Właściwości farmakokinetyczne
Sental 3 mg

Właściwości farmakokinetyczne melatoniny

Właściwości farmakokinetyczne melatoniny zawartej w produkcie leczniczym Sental charakteryzują się specyficznymi parametrami dotyczącymi wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i eliminacji leku. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis tych właściwości, z uwzględnieniem różnic w populacjach szczególnych.

Wchłanianie

Melatonina po podaniu doustnym u osób dorosłych ulega całkowitemu wchłanianiu. Dostępność biologiczna produktu leczniczego jest jednak stosunkowo niska i wynosi około 15%. Jest to spowodowane znacznym efektem pierwszego przejścia, z szacowanym metabolizmem pierwszego przejścia na poziomie 80-90%. Maksymalne stężenie w osoczu (Tmax) występuje zwykle około 50 minut po podaniu, przy czym normalny zakres waha się od 15 do 90 minut.¹

Wpływ pokarmu na wchłanianie melatoniny został zbadany w ograniczonym zakresie. Dostępne dane wskazują, że obecność pokarmu ma nieznaczny wpływ na czas osiągnięcia maksymalnego stężenia (Tmax) dla melatoniny o natychmiastowym uwalnianiu, natomiast znacznie zwiększa zmienność maksymalnego stężenia (Cmax). Ta zwiększona zmienność Cmax prawdopodobnie nie wpływa na skuteczność ani bezpieczeństwo produktu leczniczego Sental, jednak zaleca się, aby nie spożywać pokarmu około 2 godziny przed lub 2 godziny po przyjęciu melatoniny.²

Dystrybucja

Badania in vitro wykazały, że melatonina wiąże się z białkami osocza w około 60%. To umiarkowane wiązanie z białkami ma wpływ na dystrybucję leku w organizmie.³

Metabolizm

Metabolizm melatoniny zachodzi głównie w wątrobie. Badania eksperymentalne wskazują, że główną rolę w metabolizmie melatoniny odgrywają enzymy układu cytochromu P450, w szczególności CYP1A1 i CYP1A2, a prawdopodobnie również CYP2C19. Głównym metabolitem powstającym w procesie biotransformacji jest nieaktywna farmakologicznie 6-sulfatoksy-melatonina.⁴

Eliminacja

Eliminacja melatoniny następuje poprzez wydalanie metabolitów z moczem. Około 80% dawki jest wydalane w postaci 6-hydroksy-melatoniny. Okres półtrwania w fazie eliminacji (t½) wynosi około 45 minut, co wskazuje na stosunkowo szybką eliminację leku z organizmu.⁵

Należy podkreślić, że istnieją duże różnice osobnicze w farmakokinetyce melatoniny, co może wpływać na indywidualną odpowiedź pacjentów na lek.⁶

Liniowość farmakokinetyki

Kinetyka doustnie podawanej melatoniny wykazuje liniowość w zakresie dawek od 0,1 do 8 mg. Oznacza to, że w tym przedziale dawkowania wzrost dawki prowadzi do proporcjonalnego wzrostu ekspozycji ustrojowej.⁷

Farmakokinetyka w populacjach szczególnych

Różnice związane z płcią

Ograniczone dane farmakokinetyczne wskazują na potencjalne różnice w parametrach farmakokinetycznych melatoniny u kobiet i mężczyzn. Maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) oraz pole pod krzywą stężenia w czasie (AUC) po spożyciu melatoniny o natychmiastowym uwalnianiu mogą być wyższe (potencjalnie około dwukrotnie) u kobiet w porównaniu z mężczyznami. Należy jednak zauważyć, że różnica między płciami jest mniejsza niż różnice w obrębie tej samej płci, szczególnie u kobiet, u których Cmax wykazuje znaczną zmienność międzyosobniczą. Okres półtrwania w osoczu nie wydaje się znacząco różnić u mężczyzn i kobiet.⁸

Osoby w podeszłym wieku

U osób starszych obserwuje się zmniejszenie metabolizmu melatoniny wraz z wiekiem. W nocy stężenie endogennej melatoniny w osoczu jest niższe u osób starszych w porównaniu z młodymi dorosłymi. Dostępne dane dotyczące parametrów farmakokinetycznych (Tmax, Cmax, t½, AUC) po podaniu melatoniny o natychmiastowym uwalnianiu nie wskazują generalnie na znaczące różnice między młodszymi osobami dorosłymi a osobami w podeszłym wieku. Warto jednak zauważyć, że zakres wartości (międzyosobniczych różnic) dla każdego parametru, szczególnie Tmax i AUC, wydaje się większy u osób starszych.⁹

Zaburzenia czynności nerek

Opublikowane badania wskazują, że nie obserwuje się akumulacji melatoniny po wielokrotnym podaniu u pacjentów poddawanych stabilnej hemodializie. Ponieważ melatonina jest wydalana głównie w postaci metabolitów w moczu, można spodziewać się podwyższonego stężenia metabolitów melatoniny w surowicy/osoczu u pacjentów z bardziej zaawansowanymi zaburzeniami czynności nerek.¹⁰

Zaburzenia czynności wątroby

Ograniczone dane farmakokinetyczne wskazują, że stężenie endogennej melatoniny w surowicy/osoczu jest znacznie podwyższone u pacjentów z marskością wątroby, prawdopodobnie z powodu zmniejszonego klirensu melatoniny. Okres półtrwania (t½) w surowicy u pacjentów z marskością wątroby był dwukrotnie dłuższy niż w grupie kontrolnej. Ponieważ melatonina jest metabolizowana głównie w wątrobie, można oczekiwać, że zaburzenia czynności wątroby spowodują zwiększoną ekspozycję na egzogenną melatoninę po podaniu produktu leczniczego Sental.¹¹