Właściwości farmakokinetyczne
ApoRopin 8 mg

Ropinirol w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu (dawki 2, 4 i 8 mg) charakteryzuje się biodostępnością około 50% (zakres 36-57%) i mediana Tmax wynoszącą 6-10 godzin. Po podaniu doustnym w dawce 12 mg u pacjentów z chorobą Parkinsona, wysokotłuszczowy posiłek zwiększa AUC o 20%, Cmax o 44% oraz opóźnia Tmax o 3 godziny, jednak zmiany te nie mają istotnego znaczenia klinicznego. Ropinirol wykazuje niski stopień wiązania z białkami osocza (10-40%) oraz dużą objętość dystrybucji (~7 l/kg) ze względu na wysoką lipofilność. Metabolizm zachodzi głównie przez CYP1A2, a metabolity (SKF-104557, SKF-89124) są wydalane z moczem; metabolity mają znacznie słabsze działanie dopaminergiczne. Okres półtrwania eliminacyjnego wynosi około 6 godzin, a farmakokinetyka jest liniowa w zakresie dawek terapeutycznych, z dużą zmiennością międzyosobniczą (Cmax 30-55%, AUC 40-70%), co wymaga indywidualizacji dawkowania.

Wprowadzenie do właściwości farmakokinetycznych

Właściwości farmakokinetyczne leku ApoRopin (ropinirol) w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu obejmują szereg procesów determinujących jego losy w organizmie pacjenta. Ropinirol to substancja czynna stosowana w leczeniu choroby Parkinsona, dostępna w dawkach 2 mg, 4 mg oraz 8 mg w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące poszczególnych etapów farmakokinetyki tego leku.1

Proces wchłaniania

Biodostępność ropinirolu po podaniu doustnym wynosi około 50% (z zakresem 36-57%). Po przyjęciu leku w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu, stężenie ropinirolu we krwi wzrasta stopniowo, a mediana czasu potrzebnego do osiągnięcia maksymalnego stężenia w osoczu (Cmax) wynosi zazwyczaj od 6 do 10 godzin.2

Wpływ pokarmu na wchłanianie

Przeprowadzono badanie w stanie stacjonarnym z udziałem 25 pacjentów z chorobą Parkinsona, którzy otrzymywali 12 mg ropinirolu w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu raz na dobę. Wykazano, że wysokotłuszczowy posiłek ma istotny wpływ na parametry farmakokinetyczne leku:

  • Zwiększenie ogólnej ekspozycji na ropinirol (wyrażonej jako AUC) średnio o 20%
  • Zwiększenie maksymalnego stężenia w osoczu (Cmax) średnio o 44%
  • Opóźnienie czasu osiągnięcia maksymalnego stężenia (Tmax) o 3,0 godziny

Mimo tych zmian, jest mało prawdopodobne, aby miały one istotne znaczenie kliniczne, np. powodowały zwiększenie częstości występowania działań niepożądanych.3

Porównanie różnych postaci leku

Należy podkreślić, że przy zastosowaniu tej samej dawki dobowej, ogólne narażenie organizmu na ropinirol jest porównywalne zarówno dla postaci o przedłużonym uwalnianiu, jak i tabletek powlekanych (o natychmiastowym uwalnianiu).4

Dystrybucja leku w organizmie

Ropinirol charakteryzuje się niskim stopniem wiązania z białkami osocza, wynoszącym zaledwie 10-40%. Ze względu na wysoką lipofilność, ropinirol posiada dużą objętość dystrybucji, osiągającą około 7 l/kg. Dzięki tym właściwościom lek jest w stanie penetrować do różnych tkanek i narządów organizmu.5

Metabolizm ropinirolu

Ropinirol podlega biotransformacji głównie za pośrednictwem izoenzymu CYP1A2 układu cytochromu P450. Metabolity ropinirolu są wydalane przede wszystkim z moczem. W badaniach przeprowadzonych na modelach zwierzęcych wykazano, że główny metabolit ropinirolu wykazuje działanie dopaminergiczne co najmniej 100-krotnie słabsze niż substancja macierzysta.6

Metabolity ropinirolu to przede wszystkim SKF-104557 oraz SKF-89124, których klirens również może ulegać zmianom w określonych stanach patologicznych.7

Eliminacja leku

Ropinirol jest eliminowany z krążenia ogólnoustrojowego ze średnim okresem półtrwania w fazie eliminacji () wynoszącym około 6 godzin. W zakresie dawek terapeutycznych obserwuje się liniową zależność między dawką a parametrami farmakokinetycznymi leku – zwiększenie ogólnego narażenia organizmu (Cmax i AUC) na ropinirol jest proporcjonalne do zwiększenia dawki.8

Nie zaobserwowano zmian klirensu ropinirolu po podaniu doustnym zarówno jednorazowym, jak i wielokrotnym. Warto jednak zwrócić uwagę na znaczną międzyosobniczą zmienność parametrów farmakokinetycznych. Po podaniu ropinirolu w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu w stanie stacjonarnym, osobnicza zmienność parametrów wynosiła:

  • dla Cmax: od 30% do 55%
  • dla AUC: od 40% do 70%

Ta zmienność wskazuje na potrzebę indywidualizacji dawkowania leku.9

Wpływ stanów patologicznych na farmakokinetykę

Zaburzenia czynności nerek

U pacjentów z chorobą Parkinsona, u których występują łagodne do umiarkowanych zaburzenia czynności nerek, nie obserwuje się znaczących zmian w farmakokinetyce ropinirolu.10

Sytuacja wygląda inaczej w przypadku pacjentów z krańcową niewydolnością nerek poddawanych regularnym hemodializom. U tych osób:

  • Klirens ropinirolu po podaniu doustnym ulega zmniejszeniu o około 30%
  • Klirens metabolitu SKF-104557 zmniejsza się jeszcze znaczniej – o około 80%
  • Klirens metabolitu SKF-89124 ulega redukcji o około 60%

Z tego powodu, u pacjentów z krańcową niewydolnością nerek i chorobą Parkinsona, zalecana dawka maksymalna ropinirolu jest ograniczona do 18 mg na dobę.11

Ciąża

Fizjologiczne zmiany zachodzące w organizmie kobiety podczas ciąży, w tym zmniejszona aktywność enzymu CYP1A2, prowadzą stopniowo do zwiększenia ekspozycji ustrojowej na ropinirol u matki. Jest to istotna informacja, która powinna być brana pod uwagę przy podejmowaniu decyzji terapeutycznych dotyczących stosowania leku u kobiet w ciąży.12

Tabela parametrów farmakokinetycznych

Parametr farmakokinetyczny Wartość Uwagi
Biodostępność Około 50% (36-57%) Po podaniu doustnym
Tmax (mediana) 6-10 godzin Postać o przedłużonym uwalnianiu
Wpływ wysokotłuszczowego posiłku na AUC Zwiększenie o 20% Badanie w stanie stacjonarnym
Wpływ wysokotłuszczowego posiłku na Cmax Zwiększenie o 44% Badanie w stanie stacjonarnym
Wpływ wysokotłuszczowego posiłku na Tmax Opóźnienie o 3,0 godziny Badanie w stanie stacjonarnym
Wiązanie z białkami osocza 10-40% Niski stopień wiązania
Objętość dystrybucji Około 7 l/kg Duża objętość wynikająca z lipofilności
Główny enzym metabolizujący CYP1A2 Układ cytochromu P450
Okres półtrwania (t½) Około 6 godzin W fazie eliminacji
Zmienność międzyosobnicza Cmax 30-55% W stanie stacjonarnym
Zmienność międzyosobnicza AUC 40-70% W stanie stacjonarnym
Zmniejszenie klirensu w krańcowej niewydolności nerek Około 30% U pacjentów poddawanych hemodializom
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl