organiczny związek rtęci

Organiczne związki rtęci to grupa substancji chemicznych, w których atom rtęci jest połączony kowalencyjnie z atomem węgla. Najważniejszymi przedstawicielami tej grupy są metylortęć (CH₃Hg⁺) i etylortęć (C₂H₅Hg⁺), które mają szczególne znaczenie w toksykologii klinicznej.

W przeciwieństwie do rtęci nieorganicznej, związki organiczne rtęci charakteryzują się wysoką lipofilnością, co umożliwia im łatwe przenikanie przez bariery biologiczne, w tym barierę krew-mózg i łożysko. Metylortęć ma szczególne powinowactwo do tkanki nerwowej i gromadzi się przede wszystkim w ośrodkowym układzie nerwowym, powodując uszkodzenia neuronów.

Narażenie na organiczne związki rtęci najczęściej zachodzi poprzez spożycie skażonej żywności, zwłaszcza ryb drapieżnych, które akumulują metylortęć w łańcuchu pokarmowym. Zatrucie objawia się parestezjami, zaburzeniami koordynacji ruchowej, koncentracji i widzenia, a w ciężkich przypadkach może prowadzić do nieodwracalnych uszkodzeń neurologicznych, szczególnie niebezpiecznych dla rozwijającego się mózgu płodu.

W diagnostyce zatruć organicznymi związkami rtęci kluczowe znaczenie ma oznaczenie stężenia rtęci we krwi i włosach. Leczenie obejmuje przerwanie ekspozycji oraz zastosowanie związków chelatujących, choć ich skuteczność w przypadku metylortęci jest ograniczona ze względu na silne wiązanie z białkami tkankowymi.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl