metabolizm pierwszego przejścia
Metabolizm pierwszego przejścia (ang. first-pass metabolism) to proces biotransformacji substancji leczniczej, który zachodzi podczas jej pierwszego przepływu przez wątrobę, zanim dotrze do krążenia ogólnoustrojowego. Jest to kluczowy mechanizm wpływający na biodostępność leków podawanych drogą doustną.
Podczas metabolizmu pierwszego przejścia, lek zaabsorbowany z przewodu pokarmowego transportowany jest poprzez żyłę wrotną bezpośrednio do wątroby, gdzie podlega intensywnym procesom enzymatycznym. Głównymi enzymami uczestniczącymi w tym procesie są enzymy cytochromu P450, które mogą znacząco zmniejszyć ilość aktywnej substancji docierającej do krążenia systemowego.
Konsekwencją intensywnego metabolizmu pierwszego przejścia jest konieczność stosowania wyższych dawek leków podawanych doustnie w porównaniu do podania parenteralnego. Zjawisko to jest szczególnie istotne dla substancji takich jak nitrogliceryna, propranolol, morfina czy lidokaina, których biodostępność po podaniu doustnym jest znacząco obniżona.
W praktyce klinicznej, znajomość podatności leku na metabolizm pierwszego przejścia pozwala na odpowiednie dostosowanie drogi podania, dawkowania oraz przewidywanie potencjalnych interakcji lekowych, które mogą wpływać na aktywność enzymów wątrobowych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Lapixen 6 mg
Lacydypina, substancja czynna preparatu Lapixen, charakteryzuje się niską biodostępnością po podaniu doustnym, wynoszącą około 10%, co jest efektem ograniczonego wchłaniania z przewodu pokarmowego oraz intensywnego metabolizmu pierwszego przejścia w wątrobie. Maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) osiągane jest w czasie 30-150 minut (Tmax). Metabolizm lacydypiny odbywa się głównie za pośrednictwem izoenzymu CYP3A4, prowadząc do powstania czterech głównych metabolitów o znikomej lub zerowej aktywności farmakodynamicznej. Eliminacja leku następuje głównie drogą metaboliczną, z wydalaniem około 70% dawki z kałem i 30% z moczem. Okres półtrwania (t₁/₂) w stanie stacjonarnym wynosi 13-19 godzin, co umożliwia stosowanie preparatu w schemacie raz lub dwa razy na dobę.
aktywność farmakodynamiczna, biodostępność, CYP3A4, cytochrom P450, czas do osiągnięcia stężenia maksymalnego, eliminacja leku, enzymy wątrobowe, farmakokinetyka, induktor enzymu, inhibitor enzymu, interakcje farmakokinetyczne, interakcje lekowe, lacydypina, lipofilność, metabolizm pierwszego przejścia, metabolizm wątrobowy, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, przemiany metaboliczne, schemat dawkowania, stan stacjonarny, stężenie w osoczu, szlak metaboliczny, terapia skojarzona, wchłanianie z przewodu pokarmowego - Leksykon substancji czynnych
L-leucyna – Właściwości farmakokinetyczne
L-leucyna, jako kluczowy aminokwas rozgałęziony (BCAA), odgrywa istotną rolę w farmakoterapii i żywieniu pozajelitowym, wykazując 100% biodostępność po podaniu dożylnym, co eliminuje metabolizm pierwszego przejścia w wątrobie. Jej stężenie w preparatach dożylnych waha się od 6,24 g/l (Aminomel 10E) do 13,09 g/l (Aminosteril N-Hepa 8%), przy czym ten ostatni preparat, zawierający 16,36% L-leucyny w całkowitej zawartości aminokwasów (80 g/l), jest dedykowany pacjentom z niewydolnością wątroby. W warunkach fizjologicznych organizm utrzymuje względnie stałe proporcje aminokwasów, a L-leucyna współdziała metabolicznie z innymi BCAA oraz aminokwasami aromatycznymi, co jest szczególnie istotne w kontekście zaburzeń metabolicznych w przebiegu niewydolności wątroby.
aminokwas aromatyczny, aminokwas egzogenny, aminokwas rozgałęziony, Aminosteril, ciężka niewydolność wątroby, dostępność biologiczna, homeostaza aminokwasów, infuzja dożylna, krążenie ogólnoustrojowe, L-leucyna, mechanizm kompensacyjny, metabolizm pierwszego przejścia, niewydolność wątroby, pacjent, stężenie aminokwasów w osoczu, suplementacja aminokwasowa, układ wrotny wątroby, zaburzenie czynności wątroby, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Ambroksol APTEO MED 30 mg/5 ml
Ambroksol chlorowodorek, substancja czynna syropu Ambroksol APTEO MED (30 mg/5 ml), charakteryzuje się niemal całkowitym wchłanianiem po podaniu doustnym, z osiągnięciem maksymalnego stężenia w osoczu (Cmax) w czasie 1-2,5 godziny oraz biodostępnością bezwzględną na poziomie 79%. Pokarm nie wpływa na biodostępność leku, co umożliwia jego podawanie niezależnie od posiłków. Ambroksol wykazuje wysoki stopień wiązania z białkami osocza (około 85%) i ulega intensywnemu metabolizmowi wątrobowemu, głównie przez glukuronidację oraz odłączenie kwasu dibromoantranilowego, co powoduje zmniejszenie dostępnej dawki o około 30%. Substancja jest eliminowana głównie przez nerki w postaci metabolitów (90%), a okres półtrwania wynosi około 10 godzin, co determinuje schemat dawkowania.
ambroksol chlorowodorek, bariera łożyskowa, biodostępność ambroksolu, biodostępność bezwzględna, biotransformacja ambroksolu, czas osiągnięcia maksymalnego stężenia, działanie mukolityczne, efekt pierwszego przejścia, farmakokinetyka ambroksolu, glukuronidacja, indeks terapeutyczny, kumulacja metabolitów, kwas dibromoantranilowy, metabolizm pierwszego przejścia, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametr farmakokinetyczny, płyn owodniowy, profil farmakokinetyczny, stężenie w osoczu, szlak metaboliczny, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Medoxa 10 mg
Prednizon, substancja czynna leku Medoxa, charakteryzuje się szybkim i niemal całkowitym wchłanianiem po podaniu doustnym, osiągając maksymalne stężenie w surowicy (Cmax) w ciągu 1-2 godzin, co świadczy o dobrej biodostępności. Kluczowym elementem farmakokinetyki jest intensywny metabolizm pierwszego przejścia w wątrobie, gdzie 80-100% dawki ulega konwersji do aktywnego metabolitu – prednizolonu. Prednizolon wiąże się odwracalnie z białkami osocza, głównie transkortyną i albuminami, co reguluje dostępność wolnej frakcji leku oraz jego eliminację. Metabolizm prednizolonu odbywa się głównie przez glukuronidację (70%) i siarczanowanie (30%), prowadząc do powstania nieaktywnych hormonalnie metabolitów, które są wydalane głównie przez nerki. Okres półtrwania prednizonu wynosi około 3 godzin, jednak może ulec wydłużeniu u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby, co wymaga ostrożności w dawkowaniu.
11ß, 17ß-dihydroksyandrosta-1, 4-dien-3-on, 4-pregnadien-20-ol, aktywność farmakologiczna, albumina, biodostępność, czas do osiągnięcia stężenia maksymalnego, działanie farmakologiczne, glikokortykosteroid, glukuronidacja, metabolit aktywny, metabolizm pierwszego przejścia, okres półtrwania, osocze krwi, prednizolon, prednizon, siarczanowanie, stężenie maksymalne, transkortyna, wydalanie nerkowe, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Losartan Krka 50 mg
Losartan potasowy charakteryzuje się biodostępnością około 33% po podaniu doustnym, z maksymalnym stężeniem (Cmax) osiąganym po 1 godzinie, natomiast jego aktywny metabolit E-3174 osiąga Cmax po 3-4 godzinach. Oba związki wykazują bardzo wysokie (>99%) wiązanie z białkami osocza, a objętość dystrybucji losartanu wynosi 34 litry. Metabolizm pierwszego przejścia prowadzi do powstania aktywnego metabolitu, który odpowiada za większość efektu terapeutycznego. Klirens osoczowy losartanu wynosi około 600 ml/min, a metabolitu 50 ml/min, z klirensem nerkowym odpowiednio 74 ml/min i 26 ml/min. Okres półtrwania losartanu to około 2 godziny, natomiast metabolitu 6-9 godzin, co umożliwia dawkowanie raz na dobę. Eliminacja odbywa się zarówno z moczem (4% losartanu i 6% metabolitu w postaci niezmienionej), jak i z żółcią, a hemodializa nie jest skuteczną metodą usuwania tych związków.
aktywny metabolit, antagonista receptorów angiotensyny II, azot mocznikowy, białka osocza, biodostępność całkowita, czynność wątroby, dysfagia, farmakokinetyka losartanu, hematokryt, hemodializa, klirens kreatyniny, klirens nerkowy, klirens osoczowy, kreatynina, losartan potasowy, marskość wątroby, metabolizm pierwszego przejścia, morfologia krwi, nadciśnienie tętnicze, niewydolność nerek, objętość dystrybucji, okres półtrwania, stężenie hemoglobiny, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Heligen Neo 40 mg
Omeprazol, substancja czynna preparatu Heligen Neo dostępnego w dawkach 20 mg i 40 mg w kapsułkach dojelitowych, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem w jelicie cienkim z osiągnięciem maksymalnego stężenia w osoczu po 1-2 godzinach oraz okresem wchłaniania 3-6 godzin. Biodostępność po jednorazowym podaniu doustnym wynosi około 40%, a po wielokrotnym podaniu wzrasta do około 60%. Lek wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (~97%) i objętość dystrybucji około 0,3 l/kg. Omeprazol jest metabolizowany głównie przez polimorficzny izoenzym CYP2C19 oraz częściowo przez CYP3A4, co determinuje istotne różnice farmakokinetyczne u osób z różnym fenotypem metabolizmu. U osób słabo metabolizujących CYP2C19 AUC może być 5-10 razy większe, a maksymalne stężenia w osoczu 3-5 razy wyższe, jednak nie wymaga to modyfikacji dawkowania. Okres półtrwania leku wynosi poniżej 1 godziny, a eliminacja odbywa się głównie przez metabolity wydalane z moczem (~80%) i kałem.
AUC, biodostępność omeprazolu, CYP2C19, CYP3A4, dysfunkcja nerki, eliminacja omeprazolu, hydroksyomeprazol, interakcja międzylekowa, izoenzym cytochromu P450, kapsułka dojelitowa, klirens ogólnoustrojowy, metabolizm pierwszego przejścia, metabolizm wątrobowy, nieliniowość farmakokinetyczna, okres półtrwania w osoczu, omeprazol, osoba słabo metabolizująca, polimorfizm genetyczny, stężenie w osoczu, sulfon omeprazolu, wiązanie z białkami osocza, właściwość farmakokinetyczna, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Loperamide Grindeks 2 mg
Loperamide Grindeks, zawierający 2 mg loperamidu chlorowodorku w kapsułkach twardych, jest lekiem z grupy A07DA03, hamującym perystaltykę jelit poprzez agonizm receptorów opioidowych w ścianie jelita. Mechanizm działania polega na zahamowaniu uwalniania acetylocholiny i prostaglandyn, co prowadzi do wydłużenia czasu pasażu jelitowego oraz zwiększonego wchłaniania wody i elektrolitów, zwłaszcza w jelicie krętym. Efektem jest zmniejszenie objętości i zwiększenie konsystencji stolca oraz redukcja częstości wypróżnień. Dodatkowo, loperamid zwiększa napięcie zwieracza odbytu, co klinicznie przekłada się na ograniczenie nietrzymania stolca i zmniejszenie parcia na stolec, poprawiając komfort pacjenta.
biegunka, biodostępność ogólnoustrojowa, chlorowodorek loperamidu, gospodarka wodno-elektrolitowa, jelito kręte, kapsułka twarda, lek hamujący perystaltykę jelit, metabolizm pierwszego przejścia, nietrzymanie stolca, ośrodkowy układ nerwowy, perystaltyka propulsywna, przewód pokarmowy, receptor opioidowy, wchłanianie elektrolitów, zwieracz odbytu - Leksykon substancji czynnych
Dekstrometorfan – Interakcje
Dekstrometorfan wykazuje istotne klinicznie interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, szczególnie z inhibitorami monoaminooksydazy (IMAO), selektywnymi inhibitorami wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) oraz silnymi inhibitorami enzymu CYP2D6, takimi jak fluoksetyna, paroksetyna czy chinidyna. Jednoczesne stosowanie tych leków może prowadzić do zespołu serotoninowego, objawiającego się m.in. gorączką, drżeniem mięśni, nadciśnieniem i zaburzeniami świadomości, a także do znacznego wzrostu stężenia dekstrometorfanu w osoczu (nawet 20-krotnie przy chinidynie), co zwiększa ryzyko działań niepożądanych ze strony ośrodkowego układu nerwowego, takich jak pobudzenie, dezorientacja, drżenia, bezsenność, biegunka i depresja oddechowa. Wskazane jest unikanie jednoczesnego stosowania dekstrometorfanu z IMAO oraz ostrożność i monitorowanie pacjenta przy łączeniu z SSRI i inhibitorami CYP2D6, z możliwością konieczności redukcji dawki dekstrometorfanu. Ponadto, dekstrometorfan nasila depresyjne działanie alkoholu na OUN, co może skutkować nasileniem sedacji, zaburzeniami koordynacji i ryzykiem depresji oddechowej, dlatego spożywanie alkoholu podczas terapii jest przeciwwskazane.
amiodaron, bezpieczeństwo farmakoterapii, bromowodorek, bupropion, chinidyna, cynakalcet, cytochrom P-450, depresja oddechowa, działania niepożądane, działanie przeciwkaszlowe, działanie sedatywne, flekainid, fluoksetyna, haloperydol, inhibitor MAO, inhibitory CYP2D6, inhibitory monoaminooksydazy, izawukonazol, izoniazyd, leki wykrztuśne, linezolid, martwica komórek wątrobowych, metabolizm pierwszego przejścia, metadon, metoprolol, moklobemid, mukowiscydoza, niesteroidowe leki przeciwzapalne, niewydolność wątroby, ośrodkowy układ nerwowy, paroksetyna, perfenazyna, propafenon, rasagilina, rozstrzenia oskrzeli, selegilina, selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny, sertralina, terbinafina, tiorydazyna, zaburzenia koordynacji psychoruchowej, zespół serotoninowy - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Loratan 10 mg
Loratadyna, substancja czynna preparatu Loratan 10 mg, charakteryzuje się szybkim i efektywnym wchłanianiem po podaniu doustnym, z maksymalnym stężeniem w osoczu osiąganym po 1-1,5 godziny. Metabolizm pierwszego przejścia zachodzi głównie przez izoenzymy CYP3A4 i CYP2D6, prowadząc do powstania aktywnego metabolitu desloratadyny, którego maksymalne stężenie pojawia się po 1,5-3,7 godziny. Loratadyna wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (97-99%), natomiast desloratadyna umiarkowane (73-76%). Okres półtrwania loratadyny wynosi średnio 8,4 godziny (zakres 3-20 godzin), a desloratadyny 28 godzin (zakres 8,8-92 godzin). Eliminacja odbywa się zarówno drogą nerkową, jak i przez przewód pokarmowy, z wydalaniem około 40% dawki z moczem i 42% z kałem w ciągu 10 dni. Biodostępność obu związków jest proporcjonalna do dawki, a obecność pokarmu opóźnia wchłanianie, nie wpływając jednak na efekt kliniczny.
aktywny metabolit, AUC, biodostępność loratadyny, Cmax, dekarboetoksyloratadyna, desloratadyna, dystrybucja leku, eliminacja leku, hemodializa, izoenzym CYP, lek przeciwgrzybiczny, loratadyna, metabolizm pierwszego przejścia, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, okres półtrwania dystrybucji, okres półtrwania eliminacji, poalkoholowa choroba wątroby, stężenie loratadyny w osoczu, wiązanie z białkami osocza - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Propranolol Accord 40 mg
Propranolol chlorowodorek, substancja czynna leku Propranolol Accord, wykazuje całkowite wchłanianie po podaniu doustnym z osiągnięciem maksymalnego stężenia w osoczu w ciągu 1-2 godzin na czczo. Lek charakteryzuje się szeroką dystrybucją, z największymi stężeniami w płucach, wątrobie, nerkach, mózgu oraz sercu, co jest kluczowe dla jego działania na układ sercowo-naczyniowy i ośrodkowy układ nerwowy. Propranolol wiąże się z białkami osocza w 80-95%, co wpływa na biodostępność wolnej frakcji leku. Po podaniu doustnym około 90% dawki ulega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia w wątrobie, co znacząco obniża biodostępność leku.
4-hydroksypropranolol, biodostępność leku, dystrybucja leku, faza eliminacji, metabolizm pierwszego przejścia, okres półtrwania, ośrodkowy układ nerwowy, parametry farmakokinetyczne, podanie doustne, podanie dożylne, profil metaboliczny, propranolol chlorowodorek, stężenie w osoczu, substancja czynna, układ sercowo-naczyniowy, wchłanianie z przewodu pokarmowego, wiązanie z białkami osocza, właściwości farmakokinetyczne - Leksykon substancji czynnych
Tetrabenazyna – Właściwości farmakokinetyczne
Tetrabenazyna, substancja czynna preparatu Tetmodis, charakteryzuje się szybkim i całkowitym wchłanianiem doustnym (≥75% dawki) niezależnie od obecności pokarmu, co ułatwia planowanie terapii. Jej okres półtrwania wynosi około 1,9 godziny, a stężenie w osoczu gwałtownie spada po osiągnięciu Cmax. Dostępność biologiczna jest niska (4,9-6%) z powodu intensywnego metabolizmu pierwszego przejścia w wątrobie, prowadzącego do powstania aktywnych metabolitów alfa- i beta-dihydrotetrabenazyny (α-HTBZ, β-HTBZ). Metabolizm tych związków odbywa się głównie przez izoenzym CYP2D6, co ma istotne implikacje kliniczne w kontekście potencjalnych interakcji lekowych z inhibitorami CYP2D6, które mogą zwiększać stężenia metabolitów i ryzyko działań niepożądanych.
alfa-dihydrotetrabenazyna, beta-dihydrotetrabenazyna, cytochrom P450, dostępność biologiczna, dystrybucja leku, działanie niepożądane, farmakokinetyka liniowa, inhibitor CYP2D6, izoenzym CYP2D6, metabolizm pierwszego przejścia, okres półtrwania leku, pole pod krzywą stężenia leku, schemat dawkowania leku, stężenie maksymalne leku, Tetmodis, tetrabenazyna, wchłanianie substancji leczniczej, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Sativex (27 mg + 25 mg)/ml
Sativex to aerozol do stosowania na błonę śluzową jamy ustnej, zawierający 27 mg THC i 25 mg CBD na mililitr, gdzie pojedyncze rozpylenie dostarcza 2,7 mg THC i 2,5 mg CBD. Po podaniu, THC i CBD są szybko wchłaniane, osiągając wykrywalne stężenia w osoczu już po 15 minutach, a maksymalne stężenie THC (Cmax około 4 ng/ml) pojawia się po 45-120 minutach po dawce 10,8 mg THC (cztery rozpylenia). Spożycie pokarmu znacząco zwiększa biodostępność kannabinoidów, podnosząc Cmax i AUC THC odpowiednio 1,6- i 2,8-krotnie, a CBD nawet 3,3- i 5,1-krotnie. Farmakokinetyka wykazuje dużą zmienność międzyosobniczą (CV dla Cmax THC do 57,3%, dla CBD do 75,7%), utrzymującą się po wielokrotnym dawkowaniu. W porównaniu do inhalacji, Sativex generuje znacznie niższe stężenia THC w osoczu (Cmax 5,4 ng/ml vs. 118,6 ng/ml po inhalacji 8 mg THC), co przekłada się na mniejsze nasilenie efektów psychicznych.
aerozol do jamy ustnej, AUC, biodostępność, Cannabis sativa, cytochrom P450 2C9, cytochrom P450 3A, czas do osiągnięcia stężenia maksymalnego, dawkowanie, delta-9-tetrahydrokannabinol, farmakokinetyka, faza eliminacji, interakcja lekowa, kannabidiol, klirens, lipofilność, metabolit THC, metabolizm pierwszego przejścia, okres półtrwania, P-glikoproteina, profil farmakokinetyczny, stężenie maksymalne, wiązanie z białkami osocza, współczynnik zmienności, zaburzenie czynności wątroby, zmienność międzyosobnicza - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Histigen 24 mg
Betahistyna charakteryzuje się szybkim i niemal całkowitym wchłanianiem z przewodu pokarmowego, przy czym spożycie posiłku opóźnia, ale nie zmniejsza całkowitego stopnia wchłaniania. Substancja wykazuje niskie (<5%) wiązanie z białkami osocza, co zapewnia dużą dostępność farmakologiczną i minimalizuje ryzyko interakcji na poziomie wypierania z białek. Po podaniu doustnym betahistyna ulega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia do nieaktywnego metabolitu – kwasu 2-pirydylooctowego (2-PAA), którego maksymalne stężenie w osoczu osiągane jest około 1 godziny po podaniu, a okres półtrwania wynosi około 3,5 godziny.
betahistyna, biodostępność substancji czynnej, dawka terapeutyczna, działanie niepożądane, farmakokinetyka betahistyny, kwas 2-pirydylooctowy, maksymalne stężenie w osoczu, metabolizm pierwszego przejścia, okres półtrwania, przedawkowanie, stężenie leku we krwi, szlak metaboliczny, wchłanianie doustne, wiązanie z białkami osocza, wydalanie nerkowe, wydalanie z moczem - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sumamigren 50 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne sumatryptanu, substancji czynnej preparatu Sumamigren, nie wykazały działania genotoksycznego, rakotwórczego ani teratogennego, co potwierdza korzystny profil bezpieczeństwa leku. Ocena obejmowała badania in vitro oraz na modelach zwierzęcych, w tym analizę wpływu na płodność. W badaniach na szczurach, po doustnym podaniu dawek powodujących około 200-krotnie wyższe stężenia sumatryptanu w osoczu niż u ludzi po standardowej dawce 100 mg, zaobserwowano zmniejszenie zdolności do inseminacji. Natomiast podskórne podanie leku przy stężeniach około 150-krotnie wyższych nie wpływało negatywnie na płodność, co sugeruje istotną rolę metabolizmu pierwszego przejścia i farmakokinetyki w bezpieczeństwie stosowania.
badania in vitro, badania karcynogenności, badania płodności, badania przedkliniczne, metabolizm pierwszego przejścia, model zwierzęcy, podanie podskórne, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, potencjał teratogenny, profil toksykologiczny, śmiertelność płodów, sumatryptan, wada rozwojowa, wpływ na płodność - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – AuroFena 100 mcg
Fentanyl zawarty w tabletkach podpoliczkowych AuroFena charakteryzuje się wysoką lipofilnością i szybkim wchłanianiem przez śluzówkę jamy ustnej, co zapewnia biodostępność bezwzględną na poziomie 65% (±20%). Po podaniu dawki 400 µg, tmax wynosi średnio 46,8 minut (zakres 20-240 minut), a Cmax osiąga 1,02 ng/ml (±0,42). Wchłanianie przebiega dwutorowo: około 50% dawki jest szybko absorbowane przez błonę śluzową jamy ustnej, natomiast pozostała część jest połykana i wolniej wchłaniana z przewodu pokarmowego, z około 30% tej części unikającej efektu pierwszego przejścia wątrobowego. Farmakokinetyka wykazuje proporcjonalność dawki w zakresie 100–1000 µg. W porównaniu do doustnego cytrynianu fentanylu (OTFC), tabletki podpoliczkowe AuroFena wykazują o 30–50% wyższą ekspozycję, co wymaga indywidualnego dostosowania dawki przy zmianie preparatu.
alfa-1 kwaśna glikoproteina, biodostępność bezwzględna, cytochrom CYP3A4, cytrynian fentanylu, czas osiągnięcia stężenia maksymalnego, dystrybucja leku, efekt pierwszego przejścia, eliminacja leku, fentanyl podpoliczkowy, klirens leku, lipofilność, metabolit fentanylu, metabolizm fentanylu, metabolizm pierwszego przejścia, norfentanyl, objętość dystrybucji, okres półtrwania, okres półtrwania eliminacji, parametr farmakokinetyczny, pole pod krzywą stężenia, profil wchłaniania, proporcjonalność dawki, stężenie maksymalne, stężenie szczytowe, wchłanianie jelitowe, wchłanianie przez śluzówkę, właściwości farmakokinetyczne, wolna frakcja leku, zapalenie błony śluzowej - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Nitresan 20 mg 20 mg
Nitresan (nitrendypina) jest antagonistą kanału wapniowego o szybkim i niemal całkowitym wchłanianiu z przewodu pokarmowego (około 88%), jednak ze względu na intensywny metabolizm pierwszego przejścia w wątrobie biodostępność układowa wynosi jedynie 20-30%. Maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) osiąga wartości 6,1-19 µg/l po 1-3 godzinach od podania. Lek wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (96-98%) oraz objętość dystrybucji 5-9 l/kg, co wskazuje na dobrą penetrację do tkanek. Okres półtrwania w fazie eliminacji wynosi 8-12 godzin, a przy wielokrotnym podawaniu nie obserwuje się kumulacji substancji czynnej ani metabolitów.
antagonista kanału wapniowego, białko osocza, biodostępność układowa, biologiczny okres półtrwania, dializa otrzewnowa, hemodializa, metabolit, metabolizm pierwszego przejścia, metabolizm wątrobowy, nitrendypina, objętość dystrybucji, okres półtrwania, przewlekła niewydolność wątroby, reakcja utleniania, stężenie w osoczu, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Naloxone Accord 400 mcg/ml
Naloksonu chlorowodorek wykazuje szybkie wchłanianie po podaniu doustnym, jednak ze względu na intensywny efekt pierwszego przejścia wątrobowego, skuteczność tej drogi jest ograniczona, co wymaga stosowania znacznie wyższych dawek w celu odwrócenia działania opioidów. Z tego powodu preferowaną formą podania jest roztwór do wstrzykiwań lub infuzji, które omijają metabolizm pierwszego przejścia i umożliwiają szybkie osiągnięcie terapeutycznego stężenia leku. Po podaniu pozajelitowym nalokson charakteryzuje się objętością dystrybucji około 2 L/kg u dorosłych, umiarkowanym wiązaniem z białkami osocza (32-45%) oraz zdolnością do penetracji do tkanki mózgowej dzięki wysokiej lipofilności. Lek łatwo przenika przez barierę łożyskową, co jest istotne w kontekście stosowania u kobiet ciężarnych, natomiast brak jest jednoznacznych danych dotyczących przenikania do mleka kobiecego.
bariera łożyskowa, biotransformacja wątrobowa, efekt pierwszego przejścia, eliminacja substancji, frakcja farmakologicznie aktywna, glukuronidacja, klirens ogólnoustrojowy, lipofilność, metabolizm pierwszego przejścia, naloksonu chlorowodorek, objętość dystrybucji, okres półtrwania, penetracja do tkanek, podanie pozajelitowe, roztwór do wstrzykiwań, stężenie terapeutyczne, szlak metaboliczny, tkanka mózgowa, wiązanie z białkami osocza - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Tafen Nasal 64 mcg 64 mcg/dawkę odmierzoną
Budezonid, stosowany w postaci aerozolu do nosa (Tafen Nasal 64 μg), wykazuje działanie glikokortykosteroidowe w leczeniu zapalenia błony śluzowej nosa. Po podaniu donosowym biodostępność ogólnoustrojowa wynosi 33%, a maksymalne stężenie w osoczu u dorosłych po dawce 256 μg osiąga 0,64 nmol/l w czasie 0,7 godziny. Lek charakteryzuje się dużą objętością dystrybucji (~3 l/kg) oraz wysokim wiązaniem z białkami osocza (85-90%). Budezonid podlega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia w wątrobie (ok. 90% dawki), głównie przez izoenzym CYP3A, co skutkuje powstaniem metabolitów o mniej niż 1% aktywności glikokortykosteroidowej. Klirens ustrojowy wynosi około 1,2 l/min, a okres półtrwania po podaniu dożylnym u dorosłych to 2-3 godziny. Lek nie ulega miejscowej inaktywacji w błonie śluzowej nosa, co jest istotne dla jego skuteczności miejscowej.
aerozol do nosa, aktywność glikokortykosteroidowa, astma oskrzelowa, białko osocza, biodostępność ogólnoustrojowa, błona śluzowa nosa, budezonid, cytochrom P450, efekt pierwszego przejścia, ekspozycja ogólnoustrojowa, glikokortykosteroid, kinetyka leku, klirens ogólnoustrojowy, klirens ustrojowy, końcowy okres półtrwania, metabolit, metabolizm pierwszego przejścia, objętość dystrybucji, okres półtrwania, podanie dożylne, podanie wziewne, pole powierzchni pod krzywą, populacja pediatryczna, przewlekłe zapalenie błony śluzowej nosa, przewód pokarmowy, wchłanianie leku, zapalenie błony śluzowej nosa - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Lignocainum Jelfa 20 mg/g
Lidokaina w postaci żelu Lignocainum Jelfa (20 mg/g) charakteryzuje się szybkim początkiem działania miejscowego, obserwowanym już po 2-3 minutach od aplikacji, z czasem działania trwającym 30-60 minut. Po miejscowym podaniu lek ulega wchłonięciu do krążenia ogólnego, zwłaszcza przy aplikacji na błony śluzowe, co wymaga uwzględnienia w dawkowaniu ze względu na ryzyko działań ogólnoustrojowych. Substancja czynna wykazuje szeroką dystrybucję tkankową, przenikając przez barierę krew-mózg oraz łożyskową. Wiązanie lidokainy z białkami osocza wynosi 33-66%, co jest istotne klinicznie, gdyż tylko wolna frakcja leku jest farmakologicznie aktywna. Objętość dystrybucji u osób zdrowych wynosi średnio 1,7 l/kg, natomiast u pacjentów z niewydolnością serca spada do około 1,0 l/kg, co może prowadzić do wyższych stężeń leku w osoczu przy tej samej dawce.
aktywny metabolit, bariera krew-mózg, bariera łożyskowa, białko osocza, błona śluzowa, dystrybucja tkankowa, działanie antyarytmiczne, działanie znieczulające, efekt terapeutyczny, enzym mikrosomalny, lek miejscowo znieczulający, lidokaina, Lignocainum Jelfa, metabolit pośredni, metabolizm pierwszego przejścia, niewydolność serca, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, ośrodkowy układ nerwowy, właściwości farmakokinetyczne, zaburzenie metabolizmu leku - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – DexaCaps 167 mg + 50 mg + 20 mg
DexaCaps to preparat zawierający 20 mg dekstrometorfanu bromowodorku oraz ekstrakty roślinne z kwiatostanu lipy (167 mg) i liścia melisy (50 mg). Dekstrometorfan charakteryzuje się wysoką biodostępnością po podaniu doustnym (94-97%) oraz szybkim początkiem działania przeciwkaszlowego, które występuje już po 10-30 minutach i utrzymuje się przez 6-8 godzin. Substancja ta podlega intensywnemu metabolizmowi wątrobowemu, głównie przez enzym CYP2D6, co determinuje jej farmakokinetykę i powoduje zróżnicowanie wśród pacjentów ze względu na polimorfizm genetyczny tego enzymu. Okres półtrwania dekstrometorfanu wynosi 5-8 godzin, co przekłada się na długotrwałe działanie terapeutyczne.
3-hydroksy-N-metylomorfinan, 3-hydroksymorfinan, 3-metoksymorfinan, biodostępność po podaniu doustnym, cytochrom P450 2D6, dekstrometorfan bromowodorek, dekstrorfan, dysfagia, działanie opioidowe, działanie przeciwkaszlowe, fenotyp metaboliczny, kodeina, metabolizm pierwszego przejścia, metabolizm wątrobowy, morfina, N-demetylacja, O-demetylacja, okres półtrwania, polimorfizm genetyczny, wolny metabolizer - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Omeprazole Noridem 40 mg
Omeprazol Noridem 40 mg, dostępny jako proszek do sporządzania roztworu do infuzji, charakteryzuje się objętością dystrybucji około 0,3 l/kg masy ciała oraz wysokim (97%) wiązaniem z białkami osocza. Lek jest całkowicie metabolizowany przez układ cytochromu P450, głównie przez izoenzymy CYP2C19 i CYP3A4, z dominującą rolą CYP2C19 w powstawaniu hydroksyomeprazolu. Polimorfizm genetyczny CYP2C19 znacząco wpływa na farmakokinetykę – u osób słabo metabolizujących (3% populacji kaukaskiej, 15-20% azjatyckiej) AUC jest 5-10-krotnie, a maksymalne stężenie w osoczu 3-5-krotnie wyższe niż u osób z aktywnym enzymem, co jednak nie wymaga zmiany dawkowania. Klirens osoczowy wynosi 30-40 l/godz., a okres półtrwania jest krótki, poniżej 1 godziny, bez kumulacji przy dawkowaniu raz na dobę.
białka osocza, biodostępność ogólnoustrojowa, CYP2C19, CYP3A4, cytochrom P450, farmakokinetyka nieliniowa, farmakoterapia geriatryczna, hamowanie kompetycyjne, hydroksyomeprazol, interakcja metaboliczna, klirens ogólnoustrojowy, klirens osoczowy, maksymalne stężenie w osoczu, metabolizm leku, metabolizm pierwszego przejścia, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pole pod krzywą stężenia, polimorfizm genetyczny, słaby metabolizer, sulfon omeprazolu, tempo eliminacji, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Sagalix 10 mg
Omeprazol, substancja czynna Sagalix, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem z jelita cienkiego, osiągając maksymalne stężenie w osoczu po 1-2 godzinach, z biodostępnością około 40% po pojedynczej dawce doustnej, wzrastającą do 60% po wielokrotnym podawaniu. Lek wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (97%) oraz pozorną objętość dystrybucji około 0,3 l/kg. Metabolizm omeprazolu odbywa się głównie przez polimorficzny enzym CYP2C19, z udziałem CYP3A4, co determinuje znaczne różnice farmakokinetyczne międzyosobnicze – u osób słabo metabolizujących (3% populacji kaukaskiej, 15-20% azjatyckiej) AUC jest 5-10 razy wyższe, a maksymalne stężenia 3-5 razy wyższe niż u osób z aktywnym CYP2C19. Pomimo tych różnic, nie jest konieczna modyfikacja dawkowania w praktyce klinicznej. Okres półtrwania eliminacji wynosi poniżej 1 godziny, a lek jest całkowicie eliminowany między dawkami, co wyklucza kumulację przy podawaniu raz na dobę.
AUC, biodostępność ogólnoustrojowa, biodostępność omeprazolu, biotransformacja, CYP2C19, CYP3A4, cytochrom P450, hydroksyomeprazol, interakcje metaboliczne, jelito cienkie, klirens ogólnoustrojowy, metabolizm pierwszego przejścia, niewydolność nerek, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pacjent słabo metabolizujący, pacjent szybko metabolizujący, polimorfizm genetyczny, powinowactwo do białek osocza, stężenie w osoczu, sulfon omeprazolu, wydzielanie kwasu solnego, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Sental 3 mg
Melatonina zawarta w produkcie leczniczym Sental charakteryzuje się całkowitym wchłanianiem po podaniu doustnym, jednak jej dostępność biologiczna wynosi około 15% z powodu efektu pierwszego przejścia (80-90%). Maksymalne stężenie w osoczu (Tmax) osiągane jest średnio po 50 minutach (zakres 15-90 minut). Melatonina wiąże się z białkami osocza w około 60%, a jej metabolizm odbywa się głównie w wątrobie przez enzymy CYP1A1, CYP1A2 i prawdopodobnie CYP2C19, prowadząc do powstania nieaktywnego metabolitu 6-sulfatoksy-melatoniny. Okres półtrwania (t½) wynosi około 45 minut, co wskazuje na szybką eliminację. Kinetyka leku jest liniowa w dawkach od 0,1 do 8 mg, a podanie z pokarmem może zwiększać zmienność Cmax, choć nie wpływa to istotnie na skuteczność i bezpieczeństwo. Zaleca się unikanie spożywania pokarmu na 2 godziny przed i po podaniu leku.
6-sulfatoksy-melatonina, biotransformacja, CYP1A1, CYP1A2, CYP2C19, cytochrom P450, dostępność biologiczna, dystrybucja leku, efekt pierwszego przejścia, ekspozycja ustrojowa, eliminacja leku, farmakokinetyka melatoniny, hemodializa, kinetyka leku, klirens leku, liniowość dawkowania, marskość wątroby, melatonina, melatonina endogenna, metabolizm melatoniny, metabolizm pierwszego przejścia, okres półtrwania, pole pod krzywą stężenia, stężenie w osoczu, wątroba, wchłanianie leku, zaburzenie czynności nerek, zmienność międzyosobnicza - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Ibuprofen Pharmaclan 200 mg
Ibuprofen, dostępny w tabletkach powlekanych o dawkach 200 mg i 400 mg, charakteryzuje się wysoką biodostępnością (80-90%) oraz szybkim wchłanianiem, z maksymalnym stężeniem w surowicy osiąganym w ciągu 1-2 godzin po podaniu doustnym. Obecność pokarmu opóźnia i obniża szczytowe stężenia, nie wpływając jednak na całkowitą biodostępność. Lek wykazuje bardzo wysokie wiązanie z białkami osocza (99%) oraz niewielką objętość dystrybucji (0,12-0,2 L/kg). Ibuprofen jest intensywnie metabolizowany w wątrobie przez CYP2C9 do nieaktywnych metabolitów (2-hydroksyibuprofen i 3-karboksyibuprofen), które są wydalane głównie z moczem (>90%) w formie koniugatów glukuronowych. Okres półtrwania eliminacyjnego wynosi około 2 godzin, a lek jest praktycznie całkowicie usuwany z organizmu w ciągu 24 godzin, co minimalizuje ryzyko kumulacji przy wielokrotnym dawkowaniu.
alkoholowa choroba wątroby, biodostępność, cytochrom P450, dializoterapia, enancjomer, hydroksyibuprofen, ibuprofen racemiczny, izoenzym CYP2C9, karboksyibuprofen, koniugaty glukuronowe, marskość wątroby, metabolizm pierwszego przejścia, metabolizm wątrobowy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, objętość dystrybucji, okres półtrwania, schyłkowa niewydolność nerek, skala Childa-Pugha, stężenie maksymalne, wiązanie z białkami osocza, wydalanie leku, zaburzenia czynności nerek - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Virtago 16 mg
Betahistyna dichlorowodorek, substancja czynna Virtago, charakteryzuje się szybkim i niemal całkowitym wchłanianiem z przewodu pokarmowego, przy czym obecność pokarmu obniża maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) bez wpływu na całkowitą biodostępność. Lek wykazuje niskie (<5%) wiązanie z białkami osocza, co minimalizuje ryzyko interakcji lekowych na poziomie wypierania z białek. Betahistyna podlega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia do nieaktywnego kwasu 2-pirydylooctowego (2-PAA), którego stężenie maksymalne (Tmax) osiągane jest około 1 godziny po podaniu, a okres półtrwania wynosi około 3,5 godziny. Farmakokinetyka betahistyny jest liniowa w zakresie dawek terapeutycznych 8-48 mg, co umożliwia przewidywalne zwiększanie ekspozycji przy wzroście dawki.
2-PAA, badanie farmakokinetyczne, betahistyna dichlorowodorek, białka osocza, biodostępność leku, Cmax, dawka terapeutyczna, dystrybucja, eliminacja, farmakokinetyka liniowa, interakcja lekowa, kinetyka metabolizmu, kwas 2-pirydylooctowy, maksymalne stężenie w osoczu, metabolit betahistyny, metabolizm, metabolizm pierwszego przejścia, niewydolność nerek, okres półtrwania metabolitu, opóźnienie absorpcji, parametr farmakokinetyczny, przewód pokarmowy, stężenie w osoczu krwi, szlak metaboliczny, T1/2, Tmax, Virtago, wchłanianie, wiązanie z białkami osocza, właściwości farmakokinetyczne, wydalanie nerkowe - Leksykon substancji czynnych
Alkohol dichlorobenzylowy – Właściwości farmakokinetyczne
Alkohol 2,4-dichlorobenzylowy, stosowany w postaci pastylek twardych (np. ASPIGOLA, Inovox Express, Septofar), wykazuje szybkie uwalnianie do śliny z osiągnięciem maksymalnego stężenia w ciągu 3-4 minut od rozpoczęcia ssania. Po 120 minutach w ślinie utrzymuje się około 50% podanej dawki, co zapewnia długotrwałe działanie miejscowe w jamie ustnej i gardle. W preparatach złożonych, takich jak ASPIGOLA i Inovox Express, alkohol 2,4-dichlorobenzylowy łączy się z amylometakrezolem (0,6 mg) oraz lidokainą (2 mg), której okres półtrwania wynosi około 100 minut. Lidokaina charakteryzuje się łatwym wchłanianiem przez błony śluzowe, znacznym metabolizmem pierwszego przejścia w wątrobie do aktywnego metabolitu MEGX oraz wydalaniem metabolitów z moczem. W preparatach Septofar alkohol 2,4-dichlorobenzylowy występuje jedynie z amylometakrezolem, jednak brak jest szczegółowych danych farmakokinetycznych dla tych produktów.
absorpcja systemowa, alkohol dichlorobenzylowy, amylometakrezol, biodostępność, choroba wątroby, dystrybucja leku, glicynian ksylidyny, jama ustna i gardło, lidokaina, metabolizm i wydalanie, metabolizm pierwszego przejścia, monoetyloglicynian ksylidyny, okres półtrwania, pastylka do ssania, wchłanianie przez błony śluzowe, właściwości przeciwdrobnoustrojowe, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, znieczulenie miejscowe - Leksykon leków
Interakcje leku – Fanipos 50 mcg/dawkę donosową
Flutykazon propionian, podawany donosowo w produkcie Fanipos, charakteryzuje się niskim stężeniem w osoczu krwi z powodu intensywnego metabolizmu pierwszego przejścia i wysokiego klirensu osoczowego zależnego od izoenzymu CYP3A4. Badania interakcji wykazały brak istotnego wpływu flutykazonu na farmakokinetykę terfenadyny i erytromycyny oraz odwrotnie. Jednakże, jednoczesne stosowanie Fanipos z inhibitorami CYP3A4, zwłaszcza silnymi jak rytonawir i produkty zawierające kobicystat, może prowadzić do znacznego wzrostu stężenia flutykazonu w osoczu, co skutkuje obniżeniem poziomu kortyzolu w surowicy, zespołem Cushinga oraz zahamowaniem czynności kory nadnerczy. W takich przypadkach zaleca się unikanie ko-terapii lub ścisłe monitorowanie pacjenta, a w razie konieczności rozważenie zmniejszenia dawki glikokortykosteroidu lub zastosowanie alternatywnych leków przeciwzapalnych.
adherencja pacjenta, działanie niepożądane, erytromycyna, flutykazonu propionian, glikokortykosteroid, inhibitory CYP3A, inhibitory CYP3A4, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, itrakonazol, izoenzym 3A4 cytochromu P450, ketokonazol, kobicystat, kortykosteroid, kortyzol, krwawienie z nosa, lek przeciwzapalny, metabolizm pierwszego przejścia, rytonawir, terfenadyna, zaburzenie krzepnięcia, zahamowanie czynności kory nadnerczy, zespół Cushinga - Leksykon substancji czynnych
Chlorowodorek efedryny – Właściwości farmakokinetyczne
Chlorowodorek efedryny, obecny w preparatach takich jak Rubital Compositum (6,5 mg/5 ml) oraz Syrop prawoślazowy złożony (26 mg/10 ml), charakteryzuje się dobrą absorpcją doustną z osiągnięciem maksymalnego stężenia (Cmax) około 2 godziny po podaniu. Wydalanie z moczem w ciągu 24 godzin obejmuje około 88% podanej dawki, głównie w formie niezmienionej, co wskazuje na ograniczony metabolizm pierwszego przejścia. Metabolity efedryny to norefedryna (produkt N-demetylacji), kwas benzoesowy oraz kwas hipurowy. Wydalanie efedryny jest zależne od pH moczu – w środowisku kwaśnym wzrasta eliminacja niezmienionej substancji, natomiast w zasadowym maleje, co może wydłużać jej czas działania.
absorpcja z przewodu pokarmowego, biodostępność, biotransformacja, chlorowodorek efedryny, czas osiągnięcia Cmax, działanie bronchodylatacyjne, efekt bronchodylatacyjny, efekt chronotropowy dodatni, kwas benzoesowy, kwas hipurowy, metabolity, metabolizm i eliminacja, metabolizm pierwszego przejścia, N-demetylacja, norefedryna, parametry farmakokinetyczne, receptory β-adrenergiczne, rozszerzenie oskrzeli, Rubital Compositum, stan skurczowy dróg oddechowych, stężenie we krwi, syrop prawoślazowy złożony, właściwości farmakokinetyczne, wydalanie przez nerki, wydalanie z moczem - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Leflunomid Bluefish 20 mg
Leflunomid jest prolekiem, który ulega szybkiemu metabolizmowi pierwszego przejścia do aktywnego metabolitu A771726, odpowiedzialnego za działanie terapeutyczne. Wchłanianie leku jest wysokie (82-95%) i niezależne od przyjmowania posiłków, a Tmax metabolitu w osoczu wynosi od 1 do 24 godzin. Metabolit A771726 wykazuje intensywne wiązanie z białkami osocza (99,38%, wolna frakcja 0,62%), co wpływa na jego małą objętość dystrybucji (~11 litrów). Klirens metabolitu jest niski (~31 ml/h), a okres półtrwania wynosi około 2 tygodni, co uzasadnia stosowanie dawki nasycającej 100 mg przez 3 dni w celu szybszego osiągnięcia stanu stacjonarnego (około 2 miesiące bez dawki nasycającej). W stanie równowagi przy dawce 20 mg/dobę stężenie A771726 w osoczu wynosi około 35 μg/ml, z kumulacją 33-35-krotną względem dawki pojedynczej.
biotransformacja leku, CAPD, cholestyramina, dawka nasycająca, dializa otrzewnowa, dysfunkcja wątroby, farmakokinetyka leflunomidu, hemodializa, inhibitor cytochromu, krążenie jelitowo-wątrobowe, metabolit A771726, metabolizm pierwszego przejścia, mikrosomy, młodzieńcze reumatoidalne zapalenie stawów, okres półtrwania eliminacji, przewlekła niewydolność nerek, reumatoidalne zapalenie stawów, węgiel aktywowany - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Claritine 1 mg/ml
Loratadyna w postaci syropu 1 mg/ml charakteryzuje się liniową farmakokinetyką z szybkim i dobrym wchłanianiem po podaniu doustnym oraz wysokim wiązaniem z białkami osocza (97-99%). Czas do osiągnięcia maksymalnego stężenia (Cmax) wynosi 1-1,5 godziny dla loratadyny i 1,5-3,7 godziny dla jej aktywnego metabolitu desloratadyny, który powstaje głównie w wyniku metabolizmu pierwszego przejścia z udziałem izoenzymów CYP3A4 i CYP2D6. Średni okres półtrwania loratadyny wynosi 8,4 godziny (zakres 3-20 godzin), natomiast desloratadyny 28 godzin (zakres 8,8-92 godzin). Eliminacja zachodzi głównie przez wydalanie z moczem (40% dawki) i kałem (42% dawki) w ciągu 10 dni, przy czym mniej niż 1% leku wydalane jest w postaci niezmienionej. Wchłanianie loratadyny może być nieznacznie opóźnione przez pokarm, jednak nie wpływa to na efekt kliniczny.
biodostępność, Cmax, cytochrom P450, desloratadyna, hemodializa, izoenzymy CYP, liniowa farmakokinetyka, loratadyna, metabolizm pierwszego przejścia, okres półtrwania, okres półtrwania eliminacji, poalkoholowa choroba wątroby, podeszły wiek, pole powierzchni pod krzywą, przewlekła niewydolność nerek, stężenie w osoczu, stężenie w surowicy krwi, wiązanie z białkami osocza - Leksykon substancji czynnych
Miodla indyjska – Właściwości farmakokinetyczne
Miodla indyjska (Azadirachta indica A. Juss.) jest składnikiem tradycyjnego produktu leczniczego roślinnego Padma 28 Formuła, w którym występuje w postaci sproszkowanego owocu w dawce 35 mg na kapsułkę. Ze względu na status preparatu jako tradycyjnego leku roślinnego, nie przeprowadzono szczegółowych badań farmakokinetycznych dotyczących profilu wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu czy eliminacji tej substancji czynnej. Złożony skład produktu, obejmujący 19 różnych substancji roślinnych oraz dodatki takie jak siarczan wapnia półwodny i D-kamfora, dodatkowo utrudnia interpretację farmakokinetyki pojedynczych komponentów, w tym miodli indyjskiej, ze względu na potencjalne interakcje między składnikami.
badanie farmakokinetyczne, biodostępność, czas półtrwania, D-kamfora, doświadczenie kliniczne, dystrybucja w tkankach, interakcje między składnikami, kapsułka twarda, metabolizm pierwszego przejścia, miodla indyjska, Padma 28 Formuła, postać farmaceutyczna, praktyka kliniczna, profil wchłaniania, przewód pokarmowy, siarczan wapnia półwodny, sproszkowany owoc, substancja czynna, tradycyjny produkt leczniczy roślinny, uwalnianie substancji czynnych, właściwości farmakokinetyczne, związek chemiczny - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Symfaxin ER 37,5 mg
Symfaxin ER (chlorowodorek wenlafaksyny) dostępny jest w kapsułkach o przedłużonym uwalnianiu w dawkach 37,5 mg, 75 mg i 150 mg, zawierających minitabletki po 12,5 mg substancji czynnej. Wenlafaksyna charakteryzuje się wysokim wchłanianiem (≥92%) po podaniu doustnym, jednak biodostępność całkowita wynosi 40-45% z powodu efektu pierwszego przejścia. Średni okres półtrwania wenlafaksyny wynosi 5 ± 2 godziny, a jej aktywnego metabolitu O-demetylowenlafaksyny (ODV) 11 ± 2 godziny. Stan stacjonarny osiągany jest po 3 dniach podawania. Postać o przedłużonym uwalnianiu wykazuje wolniejsze wchłanianie (Cmax wenlafaksyny po 5,5 h, ODV po 9 h) w porównaniu do postaci o natychmiastowym uwalnianiu (Cmax odpowiednio po 2 h i 3 h), przy zachowaniu podobnej biodostępności. Wenlafaksyna i ODV wiążą się z białkami osocza w 27% i 30%, a objętość dystrybucji wenlafaksyny wynosi 4,4 ± 1,6 l/kg. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie przez CYP2D6 (do ODV) oraz CYP3A4 (do N-demetylowenlafaksyny), a eliminacja odbywa się głównie przez nerki (87% dawki w 48 h), z wydalaniem 5% wenlafaksyny niezmienionej oraz 29% niesprzężonego i 26% sprzężonego ODV.
aktywny metabolit ODV, biodostępność całkowita, biodostępność leku, chlorowodorek wenlafaksyny, efekt pierwszego przejścia, farmakokinetyka liniowa, farmakokinetyka wenlafaksyny, faza eliminacji, hemodializa, izoenzym CYP2D6, izoenzym CYP3A4, kapsułka o przedłużonym uwalnianiu, klirens osoczowy, metabolizm ogólnoustrojowy, metabolizm pierwszego przejścia, metabolizm wątrobowy, N-demetylowenlafaksyna, O-demetylowenlafaksyna, objętość dystrybucji, okres półtrwania wenlafaksyny, polimorfizm genetyczny, postać niezmieniona, powolny metabolizm, skala Child-Pugh, stężenie maksymalne, stężenie wenlafaksyny, wiązanie z białkami osocza, właściwość inhibicyjna, wydalanie przez nerki, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Lapixen 4 mg
Lacydypina wykazuje szybkie wchłanianie z przewodu pokarmowego, osiągając maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) w zakresie 30-150 minut po podaniu doustnym. Pomimo tego, jej biodostępność całkowita jest niska, około 10%, co wynika z ograniczonego wchłaniania oraz intensywnego metabolizmu pierwszego przejścia w wątrobie, głównie przez izoformę CYP3A4 cytochromu P450. Metabolity lacydypiny, których powstaje cztery główne, są farmakologicznie nieaktywne, co oznacza, że efekt terapeutyczny zależy od niezmienionej formy leku. Lacydypina nie wpływa na aktywność enzymów wątrobowych, co minimalizuje ryzyko interakcji farmakokinetycznych z innymi lekami metabolizowanymi przez ten układ enzymatyczny.
aktywność farmakodynamiczna, biodostępność leku, CYP3A4, cytochrom P450, interakcja farmakokinetyczna, lacydypina, linia podziału tabletki, lipofilność, metabolizm pierwszego przejścia, nietolerancja laktozy, okres półtrwania leku, równowaga dynamiczna, schemat dawkowania, stan stacjonarny, stężenie leku w osoczu, substancja pomocnicza, tabletka powlekana - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Essentiale forte 300 mg
Produkt leczniczy Essentiale Forte w kapsułkach zawiera 300 mg fosfolipidów z nasion soi, głównie (3-sn-fosfatydylo)cholinę, charakteryzującą się wysoką biodostępnością (>90%) po podaniu doustnym, co potwierdzono zarówno w modelach zwierzęcych, jak i u ludzi. Fosfolipidy ulegają szybkiemu metabolizmowi pierwszego przejścia, gdzie fosfolipaza A rozkłada je do 1-acylo-lizofosfatydylocholiny, z której około 50% jest rekonstruowane do wielonienasyconej fosfatydylocholiny w błonie śluzowej jelita cienkiego. Następnie metabolity są transportowane drogą limfatyczną do krwiobiegu, głównie związane z lipoproteinami HDL, a następnie kierowane do wątroby, będącej głównym miejscem działania preparatu.
1-acylo-lizofosfatydylocholina, biodostępność, biodostępność substancji czynnej, błona śluzowa jelita cienkiego, dilinoloilo-fosfatydylocholina, fosfatydylocholina, fosfolipaza A, fosfolipidy z nasion sojowych, jelito cienkie, lipoproteiny wysokiej gęstości, metabolizm pierwszego przejścia, okres półtrwania, stężenie maksymalne, Tmax, wielonienasycona fosfatydylocholina - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Atorvastatin Medreg 80 mg
Atorwastatyna, dostępna w dawkach 10, 20, 40 i 80 mg w postaci tabletek powlekanych, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem z osiągnięciem maksymalnego stężenia w osoczu (Cmax) w ciągu 1-2 godzin po podaniu doustnym. Biodostępność tabletek powlekanych wynosi 95-99% w porównaniu do roztworu doustnego, jednak całkowita biodostępność leku jest niska i wynosi około 12%, co wynika z eliminacji przedukładowej i metabolizmu pierwszego przejścia w wątrobie. Atorwastatyna wykazuje szeroką dystrybucję (objętość dystrybucji około 381 L) i silne wiązanie z białkami osocza (>98%). Metabolizm zachodzi głównie przez cytochrom P-450 3A4, prowadząc do powstania aktywnych metabolitów (orto- i parahydroksylowych), które odpowiadają za około 70% całkowitej aktywności hamującej reduktazę HMG-CoA. Okres półtrwania leku wynosi około 14 godzin, natomiast okres działania hamującego enzym jest dłuższy i wynosi 20-30 godzin, co uzasadnia dawkowanie raz na dobę. Eliminacja następuje głównie z żółcią, z niewielką recyrkulacją wątrobowo-jelitową.
atorwastatyna, białko oporności raka piersi, biodostępność, cytochrom P-450 3A4, działanie hipolipemizujące, efekt terapeutyczny, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, LDL-C, metabolizm pierwszego przejścia, niewydolność wątroby, OATP1B1, polipeptydy transportujące aniony organiczne, pompa białka oporności wielolekowej, rabdomioliza, reduktaza HMG-CoA, skala Child-Pugh, SLCO1B1, statyna, tabletka powlekana - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Dilatrend 12,5 mg
Karwedylol, substancja czynna preparatu Dilatrend, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym, z maksymalnym stężeniem w osoczu (Cmax) około 21 µg/l osiąganym po 1,5 godziny (tmax) po dawce 25 mg u zdrowych osób. Biodostępność biologiczna wynosi około 25%, z wyraźnym wpływem metabolizmu pierwszego przejścia oraz różnicami enancjomerowymi: biodostępność S-enancjomeru to 15%, a R-enancjomeru 31%. Karwedylol jest silnie wiązany z białkami osocza (~95%) i wykazuje objętość dystrybucji 1,5–2 l/kg, zwiększoną u pacjentów z marskością wątroby. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, z udziałem izoenzymów CYP2D6, CYP3A4, CYP2E1, CYP2C9 i CYP1A2, przy czym R-enancjomer metabolizowany jest głównie przez CYP2D6, a S-enancjomer przez CYP2D6 i CYP2C9. Polimorfizm genetyczny CYP2D6 wpływa na farmakokinetykę, jednak bez istotnego znaczenia klinicznego dla odpowiedzi farmakodynamicznej czy działań niepożądanych. Karwedylol jest wydalany głównie z żółcią (60% w kale), a z moczem wydalane jest jedynie 16% metabolitów, z mniej niż 2% w postaci niezmienionej, co ma znaczenie przy stosowaniu u pacjentów z niewydolnością nerek.
beta-adrenolityk, biodostępność, cytochrom P450, dializa, działanie farmakodynamiczne, enancjomer karwedylolu, farmakokinetyka, glikoproteina p, karwedylol, klirens osoczowy, klirens zależny od masy ciała, krążenie jelitowo-wątrobowe, lipofilność, marskość wątroby, metabolizm pierwszego przejścia, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca, objętość dystrybucji, okres półtrwania eliminacji, pole pod krzywą stężenia, polimorfizm CYP2D6, receptory adrenergiczne, receptory beta-adrenergiczne, stereoselektywność, stężenie maksymalne w osoczu, utlenianie i sprzęganie, wiązanie z białkami osocza, zależność farmakokinetyczno-farmakodynamiczna - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Polfilin prolongatum 400 mg
Pentoksyfilina, będąca substancją czynną preparatu Polfilin prolongatum w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu, charakteryzuje się szybkim i niemal całkowitym wchłanianiem z przewodu pokarmowego po podaniu doustnym. Jednakże intensywny metabolizm pierwszego przejścia w wątrobie ogranicza jej biodostępność do 20-30%. Maksymalne stężenie w osoczu osiągane jest po około 2 godzinach. Pentoksyfilina ulega niemal całkowitemu metabolizmowi w wątrobie, a jej głównym aktywnym metabolitem jest 1-(5-hydroksyheksylo)-3,7-dimetyloksantyna, której stężenie w osoczu jest dwukrotnie wyższe niż substancji macierzystej. Oba związki tworzą odwracalną równowagę biochemiczną i należy je traktować jako jedną jednostkę aktywności farmakologicznej.
1-(5-hydroksyheksylo)-3, 7-dimetyloksantyna, aktywność farmakologiczna, biologiczny okres półtrwania, charakterystyka produktu leczniczego, czas do osiągnięcia stężenia maksymalnego, eliminacja leku, metabolity rozpuszczalne w wodzie, metabolizm pierwszego przejścia, metabolizm wątrobowy, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, pentoksyfilina, Polfilin prolongatum, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Allertec WZF 10 mg
Cetyryzyna, substancja czynna Allertec WZF, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym, osiągając maksymalne stężenie w osoczu około 300 ng/ml w ciągu 1,0 ± 0,5 godziny. Biodostępność jest niezależna od formy farmaceutycznej i spożycia pokarmu, choć pokarm może spowalniać szybkość wchłaniania. Lek wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (93 ± 0,3%) oraz pozorną objętość dystrybucji 0,50 l/kg. Cetyryzyna nie ulega istotnemu metabolizmowi pierwszego przejścia, a jej eliminacja odbywa się głównie przez nerki, z wydalaniem około 66% dawki w postaci niezmienionej. Okres półtrwania wynosi około 10 godzin, a farmakokinetyka jest liniowa w zakresie dawek 5-60 mg, bez kumulacji przy dawkowaniu 10 mg przez 10 dni.
biodostępność, cetyryzyna dichlorowodorek, choroba miąższu wątroby, dystrybucja leku, farmakokinetyka, hemodializa, kinetyka liniowa, klirens kreatyniny, łagodne zaburzenie czynności nerek, maksymalne stężenie leku, marskość żółciowa, metabolizm pierwszego przejścia, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pole pod krzywą stężenia, przewlekła choroba wątroby, umiarkowane zaburzenie czynności nerek, warfaryna, wiązanie z białkami osocza, zastój żółci - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Tolzurin 4 mg
Tolzurin, zawierający tolterodynę w postaci winianu, dostępny jest w kapsułkach o przedłużonym uwalnianiu z dawkami 2 mg i 4 mg. Farmakokinetyka tolterodyny charakteryzuje się wolniejszym wchłanianiem z Tmax około 4 godzin (zakres 2-6 godzin) oraz różnym okresem półtrwania zależnym od fenotypu metabolicznego pacjenta: około 6 godzin u osób intensywnie metabolizujących (93% populacji) i około 10 godzin u wolno metabolizujących (7% populacji, z niedoborem CYP2D6). Biodostępność bezwzględna wynosi 17% u intensywnie metabolizujących i 65% u wolno metabolizujących, co ma istotne implikacje kliniczne. Tolterodyna i jej aktywny metabolit 5-hydroksymetylowy wiążą się głównie z orosomukoidem, a ich sumaryczna ekspozycja na formę niezwiązaną jest podobna niezależnie od fenotypu, co przekłada się na zbliżoną skuteczność i tolerancję leku. Lek podlega intensywnemu metabolizmowi wątrobowemu, głównie przez CYP2D6, z wydalaniem głównie przez nerki (77% dawki w moczu, 17% w kale).
biodostępność bezwzględna, CYP2D6, CYP3A4, farmakokinetyka liniowa, frakcja niezwiązana z białkami, kapsułka o przedłużonym uwalnianiu, klirens całkowity, klirens inuliny, kwas 5′-karboksylowy, marskość wątroby, metabolit 5-hydroksymetylowy, metabolizm pierwszego przejścia, N-dealkilowana tolterodyna, N-dealkilowany kwas 5-karboksylowy, objętość dystrybucji, okres półtrwania, orosomukoid, polimorfizm genetyczny, stężenie równowagi, tolterodyna, winian, zaburzenia czynności nerek - Leksykon substancji czynnych
Nalokson – Właściwości farmakokinetyczne
Nalokson, antagonista receptorów opioidowych, charakteryzuje się niską biodostępnością doustną (<3%) z powodu intensywnego metabolizmu pierwszego przejścia w wątrobie, co wymusza preferowanie podania pozajelitowego w sytuacjach wymagających szybkiego odwrócenia działania opioidów. Po podaniu pozajelitowym wykazuje szybkie przenikanie do tkanek, w tym do mózgu (objętość dystrybucji około 2 L/kg), oraz umiarkowane wiązanie z białkami osocza (32-45%). Nalokson jest metabolizowany głównie przez sprzęganie z kwasem glukuronowym, a jego okres półtrwania wynosi około 1-1,5 godziny u dorosłych, wydłużając się do około 3 godzin u noworodków. W preparatach złożonych z oksykodonem nalokson działa głównie miejscowo w przewodzie pokarmowym, minimalizując ogólnoustrojowe efekty antagonistyczne. Wiek, niewydolność wątroby i nerek znacząco wpływają na farmakokinetykę naloksonu, powodując istotny wzrost ekspozycji (AUC i Cmax), co wymaga uwzględnienia w dawkowaniu i monitorowaniu terapii.
antagonista receptorów opioidowych, bariera łożyskowa, biodostępność ogólnoustrojowa, glukuronid naloksonu, klirens ogólnoustrojowy, metabolizm pierwszego przejścia, nalokson, nalokson-3-glukuronid, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania w osoczu, pacjent w podeszłym wieku, podanie donosowe, preparat złożony, przedawkowanie opioidów, przenikanie do mleka kobiecego, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zespół odstawienny - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Mucofortin 600 mg
Acetylocysteina, substancja czynna leku Mucofortin 600 mg w formie tabletek musujących, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem z przewodu pokarmowego, z wykrywalnym stężeniem w surowicy już po 15 minutach i maksymalnym stężeniem osiąganym około 60 minut po podaniu. Bezwzględna dostępność biologiczna po podaniu doustnym wynosi 8-12%, co jest wynikiem intensywnego metabolizmu pierwszego przejścia, głównie deacetylacji w wątrobie do aktywnego metabolitu – cysteiny. Objętość dystrybucji wynosi 330-470 ml/kg, co wskazuje na dobrą penetrację do tkanek, w tym do miąższu płucnego, gdzie stężenie niezmienionej acetylocysteiny po 5 godzinach jest zbliżone do stężenia w surowicy (stosunek 0,9-1,0). Po podaniu obserwuje się wzrost stężenia cysteiny, glutationu oraz grup tiolowych w surowicy, a około 50% dawki wiąże się kowalencyjnie z białkami osocza po 5 godzinach, zmniejszając się do 20% po 12 godzinach.
acetylocysteina, cysteina, deacetylacja wątrobowa, diacetylocysteina, dostępność biologiczna, glutation, grupy tiolowe, klirens nerkowy, metabolit aktywny, metabolizm pierwszego przejścia, miąższ płucny, objętość dystrybucji, stężenie maksymalne, tabletka musująca, wydzielanie żółciowe, wydzielina oskrzelowa, związek tiolowy - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Tafen Nasal 32 mcg 32 mcg/dawkę odmierzoną
Budezonid, substancja czynna w preparacie Tafen Nasal 32 μg, charakteryzuje się specyficzną farmakokinetyką obejmującą dwutorowe wchłanianie przez błonę śluzową nosa oraz połknięcie wraz z wydzieliną nosową, co skutkuje biodostępnością ogólnoustrojową na poziomie 33%. U dorosłych po podaniu 256 μg aerozolu do nosa maksymalne stężenie w osoczu wynosi 0,64 nmol/l i osiągane jest po około 0,7 godziny, a AUC wynosi 2,7 nmol*h/l. Budezonid wykazuje dużą objętość dystrybucji (~3 l/kg) oraz wysokie wiązanie z białkami osocza (85-90%). Metabolizm pierwszego przejścia w wątrobie jest intensywny (około 90% dawki), głównie przez izoenzym CYP3A, prowadząc do powstania metabolitów o minimalnej aktywności glikokortykosteroidowej (<1%). Lek nie ulega miejscowej inaktywacji w błonie śluzowej nosa, co sprzyja jego skuteczności miejscowej. Wydalanie metabolitów odbywa się głównie przez nerki, a klirens ogólnoustrojowy wynosi około 1,2 l/min, z okresem półtrwania 2-3 godziny u dorosłych.
16-alfa-hydroksyprednizolon, 6-beta-hydroksybudezonid, aerozol do nosa, aktywność glikokortykosteroidowa, astma oskrzelowa, AUC, biodostępność ogólnoustrojowa, błona śluzowa nosa, budezonid, CYP3A, cytochrom P450, dawkowanie budezonidu, efekt pierwszego przejścia, ekspozycja ogólnoustrojowa, farmakokinetyka budezonidu, glikokortykosteroid, klirens ogólnoustrojowy, metabolity budezonidu, metabolizm pierwszego przejścia, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, podanie donosowe, wiązanie z białkami osocza, wydzielina nosowa, zapalenie błony śluzowej nosa - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Vertix 8 mg
Betahistyna, substancja czynna leku Vertix w dawkach 8 mg i 16 mg, charakteryzuje się niemal całkowitym i szybkim wchłanianiem z przewodu pokarmowego, z wysoką biodostępnością. Spożycie leku podczas posiłku obniża maksymalne stężenie w osoczu (Cmax), jednak nie wpływa na całkowitą ilość wchłoniętej substancji, co wskazuje na opóźnienie absorpcji bez zmiany biodostępności. Betahistyna wykazuje bardzo niski stopień wiązania z białkami osocza (<5%), co może mieć znaczenie dla interakcji lekowych. Po podaniu doustnym substancja jest intensywnie metabolizowana w pierwszym przejściu do nieaktywnego kwasu 2-pirydylooctowego (2-PAA), którego stężenie w osoczu i moczu osiąga maksimum po około 1 godzinie, a okres półtrwania wynosi około 3,5 godziny.
absorpcja leku, betahistyna, betahistyny dichlorowodorek, biodostępność substancji czynnej, farmakokinetyka, interakcje lekowe, kwas 2-pirydylooctowy, liniowość farmakokinetyczna, metabolit leku, metabolizm pierwszego przejścia, okres półtrwania, stężenie leku, stężenie maksymalne w osoczu, szlak metaboliczny, wchłanianie leku, wiązanie z białkami osocza, wydalanie nerkowe, zaburzenie połykania - Leksykon leków
Przedawkowanie – Vizilatan Duo (50 mcg + 5 mg)/ml
Przedawkowanie Vizilatan Duo, zawierającego latanoprost (50 µg/ml) i tymolol (5 mg/ml), może prowadzić do poważnych objawów toksycznych, które różnią się w zależności od substancji czynnej. Tymolol, jako nieselektywny beta-adrenolityk, może wywołać bradykardię, niedociśnienie tętnicze, nagły skurcz oskrzeli oraz zatrzymanie akcji serca, z nasileniem od umiarkowanego do ciężkiego, potencjalnie zagrażającego życiu. Latanoprost, analog prostaglandyny F2α, powoduje głównie miejscowe podrażnienie oka, przekrwienie spojówek i nudności, a w dawkach dożylnych 5,5–10 µg/kg masy ciała wywołuje objawy ogólnoustrojowe o łagodnym do umiarkowanego nasileniu, ustępujące samoistnie w ciągu 4 godzin po ekspozycji. Brak jest precyzyjnych danych dotyczących toksycznych dawek dla obu składników w połączeniu.
beta-adrenolityk, biodostępność systemowa, ból brzucha, bradykardia, latanoprost, metabolizm pierwszego przejścia, naczynia spojówkowe, niedociśnienie tętnicze, nudności, płukanie żołądka, podrażnienie oka, prostaglandyna F2α, przekrwienie spojówek, reakcje oczne, receptor prostaglandynowy, skurcz oskrzeli, tymolol, zatrzymanie akcji serca, zawrót głowy - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Akis 50 mg/ml
Preparat Akis zawiera diklofenak sodowy w stężeniach 25, 50 i 75 mg/ml, dostępny w formie roztworu do wstrzykiwań (domięśniowo, podskórnie, dożylnie). Po podaniu domięśniowym 75 mg/ml, Cmax wynosi 2,603 ± 0,959 µg/ml osiągane po 34 minutach, a AUC₀-ₜ to 250,07 ± 46,89 µg/ml·min. Podanie podskórne 75 mg/ml daje Cmax 2,138 ± 0,646 µg/ml po 40 minutach i AUC₀-ₜ 261,94 ± 53,29 µg/ml·min, wykazując biorównoważność z domięśniowym Voltarolem. Dożylne podanie bolusowe 75 mg/ml powoduje natychmiastowe wchłanianie z Cmax 16,505 ± 2,829 µg/ml w 3 minuty i AUC₀-ₜ 5193,46 ± 1285 ng/ml·h, co jest porównywalne z 30-minutową infuzją Voltarolu. W każdej z tych dróg podania AUC jest około dwukrotnie większe niż po podaniu doustnym lub doodbytniczym, co wynika z ominięcia efektu pierwszego przejścia przez wątrobę.
aktywność biologiczna, biorównoważność, bolus dożylny, diklofenak sodowy, efekt pierwszego przejścia, glukuronidacja, hydroksylacja, klirens kreatyniny, klirens układowy, końcowy okres półtrwania, koniugat glukuronidowy, metabolizm pierwszego przejścia, metoksylacja, niewydolność nerek, okres półtrwania, płyn maziowy, pochodna fenolowa, podanie domięśniowe, podanie dożylne, podanie podskórne, pole pod krzywą stężenia, przewlekłe zapalenie wątroby, roztwór do wstrzykiwań, schorzenie reumatyczne, sprzęganie, stężenie w osoczu, wyrównana marskość wątroby - Leksykon substancji czynnych
Klarytromycyna – Właściwości farmakokinetyczne
Klarytromycyna charakteryzuje się dobrą i szybką absorpcją po podaniu doustnym, głównie w jelicie czczym, z biodostępnością około 50%. Pokarm zwiększa biodostępność o około 25%, jednak kliniczne znaczenie tego efektu jest niewielkie, co pozwala na podawanie leku zarówno na czczo, jak i po posiłku. Lek wykazuje szeroką dystrybucję w organizmie, z objętością dystrybucji 200-400 l, osiągając stężenia w tkankach (np. wątroba, płuca) 10-20-krotnie wyższe niż w osoczu (np. w płucach 8,8 μg/g vs. 1,7 μg/ml w surowicy). Stężenie w płynie mózgowo-rdzeniowym jest bardzo niskie (1-2% stężenia w surowicy). Klarytromycyna wiąże się z białkami osocza w około 70% w zakresie terapeutycznym (0,45-4,5 μg/ml). Metabolizowana jest intensywnie w wątrobie przez cytochrom P450, głównie do aktywnego metabolitu 14-OH-klarytromycyny, który wykazuje większą aktywność przeciw Haemophilus influenzae. Farmakokinetyka leku jest nieliniowa, z wysyceniem metabolizmu przy dużych dawkach, co skutkuje nieproporcjonalnym wzrostem stężenia w osoczu.
14-OH-klarytromycyna, bariera krew-płyn mózgowo-rdzeniowy, białko osocza, błona śluzowa żołądka, cytochrom P450, dostępność biologiczna, dystrybucja leku, farmakokinetyka, Haemophilus influenzae, Helicobacter pylori, hydroksylacja, infuzja, jelito czcze, klarytromycyna, klirens nerkowy, klirens osoczowy, metabolizm pierwszego przejścia, metabolizm wątrobowy, Mycobacterium avium, N-dealkilacja, natychmiastowe uwalnianie, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, ośrodkowy układ nerwowy, płyn mózgowo-rdzeniowy, przesączanie kłębuszkowe, przewód pokarmowy, śluz żołądkowy, stan stacjonarny, stężenie maksymalne, terapia skojarzona, zakażenie HIV, zakres terapeutyczny, zmodyfikowane uwalnianie - Leksykon leków
Interakcje leku – Flixotide 250 mcg/dawkę inh.
Flutykazon propionian, substancja czynna Flixotide (250 μg/dawkę inhalacyjną), charakteryzuje się niskim stężeniem w osoczu po podaniu wziewnym, co wynika z intensywnego metabolizmu pierwszego przejścia i wysokiego klirensu osoczowego zależnego od izoenzymu CYP3A4. W związku z tym, klinicznie istotne interakcje lekowe są rzadkie, jednak szczególną uwagę należy zwrócić na jednoczesne stosowanie z silnymi inhibitorami CYP3A4, takimi jak rytonawir, ketokonazol, itrakonazol oraz produkty zawierające kobicystat. Rytonawir może znacząco zwiększać stężenie flutykazonu w osoczu, prowadząc do obniżenia poziomu kortyzolu, zespołu Cushinga oraz zahamowania czynności kory nadnerczy, co wymaga unikania takiego połączenia, chyba że korzyści przewyższają ryzyko. Ketokonazol zwiększa ekspozycję na flutykazon o 150%, a itrakonazol i kobicystat również podnoszą ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych kortykosteroidów, co wskazuje na konieczność ostrożności i unikania długotrwałego stosowania tych kombinacji.
biodostępność flutykazonu, działanie immunosupresyjne kortykosteroidów, działanie ogólnoustrojowe kortykosteroidów, erytromycyna, flutykazon propionian, glikokortykosteroid, inhibicja CYP3A4, inhibitor CYP3A4, interakcja farmakokinetyczna, itrakonazol, izoenzym 3A4 cytochromu P450, ketokonazol, kobicystat, kortyzol w surowicy, metabolizm pierwszego przejścia, rytonawir, zahamowanie czynności kory nadnerczy, zespół Cushinga - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Nintedanib STADA 150 mg
Nintedanib podawany jest w formie miękkich kapsułek żelatynowych w dawkach 100 mg i 150 mg, z niską biodostępnością doustną wynoszącą około 4,69% (90% CI: 3,615-6,078) z powodu metabolizmu pierwszego przejścia i efektów nośnika. Maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) osiągane jest po 2-4 godzinach, a spożycie posiłku zwiększa ekspozycję na lek o około 20% (CI: 95,3-152,5%) i opóźnia Tmax z 2,00 do 3,98 godziny. Nintedanib wykazuje dużą objętość dystrybucji (Vss: 1050 L) i wysokie wiązanie z białkami osocza (97,8%), głównie albuminami. Metabolizm odbywa się głównie przez hydrolizę esterazami i glukuronidację (enzymy UGT 1A1, 1A7, 1A8, 1A10), z minimalnym udziałem CYP3A4. Klirens osoczowy wynosi 1390 ml/min, a eliminacja następuje głównie przez żółć i kał (93,4% dawki), z okresem półtrwania 10-15 godzin. Farmakokinetyka jest liniowa, a kumulacja po wielokrotnym podaniu jest niewielka (1,04-krotność dla Cmax i 1,38-krotność dla AUCτ).
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, biegunka, ciężkie zaburzenie czynności wątroby, cytochrom P450, dostępność biologiczna, farmakokinetyka liniowa, glikoproteina p, hydroliza przez esterazy, idiopatyczne włóknienie płuc, klirens nerkowy, klirens osoczowy, metabolizm pierwszego przejścia, miękka kapsułka żelatynowa, niedrobnokomórkowy rak płuca, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pole pod krzywą stężenia, śródmiąższowa choroba płuc, stan stacjonarny, stężenie maksymalne, stężenie w osoczu, twardzina układowa, umiarkowane zaburzenie czynności wątroby, urydyno difosforo-glukuronosyltransferaza, wiązanie z białkami osocza, wydalanie z żółcią, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Lacipil 2 mg
Lacydypina, substancja czynna Lacipilu, charakteryzuje się szybkim, lecz ograniczonym wchłanianiem z przewodu pokarmowego, z całkowitą biodostępnością około 10% po podaniu doustnym. Maksymalne stężenie w osoczu (Tmax) osiąga w ciągu 30-150 minut. Lek podlega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia w wątrobie, głównie przez izoformę CYP3A4 cytochromu P450, co prowadzi do powstania czterech głównych metabolitów o niskiej aktywności farmakodynamicznej. Nie zaobserwowano wpływu lacydypiny na aktywność enzymów wątrobowych, co minimalizuje ryzyko interakcji farmakokinetycznych związanych z indukcją lub inhibicją enzymów wątrobowych.
antagonista kanałów wapniowych, biodostępność, CYP3A4, cytochrom P450, dysfagia, dystrybucja leku, efekt pierwszego przejścia, eliminacja leku, interakcje lekowe, lacydypina, maksymalne stężenie w osoczu, metabolity, metabolizm pierwszego przejścia, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, profil farmakokinetyczny, stan stacjonarny, stężenie w osoczu, szlak metaboliczny, wydalanie wątrobowo-żółciowe - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Atorvasterol 20 mg
Atorwastatyna, substancja czynna leku Atorvasterol, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym, osiągając maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) w ciągu 1-2 godzin. Biodostępność tabletek powlekanych wynosi 95-99% względem roztworu, jednak bezwzględna biodostępność jest niska (~12%) z powodu metabolizmu pierwszego przejścia i usuwania przez komórki błony śluzowej. Lek wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (>98%) oraz dużą objętość dystrybucji (~381 l). Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie przez cytochrom P450 3A4, tworząc aktywne metabolity (około 70% aktywności farmakologicznej), które hamują reduktazę HMG-CoA. Okres półtrwania atorwastatyny wynosi około 14 godzin, natomiast farmakologiczny okres półtrwania działania hamującego reduktazę HMG-CoA to 20-30 godzin, co umożliwia dawkowanie raz na dobę. Eliminacja odbywa się głównie z żółcią, bez istotnej wątrobowo-jelitowej recyrkulacji. Transport do hepatocytów jest zależny od transporterów OATP1B1 i OATP1B3, a lek jest również substratem pomp efluksowych MDR1 i BCRP.
atorwastatyna, białko oporności wielolekowej, biodostępność leku, biotransformacja, cholesterol LDL, cytochrom P450 3A4, glukuronidacja, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, inhibitor reduktazy HMG-CoA, klasyfikacja Child-Pugh, klirens żółciowy, metabolizm pierwszego przejścia, parametr farmakokinetyczny, pochodna hydroksylowana, pole pod krzywą stężenia, polipeptydy transportujące aniony organiczne, pompa efluksowa, profil lipidowy, rabdomioliza, recyrkulacja wątrobowo-jelitowa, reduktaza HMG-CoA, uszkodzenie wątroby, zaburzenie lipidowe