stymulacja współczulna

Stymulacja współczulna to proces pobudzenia układu współczulnego, stanowiącego część autonomicznego układu nerwowego. Jest ona odpowiedzialna za przygotowanie organizmu do reakcji „walcz lub uciekaj” (fight-or-flight response), mobilizując zasoby energetyczne organizmu w sytuacjach stresowych lub wymagających zwiększonej aktywności.

Podczas stymulacji współczulnej dochodzi do uwolnienia noradrenaliny z zakończeń nerwowych oraz adrenaliny z rdzenia nadnerczy. Efekty fizjologiczne obejmują przyspieszenie akcji serca, rozszerzenie oskrzeli, zwiększenie ciśnienia tętniczego, rozszerzenie źrenic, zwiększenie przepływu krwi do mięśni szkieletowych oraz hamowanie procesów trawiennych.

W praktyce klinicznej stymulacja współczulna może być wywoływana farmakologicznie przy użyciu leków adrenergicznych, takich jak adrenalina, noradrenalina czy dopamina. Jest to istotne w stanach nagłych, jak wstrząs, zatrzymanie krążenia czy ciężka hipotensja. Nadmierna lub przewlekła stymulacja współczulna może jednak prowadzić do niekorzystnych następstw, takich jak nadciśnienie tętnicze, zaburzenia rytmu serca czy uszkodzenie narządów.

Modulacja aktywności układu współczulnego stanowi ważny punkt uchwytu dla wielu interwencji terapeutycznych, szczególnie w kardiologii, intensywnej terapii i anestezjologii. Leki blokujące receptory adrenergiczne (beta-blokery, alfa-blokery) są powszechnie stosowane w leczeniu nadciśnienia tętniczego, choroby wieńcowej czy niewydolności serca.

Powiązane wpisy

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl