Właściwości farmakokinetyczne
Darunavir Accord 800 mg

Farmakokinetyka darunawiru wykazuje istotne różnice pomiędzy zdrowymi ochotnikami a pacjentami zakażonymi HIV-1, co jest związane z podwyższonym stężeniem kwaśnej glikoproteiny α1 (AAG) u chorych, prowadzącym do zwiększonego wiązania leku z białkami osocza (około 95%). Darunawir jest metabolizowany głównie przez izoenzym CYP3A4, a jego biodostępność bezwzględna po podaniu doustnym wynosi około 37%, wzrastając do około 82% przy jednoczesnym stosowaniu rytonawiru (100 mg dwa razy na dobę), który działa jako silny inhibitor CYP3A, powodując około 14-krotne zwiększenie ekspozycji na lek. Maksymalne stężenie w osoczu (Tmax) osiągane jest w ciągu 2,5-4 godzin po podaniu. Objętość dystrybucji darunawiru wzrasta z 88,1 ± 59,0 l do 131 ± 49,9 l pod wpływem rytonawiru, a okres półtrwania wynosi około 15 godzin w skojarzeniu z inhibitorem CYP3A. Zaleca się podawanie darunawiru z kobicystatem lub rytonawirem oraz z posiłkiem, gdyż obecność pokarmu zwiększa biodostępność leku, natomiast rodzaj spożywanego pokarmu nie wpływa na ekspozycję.

Właściwości farmakokinetyczne darunawiru

Badania farmakokinetyczne darunawiru w skojarzeniu z kobicystatem lub rytonawirem przeprowadzono zarówno u zdrowych ochotników, jak i pacjentów zakażonych HIV-1. Zaobserwowano, że ekspozycja na darunawir jest znacząco większa u osób zakażonych HIV-1 w porównaniu z osobami zdrowymi. Zjawisko to tłumaczy się wyższym stężeniem kwaśnej glikoproteiny α1 (AAG) u pacjentów z HIV-1, co prowadzi do zwiększonego wiązania darunawiru z białkami osocza i w konsekwencji do wyższych stężeń leku w osoczu krwi.1

Metabolizm darunawiru odbywa się głównie za pośrednictwem izoenzymu CYP3A. Zarówno kobicystat, jak i rytonawir działają jako inhibitory CYP3A, co znacząco zwiększa stężenie darunawiru w osoczu.2

Wchłanianie

Darunawir po podaniu doustnym charakteryzuje się szybkim wchłanianiem. Maksymalne stężenie darunawiru w osoczu przy jednoczesnym podaniu małych dawek rytonawiru osiągane jest zazwyczaj w okresie 2,5 do 4,0 godzin po przyjęciu. Biodostępność bezwzględna pojedynczej dawki 600 mg darunawiru podawanego samodzielnie wynosi około 37%. Wartość ta wzrasta znacząco do około 82% przy jednoczesnym podaniu rytonawiru w dawce 100 mg dwa razy na dobę. Potęgujący efekt rytonawiru powoduje około 14-krotne zwiększenie ogólnej ekspozycji na darunawir po doustnym podaniu pojedynczej dawki 600 mg w skojarzeniu z rytonawirem w dawce 100 mg dwa razy na dobę.3

Istotnym czynnikiem wpływającym na biodostępność darunawiru jest obecność pokarmu. Względna biodostępność darunawiru podawanego z kobicystatem lub małymi dawkami rytonawiru na czczo jest niższa w porównaniu z podaniem podczas posiłku. Z tego powodu tabletki Darunavir Accord należy przyjmować zawsze z kobicystatem lub rytonawirem i wraz z pokarmem. Rodzaj spożywanego pokarmu nie ma wpływu na ekspozycję na darunawir.4

Dystrybucja

Darunawir charakteryzuje się wysokim stopniem wiązania z białkami osocza, wynoszącym około 95%. Głównym białkiem wiążącym jest kwaśna glikoproteina α1. Po podaniu dożylnym samego darunawiru, objętość dystrybucji wynosi 88,1 ± 59,0 l (średnia ± odchylenie standardowe). Wartość ta ulega zwiększeniu do 131 ± 49,9 l (średnia ± odchylenie standardowe) przy jednoczesnym podawaniu rytonawiru w dawce 100 mg dwa razy na dobę.5

Metabolizm

Na podstawie badań in vitro na ludzkich mikrosomach wątrobowych stwierdzono, że darunawir podlega przede wszystkim procesom oksydacji. Metabolizm darunawiru zachodzi głównie w wątrobie, przy znaczącym udziale cytochromu P450, niemal wyłącznie poprzez izoenzym CYP3A4. Badania z użyciem znakowanego izotopowo 14C darunawiru podawanego w skojarzeniu z rytonawirem (400/100 mg) u zdrowych ochotników wykazały, że większość aktywności promieniotwórczej w osoczu pochodziła z niezmienionej substancji czynnej. W organizmie ludzkim zidentyfikowano co najmniej 3 metabolity darunawiru powstałe w wyniku utleniania, przy czym każdy z nich wykazuje aktywność przeciwwirusową co najmniej 10-krotnie mniejszą niż darunawir względem szczepu dzikiego wirusa HIV.6

Eliminacja

Po podaniu darunawiru znakowanego izotopem 14C w skojarzeniu z rytonawirem (dawka 400/100 mg), znacząca część podanej dawki została wykryta w moczu (około 13,9%) oraz kale (około 79,5%). Niezmieniony darunawir stanowi około 41,2% podanej dawki wykrytej w kale oraz 7,7% dawki wykrytej w moczu. Końcowy okres półtrwania darunawiru w osoczu wynosi około 15 godzin, gdy podawany jest w skojarzeniu z rytonawirem.7

Klirens darunawiru podawanego dożylnie bez rytonawiru wynosi 32,8 l/godz., natomiast przy jednoczesnym podaniu z małą dawką rytonawiru wartość ta ulega znaczącemu obniżeniu do 5,9 l/godz.8

Parametry farmakokinetyczne darunawiru w skrócie

Parametr farmakokinetyczny Darunawir podawany samodzielnie Darunawir + rytonawir
Biodostępność bezwzględna około 37% około 82%
Maksymalne stężenie w osoczu (Tmax) 2,5-4,0 godz.
Wiązanie z białkami osocza około 95% (głównie z kwaśną glikoproteiną α1)
Objętość dystrybucji 88,1 ± 59,0 l 131 ± 49,9 l
Główny szlak metaboliczny Oksydacja przez CYP3A4
Okres półtrwania około 15 godz.
Klirens 32,8 l/godz. 5,9 l/godz.
Wydalanie (14C-darunawir + rytonawir) 79,5% z kałem, 13,9% z moczem
  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl