampicyna, ryfapentyna, rytonawir, sakwinawir, simwastatyna, stabilizator nastroju, statyna, szczepionka żywa atenuowana, telitromycyna, transporter OATP1B1, trombocytopenia, walsartan, worykonazol
Leksykon leków
Interakcje leku – Clozapine Aristo 100 mg

Klozapina (Clozapine Aristo) wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Bezwzględne przeciwwskazania dotyczą jednoczesnego stosowania z lekami o silnym działaniu mielosupresyjnym (np. karbamazepina, chloramfenikol) oraz długo działającymi lekami przeciwpsychotycznymi depot ze względu na ryzyko ciężkiej neutropenii. Spożywanie alkoholu podczas terapii klozapiną jest zakazane z powodu znacznego nasilenia sedacji, ryzyka zapaści krążeniowej i depresji oddechowej. Klozapina nasila działanie leków hamujących OUN (opioidy, benzodiazepiny, leki przeciwhistaminowe), co wymaga szczególnej ostrożności, zwłaszcza przy benzodiazepinach z uwagi na ryzyko zatrzymania akcji serca i oddychania. Ponadto, klozapina wykazuje addytywne działanie antycholinergiczne i może nasilać hipotensję indukowaną lekami przeciwnadciśnieniowymi. Istotne jest także zwiększone ryzyko złośliwego zespołu neuroleptycznego przy jednoczesnym stosowaniu litu oraz ryzyko napadów padaczkowych przy kojarzeniu z kwasem walproinowym.
benzodiazepina, chloramfenikol, cyprofloksacyna, cytalopram, depresja oddechowa, digoksyna, działanie alfa-adrenolityczne, działanie mielosupresyjne, enzym cytochromu P450, fenytoina, fluoksetyna, fluwoksamina, hamowanie ośrodkowego układu nerwowego, hormonalny środek antykoncepcyjny, induktor enzymu cytochromu P450, inhibitor CYP1A2, inhibitor CYP2D6, inhibitor enzymu cytochromu P450, karbamazepina, klozapina, kofeina, kwas walproinowy, lek antycholinergiczny, lek hamujący czynność szpiku kostnego, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwnadciśnieniowy, lek przeciwpsychotyczny depot, majaczenie, mechanizm działania, monitorowanie EKG, napad padaczkowy, neutropenia, odstęp QTc, omeprazol, opioidowy lek przeciwbólowy, ośrodkowy układ nerwowy, paroksetyna, perazyna, ryfampicyna, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, sertralina, SSRI, sulfonamid, warfaryna, właściwości antycholinergiczne, zaburzenie równowagi elektrolitowej, zaburzenie rytmu serca, zapaść krążeniowa, złośliwy zespół neuroleptyczny
Leksykon substancji czynnych
Pioglitazon – Interakcje

Pioglitazon, stosowany w terapii cukrzycy typu 2, wykazuje korzystny profil interakcji farmakokinetycznych i farmakodynamicznych z wieloma lekami, co umożliwia bezpieczne łączenie go z metforminą, pochodnymi sulfonylomocznika, digoksyną, warfaryną, fenprokumonem oraz lekami metabolizowanymi przez cytochrom P450 (1A, 2C8/9, 3A4), takimi jak doustne środki antykoncepcyjne, cyklosporyna, blokery kanału wapniowego i statyny. Kluczowe znaczenie mają jednak interakcje z gemfibrozylem, który jako inhibitor CYP2C8 powoduje trzykrotne zwiększenie AUC pioglitazonu, oraz z ryfampicyną, induktorem CYP2C8, zmniejszającym AUC pioglitazonu o 54%. W obu przypadkach konieczne jest odpowiednie dostosowanie dawki pioglitazonu oraz ścisłe monitorowanie glikemii, aby uniknąć nasilenia działań niepożądanych lub utraty kontroli glikemii.
alkohol etylowy, choroba współistniejąca, cukrzyca typu 2, cyklosporyna, digoksyna, doustny środek antykoncepcyjny, działanie niepożądane, farmakodynamika, farmakokinetyka, gemfibrozyl, hiperglikemia, hipoglikemia, inhibitor cytochromu P450, inhibitor reduktazy HMGCoA, izoenzym cytochromu P450, kontrola glikemii, lek blokujący kanał wapniowy, lek przeciwzakrzepowy, metabolizm glukozy, metformina, pioglitazon, pochodna sulfonylomocznika, polifarmakoterapia, ryfampicyna, schorzenie kardiologiczne, statyna, stężenie glukozy we krwi, terapia skojarzona, warfaryna, wrażliwość na insulinę
Leksykon substancji czynnych
Montelukast – Interakcje

Montelukast, stosowany w leczeniu astmy oskrzelowej, wykazuje korzystny profil interakcji farmakokinetycznych z większością leków powszechnie stosowanych w terapii tej choroby. W dawce klinicznej nie wpływa istotnie na farmakokinetykę teofiliny, prednizonu, prednizolonu, doustnych środków antykoncepcyjnych (etynyloestradiol/noretyndron 35:1), terfenadyny, digoksyny oraz warfaryny. Montelukast jest metabolizowany głównie przez izoenzymy CYP 3A4, 2C8 i 2C9, co ma znaczenie kliniczne w kontekście interakcji z lekami indukującymi lub hamującymi te enzymy. Indukcja przez fenobarbital powoduje zmniejszenie AUC montelukastu o około 40%, co wymaga ostrożności, zwłaszcza u dzieci, oraz rozważenia dostosowania dawki. Podobne ryzyko zmniejszenia stężenia montelukastu występuje przy jednoczesnym stosowaniu fenytoiny i ryfampicyny, przy czym ryfampicyna może wywołać efekt o umiarkowanym do wysokiego znaczeniu klinicznym.
alkohol etylowy, astma oskrzelowa, cytochrom P450, digoksyna, doustne środki antykoncepcyjne, działanie przeciwzakrzepowe, etynyloestradiol, farmakokinetyka, fenobarbital, fenytoina, gemfibrozyl, inhibitor CYP 2C8, itrakonazol, izoenzym CYP 3A4, monitorowanie INR, montelukast, noretyndron, paklitaksel, prednizolon, prednizon, repaglinid, rozyglitazon, ryfampicyna, schorzenia dróg oddechowych, teofilina, terapia skojarzona astmy, terfenadyna, trimetoprim, warfaryna, zaburzenia neuropsychiatryczne
Leksykon leków
Interakcje leku – Torvacard 10 10 mg

Atorwastatyna jest metabolizowana głównie przez izoenzym CYP3A4 oraz transportowana przez białka OATP1B1, OATP1B3, P-gp i BCRP, co predysponuje do licznych interakcji farmakokinetycznych. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak cyklosporyna, telitromycyna, klarytromycyna, ketokonazol czy inhibitory proteazy HIV (np. rytonawir), mogą zwiększać AUC atorwastatyny nawet do 9,4-krotnie, co znacząco podnosi ryzyko miopatii i rabdomiolizy. W takich przypadkach zaleca się redukcję dawki atorwastatyny (np. nie przekraczanie 10 mg/dobę) oraz ścisłe monitorowanie kliniczne. Umiarkowane inhibitory CYP3A4 (erytromycyna, diltiazem, werapamil) również podwyższają stężenia leku, co wymaga rozważenia obniżenia dawki i monitorowania. Induktory CYP3A4 (np. ryfampicyna, efawirenz) mogą obniżać stężenia atorwastatyny, co może wymagać dostosowania terapii. Ponadto inhibitory transporterów (np. cyklosporyna, letermowir) zwiększają ekspozycję na atorwastatynę, a ich jednoczesne stosowanie z letermowirem i cyklosporyną jest przeciwwskazane.
amiodaron, atazanawir, białko oporności raka piersi, cyklosporyna, cytochrom P450 3A4, czas protrombinowy, darunawir, digoksyna, diltiazem, doustny środek antykoncepcyjny, efawirenz, elbaswir z grazoprewirem, erytromycyna, etynyloestradiol, ezetymib, flukonazol, gemfibrozil, glekaprewir/pibrentaswir, hepatotoksyczność, induktor cytochromu P450 3A, indynawir, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, itrakonazol, ketokonazol, klarytromycyna, klirens żółciowy, kolchicyna, kwas fusydowy, letermowir, lopinawir, miopatia, noretysteron, P-glikoproteina, pochodna kumaryny, pochodna kwasu fibrynowego, polipeptyd 1B1, polipeptyd 1B3, pozakonazol, rabdomioliza, ryfampicyna, rytonawir, telaprewir, telitromycyna, typranawir rytonawir, umiarkowany inhibitor CYP3A4, warfaryna, werapamil, worykonazol, ziele dziurawca
Leksykon leków
Interakcje leku – Trelema 50 mg

Lakozamid, substancja czynna preparatu Trelema, wykazuje niski potencjał do wywoływania klinicznie istotnych interakcji farmakokinetycznych, co wynika z minimalnego wpływu na enzymy CYP450 (brak indukcji CYP1A2, CYP2B6, CYP2C9 oraz brak hamowania CYP1A1, CYP1A2, CYP2A6, CYP2B6, CYP2C8, CYP2C9, CYP2D6, CYP2E1) oraz niskiego stopnia wiązania z białkami osocza (<15%). Lakozamid nie wpływa istotnie na farmakokinetykę karbamazepiny, kwasu walproinowego, digoksyny, metforminy, warfaryny, doustnych środków antykoncepcyjnych (etynyloestradiol, lewonorgestrel) ani omeprazolu. Jednoczesne stosowanie induktorów enzymów (karbamazepina, fenytoina, fenobarbital) zmniejsza ekspozycję na lakozamid o 25% u dorosłych i 17% u dzieci, co wymaga monitorowania skuteczności terapii. Lakozamid może nieznacznie (o 30%) zwiększać Cmax midazolamu (substratu CYP3A4), bez wpływu na AUC, co sugeruje konieczność obserwacji pacjenta pod kątem nasilenia działań midazolamu.
doustny środek antykoncepcyjny, dysfagia, dziurawiec zwyczajny, efekt sedatywny, enzym CYP1A2, enzymy cytochromu P450, enzymy wątrobowe, etynyloestradiol, farmakokinetyka digoksyny, fenobarbital, fenytoina, flukonazol, glikoproteina p, inhibitor CYP2C19, inhibitor CYP2C9, interakcja z alkoholem, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, kwas walproinowy, lakozamid, lamotrygina, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwpadaczkowy, lewonorgestrel, metabolit O-desmetylowy, metformina, midazolam, omeprazol, ośrodkowy układ nerwowy, pole pod krzywą, przeciwpadaczkowy lek blokujący kanały sodowe, ryfampicyna, rytonawir, sprawność psychomotoryczna, stężenie maksymalne, stężenie progesteronu, warfaryna, wiązanie z białkami osocza, wydłużenie odstępu PR, zaburzenie koordynacji ruchowej, zawroty głowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Ondansetron Kabi 0,16 mg/ml

Ondansetron Kabi (0,16 mg/ml, roztwór do infuzji) jest metabolizowany przez enzymy cytochromu P-450 (CYP3A4, CYP2D6, CYP1A2), co powoduje, że zmniejszenie aktywności jednego enzymu jest kompensowane przez inne, skutkując minimalnymi zmianami w klirensie leku. Należy zachować szczególną ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu ondansetronu z lekami wydłużającymi odstęp QT (np. antracykliny, trastuzumab, erytromycyna, ketokonazol, amiodaron, beta-blokery takie jak atenolol i tymolol), ze względu na ryzyko arytmii. Przeciwwskazane jest łączenie ondansetronu z apomorfiną z powodu ryzyka głębokiej hipotensji i utraty świadomości. Induktory CYP3A4 (fenytoina, karbamazepina, ryfampicyna) zwiększają klirens ondansetronu, co może wymagać dostosowania dawki. Ponadto, ondansetron może osłabiać działanie przeciwbólowe tramadolu, co jest istotne w terapii przeciwbólowej.
alfentanyl, amiodaron, antracykliny, apomorfina, badanie EKG, beta-bloker, choroba wątroby, cytochrom P-450, enzymy cytochromu P-450, erytromycyna, fenytoina, furosemid, hipotensja, induktor CYP3A4, karbamazepina, ketokonazol, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwgrzybiczny, leki kardiotoksyczne, lidokaina, morfina, nudności i wymioty, odstęp QT, ondansetron, propofol, ryfampicyna, SNRI, SSRI, temazepam, tiopental, tramadol, trastuzumab, wymioty indukowane chemioterapią, zaburzenia rytmu serca, zespół serotoninowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Varel 3 mg + 0,03 mg

Produkt Varel, zawierający drospirenon 3 mg i etynyloestradiol 0,03 mg, wykazuje liczne interakcje lekowe, które mogą wpływać na skuteczność antykoncepcyjną oraz bezpieczeństwo terapii. Szczególnie istotne są interakcje z lekami indukującymi enzymy mikrosomalne, takimi jak karbamazepina, fenytoina, ryfampicyna czy preparaty ziołowe typu dziurawiec, które mogą zwiększać klirens hormonów płciowych, prowadząc do krwawień śródcyklicznych i utraty skuteczności antykoncepcji. W przypadku krótkoterminowego stosowania induktorów enzymów zaleca się stosowanie dodatkowej metody antykoncepcji przez cały okres terapii oraz 28 dni po jej zakończeniu. Długotrwałe stosowanie induktorów wymaga zmiany na niehormonalną metodę antykoncepcji. Ponadto, inhibitory proteazy HIV oraz nienukleozydowe inhibitory odwrotnej transkryptazy mogą zmieniać stężenia estrogenów i progestagenów, co wymaga dodatkowej mechanicznej metody antykoncepcji podczas terapii. Metabolizm drospirenonu jest w dużej mierze niezależny od układu cytochromu P450, co ogranicza ryzyko interakcji z inhibitorami tego układu.
antagonista aldosteronu, antagonista mineralokortykosteroidów, antykoncepcja progestagenowa, choroba wątroby, cytochrom P450, drospirenon, dziurawiec zwyczajny, enzym wątrobowy, glekaprewir/pibrentaswir, globulina wiążąca kortykosteroidy, gryzeofulwina, indukcja enzymatyczna, induktor enzymatyczny, inhibitor cytochromu, inhibitor HCV, inhibitor konwertazy angiotensyny, inhibitor proteazy HIV, krwawienie śródcykliczne, lek moczopędny oszczędzający potas, lek przeciwpadaczkowy, metabolizm hormonów steroidowych, migrena, nienukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, ombitaswir parytaprewir rytonawir, podwyższenie AlAT, ryfampicyna, steroidowy środek antykoncepcyjny, wskaźnik krzepnięcia, zakażenie HCV, zakrzepica, złożony doustny środek antykoncepcyjny
Leksykon leków
Interakcje leku – Atorvastatin Bluefish AB 20 mg

Atorwastatyna jest metabolizowana głównie przez izoenzym CYP3A4 oraz transportowana przez białka OATP1B1, OATP1B3, MDR1 i BCRP, co determinuje jej farmakokinetykę i potencjał interakcji lekowych. Silne inhibitory CYP3A4 (np. cyklosporyna, ketokonazol, inhibitory proteazy HIV) znacząco podwyższają stężenia atorwastatyny w osoczu, zwiększając ryzyko miopatii, dlatego zaleca się unikanie jednoczesnego stosowania lub redukcję dawki i ścisłe monitorowanie pacjenta. Umiarkowane inhibitory CYP3A4 (erytromycyna, diltiazem, werapamil, flukonazol, amiodaron) również podnoszą stężenia leku, co wymaga rozważenia obniżenia dawki. Induktory CYP3A4 (ryfampicyna, efawirenz, ziele dziurawca) obniżają stężenia atorwastatyny, co może osłabiać jej skuteczność; w przypadku ryfampicyny zaleca się jednoczesne podawanie i monitorowanie efektu terapeutycznego. Inhibitory transporterów białkowych (cyklosporyna, letermowir) zwiększają ekspozycję na atorwastatynę, a stosowanie letermowiru z cyklosporyną jest przeciwwskazane.
amiodaron, atorwastatyna, białko oporności raka piersi, białko oporności wielolekowej, cyklosporyna, cytochrom P450 3A4, czas protrombinowy, delawirdyna, digoksyna, diltiazem, doustny środek antykoncepcyjny, efawirenz, erytromycyna, etynyloestradiol, ezetymib, fibrat, flukonazol, gemfibrozyl, hepatotoksyczność, induktor cytochromu P450 3A, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, inhibitor transportera białek, itrakonazol, ketokonazol, klarytromycyna, kolchicyna, kolestypol, kumaryna, kwas fusydowy, letermowir, miopatia, noretysteron, polipeptydy 1B1, pozakonazol, rabdomioliza, ryfampicyna, styrypentol, telitromycyna, transporter OATP1B1/1B3, warfaryna, werapamil, worykonazol, ziele dziurawca
Leksykon leków
Interakcje leku – Bortezomib Eugia 3,5 mg

Bortezomib Eugia wykazuje interakcje farmakokinetyczne głównie poprzez wpływ na enzymy cytochromu P450, zwłaszcza CYP3A4. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol i rytonawir, zwiększają AUC bortezomibu o około 35% (CI90% [1,032–1,772]), co może nasilać działania niepożądane i wymaga ścisłego monitorowania pacjentów. Z kolei silne induktory CYP3A4, w tym ryfampicyna, karbamazepina, fenytoina, fenobarbital oraz ziele dziurawca, obniżają AUC bortezomibu o 45%, co może prowadzić do zmniejszenia skuteczności terapii i jest przeciwwskazaniem do jednoczesnego stosowania. Inhibitory CYP2C19, takie jak omeprazol, oraz słabe induktory CYP3A4, np. deksametazon, nie wykazują istotnego wpływu na farmakokinetykę bortezomibu. Współpodawanie melfalanu i prednizonu zwiększa AUC bortezomibu o 17%, co nie ma znaczenia klinicznego.
bortezomib, CYP1A2, CYP2C19, CYP2C9, CYP2D6, CYP3A4, deksametazon, dziurawiec, fenobarbital, fenytoina, hiperglikemia, hipoglikemia, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, karbamazepina, ketokonazol, lek przeciwcukrzycowy, melfalan i prednizon, neuropatia obwodowa, neurotoksyczność, omeprazol, ryfampicyna, rytonawir
Leksykon leków
Interakcje leku – Paracetamol Biofarm 500 mg

Paracetamol wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne, zwłaszcza w kontekście metabolizmu wątrobowego. Leki indukujące enzymy wątrobowe (fenobarbital, fenytoina, karbamazepina, ryfampicyna) oraz izoniazyd znacząco zwiększają ryzyko hepatotoksyczności, nawet przy dawkach terapeutycznych, poprzez odpowiednio zwiększenie metabolizmu lub zmniejszenie klirensu paracetamolu. Szczególną uwagę należy zwrócić na jednoczesne stosowanie paracetamolu z izoniazydem, które może prowadzić do ciężkiego uszkodzenia wątroby. Ponadto, zydowudyna może wywoływać neutropenię i nasilać hepatotoksyczność, co wymaga monitorowania morfologii krwi i parametrów wątrobowych. Interakcje z warfaryną i innymi kumarynowymi lekami przeciwzakrzepowymi mogą nasilać ich działanie, zwiększając ryzyko krwawień przy regularnym stosowaniu paracetamolu. Warto również uwzględnić wpływ inhibitorów MAO, które mogą wywołać stan pobudzenia i wysoką gorączkę, oraz ryzyko uszkodzenia nerek przy jednoczesnym stosowaniu NLPZ, szczególnie u pacjentów z chorobami nerek lub osób starszych.
dawka terapeutyczna paracetamolu, domperydon, działanie przeciwbólowe, działanie przeciwzakrzepowe, fenobarbital, fenytoina, hepatotoksyczność paracetamolu, inhibitor MAO, inhibitor monoaminooksydazy, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, izoniazyd, karbamazepina, klirens paracetamolu, kofeina, kolestyramina, kumaryna, kwas glukuronowy, lamotrygina, lek przeciwpadaczkowy, metabolit hepatotoksyczny, metoklopramid, morfologia krwi, neutropenia, niesteroidowy lek przeciwzapalny, NLPZ, paracetamol, parametr krzepnięcia, parametr wątrobowy, probenecyd, przedawkowanie, ryfampicyna, salicylamid, uszkodzenie wątroby, warfaryna, zaburzenie czynności nerek, zydowudyna
Leksykon leków
Interakcje leku – Lamivudine + Zidovudine Accord 150 mg + 300 mg

Produkt Lamivudine + Zidovudine Accord zawiera zydowudynę i lamiwudynę, które wykazują różne profile farmakokinetyczne i potencjalne interakcje lekowe. Zydowudyna jest metabolizowana głównie przez enzymy UGT, co powoduje, że induktory (np. ryfampicyna) mogą zmniejszać jej AUC o 48%, a inhibitory (np. flukonazol, kwas walproinowy, probenecyd) mogą zwiększać AUC odpowiednio o 74%, 80% i 106%, co wymaga monitorowania objawów toksyczności. Lamiwudyna jest wydalana przez nerki z udziałem nośników OCT, a jej AUC może wzrosnąć o 40% przy jednoczesnym stosowaniu z ko-trimoksazolem, natomiast roztwory sorbitolu i inne poliole mogą zmniejszać jej AUC nawet do 36%. Nie zaleca się jednoczesnego stosowania z kladrybiną i stawudyną ze względu na antagonizm lub hamowanie fosforylacji, co może obniżać skuteczność terapii. Ponadto, rybawiryna może nasilać niedokrwistość indukowaną zydowudyną, dlatego ich łączne stosowanie jest przeciwwskazane.
amfoterycyna, anemia, antagonista receptora H1, atowakwon, cytochrom P450, dapson, doksorubicyna, dydanozyna, fenobarbital, fenytoina, flucytozyna, flukonazol, gancyklowir, hepatotoksyczność, inhibitor proteazy, interferon, kladrybina, klarytromycyna, ko-trimoksazol, kwas walproinowy, lamiwudyna i zydowudyna, metadon, mielosupresja, nekroza tkanek, neutropenia, niedokrwistość, nośnik kationów organicznych, parametr hematologiczny, pentamidyna, pirymetamina, poliol, probenecyd, rybawiryna, ryfampicyna, sorbitol, stawudyna, supresja szpiku kostnego, trombocytopenia, winblastyna, winkrystyna, wirusowe zapalenie wątroby
Leksykon leków
Interakcje leku – Zyvoxid 2 mg/ml

Linezolid, będący odwracalnym, nieselektywnym inhibitorem monoaminooksydazy (IMAO), wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie linezolidu z innymi inhibitorami MAO, lekami sympatykomimetycznymi (np. pseudoefedryną, fenylopropanolaminą), serotoninergicznymi (SSRI, opioidy) oraz dekstrometorfanem, ze względu na ryzyko przełomu nadciśnieniowego i zespołu serotoninowego. W badaniach klinicznych odnotowano wzrost ciśnienia skurczowego o 30-40 mmHg przy koadministracji linezolidu z pseudoefedryną, podczas gdy monoterapia linezolidem powodowała wzrost o 11-15 mmHg. Zaleca się ścisłe monitorowanie pacjentów oraz stopniowe dostosowywanie dawek leków wazopresyjnych. Ponadto, ze względu na hamowanie metabolizmu tyraminy przez MAO, należy unikać spożywania pokarmów bogatych w tyraminę (dojrzałe sery, wyciągi z drożdży, niedestylowane napoje alkoholowe, fermentowane produkty sojowe), aby zapobiec ryzyku przełomu nadciśnieniowego.
AUC, ciśnienie skurczowe, Cmax, cytochrom P450, dekstrometorfan, działania niepożądane, fenylopropanolamina, inhibitor MAO, inhibitor monoaminooksydazy, inhibitory monoaminooksydazy, INR, interakcje lekowe, izoenzymy CYP, leki serotoninergiczne, leki sympatykomimetyczne, leki wazopresyjne, linezolid, nadciśnienie tętnicze, opioidy, OUN, parametry krzepnięcia, przełom nadciśnieniowy, pseudoefedryna, receptor dopaminergiczny, ryfampicyna, SSRI, tyramina, warfaryna, zaburzenia funkcji OUN, zespół serotoninowy, Zyvoxid
Leksykon leków
Interakcje leku – Femoston 2 mg estradiolu (tabletki ceglasto-czerwone), 2 mg estradiolu + 10 mg dydrogesteronu (tabletki żółte)

Produkt leczniczy Femoston, zawierający estradiol i dydrogesteron, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą wpływać na skuteczność terapii hormonalnej oraz metabolizm innych leków. Substancje indukujące enzymy cytochromu P450 (np. leki przeciwdrgawkowe: fenobarbital, karbamazepina, fenytoina; leki przeciwzakaźne: ryfampicyna, ryfabutyna, newirapina, efawirenz; preparaty ziołowe: ziele dziurawca) przyspieszają metabolizm estrogenów i progestagenów, co może skutkować obniżeniem ich stężeń i osłabieniem działania terapeutycznego, a także zaburzeniami krwawień z dróg rodnych. Z kolei estrogeny zawarte w Femostonie mogą hamować metabolizm leków o wąskim indeksie terapeutycznym, takich jak takrolimus, cyklosporyna A, fentanyl i teofilina, prowadząc do wzrostu ich stężeń w osoczu i ryzyka toksyczności. Szczególną uwagę należy zwrócić na interakcję z lamotryginą, gdzie estrogeny indukują glukuronidację lamotryginy, obniżając jej stężenie i potencjalnie pogarszając kontrolę napadów padaczkowych.
aktywność AlAT, cyklosporyna A, cytochrom P450, dydrogesteron, dziurawiec zwyczajny, efawirenz, estrogen, Femoston, fenobarbital, fentanyl, fenytoina, glekaprewir, glukuronidacja, hamowanie kompetycyjne, hipertriglicerydemia, hormonalna terapia zastępcza, incydent sercowo-naczyniowy, indukcja enzymatyczna, interakcja farmakodynamiczna, karbamazepina, lamotrygina, lek przeciwdrgawkowy, lek przeciwretrowirusowy, lek przeciwzakaźny, napad padaczkowy, nelfinawir, newirapina, parytaprewir, progestagen, ryfabutyna, ryfampicyna, rytonawir, teofilina, terapia hormonalna, wirusowe zapalenie wątroby typu C
Leksykon substancji czynnych
Tapentadol – Interakcje

Tapentadol, będący agonistą receptorów opioidowych μ oraz inhibitorem wychwytu zwrotnego noradrenaliny, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Szczególnie niebezpieczne są interakcje z lekami działającymi depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy (OUN), takimi jak benzodiazepiny, barbiturany, inne opioidy, leki przeciwkaszlowe, a także gabapentyna i pregabalina, które mogą prowadzić do zwiększonego ryzyka sedacji, depresji oddechowej, śpiączki i zgonu. Alkohol znacząco potęguje te działania, dlatego jego spożycie podczas terapii tapentadolem jest przeciwwskazane. Ponadto, tapentadol może wywoływać zespół serotoninowy w połączeniu z lekami serotoninergicznymi (SSRI, SNRI, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne), objawiający się m.in. klonusem, hiperrefleksją i gorączką powyżej 38°C, co wymaga natychmiastowego odstawienia leków serotoninergicznych i odpowiedniego leczenia.
barbiturat, benzodiazepina, buprenorfina, depresja oddechowa, dziurawiec zwyczajny, fenobarbital, flukonazol, gabapentynoid, hiperrefleksja, inhibitor oksydazy monoaminowej, inhibitor wychwytu zwrotnego noradrenaliny, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, ketokonazol, klonus, kwas meklofenamowy, lek przeciwhistaminowy H1, lek przeciwpsychotyczny, nalbufina, ośrodkowy układ nerwowy, pentazocyna, próg drgawkowy, przełom nadciśnieniowy, receptor opioidowy μ, ryfampicyna, tapentadol, transferaza urydynodifosforanowa, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, zespół serotoninowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Tractiva 5 mg

Arypiprazol, substancja czynna leku Tractiva, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Jego metabolizm odbywa się głównie przez enzymy CYP2D6 i CYP3A4, co implikuje konieczność dostosowania dawki w przypadku jednoczesnego stosowania silnych inhibitorów tych enzymów. Chinidyna (inhibitor CYP2D6) zwiększa AUC arypiprazolu o 107%, co wymaga zmniejszenia dawki o około połowę. Podobne zalecenia dotyczą inhibitorów CYP3A4, takich jak ketokonazol, który podnosi AUC o 63% i Cmax o 37%. Z kolei induktory CYP3A4, np. karbamazepina, obniżają Cmax i AUC arypiprazolu odpowiednio o 68% i 73%, co wymaga podwojenia dawki. Słabe inhibitory CYP3A4 i CYP2D6 powodują jedynie niewielkie zmiany stężenia leku, zwykle nie wymagające korekty dawkowania. Ponadto, arypiprazol może nasilać działanie leków przeciwnadciśnieniowych poprzez antagonizm receptorów alfa-1, co wymaga monitorowania ciśnienia tętniczego. Współistniejące stosowanie leków wydłużających odstęp QT lub powodujących zaburzenia elektrolitowe zwiększa ryzyko arytmii, co wymaga ostrożności i monitorowania EKG oraz elektrolitów.
chinidyna, dehydroarypiprazol, dekstrometorfan, diltiazem, działanie depresyjne, dziurawiec zwyczajny, efawirenz, enzymy cytochromu P450, escytalopram, famotydyna, fenobarbital, fenytoina, fluoksetyna, induktor CYP3A4, inhibitor CYP2D6, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, lamotrygina, lek przeciwnadciśnieniowy, lit, metabolizm enzymatyczny, newirapina, omeprazol, ośrodkowy układ nerwowy, paroksetyna, prymidon, ryfabutyna, ryfampicyna, schizofrenia, sedacja, SNRI, SSRI, walproinian, warfaryna, wolny metabolizm, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie elektrolitowe, zespół serotoninowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Amlodipine Orion 5 mg

Amlodypina Orion wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Silne i umiarkowane inhibitory CYP3A4 (np. inhibitory proteazy, azole przeciwgrzybicze, erytromycyna, klarytromycyna, werapamil, diltiazem) mogą znacząco zwiększać ekspozycję na amlodypinę, co podnosi ryzyko niedociśnienia tętniczego, zwłaszcza u osób starszych. Induktory CYP3A4 (np. ryfampicyna, ziele dziurawca) obniżają stężenie amlodypiny, osłabiając jej efekt hipotensyjny, co wymaga monitorowania ciśnienia i dostosowania dawki. Grejpfrut i sok grejpfrutowy są przeciwwskazane ze względu na zwiększenie biodostępności amlodypiny. Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu dantrolenu w infuzji, ze względu na ryzyko hiperkaliemii, migotania komór i zapaści krążeniowej, zwłaszcza u pacjentów z ryzykiem hipertermii złośliwej.
antagonista wapnia, atorwastatyna, azol przeciwgrzybiczny, biodostępność leku, cyklosporyna, dantrolen, digoksyna, diltiazem, efekt hipotensyjny, erytromycyna, ewerolimus, hiperkaliemia, hipertermia złośliwa, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitor kinazy mTOR, interakcja farmakokinetyczna, klarytromycyna, lek hipolipemizujący, lek immunosupresyjny, lek przeciwnadciśnieniowy, migotanie komór, niedociśnienie tętnicze, ryfampicyna, sok grejpfrutowy, symwastatyna, syrolimus, takrolimus, temsyrolimus, warfaryna, werapamil, zapaść krążeniowa, ziele dziurawca
Leksykon leków
Przedawkowanie – Tantum Flu o smaku pomarańczowym 600 mg + 10 mg

Przedawkowanie leku Tantum Flu o smaku pomarańczowym, zawierającego paracetamol (600 mg) i fenylefryny chlorowodorek (10 mg) w każdej saszetce, niesie ryzyko poważnych powikłań, zwłaszcza hepatotoksyczności i zaburzeń hemodynamicznych. Dawka toksyczna paracetamolu u pacjentów bez czynników ryzyka wynosi ≥ 10 g, a u pacjentów z czynnikami ryzyka już ≥ 5 g, co może prowadzić do uszkodzenia wątroby, encefalopatii, kwasicy metabolicznej, a także ostrej niewydolności nerek z ostrą martwicą kanalikową. Wczesne objawy zatrucia (0-24 h) obejmują nudności, wymioty, ból brzucha i bladość skóry, natomiast objawy uszkodzenia wątroby pojawiają się po 12-48 h. Fenylefryna w dawkach wyższych niż toksyczne dla paracetamolu wywołuje objawy nerwowości, nadciśnienia tętniczego, tachykardii, a w ciężkich przypadkach zapaść krążeniową i depresję oddechową, szczególnie u pacjentów z jaskrą zamykającego się kąta lub przerostem gruczołu krokowego.
alfa-adrenolityk, alkohol etylowy, arytmia serca, białkomocz, bradykardia odruchowa, depresja oddechowa, encefalopatia, fenobarbital, fentolamina, fenylefryny chlorowodorek, fenytoina, hepatotoksyczność, hipoglikemia, jaskra zamkniętego kąta, karbamazepina, krwiomocz, krwotok, kwasica metaboliczna, lek indukujący enzymy wątrobowe, metionina, mukowiscydoza, N-acetylocysteina, nadciśnienie tętnicze, niedobór glutationu, obrzęk mózgu, ostra martwica kanalikowa, ostra niewydolność nerek, paracetamol, prymidon, przerost gruczołu krokowego, ryfampicyna, uszkodzenie wątroby, węgiel aktywny, zaburzenie hemodynamiczne, zapalenie trzustki, zapaść krążeniowa
Leksykon leków
Interakcje leku – Luminalum Unia 15 mg

Fenobarbital, składnik leku Luminalum UNIA, jest silnym induktorem mikrosomalnych enzymów wątrobowych, co prowadzi do przyspieszenia metabolizmu wielu leków i osłabienia ich działania terapeutycznego. Interakcje kliniczne obejmują osłabienie działania antybiotyków (np. doksycykliny, metronidazolu), leków kardiologicznych (chinidyny, digoksyny), immunosupresyjnych (cyklosporyny), hormonów (lewotyroksyny, kortykosteroidów) oraz doustnych środków antykoncepcyjnych zawierających estrogeny, co może wymagać zmiany metody antykoncepcji. W terapii przeciwpadaczkowej fenobarbital wpływa na metabolizm innych leków (karbamazepina, prymidon, kwas walproinowy, fenytoina), co wymaga monitorowania stężeń i dostosowania dawek. Ponadto, fenobarbital nasila działanie leków hamujących OUN (leki nasenne, opioidy, przeciwhistaminowe), zwiększając ryzyko sedacji i depresji oddechowej, szczególnie w połączeniu z ketaminą i maprotyliną.
acetazolamid, antagonista kanałów wapniowych, brak laktazy, chinidyna, cyklosporyna, depresja ośrodka oddechowego, digoksyna, doksycyklina, doustny lek przeciwzakrzepowy, doustny preparat antykoncepcyjny, encefalopatia, enfluran, fenytoina, glukuronylotransferaza, guanetydyna, halotan, hiperamonemia, inhibitor anhydrazy węglanowej, inhibitor MAO, karbamazepina, ketamina, kortykosteroid, kwas walproinowy, lek immunosupresyjny, lek nasenny, lek przeciwhistaminowy, lewotyroksyna, maprotylina, metabolizm witaminy D, metoksyfluran, metotreksat, metronidazol, mikrosomalne enzymy wątrobowe, niedociśnienie ortostatyczne, nietolerancja galaktozy, opioidowy lek przeciwbólowy, ośrodkowy układ nerwowy, osteopenia, pochodna fenotiazyny, prymidon, ryfampicyna, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy