powinowactwo tkankowe

Powinowactwo tkankowe to termin opisujący stopień zgodności antygenów HLA (Human Leukocyte Antigens) między dawcą a biorcą tkanek lub narządów. Antygeny HLA, zlokalizowane na powierzchni komórek, są kluczowymi cząsteczkami układu odpornościowego odpowiedzialnymi za rozpoznawanie „swoich” i „obcych” komórek w organizmie.

W transplantologii stopień zgodności HLA między dawcą a biorcą ma krytyczne znaczenie dla powodzenia przeszczepu. Im wyższe powinowactwo tkankowe (większa zgodność antygenów HLA), tym niższe ryzyko odrzucenia przeszczepu i konieczności intensywnej immunosupresji. Szczególnie istotna jest zgodność w zakresie antygenów HLA-A, HLA-B i HLA-DR.

Badanie powinowactwa tkankowego (typowanie HLA) wykonuje się metodami serologicznymi oraz molekularnymi (PCR). Przed każdym przeszczepem przeprowadza się również próbę krzyżową (cross-match), która pozwala wykryć obecność preformowanych przeciwciał przeciwko antygenom dawcy w surowicy biorcy, co mogłoby prowadzić do natychmiastowego odrzucenia przeszczepu.

W przeszczepach od dawców spokrewnionych, zwłaszcza między rodzeństwem, prawdopodobieństwo wysokiego powinowactwa tkankowego jest znacznie większe niż w przypadku dawców niespokrewnionych. W niektórych typach przeszczepów (np. wątroby) powinowactwo tkankowe ma mniejsze znaczenie niż w przypadku przeszczepów nerek czy szpiku kostnego.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl