objętość dystrybucji
Objętość dystrybucji (Vd) to parametr farmakokinetyczny określający teoretyczną przestrzeń, w której lek jest rozprowadzany w organizmie. Wyrażana w litrach lub litrach na kilogram masy ciała, stanowi stosunek całkowitej ilości leku w organizmie do jego stężenia w osoczu.
Wartość objętości dystrybucji pozwala ocenić, jak szeroko lek rozprzestrzenia się poza krwiobieg. Niska objętość dystrybucji (poniżej 7 L) wskazuje, że lek pozostaje głównie w krwiobiegu. Średnie wartości (7-70 L) sugerują dystrybucję do płynów pozakomórkowych, natomiast wysokie wartości (powyżej 70 L) oznaczają znaczną akumulację leku w tkankach.
Na objętość dystrybucji wpływają właściwości fizykochemiczne leku (lipofilność, stopień jonizacji), wiązanie z białkami osocza oraz powinowactwo do tkanek. Parametr ten jest kluczowy przy ustalaniu dawki nasycającej, interpretacji stężeń leku we krwi oraz przewidywaniu skuteczności metod eliminacji leku (np. hemodializy) w przypadku przedawkowania.
W praktyce klinicznej objętość dystrybucji wykorzystuje się do indywidualizacji farmakoterapii, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami gospodarki wodnej, niewydolnością narządów czy w stanach patologicznych zmieniających fizjologiczną dystrybucję leków.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Chronada 200 mg + 250 mg
Chronada to preparat zawierający 200 mg soli sodowej siarczanu chondroityny oraz 250 mg chlorowodorku glukozaminy w kapsułce. Siarczan chondroityny charakteryzuje się dostępnością biologiczną 15-24% po podaniu doustnym, z maksymalnym stężeniem osiąganym po około 4 godzinach. Wiąże się w 85% z białkami osocza, ma objętość dystrybucji około 0,3 l/kg i wykazuje powinowactwo do tkanki chrzęstnej oraz innych narządów (jelito cienkie, wątroba, mózg, nerki). Metabolizm zachodzi głównie przez sulfatazy lizosomalne i enzymy depolimeryzujące, bez udziału cytochromu P450, a eliminacja odbywa się głównie przez nerki. Okres półtrwania wynosi 5-15 godzin, a klirens ogólnoustrojowy to 30,5 ml/min (0,43 ml/min/kg). Kinetyka jest pierwszego rzędu dla dawek do 3000 mg, a wielokrotne dawki 800 mg nie zmieniają parametrów farmakokinetycznych u pacjentów z chorobą zwyrodnieniową stawu kolanowego.
chlorowodorek glukozaminy, choroba zwyrodnieniowa stawu kolanowego, cytochrom P450, dostępność biologiczna, droga eliminacji, efekt pierwszego przejścia, hialuronidaza, izotop 14C, kinetyka pierwszego rzędu, klirens ogólnoustrojowy, objętość dystrybucji, okres półtrwania, powinowactwo tkankowe, prolek, siarczan chondroityny, siarczan glukozaminy, stężenie maksymalne, sulfataza lizosomalna, tkanka chrzęstna, wiązanie z białkami osocza, β-glukuronidaza, β-N-acetyloheksozoaminidaza - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Sildenafil Bluefish 100 mg
Syldenafil Bluefish, dostępny w dawkach 50 mg i 100 mg, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym, osiągając maksymalne stężenie w surowicy (Cmax około 440 ng/ml przy dawce 100 mg) w czasie 30-120 minut (średnio 60 minut). Biodostępność wynosi około 41%, a obecność pokarmu opóźnia Tmax o około 60 minut i zmniejsza Cmax o 29%. Lek wykazuje dużą objętość dystrybucji (Vd 105 l) oraz wysokie wiązanie z białkami osocza (~96%), co skutkuje niskim stężeniem wolnej, aktywnej farmakologicznie formy (około 18 ng/ml). Syldenafil jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 i w mniejszym stopniu CYP2C9 do aktywnego metabolitu N-demetylowego, którego aktywność stanowi około 50% siły działania substancji macierzystej, a okres półtrwania wynosi około 4 godziny. Eliminacja odbywa się głównie przez kał (80%) i mocz (13%), a okres półtrwania syldenafilu wynosi 3-5 godzin.
AUC, biodostępność, ciężkie zaburzenia czynności nerek, ciężkie zaburzenia czynności wątroby, CYP2C9, CYP3A4, cytochrom P450, farmakokinetyka syldenafilu, fosfodiesteraza typu 5, klasyfikacja Child-Pugh, klirens całkowity, klirens kreatyniny, marskość wątroby, N-demetylacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, PDE5, stężenie maksymalne, syldenafil, szybkie wchłanianie, tabletka powlekana, wiązanie z białkami osocza, zaburzenia czynności nerek, zmniejszenie klirensu - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Zypsila 60 mg
Zyprazydon, obecny w preparacie Zypsila jako zyprazydon wodorosiarczan, wykazuje specyficzne właściwości farmakokinetyczne, które wpływają na jego skuteczność terapeutyczną. Po doustnym podaniu wielokrotnych dawek podczas posiłku, maksymalne stężenie (Cmax) osiągane jest po 6-8 godzinach, a biodostępność wynosi około 60% dla dawki 20 mg, przy czym obecność pokarmu może podwoić absorpcję leku. Zyprazydon charakteryzuje się dużą objętością dystrybucji (~1,1 l/kg) oraz wysokim (>99%) wiązaniem z białkami osocza. Metabolizm zachodzi głównie przez redukcję i metylację (około 2/3 metabolizmu) oraz utlenianie (około 1/3), z udziałem enzymów oksydazy aldehydowej i CYP3A4, a także w mniejszym stopniu CYP1A2. Średni okres półtrwania wynosi 6,6 godziny, a stan stacjonarny osiągany jest po 1-3 dniach. Eliminacja odbywa się głównie przez kał (66%) i mocz (20%), z minimalnym wydalaniem leku w formie niezmienionej (<1% mocz, <4% kał). Zarówno zyprazydon, jak i jego metabolity (S-metylodihydrozyprazydon, sulfotlenek zyprazydonu) mogą potencjalnie wydłużać odstęp QT w EKG.
biodostępność zyprazydonu, Cmax, CYP1A2, CYP3A4, cytochrom P450, glutation, kinetyka liniowa, klasyfikacja Child-Pugh, klirens kreatyniny, klirens nerkowy, marskość wątroby, metylotransferaza tiolowa, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, odstęp QT, redukcja i metylacja, S-metylodihydrozyprazydon, sulfon BITP, T½, wiązanie z białkami osocza, zyprazydon wodorosiarczan - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Krople żołądkowe Aflofarm –
Krople żołądkowe Aflofarm to złożony preparat ziołowy zawierający nalewki z korzenia kozłka lekarskiego (DER 1:4,0-4,5), liści mięty pieprzowej z olejkiem miętowym (DER 1:18-20), ziela dziurawca (DER 1:1) oraz nalewkę gorzką (DER 1:3,8-4,5), każda w ilości 25 g. Ekstrahentem jest etanol o stężeniu 70-96% V/V, a całkowita zawartość etanolu w produkcie wynosi 65-72% V/V, co może wpływać na rozpuszczalność i szybkość wchłaniania składników aktywnych. Preparat występuje w formie kropli doustnych o brunatnozielonej barwie, przezroczystej konsystencji oraz charakterystycznym ziołowo-miętowym zapachu i gorzkim smaku, co potencjalnie sprzyja szybszemu wchłanianiu w przewodzie pokarmowym w porównaniu do form stałych.
ADME, biodostępność, ekstrahent, farmakokinetyka, intraktum z dziurawca, kozłek lekarski, krople doustne, mięta pieprzowa, nalewka gorzka, nalewka z kozłka, nalewka z mięty, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, przewód pokarmowy, stężenie etanolu, wchłanianie składników aktywnych, wiązanie z białkami osocza, ziele dziurawca, związki bioaktywne - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Ramidilan HCT 5 mg + 5 mg + 25 mg
Ramidilan HCT to preparat złożony zawierający ramipryl, amlodypinę oraz hydrochlorotiazyd, charakteryzujący się specyficznym profilem farmakokinetycznym każdego składnika. Ramipryl jest szybko wchłaniany po podaniu doustnym, osiągając maksymalne stężenie w osoczu po 1 godzinie, a jego czynny metabolit ramiprylat po 2-4 godzinach, z biodostępnością ramiprylatu wynoszącą 45%. Ramipryl wykazuje wysokie wiązanie z białkami surowicy (73%), a ramiprylat 56%. Metabolizm ramiprylu jest niemal całkowity, a eliminacja ramiprylatu jest wielofazowa z okresem półtrwania 13-17 godzin dla dawek 5-10 mg. U pacjentów z niewydolnością nerek i wątroby obserwuje się zmienioną farmakokinetykę, w tym zmniejszony klirens nerkowy i opóźniony metabolizm. Amlodypina osiąga maksymalne stężenie po 6-12 godzinach, z biodostępnością 64-80%, silnym wiązaniem z białkami osocza (97,5%) oraz długim okresem półtrwania 35-50 godzin, co uzasadnia dawkowanie raz na dobę. U pacjentów z niewydolnością wątroby i w podeszłym wieku klirens amlodypiny jest zmniejszony, co prowadzi do wydłużenia okresu półtrwania i zwiększenia AUC o 40-60%.
amlodypina, biodostępność, biodostępność całkowita, choroba wątroby, cytochrom P450, dystrybucja leku, enzym konwertujący angiotensynę, esteraza wątrobowa, hydrochlorotiazyd, klirens kreatyniny, klirens nerkowy, marskość wątroby, niewydolność krążenia, niewydolność nerek, objętość dystrybucji, objętość dystrybucji pozorna, okres półtrwania, pole pod krzywą stężenia, Ramidilan HCT, ramipryl, ramiprylat, śpiączka wątrobowa, stan przedśpiączkowy, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Ibuprofen Lysine InnFarm 200 mg
Lizynian ibuprofenu charakteryzuje się farmakokinetyką zbliżoną do wolnego kwasu ibuprofenowego, z istotną różnicą w szybkości wchłaniania. Po podaniu doustnym sól lizynowa osiąga maksymalne stężenie w osoczu (Tmax) już po około 35 minutach na czczo, podczas gdy standardowy ibuprofen wymaga 1-2 godzin. Stopień wiązania z białkami osocza wynosi około 99%, co jest zgodne z postacią wolnego kwasu. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie poprzez hydroksylację i karboksylację, a okres półtrwania w fazie eliminacji mieści się w zakresie 1,8-3,5 godziny, bez różnic między formami leku. Eliminacja metabolitów odbywa się głównie drogą nerkową (90%) oraz w mniejszym stopniu z żółcią (10%).
absorpcja w żołądku, badanie biorównoważności, białko osocza, biodostępność, biotransformacja, biotransformacja ibuprofenu, eliminacja nerkowa, enzym wątrobowy, hydroksylacja, karboksylacja, lizynian ibuprofenu, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, sól lizynowa ibuprofenu, stężenie osoczowe, wchłanianie w jelicie cienkim - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Fragmin 12 500 j.m. a.Xa/0,5 ml
Dalteparyna sodowa, będąca heparyną drobnocząsteczkową o działaniu przeciwzakrzepowym, charakteryzuje się wysoką dostępnością biologiczną po podaniu podskórnym (87 ± 6% aktywności anty-Xa u zdrowych ochotników). Farmakokinetyka wykazuje niepełną proporcjonalność dawki do ekspozycji (AUC wzrasta o około 33% przy zwiększeniu dawki z 2 500 do 10 000 j.m.). Objętość dystrybucji wynosi 40-60 ml/kg, co wskazuje na dystrybucję głównie w przestrzeni wewnątrznaczyniowej. Okres półtrwania po dożylnym podaniu wynosi około 2,1-2,3 godziny, natomiast po podaniu podskórnym wydłuża się do 3-5 godzin, co jest związane z opóźnionym wchłanianiem. Klirens osoczowy jest zależny od dawki i wynosi od 15,6 ± 2,4 ml/h/kg (120 j.m./kg) do 24,6 ± 5,4 ml/h/kg (30 j.m./kg). Eliminacja odbywa się głównie przez nerki, jednak mniej niż 5% aktywności anty-Xa jest wydalane z moczem, co sugeruje dezaktywację metabolitów przed wydaleniem. U pacjentów z przewlekłą niewydolnością nerek na hemodializie okres półtrwania wydłuża się do 5,7 ± 2,0 godziny, co wymaga dostosowania dawkowania ze względu na ryzyko kumulacji leku.
aktywność anty-Xa, dalteparyna sodowa, dostępność biologiczna, działanie przeciwzakrzepowe, ekspozycja ogólnoustrojowa, eliminacja nerkowa, farmakokinetyka dalteparyny, faza dystrybucji, hemodializa, heparyna drobnocząsteczkowa, jednostka aktywności anty-Xa, klirens osoczowy, kumulacja leku, model jednokompartmentowy, objętość dystrybucji, okres półtrwania, okres półtrwania w fazie eliminacji, podanie podskórne, pole pod krzywą stężenia, przestrzeń wewnątrznaczyniowa, przewlekła niewydolność nerek, schemat dawkowania, wchłanianie leku - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – ApoRopin 8 mg
Ropinirol w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu (dawki 2, 4 i 8 mg) charakteryzuje się biodostępnością około 50% (zakres 36-57%) i mediana Tmax wynoszącą 6-10 godzin. Po podaniu doustnym w dawce 12 mg u pacjentów z chorobą Parkinsona, wysokotłuszczowy posiłek zwiększa AUC o 20%, Cmax o 44% oraz opóźnia Tmax o 3 godziny, jednak zmiany te nie mają istotnego znaczenia klinicznego. Ropinirol wykazuje niski stopień wiązania z białkami osocza (10-40%) oraz dużą objętość dystrybucji (~7 l/kg) ze względu na wysoką lipofilność. Metabolizm zachodzi głównie przez CYP1A2, a metabolity (SKF-104557, SKF-89124) są wydalane z moczem; metabolity mają znacznie słabsze działanie dopaminergiczne. Okres półtrwania eliminacyjnego wynosi około 6 godzin, a farmakokinetyka jest liniowa w zakresie dawek terapeutycznych, z dużą zmiennością międzyosobniczą (Cmax 30-55%, AUC 40-70%), co wymaga indywidualizacji dawkowania.
AUC, biodostępność, choroba Parkinsona, Cmax, cytochrom P450, działanie dopaminergiczne, działanie niepożądane, ekspozycja na lek, hemodializa, izoenzym CYP1A2, klirens, krańcowa niewydolność nerek, lipofilność, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametr farmakokinetyczny, ropinirol, stężenie w osoczu, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, tabletka powlekana, Tmax, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności nerek, zmienność międzyosobnicza - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Rivaroxaban Bayer 10 mg
Rywaroksaban charakteryzuje się szybkim i niemal całkowitym wchłanianiem po podaniu doustnym, z maksymalnym stężeniem w osoczu (Cmax) osiąganym w 2-4 godziny. Biodostępność wynosi 80-100% dla dawek 2,5 mg i 10 mg, niezależnie od przyjmowania z posiłkiem. Farmakokinetyka jest niemal liniowa do dawki 15 mg, przy wyższych dawkach obserwuje się ograniczone wchłanianie i zmniejszoną biodostępność. Rywaroksaban wiąże się z białkami osocza w 92-95%, ma umiarkowaną objętość dystrybucji (~50 l) i jest eliminowany zarówno przez metabolizm (ok. 2/3 dawki, głównie przez CYP3A4, CYP2J2 i hydrolizę), jak i wydalanie nerkowe (ok. 1/3 dawki w postaci niezmienionej). Okres półtrwania wynosi 5-9 godzin u młodych osób i 11-13 godzin u osób starszych. Zmienność farmakokinetyczna wynosi 30-40%, wzrasta do 70% w okresie okołooperacyjnym. Nie stwierdzono istotnych różnic farmakokinetycznych między płciami i rasami.
AUC, białko BCRP, biodostępność, ciężkie zaburzenie czynności wątroby, Cmax, CYP2J2, CYP3A4, czas protrombinowy, hamowanie czynnika Xa, klirens kreatyniny, klirens ogólnoustrojowy, koagulopatia, łagodne zaburzenie czynności, lek przeciwzakrzepowy, marskość wątroby, model Emax, objętość dystrybucji, P-glikoproteina, pacjent w podeszłym wieku, profil farmakokinetyczny, rywaroksaban, umiarkowane zaburzenie czynności, zależność farmakokinetyczno-farmakodynamiczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa