infekcyjne zapalenie wsierdzia

Infekcyjne zapalenie wsierdzia (IZW) to zakażenie wewnętrznej wyściółki jam i zastawek serca, spowodowane przez bakterie, grzyby lub inne drobnoustroje. Najczęstszymi patogenami są paciorkowce, gronkowce (szczególnie Staphylococcus aureus) oraz enterokoki. Choroba charakteryzuje się powstawaniem wegetacji na zastawkach, które mogą prowadzić do ich dysfunkcji.

Czynniki ryzyka IZW obejmują wady zastawkowe serca, obecność sztucznych zastawek, przebyte wcześniej IZW, dożylne stosowanie narkotyków oraz procedury inwazyjne, zwłaszcza stomatologiczne. Objawy kliniczne są różnorodne i niespecyficzne – gorączka, osłabienie, nowy lub zmieniający się szmer sercowy, objawy zatorowe oraz immunologiczne (plamki Rotha, guzki Oslera).

Diagnostyka IZW opiera się na kryteriach Duke’a, które uwzględniają wyniki badań mikrobiologicznych (posiewy krwi), echokardiograficznych oraz objawy kliniczne. Echokardiografia przezprzełykowa (TEE) charakteryzuje się wyższą czułością w wykrywaniu wegetacji niż badanie przezklatkowe (TTE).

Leczenie IZW wymaga długotrwałej antybiotykoterapii celowanej (4-6 tygodni), dostosowanej do wyników posiewów i antybiogramu. W przypadkach ciężkiej niewydolności zastawek, nawracających zatorów, dużych wegetacji czy braku odpowiedzi na antybiotykoterapię konieczne może być leczenie chirurgiczne. Profilaktyka IZW zalecana jest wyłącznie u pacjentów najwyższego ryzyka poddawanych procedurom wysokiego ryzyka.

Powiązane wpisy

Leksykon chorób i schorzeń
Wrodzone wady serca – Patofizjologia i mechanizm

Wrodzone wady serca (CHD) stanowią około 1% żywych urodzeń (8-10/1000) i są główną przyczyną śmiertelności niemowląt z wadami wrodzonymi. Powstają w wyniku zaburzeń rozwojowych serca w pierwszych 8 tygodniach ciąży, obejmujących mutacje w około 400 genach (np. NKX2.5, GATA4, TBX5), aberracje chromosomowe (trisomie 21, 18, 13, monosomia X) oraz mikrodelecje (np. 22q11.2). Etiologia jest wieloczynnikowa, z udziałem czynników genetycznych (15-20% przypadków) i środowiskowych, takich jak cukrzyca matczyna, infekcje wirusowe (różyczka), teratogeny (walproinian, izotretynoina, lit), alkohol, nikotyna i ekspozycja na rozpuszczalniki organiczne. Wady serca klasyfikuje się na przeciekowe lewo-prawe (np. ASD, VSD, PDA), prawo-lewe (np. tetralogia Fallota, TGA) oraz obstrukcyjne (koarktacja aorty), które prowadzą do różnorodnych zaburzeń hemodynamicznych, przeciążenia objętościowego lub ciśnieniowego, nadciśnienia płucnego i niewydolności serca.
apoptoza, cukrzyca przedciążowa, czynnik transkrypcyjny serca, długie niekodujące RNA, fenyloketonuria, infekcyjne zapalenie wsierdzia, koarktacja aorty, lek przeciwpadaczkowy, metylacja DNA, mikrobiota jelitowa, modyfikacja histonów, nadciśnienie płucne, nieprawidłowe połączenie naczyniowe, nieprawidłowość strukturalna serca, niewydolność serca, przełożenie wielkich pni tętniczych, przetrwały przewód tętniczy, przewód tętniczy, przewód żylny, różyczka, schorzenie genetyczne, spektrum autyzmu, tetralogia Fallota, toczeń rumieniowaty układowy, ubytek przegrody, ubytek przegrody międzykomorowej, ubytek przegrody międzyprzedsionkowej, walproinian, wrodzona wada serca, zaburzenie hemodynamiczne, zaburzenie neurorozwojowe, zespół DiGeorge’a, zespół Downa, zespół Edwardsa, zespół Eisenmengera, zespół Patau, zespół Turnera, życie płodowe
Leksykon chorób i schorzeń
Częściowo nieprawidłowe spływanie żył płucnych – Zapobieganie i profilaktyka

Częściowo nieprawidłowe spływanie żył płucnych (PAPVR) to rzadka wada wrodzona, charakteryzująca się przeciekiem lewo-prawym spowodowanym nieprawidłowym połączeniem jednej lub więcej żył płucnych z miejscem innym niż lewy przedsionek. Diagnostyka opiera się na echokardiografii, angiografii, a coraz częściej na rezonansie magnetycznym (MRI) i tomografii komputerowej (CT). Kluczowe jest monitorowanie pacjentów pod kątem rozwoju nadciśnienia płucnego (PAH) oraz identyfikacja wysokiego ryzyka, co wymaga systematycznego stosowania wytycznych i cewnikowania prawego serca (RHC). Wskazania do korekcji chirurgicznej obejmują objawy kliniczne, powiększenie prawej komory oraz stosunek przepływu płucnego do systemowego (Qp:Qs) ≥ 1,5:1, przy ciśnieniu skurczowym w tętnicy płucnej < 50% ciśnienia systemowego i oporze naczyniowym płuc (PVR) < 1/3 systemowego oporu naczyniowego (SVR). W przypadku resekcji płucnej decyzje terapeutyczne opierają się na anatomii PAPVR i ocenie Qp/Qs, a u pacjentów bezobjawowych z prawidłowym Qp/Qs standardowa resekcja jest zwykle wystarczająca.
angiografia, angiografia tomografii komputerowej, antagonista receptora endoteliny, arytmia przedsionkowa, cewnikowanie prawego serca, ciśnienie skurczowe w tętnicy płucnej, ciśnienie zaklinowania w kapilarach płucnych, częściowo nieprawidłowe spływanie żył płucnych, echokardiografia, hiperwolemia, infekcyjne zapalenie wsierdzia, inhibitor cyklazy guanylowej, inhibitor fosfodiesterazy 5, nadciśnienie płucne, nadkrzepliwość, niewydolność prawego serca, opór naczyniowy płuc, procedura Wardena, przeciek lewo-prawy, rezonans magnetyczny, systemowy opór naczyniowy, test reaktywności naczyniowej, ubytek przegrody międzyprzedsionkowej, wrodzona wada serca, zespół Eisenmengera
Leksykon chorób i schorzeń
Niewydolność zastawki trójdzielnej – Etiologia i przyczyny

Niewydolność zastawki trójdzielnej (NTZ) to stan patologiczny charakteryzujący się niedomykalnością zastawki między prawym przedsionkiem a prawą komorą, prowadzącą do wstecznego przepływu krwi. Etiologia NTZ dzieli się na pierwotną (organiczną), stanowiącą około 8-10% przypadków, oraz wtórną (czynnościową), która odpowiada za około 90% przypadków. Pierwotna NTZ wynika z uszkodzenia aparatu zastawkowego, spowodowanego m.in. infekcyjnym zapaleniem wsierdzia, wadami wrodzonymi (np. anomalią Ebsteina), gorączką reumatyczną, zespołem rakowiaka, zwyrodnieniem śluzakowatym, urazami, działaniem leków czy chorobami tkanki łącznej i autoimmunologicznymi. Wtórna NTZ jest konsekwencją poszerzenia prawej komory i/lub przedsionka, co prowadzi do rozciągnięcia pierścienia zastawki i nieprawidłowej koaptacji płatków, najczęściej w przebiegu nadciśnienia płucnego, niewydolności serca, wad zastawki mitralnej i aortalnej, kardiomiopatii, zawału prawej komory oraz migotania przedsionków.
anomalia Ebsteina, antagonista dopaminy, biopsja mięśnia sercowego, dysfunkcja prawej komory, gorączka reumatyczna, idiopatyczne nadciśnienie płucne, infekcyjne zapalenie wsierdzia, kardiomiopatia, koaptacja płatków, mięsień brodawkowaty, migotanie przedsionków, nadciśnienie płucne, nadczynność tarczycy, niewydolność serca, niewydolność zastawki trójdzielnej, pierścień zastawki, POChP, przebudowa prawej komory, przewlekła obturacyjna choroba płuc, reumatoidalne zapalenie stawów, stenoza, struny ścięgniste, toczeń rumieniowaty układowy, wada zastawki aortalnej, wsteczny przepływ krwi, zaciskające zapalenie osierdzia, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół Ehlersa-Danlosa, zespół Eisenmengera, zespół Marfana, zespół rakowiaka, zwężenie zastawki płucnej, zwyrodnienie śluzakowate
Leksykon chorób i schorzeń
Zwężenie zastawki aorty – Objawy

Zwężenie zastawki aorty (stenoza aortalna) to postępujące schorzenie charakteryzujące się zwężeniem ujścia zastawki aortalnej, co prowadzi do ograniczenia przepływu krwi z lewej komory do aorty i może skutkować wzrostem ciśnienia w lewym przedsionku. Choroba ta może przebiegać bezobjawowo przez 10-20 lat, a wczesne objawy obejmują zmęczenie, duszność wysiłkową (występującą u około 50% pacjentów), omdlenia (35%) oraz dławicę piersiową (15%). Progresja zwężenia wiąże się ze wzrostem gradientu ciśnienia skurczowego przez zastawkę o 10-15 mmHg rocznie oraz zmniejszeniem powierzchni zastawki średnio o 0,1-0,3 cm² rocznie. Klasyfikacja choroby obejmuje stadia od ryzyka (A) do ciężkiego objawowego zwężenia (D), z krytycznym zwężeniem zagrażającym życiu bez leczenia. Wystąpienie objawów wiąże się z gwałtownym pogorszeniem rokowania – średnia przeżywalność bez leczenia wynosi 1-3 lata, a ryzyko nagłej śmierci przekracza 50%.
arytmia, dławica piersiowa, duszność, duszność wysiłkowa, frakcja wyrzutowa, hiperlipidemia, infekcyjne zapalenie wsierdzia, kołatanie serca, lipoproteina a, nadciśnienie płucne, nagła śmierć sercowa, napadowa duszność nocna, niedokrwienie mięśnia sercowego, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk kończyn dolnych, obrzęk obwodowy, omdlenie wysiłkowe, orthopnoe, perfuzja mózgowa, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, przerost lewej komory, stenoza aortalna, szmer serca, triada objawów, zaburzenie rytmu serca, zastawka aortalna, zatrzymanie krążenia, zespół metaboliczny, zwężenie zastawki aorty
Leksykon chorób i schorzeń
Atrezja płucna – Leczenie

Atrezja płucna to krytyczna wrodzona wada serca charakteryzująca się niedrożnością zastawki płucnej, uniemożliwiającą przepływ krwi z prawej komory do płuc. Wyróżnia się dwa typy: z ubytkiem przegrody międzykomorowej (PA-VSD) oraz z nienaruszoną przegrodą (PA-IVS). Pierwszym krokiem w leczeniu noworodków jest podanie dożylne prostaglandyny E1 (PGE1) w celu utrzymania drożności przewodu tętniczego (PDA), co zapewnia alternatywny przepływ krwi do płuc. W zależności od anatomii serca i rozwoju prawej komory stosuje się różne strategie terapeutyczne, od przezskórnych interwencji (walwuloplastyka balonowa, implantacja stentu w przewodzie tętniczym) po operacje kardiochirurgiczne, takie jak zespolenie Blalocka-Taussig, naprawa dwukomorowa, półtorakomorowa lub jednokomorowa (z etapami Glenna i Fontana). W przypadku PA-VSD często konieczne jest zamknięcie ubytku przegrody międzykomorowej oraz unifokalizacja naczyń obocznych (MAPCA).
atrezja płucna, atrezja płucna z ubytkiem przegrody międzykomorowej, balonowa septostomia przedsionkowa, cewnikowanie serca, enteropatia z utratą białka, infekcyjne zapalenie wsierdzia, MAPCA, naprawa dwukomorowa, niewydolność serca, obrzęk płuc, otwór owalny, PA/VSD, PDA, procedura Fontana, procedura Glenna, prostaglandyna E1, przeszczep serca, przewód tętniczy, stentowanie przewodu tętniczego, ubytek przegrody międzykomorowej, VSD, walwuloplastyka balonowa, wodobrzusze, wrodzona wada serca, wysięk opłucnowy, zaburzenie rytmu serca, zastawka płucna, zastawka trójdzielna, zespolenie Blalocka-Taussig, zespolenie systemowo-płucne
Leksykon chorób i schorzeń
Choroba zastawki trójdzielnej – Etiologia i przyczyny

Choroba zastawki trójdzielnej charakteryzuje się dysfunkcją zastawki pomiędzy prawym przedsionkiem a prawą komorą serca, manifestującą się najczęściej niedomykalnością (regurgitacją) lub rzadziej stenozą. Pierwotna etiologia, stanowiąca 10-20% przypadków, obejmuje wady wrodzone (np. anomalia Ebsteina), infekcyjne zapalenie wsierdzia, gorączkę reumatyczną (najczęstszą przyczynę czystej niedomykalności trójdzielnej), zespół rakowiaka oraz zaburzenia tkanki łącznej, takie jak zespół Marfana i Ehlersa-Danlosa. Wtórna (czynnościowa) choroba zastawki trójdzielnej, stanowiąca 80-90% przypadków, wynika z rozszerzenia prawej komory, niewydolności serca, nadciśnienia płucnego, chorób lewostronnych zastawek serca oraz migotania przedsionków, które prowadzą do dysfunkcji zastawki mimo prawidłowej budowy anatomicznej. Dodatkowo, urazy klatki piersiowej, obecność elektrod stymulatorów, biopsje serca, radioterapia oraz choroby autoimmunologiczne (toczeń rumieniowaty, reumatoidalne zapalenie stawów) mogą przyczyniać się do uszkodzenia zastawki trójdzielnej.
anomalia Ebsteina, biopsja serca, choroba zastawki mitralnej, gorączka reumatyczna, infekcyjne zapalenie wsierdzia, kardiowerter-defibrylator, migotanie przedsionków, nadciśnienie płucne, niedomykalność zastawki, niewydolność prawokomorowa, niewydolność serca, radioterapia, reumatoidalne zapalenie stawów, rozszerzenie prawej komory, stenoza zastawki, szlak serotoninergiczny, toczeń rumieniowaty układowy, uraz klatki piersiowej, wrodzona wada serca, zastawka trójdzielna, zespół Ehlersa-Danlosa, zespół hipereozynofilowy, zespół Marfana, zespół rakowiaka, złogi wapniowe, zwyrodnienie śluzakowate
Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Hiconcil 500 mg

Hiconcil, zawierający amoksycylinę w postaci trójwodnej (250 mg lub 500 mg amoksycyliny, odpowiednio 286,95 mg i 573,90 mg amoksycyliny trójwodnej), jest szeroko stosowany w leczeniu różnorodnych zakażeń bakteryjnych u dorosłych i dzieci. Wskazania obejmują ostre zakażenia górnych i dolnych dróg oddechowych (np. ostre bakteryjne zapalenie zatok, ostre zapalenie ucha środkowego, paciorkowcowe zapalenie migdałków i gardła, zaostrzenie przewlekłego zapalenia oskrzeli, pozaszpitalne zapalenie płuc), zakażenia układu moczowego (ostre zapalenie pęcherza moczowego, bezobjawowy bakteriomocz w ciąży, ostre odmiedniczkowe zapalenie nerek), infekcje przewodu pokarmowego (duru brzusznego i rzekomego, eradykacji Helicobacter pylori) oraz inne stany, takie jak ropień okołozębowy, zakażenia związane z protezowaniem stawów i choroba z Lyme. Ponadto, Hiconcil jest stosowany profilaktycznie w zapobieganiu infekcyjnemu zapaleniu wsierdzia u pacjentów z grup ryzyka przed zabiegami stomatologicznymi i procedurami dróg oddechowych.
amoksycylina trójwodna, bakteriomocz bezobjawowy, bakteryjne zapalenie zatok, choroba wrzodowa żołądka, choroba z Lyme, dur brzuszny, dur rzekomy, eradykacja Helicobacter pylori, infekcyjne zapalenie wsierdzia, lek przeciwbakteryjny, odmiedniczkowe zapalenie nerek, oporność bakteryjna, pozaszpitalne zapalenie płuc, przewlekłe zapalenie oskrzeli, ropień okołozębowy, zakażenie bakteryjne, zakażenie protezy stawowej, zapalenie gardła, zapalenie migdałków paciorkowcowe, zapalenie pęcherza moczowego, zapalenie ucha środkowego
Leksykon chorób i schorzeń
Kardiomiopatia przerostowa – Zapobieganie i profilaktyka

Kardiomiopatia przerostowa (HCM) jest najczęstszą genetyczną chorobą serca, charakteryzującą się przerostem mięśnia sercowego i ryzykiem nagłej śmierci sercowej (SCD), szczególnie u młodych pacjentów. Wczesna diagnostyka, w tym badania przesiewowe u krewnych pierwszego stopnia, echokardiografia, EKG oraz badania genetyczne, jest kluczowa dla identyfikacji chorych i wdrożenia odpowiedniego leczenia. Stratyfikacja ryzyka SCD opiera się na wytycznych AHA/ACC i ESC, uwzględniających m.in. historię zatrzymania krążenia, grubość ściany lewej komory ≥30 mm, omdlenia, nieutrwalony częstoskurcz komorowy oraz inne parametry kliniczne. Implantacja ICD jest podstawą prewencji wtórnej i pierwotnej, szczególnie przy ryzyku SCD ≥6%, co pozwoliło obniżyć śmiertelność z 6% do 0,5% rocznie. Nowoczesne rozwiązania, takie jak podskórny ICD (S-ICD), oferują bezpieczną alternatywę dla młodych pacjentów, minimalizując ryzyko powikłań związanych z elektrodami przezżylnymi.
aktywność sportowa, antagonista wapnia, badanie genetyczne, badanie przesiewowe, beta-bloker, częstoskurcz komorowy, dysfunkcja rozkurczowa, echokardiografia, implantowany kardiowerter-defibrylator, infekcyjne zapalenie wsierdzia, inhibitor RAAS, kardiomiopatia przerostowa, krewny pierwszego stopnia, migotanie komór, miozyna sercowa, monitorowanie holterowskie, nagła śmierć sercowa, nosiciel mutacji, obstrukcja drogi odpływu, ocena ryzyka, profilaktyka antybiotykowa, przerost mięśnia sercowego, stratyfikacja ryzyka, terapia genowa, wysiłek fizyczny
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Kimoks

Moksyfloksacyna (Kimoks 400 mg) wymaga ostrożnego stosowania ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych, w tym wydłużenia odstępu QTc (średnio o 6 ms ± 26 ms, 1,4%), co szczególnie dotyczy kobiet, osób starszych, pacjentów z zaburzeniami elektrolitowymi oraz chorobami serca. Należy unikać stosowania u pacjentów z wcześniejszymi ciężkimi reakcjami na chinolony oraz monitorować EKG w przypadku zaburzeń rytmu. Istotne jest także ryzyko tętniaka i rozwarstwienia aorty oraz niedomykalności zastawek serca, zwłaszcza u osób z chorobami tkanki łącznej, nadciśnieniem, zapaleniami naczyń i przy jednoczesnym stosowaniu kortykosteroidów. Występują również ryzyka ciężkich reakcji alergicznych, w tym anafilaksji, oraz poważnych uszkodzeń wątroby, które mogą prowadzić do niewydolności i zgonu. Należy monitorować objawy takie jak żółtaczka, ciemne zabarwienie moczu i encefalopatia wątrobowa.
choroba Behçeta, Clostridium difficile, encefalopatia wątrobowa, fluorochinolon, fotosensytyzacja, hiperglikemia, hipoglikemia, infekcyjne zapalenie wsierdzia, miastenia, moksyfloksacyna, MRSA, nadciśnienie tętnicze, Neisseria gonorrhoeae, niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej, niedokrwienie mięśnia sercowego, niedomykalność zastawki serca, odstęp QTc, olbrzymiokomórkowe zapalenie tętnic, ostra uogólniona osutka krostkowa, piorunujące zapalenie wątroby, polineuropatia czuciowa i czuciowo-ruchowa, reakcja anafilaktyczna, reakcja hemolityczna, reakcja polekowa z eozynofilią, reumatoidalne zapalenie stawów, ropień jajowodowo-jajnikowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, śpiączka hipoglikemiczna, stopa cukrzycowa, tętniak i rozwarstwienie aorty, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zapalenie jelita grubego, zapalenie narządów miednicy mniejszej, zapalenie powięzi, zapalenie ścięgna, zapalenie szpiku kostnego, zapalenie tętnic Takayasu, zespół Ehlersa-Danlosa, zespół Marfana, zespół Sjögrena, zespół Stevensa-Johnsona, zespół Turnera, żółcień pomarańczowa
Leksykon chorób i schorzeń
Przetrwały przewód tętniczy – Leczenie

Przetrwały przewód tętniczy (PDA) to wrodzona wada serca, w której przewód tętniczy pozostaje drożny po urodzeniu, co może prowadzić do powikłań hemodynamicznych. Leczenie PDA jest zindywidualizowane i zależy od wieku pacjenta, wielkości przewodu oraz obecności objawów klinicznych. U wcześniaków (<28 tygodni ciąży) preferuje się farmakoterapię z użyciem NLPZ, takich jak indometacyna (skuteczność 70-80%) i ibuprofen, z uwzględnieniem dawki i wieku dziecka, a także paracetamolu jako terapię ratunkową. U noworodków urodzonych o czasie i starszych dzieci farmakoterapia jest zwykle nieskuteczna, a leczenie opiera się na przezskórnym zamknięciu cewnikiem, które osiąga skuteczność około 98%. Wskazania do leczenia chirurgicznego obejmują nieskuteczność farmakoterapii, bardzo duże PDA lub przeciwwskazania do zabiegów przezskórnych. Procedura przezskórna, w tym z użyciem urządzenia Amplatzer Piccolo Occluder (zatwierdzonego dla wcześniaków o masie >700 g), jest mniej inwazyjna i wiąże się z krótszym czasem hospitalizacji (24-48 godzin) oraz mniejszym ryzykiem powikłań w porównaniu z operacją.
cewnikowanie serca, digoksyna, diuretyk, farmakoterapia, hipotensja, ibuprofen, indometacyna, infekcyjne zapalenie wsierdzia, istotność hemodynamiczna, krwawienie dokomorowe, nadciśnienie płucne, niesteroidowe leki przeciwzapalne, niewydolność serca, odma opłucnowa, okluder Amplatzer, paracetamol, porażenie przepony, przetrwały przewód tętniczy, skrajny wcześniak, synteza prostaglandyn, torakotomia, urządzenie okluzyjne, wrodzona wada serca, zastoinowa niewydolność serca
Leksykon chorób i schorzeń
Niedomykalność zastawki mitralnej – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka

Niedomykalność zastawki mitralnej (MR) jest najczęstszą chorobą zastawkową serca, charakteryzującą się wstecznym przepływem krwi z lewej komory do lewego przedsionka podczas skurczu, co prowadzi do zmniejszenia rzutu serca i przeciążenia lewej komory. Częstość występowania wzrasta z wiekiem, dotykając około 10% osób powyżej 75 roku życia. MR może mieć przebieg ostry, często po zawale serca, wymagający pilnej interwencji, lub przewlekły, który przez lata może przebiegać bezobjawowo, a następnie prowadzić do niewydolności serca. Diagnostyka i monitorowanie obejmują ocenę parametrów życiowych, osłuchiwanie serca, codzienny pomiar masy ciała (zwłaszcza przyrost >2-3 funtów/dobę lub >5 funtów/tydzień wskazuje na zatrzymanie płynów) oraz echokardiografię. Leczenie farmakologiczne obejmuje diuretyki, inhibitory ACE, beta-blokery, spironolakton oraz antykoagulanty u pacjentów z migotaniem przedsionków lub protezami mechanicznymi. W przypadku ciężkiej niedomykalności z objawami lub powiększeniem lewej komory wskazana jest interwencja chirurgiczna – preferowana jest naprawa zastawki, a gdy jest niemożliwa, wymiana na protezę mechaniczną lub biologiczną. Dla pacjentów wysokiego ryzyka dostępne są małoinwazyjne metody, takie jak MitraClip czy TMVR.
beta-bloker, dieta niskosodowa, duszność, infekcyjne zapalenie wsierdzia, inhibitor ACE, kołatanie serca, lek inotropowy, lek moczopędny, lek przeciwzakrzepowy, migotanie przedsionków, MitraClip, nadciśnienie płucne, nadciśnienie tętnicze, naprawa zastawki mitralnej, niedomykalność zastawki mitralnej, niewydolność serca, obrzęk kończyn dolnych, obrzęk płuc, pęknięcie mięśnia brodawkowatego, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, profilaktyka antybiotykowa, proteza biologiczna, proteza mechaniczna, proteza zastawkowa, spironolakton, szmer serca, walwuloplastyka balonowa, wsteczny przepływ krwi, wypadanie zastawki mitralnej, zaburzenie rytmu serca, zastawka mitralna, zatrzymanie płynów, zawał serca
Leksykon chorób i schorzeń
Pniowiec tętniczy – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka

Pniowiec tętniczy (truncus arteriosus) to rzadka wrodzona wada serca charakteryzująca się brakiem rozdzielenia aorty i tętnicy płucnej, skutkująca obecnością pojedynczego pnia tętniczego z ubytkiem przegrody międzykomorowej (VSD). Nieleczony prowadzi do niewydolności serca w ciągu pierwszych 7 dni życia, manifestując się sinicą, objawami niewydolności serca i nadciśnienia płucnego. Przedoperacyjne leczenie farmakologiczne obejmuje digoksynę (monitorowanie tętna koniuszkowego, przerwanie podania przy tętni <90-110 u/min u niemowląt), diuretyki, inhibitory ACE oraz dożylne podawanie prostaglandyny w celu utrzymania drożności przewodu tętniczego. Wsparcie żywieniowe obejmuje wysokoenergetyczne mieszanki mleczne, karmienie sondą donosową lub żywienie pozajelitowe, z koniecznością ścisłej kontroli bilansu płynów i poziomu potasu (istotne ze względu na ryzyko toksyczności digoksyny).
arytmia, cewnikowanie serca, digoksyna, diuretyk, drenaż klatki piersiowej, echokardiogram, elektrokardiogram, hipokaliemia, infekcyjne zapalenie wsierdzia, inhibitor ACE, intensywna terapia kardiologiczna, lek inotropowy, lek przeciwarytmiczny, monitor Holtera, nadciśnienie płucne, niewydolność serca, pniowiec tętniczy, profilaktyka antybiotykowa, przerwanie łuku aorty, resuscytacja krążeniowo-oddechowa, sinica, toksyczność digoksyny, ubytek przegrody międzykomorowej, wentylacja mechaniczna, wrodzona wada serca, zastoinowa niewydolność serca
Leksykon chorób i schorzeń
Zwężenie cieśni aorty – Objawy

Zwężenie cieśni aorty (koarktacja aorty) to wrodzona wada serca polegająca na zwężeniu aorty, najczęściej tuż za łukiem aorty, co prowadzi do zwiększonego obciążenia lewej komory i ryzyka przerostu mięśnia sercowego. Objawy kliniczne zależą od stopnia zwężenia i wieku pacjenta: u noworodków ciężkie zwężenie manifestuje się w pierwszych tygodniach życia objawami niewydolności serca, kwasicą metaboliczną, osłabionym tętnem w kończynach dolnych oraz zaburzeniami perfuzji. U starszych dzieci i dorosłych dominują objawy nadciśnienia tętniczego (często wyższego w kończynach górnych niż dolnych), bóle głowy, krwawienia z nosa, chromanie przestankowe oraz różnica ciśnienia i tętna między kończynami górnymi a dolnymi. Nieleczona koarktacja prowadzi do poważnych powikłań, takich jak niewydolność serca, przedwczesna choroba wieńcowa, tętniaki aorty i naczyń mózgowych oraz udar mózgu, a średnia długość życia bez leczenia wynosi około 35-38 lat.
choroba wieńcowa, chromanie przestankowe, duszność, hepatomegalia, infekcyjne zapalenie wsierdzia, koarktacja aorty, krwawienie z nosa, kwasica metaboliczna, łuk aorty, nadciśnienie tętnicze, niewydolność nerek, niewydolność serca, omdlenie, przerost lewej komory, przerost mięśnia sercowego, przewód tętniczy, rekoarktacja, rozwarstwienie aorty, szmer serca, tętniak aorty, tętniak naczyń mózgowych, udar mózgu, wrodzona wada serca, wstrząs, zaburzenie perfuzji, zawrót głowy, zwężenie cieśni aorty
Leksykon chorób i schorzeń
Zapalenie osierdzia – Patofizjologia i mechanizm

Zapalenie osierdzia (pericarditis) to stan zapalny worka osierdziowego, obejmujący zarówno warstwę trzewną, jak i ścienną, najczęściej wywołany przez czynniki infekcyjne, autoimmunologiczne lub urazowe. Charakterystycznym objawem jest silny, zamostkowy ból w klatce piersiowej, obecny u ponad 90% pacjentów. Patofizjologia obejmuje uszkodzenie komórek mezotelialnych, zmniejszenie aktywności tkankowego aktywatora plazminogenu i fibrynolizy, co prowadzi do włóknikowego zapalenia i tworzenia zrostów. Proces zapalny może skutkować produkcją płynu surowiczego, ropnego lub włóknikowego, a także wysiękiem surowiczo-krwistym lub krwotocznym. Kluczową rolę w patogenezie odgrywa inflammasom NLRP3 i interleukina-1β, które aktywują odpowiedź zapalną, zarówno wrodzoną, jak i adaptacyjną, co jest szczególnie istotne w nawracającym zapaleniu osierdzia. Leczenie kolchicyną hamuje inflammasom NLRP3, zmniejszając produkcję IL-1β i IL-18, co potwierdza jej skuteczność w terapii.
choroba autozapalna, cytokina prozapalna, czynnik martwicy nowotworów alfa, gruźlicze zapalenie osierdzia, infekcyjne zapalenie wsierdzia, inflammasom, inflammasom NLRP3, interleukina-1, kaspaza-1, leukocyt wielojądrzasty, osierdzie ścienne, osierdzie trzewne, płyn osierdziowy, rodzinna gorączka śródziemnomorska, tamponada serca, transformujący czynnik wzrostu beta, trudność w połykaniu, worek osierdziowy, wysięk osierdziowy, zapalenie osierdzia
Leksykon chorób i schorzeń
Niedomykalność zastawki aortalnej – Etiologia i przyczyny

Niedomykalność zastawki aortalnej (AR) charakteryzuje się wstecznym przepływem krwi z aorty do lewej komory podczas rozkurczu, co prowadzi do przeciążenia objętościowego LK. Etiologia AR jest wieloczynnikowa i obejmuje wady wrodzone (np. dwupłatkowa zastawka aortalna – najczęstsza przyczyna w USA), infekcyjne zapalenie wsierdzia, gorączkę reumatyczną, zwyrodnienie śluzakowate, zwapnienie zastawki oraz patologie aorty, takie jak rozwarstwienie aorty i poszerzenie aorty wstępującej. Choroby tkanki łącznej (zespół Marfana, Ehlersa-Danlosa), choroby reumatologiczne (zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa, toczeń rumieniowaty układowy) oraz infekcje (kiła, choroba Whipple’a) również mogą przyczyniać się do rozwoju AR. Ostre AR najczęściej wynika z infekcyjnego zapalenia wsierdzia, rozwarstwienia aorty lub urazu klatki piersiowej, natomiast przewlekła forma rozwija się stopniowo, często w przebiegu wrodzonych wad zastawki, zwyrodnienia związane z wiekiem lub poszerzenia aorty.
balonowa walwuloplastyka aortalna, choroba Behçeta, choroba Takayasu, choroba Whipple’a, ciśnienie końcoworozkurczowe, dwupłatkowa zastawka aortalna, gorączka reumatyczna, infekcyjne zapalenie wsierdzia, kiła, nadciśnienie tętnicze, niedomykalność zastawki aortalnej, olbrzymiokomórkowe zapalenie tętnic, ostra niedomykalność zastawki aortalnej, ostra niewydolność serca, perforacja płatków zastawki, poszerzenie aorty wstępującej, przeciążenie objętościowe lewej komory, przerost lewej komory, przewlekła niedomykalność zastawki aortalnej, przezcewnikowa implantacja zastawki aortalnej, reumatoidalne zapalenie stawów, rozwarstwienie aorty, toczeń rumieniowaty układowy, uraz klatki piersiowej, wsteczny przepływ krwi, zakażenie paciorkowcowe, zastawka aortalna, zespół Ehlersa-Danlosa, zespół Marfana, zespół Reitera, zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa, zwapnienie zastawki aortalnej, zwyrodnienie śluzakowate
Leksykon chorób i schorzeń
Tętniak – Etiologia i przyczyny

Tętniak definiowany jest jako patologiczne, miejscowe rozszerzenie ściany tętnicy, najczęściej aorty lub naczyń mózgowych, wynikające z osłabienia struktury ściany naczynia pod wpływem ciśnienia krwi. Etiopatogeneza tętniaków jest wieloczynnikowa i obejmuje czynniki genetyczne (np. zespoły Marfana, Ehlersa-Danlosa, ADPKD), wrodzone defekty ściany naczyniowej oraz nabyte czynniki ryzyka, takie jak miażdżyca, nadciśnienie tętnicze, palenie tytoniu (zwiększające ryzyko pęknięcia tętniaka 3-10-krotnie), urazy, infekcje bakteryjne i nadużywanie substancji. Ryzyko rozwoju tętniaka rośnie z wiekiem, jest wyższe u mężczyzn w przypadku tętniaków aorty brzusznej (4-6 razy częściej) oraz u kobiet w przypadku tętniaków mózgowych, co może być związane z hormonalnymi zmianami po menopauzie. Lokalizacje tętniaków obejmują aortę piersiową i brzuszną, tętnice mózgowe (zwłaszcza koło tętnicze Willisa), a także tętnice biodrowe, udowe, podkolanowe i wieńcowe.
dwupłatkowa zastawka aortalna, dysplazja włóknisto-mięśniowa, infekcyjne zapalenie wsierdzia, kiła, koarktacja aorty, koło tętnicze Willisa, łuk aorty, macierz pozakomórkowa, miażdżyca naczyń, nadciśnienie tętnicze, nerwiakowłókniakowatość, niedobór miedzi, oksydaza lizylowa, tętniak, tętniak aorty brzusznej, tętniak aorty piersiowej, tętniak mózgowy, tętniak mykotyczny, tętniak workowaty, tętniak wrzecionowaty, tętnica łącząca przednia, tętnica łącząca tylna, wielotorbielowatość nerek, zaburzenie tkanki łącznej, zator septyczny, zespół Ehlersa-Danlosa, zespół Loeysa-Dietza, zespół Marfana
Leksykon chorób i schorzeń
Przepuklina mitralna – Leczenie

Przepuklina mitralna, będąca wypadaniem płatka zastawki mitralnej, w większości przypadków ma przebieg łagodny i nie wymaga interwencji chirurgicznej, z około 90% pacjentów leczonych jedynie kontrolami kardiologicznymi. Farmakoterapia, obejmująca beta-blokery, antagoniści wapnia, leki przeciwzakrzepowe, diuretyki oraz inhibitory ACE lub ARB, ma na celu głównie łagodzenie objawów i zapobieganie powikłaniom, nie eliminując przyczyny degeneracji zastawki. Profilaktyka antybiotykowa przed zabiegami stomatologicznymi jest obecnie zalecana jedynie u pacjentów z wysokim ryzykiem infekcyjnego zapalenia wsierdzia. Modyfikacje stylu życia, takie jak umiarkowana aktywność fizyczna, unikanie kofeiny i nikotyny oraz dieta kardioprotekcyjna, wspomagają kontrolę objawów, natomiast w ciężkich przypadkach zaleca się ograniczenie intensywnych ćwiczeń.
antagoniści receptora angiotensyny II, antagoniści wapnia, beta-blokery, chirurgia robotyczna, choroba zwyrodnieniowa, diuretyki, frakcja wyrzutowa lewej komory, infekcyjne zapalenie wsierdzia, inhibitory ACE, krioablacja, leczenie farmakologiczne, leczenie zabiegowe, leki przeciwzakrzepowe, minitorakotomia, MitraClip, nadciśnienie płucne, naprawa zastawki mitralnej, niedomykalność zastawki mitralnej, profilaktyka antybiotykowa, przepuklina mitralna, przezcewnikowa naprawa zastawki mitralnej, przezcewnikowa wymiana zastawki mitralnej, regurgitacja, rehabilitacja kardiologiczna, struny ścięgniste, terapia komórkami macierzystymi, wymiana zastawki mitralnej, wymiar końcowo-skurczowy lewej komory, wypadanie płatka zastawki mitralnej, zastawka biologiczna, zastawka mechaniczna
Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Targocid 400 mg

Teikoplanina (Targocid) jest dostępna w formie proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub doustnego podania, w dawkach 200 mg i 400 mg na 3 ml roztworu. Dawkowanie i czas terapii należy indywidualizować w zależności od rodzaju i ciężkości zakażenia, odpowiedzi klinicznej, wieku pacjenta oraz funkcji nerek. Monitorowanie stężeń minimalnych teikoplaniny w surowicy jest kluczowe, z docelowymi wartościami ≥10 mg/l (HPLC) lub ≥15 mg/l (FPIA) dla większości zakażeń Gram-dodatnich, oraz 15-30 mg/l (HPLC) lub 30-40 mg/l (FPIA) w ciężkich zakażeniach, takich jak zapalenie wsierdzia. Kontrola stężeń powinna odbywać się co najmniej raz w tygodniu podczas leczenia podtrzymującego. Dawkowanie u dorosłych z prawidłową czynnością nerek różni się w zależności od wskazania, np. 6 mg/kg co 12 godzin (3 dawki) dla zakażeń skóry i tkanek miękkich, 12 mg/kg co 12 godzin (3-5 dawek) dla zakażeń kości i stawów oraz zapalenia wsierdzia, z odpowiednimi dawkami podtrzymującymi raz na dobę. Terapia zapalenia wsierdzia powinna trwać minimum 21 dni, nie dłużej niż 4 miesiące.
antybiotyk, bakteria Gram-dodatnia, biegunka Clostridium difficile, ciągła ambulatoryjna dializa otrzewnowa, ciężka niewydolność nerek, Clostridium difficile, dawka nasycająca, dawka podtrzymująca, dializa otrzewnowa, hemodializa, immunofluorescencja w świetle spolaryzowanym, infekcyjne zapalenie wsierdzia, klirens kreatyniny, leczenie podtrzymujące, monoterapia, niewydolność nerek, patogen, proszek do sporządzania roztworu, stężenie minimalne, stężenie minimalne w osoczu, teikoplanina, wysokosprawna chromatografia cieczowa, zakażenie dróg moczowych, zakażenie kości i stawów, zakażenie skóry i tkanek miękkich, zapalenie jelita grubego, zapalenie płuc, zapalenie wsierdzia
Leksykon chorób i schorzeń
Zwężenie zastawki aorty – Etiologia i przyczyny

Zwężenie zastawki aorty (AS) jest najczęstszą wadą zastawkową serca, dotykającą około 6% populacji powyżej 75. roku życia, z przewagą mężczyzn. Etiologia AS jest wieloczynnikowa i obejmuje wrodzone wady zastawki, zwłaszcza dwupłatkową zastawkę aorty (bicuspid aortic valve), która występuje u 1-2% populacji i jest główną przyczyną AS u osób poniżej 70. roku życia. U osób starszych (>70 lat) dominującą przyczyną jest zwyrodnieniowe zwapnienie zastawki aorty (CAVD), charakteryzujące się odkładaniem wapnia na płatkach zastawki, prowadzącym do ich stwardnienia i ograniczenia ruchomości. Proces ten jest aktywny zapalnie i wykazuje podobieństwa do miażdżycy, z udziałem dysfunkcji śródbłonka, aktywacji kaskad zapalnych oraz różnicowania miofibroblastów w osteoblasty. Rzadziej AS wynika z powikłań gorączki reumatycznej, infekcyjnego zapalenia wsierdzia oraz innych rzadkich schorzeń genetycznych i metabolicznych.
alkaptonuria, angina paciorkowcowa, bakteryjne zapalenie wsierdzia, choroba Fabry’ego, choroba Pageta, czteropłatkowa zastawka aorty, dwupłatkowa zastawka aorty, dysfunkcja rozkurczowa, gorączka reumatyczna, hipercholesterolemia rodzinna, infekcyjne zapalenie wsierdzia, jednopłatkowa zastawka aorty, lipoproteina(a), łuszczyca, miażdżyca, nadciśnienie tętnicze, nadczynność przytarczyc, niewydolność serca, ochronoza, przerost mięśnia sercowego, przewlekła choroba nerek, radioterapia klatki piersiowej, randomizacja mendlowska, reumatoidalne zapalenie stawów, stenoza zastawki aorty, toczeń rumieniowaty układowy, twardzina układowa, wada zastawkowa serca, zaburzenia lipidowe, zastawka dwupłatkowa, zespół Turnera, zespół Williamsa, zwapnienie zastawki, zwapnienie zastawki aorty, zwapnieniowa choroba zastawki aorty, zwężenie zastawki aorty
Leksykon chorób i schorzeń
Zespół eisenmengera – Zapobieganie i profilaktyka

Zespół Eisenmengera (ZE) charakteryzuje się nadciśnieniem płucnym na poziomie systemowym, spowodowanym wysokim oporem naczyniowym płuc oraz odwróconym lub dwukierunkowym przeciekiem na poziomie aortopłucnym, komorowym lub przedsionkowym. Kluczową strategią zapobiegania rozwojowi ZE jest wczesne rozpoznanie i chirurgiczna korekcja wrodzonych wad serca, najlepiej w ciągu pierwszych 5-7 lat życia, zanim dojdzie do nieodwracalnych zmian naczyniowych. Pacjenci powinni być pod stałą opieką wielodyscyplinarnego zespołu specjalistów, z corocznymi wizytami kontrolnymi w wyspecjalizowanych ośrodkach. Zalecane jest stosowanie szczepień ochronnych (coroczne przeciw grypie, przeciw pneumokokom co 5 lat oraz aktualne szczepienia przeciw COVID-19) oraz profilaktyka antybiotykowa przed inwazyjnymi zabiegami stomatologicznymi. Ciąża u kobiet z ZE jest przeciwwskazana ze względu na wysokie ryzyko śmiertelności matki (30-50%) i niekorzystne rokowanie dla płodu, a antykoncepcja powinna opierać się na preparatach zawierających wyłącznie progestageny.
antagonista receptora endoteliny, arytmia przedsionkowa, bakteriemia, doustny środek antykoncepcyjny, dysfunkcja prawej komory, echokardiografia, genetyka medyczna, infekcja układu oddechowego, infekcyjne zapalenie wsierdzia, inhibitor fosfodiesterazy typu 5, kardiologia, krwotok płucny, lek moczopędny, lek przeciwzakrzepowy, lek wazopresyjny, nadciśnienie płucne, niedobór żelaza, opór naczyniowy płuc, powikłanie okołooperacyjne, profilaktyka antybiotykowa, przedwłośniczkowe nadciśnienie płucne, śmiertelność matki, szczepienie przeciw grypie, szczepienie przeciw pneumokokom, terapia przeciwdrobnoustrojowa, udar mózgu, wrodzona wada serca, zagrożenie życia, zator tętnicy płucnej, zespół Eisenmengera, znieczulenie ogólne
Leksykon chorób i schorzeń
Szmer sercowy – Objawy

Szmer sercowy to dodatkowy dźwięk słyszalny podczas osłuchiwania serca, wynikający z turbulentnego przepływu krwi przez zastawki lub ich okolice. Szmery dzielimy na niewinne, które nie wymagają leczenia i są powszechne u niemowląt, dzieci i dorosłych, oraz patologiczne, wskazujące na choroby serca, takie jak wrodzone wady (ASD, VSD, PDA, koarktacja aorty) u dzieci czy nabyte choroby zastawkowe u dorosłych (zwężenie aortalne, niedomykalność mitralna). Szmery klasyfikuje się według czasu występowania w cyklu sercowym: skurczowe, rozkurczowe i ciągłe, a ich intensywność oceniana jest w skali 1-6. Patologiczne szmery często towarzyszą objawom takim jak duszność, zmęczenie, ból w klatce piersiowej, sinica, obrzęki czy zaburzenia rytmu serca, a ich obecność wymaga dalszej diagnostyki i monitorowania.
angina paciorkowcowa, gorączka reumatyczna, infekcyjne zapalenie wsierdzia, kardiomiopatia przerostowa, koarktacja aorty, nadciśnienie płucne, nagła śmierć sercowa, niedomykalność zastawki mitralnej, niewinny szmer sercowy, niewydolność serca, osłuchiwanie serca, palpitacje, patologiczny szmer sercowy, przetrwały przewód tętniczy, rozkurcz serca, sinica, skurcz serca, stetoskop, szmer ciągły, szmer rozkurczowy, szmer sercowy, szmer skurczowy, ubytek przegrody międzykomorowej, ubytek przegrody międzyprzedsionkowej, wrodzona wada serca, zaburzenia rytmu serca, zwężenie zastawki aorty, zwężenie zastawki mitralnej
Leksykon chorób i schorzeń
Niedomykalność zastawki mitralnej – Etiologia i przyczyny

Niedomykalność zastawki mitralnej (MR) jest najczęstszą wadą zastawkową serca, charakteryzującą się wstecznym przepływem krwi z lewej komory do lewego przedsionka podczas skurczu, co obniża efektywność pompowania. Etiologia dzieli się na pierwotną (organiczną), wynikającą z uszkodzenia samej zastawki lub jej aparatu, oraz wtórną (czynnościową), spowodowaną przebudową i dysfunkcją lewej komory lub lewego przedsionka. W krajach rozwiniętych najczęstszą przyczyną pierwotnej MR jest wypadanie zastawki mitralnej (MVP) związane z degeneracją śluzakowatą, natomiast globalnie dominującą etiologią pozostaje reumatyczna choroba serca. Inne istotne przyczyny to zaburzenia tkanki łącznej (np. zespół Marfana, Ehlersa-Danlosa), infekcyjne zapalenie wsierdzia, zwapnienie pierścienia mitralnego, urazy, radioterapia oraz stosowanie leków takich jak ergotamina czy fenfluramina. Wtórna MR jest często konsekwencją choroby niedokrwiennej serca, zawału, kardiomiopatii oraz migotania przedsionków, które prowadzą do poszerzenia pierścienia mitralnego i zaburzenia koaptacji płatków.
choroba niedokrwienna serca, choroba reumatyczna serca, choroba tkanki łącznej, czynnościowa niedomykalność zastawki mitralnej, gorączka reumatyczna, hiperkalcemia, hiperlipidemia, infekcyjne zapalenie wsierdzia, kardiomiopatia, kardiomiopatia niedokrwienna, kardiomiopatia przerostowa, kardiomiopatia rozstrzeniowa, miażdżyca tętnic, mięsień brodawkowaty, migotanie przedsionków, nadciśnienie płucne, niedomykalność zastawki mitralnej, niewydolność serca, ostra niedomykalność zastawki mitralnej, pęknięcie mięśnia brodawkowatego, pierwotna niedomykalność zastawki mitralnej, przewlekła niedomykalność zastawki mitralnej, pseudoxanthoma elasticum, struna ścięgnista, toczeń rumieniowaty układowy, wrodzona łamliwość kości, wsteczny przepływ krwi, wtórna niedomykalność zastawki mitralnej, wypadanie zastawki mitralnej, zapalenie gardła, zastawka dwudzielna, zastawka mitralna spadochronowa, zawał serca, zespół Barlowa, zespół Ehlersa-Danlosa, zespół Loeysa-Dietza, zespół Marfana, zwapnienie pierścienia mitralnego, zwyrodnienie śluzakowate zastawki
Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Ospamox 1000 mg 1000 mg

Ospamox, zawierający amoksycylinę trójwodną w dawkach 500 mg, 750 mg oraz 1000 mg w formie tabletek powlekanych, jest antybiotykiem o szerokim spektrum działania, stosowanym u dorosłych i dzieci w leczeniu różnorodnych zakażeń bakteryjnych. Wskazania obejmują infekcje układu oddechowego (ostre bakteryjne zapalenie zatok, ostre zapalenie ucha środkowego, paciorkowcowe zapalenie migdałków i gardła, zaostrzenie przewlekłego zapalenia oskrzeli, pozaszpitalne zapalenie płuc), zakażenia układu moczowego (ostre zapalenie pęcherza, bezobjawowy bakteriomocz w ciąży, ostre odmiedniczkowe zapalenie nerek), a także dur brzuszny i rzekomy, ropień okołozębowy, eradykację Helicobacter pylori, zakażenia okołoprotezowe, chorobę z Lyme oraz profilaktykę zapalenia wsierdzia. Tabletki można dzielić na równe dawki, a zawartość sodu w jednej tabletce jest poniżej 23 mg, co jest istotne dla pacjentów z ograniczeniem sodu w diecie.
amoksycylina trójwodna, antybiotyk szerokowidmowy, antybiotykoterapia celowana, antybiotykoterapia empiryczna, bakteriomocz, bakteryjne zapalenie zatok, Borrelia burgdorferi, choroba wrzodowa dwunastnicy, choroba wrzodowa żołądka, choroba z Lyme, dur brzuszny, dur rzekomy, eradykacja Helicobacter pylori, infekcyjne zapalenie wsierdzia, lek przeciwbakteryjny, odmiedniczkowe zapalenie nerek, oporność bakterii, paciorkowcowe zapalenie migdałków, pozaszpitalne zapalenie płuc, przewlekłe zapalenie oskrzeli, ropień okołozębowy, rumień wędrujący, zakażenie bakteryjne, zakażenie okołoprotezowe, zakażenie układu moczowego, zapalenie gardła, zapalenie pęcherza moczowego, zapalenie ucha środkowego, zapalenie wsierdzia
Leksykon leków
Działania niepożądane – Lakcid minimum 2 mld CFU pałeczek Lactobacillus rhamnosus

Lek Lakcid, zawierający minimum 2 mld CFU pałeczek Lactobacillus rhamnosus (w składzie szczepy Pen 40%, E/N 40%, Oxy 20%), jest dostępny w formie kapsułek twardych. Pomimo ogólnie korzystnego profilu bezpieczeństwa probiotyków, u pacjentów z grup podwyższonego ryzyka lub w ciężkim stanie klinicznym odnotowano poważne działania niepożądane z kategorii zakażeń i zarażeń pasożytniczych, takie jak bakteriemia (sepsa) oraz infekcyjne zapalenie wsierdzia. Częstość występowania tych działań niepożądanych jest określona jako „nieznana”, co wskazuje na brak wystarczających danych epidemiologicznych. Kapsułki zawierają także 105 mg sacharozy i 76 mg laktozy, co należy uwzględnić u pacjentów z nietolerancją tych cukrów.
bakteriemia, działanie niepożądane, infekcyjne zapalenie wsierdzia, Lactobacillus rhamnosus, laktoza, monitorowanie bezpieczeństwa leku, nietolerancja cukrów, nietolerancja laktozy, ogólnoustrojowa reakcja zapalna, pałeczki lactobacillus, probiotyk, sacharoza, sepsa, wsierdzie, zakażenia pasożytnicze, zakażenie bakteryjne, zapalenie wsierdzia
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Lakcid forte

Produkt leczniczy Lakcid forte, zawierający minimum 10 mld CFU pałeczek Lactobacillus rhamnosus w kapsułkach twardych, wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania, zwłaszcza u pacjentów z grup podwyższonego ryzyka, takich jak wcześniaki, noworodki z wadami rozwojowymi oraz osoby z upośledzoną wydolnością narządową. Istnieje ryzyko wystąpienia bakteriemii i infekcyjnego zapalenia wsierdzia wywołanego przez Lactobacillus rhamnosus, co wymaga monitorowania pacjentów. Produkt zawiera substancje pomocnicze, w tym sacharozę (115 mg/kapsułkę) i laktozę (83 mg/kapsułkę), które są przeciwwskazane u pacjentów z dziedziczną nietolerancją fruktozy, galaktozy, niedoborem laktazy, czy zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy. Dodatkowo obecność barwnika E110 może wywoływać reakcje alergiczne u osób wrażliwych.
aminoglikozyd, antybiotykooporność, antybiotykoterapia, bakteriemia, brak laktazy, cefalosporyna, dziedziczna nietolerancja fruktozy, dziedziczna nietolerancja galaktozy, glikopeptyd, infekcyjne zapalenie wsierdzia, karbapenem, Lactobacillus rhamnosus, linkozamid, makrolid, niedobór sacharazy-izomaltazy, nietolerancja laktozy, penicylina, probiotyk, reakcja alergiczna, sepsa, tetracyklina, wcześniak, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żółcień pomarańczowa
Leksykon chorób i schorzeń
Defekt przegrody międzyprzedsionkowej – Leczenie

Defekt przegrody międzyprzedsionkowej (ASD) stanowi 10-15% wrodzonych wad serca i wymaga indywidualnej oceny pod kątem wielkości ubytku, wieku pacjenta, objawów klinicznych oraz znaczenia hemodynamicznego (Qp:Qs >1,5). Małe ubytki typu secundum często zamykają się samoistnie (do 80% w pierwszych 18 miesiącach życia), natomiast ubytki utrzymujące się po 3. roku życia zwykle wymagają interwencji. Wskazania do zamknięcia obejmują powiększenie prawego przedsionka i komory, objawy kliniczne, przebyty incydent zatorowy oraz desaturację tlenem. Preferowaną metodą leczenia ASD typu secundum jest przezskórne zamknięcie za pomocą okludera Amplatzer, które cechuje się mniejszą inwazyjnością, krótszym pobytem szpitalnym (około 24 godziny), niższym ryzykiem powikłań (7,2% vs. 24% w chirurgii) oraz szybszym powrotem do aktywności. Metoda ta jest ograniczona do ubytków <36 mm z odpowiednimi brzegami (>5 mm) i bez współistniejących wad serca.
antagonista receptora endoteliny, ASD typu primum, ASD typu secundum, ASD typu sinus venosus, ciśnienie skurczowe w tętnicy płucnej, defekt przegrody międzyprzedsionkowej, echokardiogram, embolizacja urządzenia, incydent zatorowy, infekcyjne zapalenie wsierdzia, inhibitor fosfodiesterazy 5, krążenie pozaustrojowe, lek moczopędny, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwzakrzepowy, migotanie przedsionków, nadciśnienie płucne, okluder Amplatzer, opór naczyń płucnych, parametr hemodynamiczny, powiększenie prawego przedsionka, przeciek lewo-prawy, przezskórne zamknięcie ASD, stosunek przepływu płucnego do systemowego, strategia treat and repair, trzepotanie przedsionków, urządzenie okluzyjne, wrodzona wada serca, zaburzenie rytmu serca, zespół Eisenmengera
Leksykon chorób i schorzeń
Zwężenie mitralne – Patofizjologia i mechanizm

Zwężenie mitralne jest chorobą zastawkową serca, najczęściej wynikającą z przewlekłych następstw gorączki reumatycznej, prowadzącą do zwężenia ujścia zastawki dwudzielnej i ograniczenia przepływu krwi z lewego przedsionka do lewej komory. Patomechanizm obejmuje autoimmunologiczne zapalenie zastawki, prowadzące do zrośnięcia komisur, pogrubienia i zwapnienia płatków oraz skrócenia strun ścięgnistych. Powierzchnia zastawki mitralnej prawidłowo wynosi 4-6 cm², a hemodynamiczne objawy pojawiają się przy zmniejszeniu poniżej 2 cm², z ciężkim zwężeniem definiowanym jako powierzchnia <1 cm². W konsekwencji dochodzi do wzrostu ciśnienia w lewym przedsionku, powiększenia jego rozmiarów, rozwoju migotania przedsionków oraz nadciśnienia płucnego, które z czasem prowadzi do przerostu i niewydolności prawej komory. Zwapnienie pierścienia mitralnego (MAC) jest istotnym czynnikiem w zwyrodnieniowym zwężeniu mitralnym, różniącym się od reumatycznego mechanizmem i lokalizacją zmian.
dysfunkcja prawej komory, fetuina-A, gorączka reumatyczna, gradient ciśnień, hiperplazja błony wewnętrznej, infekcyjne zapalenie wsierdzia, krwioplucie, mięsień brodawkowaty, migotanie przedsionków, mimikra molekularna, nadciśnienie płucne, niedomykalność zastawki trójdzielnej, obrzęk płuc, powikłania zakrzepowo-zatorowe, remodeling, reumatyczne zapalenie mięśnia sercowego, struny ścięgniste, zapalenie wsierdzia, zastawka dwudzielna, zastój wątroby, zespół Ortnera, złogi wapnia, zwapnienie pierścienia mitralnego, zwężenie mitralne
Leksykon chorób i schorzeń
Przemijający atak niedokrwienny – Etiologia i przyczyny

Przemijający atak niedokrwienny (TIA) to krótkotrwały epizod ogniskowej dysfunkcji neurologicznej spowodowany przejściowym niedokrwieniem mózgu, rdzenia kręgowego lub siatkówki, bez trwałego uszkodzenia tkanki mózgowej. Objawy ustępują zwykle w ciągu kilku minut do godziny. TIA jest istotnym czynnikiem ryzyka udaru niedokrwiennego – do 20% pacjentów doznaje udaru w ciągu 90 dni, z połową przypadków w pierwszych 48 godzinach. Patofizjologia TIA obejmuje trzy główne mechanizmy: zator wędrujący (najczęściej kardiogenny, np. w migotaniu przedsionków), zakrzepicę miejscową w naczyniach mózgowych oraz zwężenie naczyń prowadzące do hipoperfuzji. Podtypy TIA odpowiadają podtypom udaru niedokrwiennego: miażdżyca dużych tętnic (zwłaszcza tętnic szyjnych), zatorowość kardiogenna, choroba małych naczyń oraz TIA kryptogenne. Miażdżyca tętnic szyjnych, zwłaszcza powyżej 70% zwężenia, jest kluczowym źródłem zatorów do mózgu.
bezdech senny, blaszka miażdżycowa, choroba małych naczyń, choroba moyamoya, choroba wieńcowa, dyslipidemia, dysplazja włóknisto-mięśniowa, hipoperfuzja, infekcyjne zapalenie wsierdzia, miażdżyca dużych tętnic, miażdżyca tętnic szyjnych, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, nadkrzepliwość, niedokrwienie mózgu, niedokrwistość sierpowata, patofizjologia, przemijający atak niedokrwienny, przetrwały otwór owalny, rozwarstwienie tętnicy, ubytek przegrody międzyprzedsionkowej, udar mózgu, zaburzenie zastawkowe, zakrzepica miejscowa, zapalenie naczyń, zatorowość kardiogenna, zespół podkradania tętnicy podobojczykowej, zwężenie naczyń, zwężenie tętnicy szyjnej
Leksykon chorób i schorzeń
Wrodzona wada serca u dorosłych – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka

Wrodzona wada serca (CHD) stanowi istotne wyzwanie kliniczne, zwłaszcza w populacji dorosłych (ACHD), gdzie ponad 90% pacjentów leczonych w dzieciństwie dożywa wieku dorosłego. Mimo to, mniej niż 30% z nich korzysta z wyspecjalizowanej opieki, co zwiększa ryzyko powikłań takich jak arytmie, niewydolność serca, infekcyjne zapalenie wsierdzia czy nagła śmierć sercowa. Diagnostyka opiera się na zaawansowanych metodach obrazowania (echokardiografia, MRI, TK, cewnikowanie), a opieka wymaga interdyscyplinarnego podejścia, w tym kardiologów specjalizujących się w wadach wrodzonych u dorosłych. Kluczowe jest monitorowanie zmian anatomicznych i fizjologicznych oraz dostosowanie terapii, w tym farmakologicznej i interwencyjnej, z uwzględnieniem indywidualnych potrzeb pacjenta, w tym poradnictwa dotyczącego aktywności fizycznej, ciąży i zawodów.
arytmia, cewnikowanie serca, diagnoza pielęgniarska, echokardiografia, edukacja pacjenta, elektrofizjolog, infekcyjne zapalenie wsierdzia, interwencja pielęgniarska, kardiolog interwencyjny, kardiolog wrodzonych wad serca, kardiowersja, nagła śmierć sercowa, niedomykalność zastawki płucnej, niewydolność prawej komory, niewydolność serca, perfuzja tkanek, pielęgniarka zaawansowanej praktyki, przeciek prawo-lewy, rezonans magnetyczny serca, równowaga płynów, rzut serca, sinica, tachyarytmia komorowa, tetralogia Fallota, tlenoterapia, tomografia komputerowa, wrodzona wada serca, wrodzona wada serca u dorosłych, zakrzep krwi, zapalenie wsierdzia, zatorowość paradoksalna, zespół multidyscyplinarny
Leksykon chorób i schorzeń
Choroba zastawek serca – Patofizjologia i mechanizm

Choroba zastawek serca (VHD) wynika z uszkodzenia lub defektu zastawek aortalnej, mitralnej, trójdzielnej lub płucnej, będąc efektem interakcji czynników genetycznych i środowiskowych. Patogeneza obejmuje zaburzenia w organizacji macierzy pozakomórkowej (ECM), dysfunkcję komórek śródbłonka (VECs) i śródmiąższowych (VICs), co prowadzi do zmiany biomechaniki i funkcji zastawki. Szczególnie istotne jest zwapnienie zastawki aortalnej (CAVD), gdzie stres mechaniczny inicjuje uszkodzenie śródbłonka, infiltrację lipidów i komórek zapalnych, a następnie progresję kalcyfikacji. W procesie tym kluczową rolę odgrywają szlaki sygnałowe NOTCH, WNT-katenina oraz czynniki zapalne, takie jak TNF, IL-1 i oxLDL. Cukrzyca stanowi niezależny czynnik ryzyka przyspieszający progresję CAVD. Genetyczne badania podkreślają poligenetyczną architekturę choroby, z naciskiem na geny regulujące rozwój i funkcję zastawek, co ma implikacje dla wczesnej diagnostyki i potencjalnych terapii celowanych.
choroba zastawek serca, czynnik martwicy nowotworu, dwupłatkowa zastawka aortalna, dysfunkcja śródbłonka, infekcyjne zapalenie wsierdzia, infiltracja komórek zapalnych, limfocyty, macierz pozakomórkowa, migotanie przedsionków, niedomykalność zastawki, niewydolność serca, ostra gorączka reumatyczna, paciorkowce grupy A, reumatyczna choroba serca, stres oksydacyjny, szlak sygnałowy Notch, szlak ubikwityna-proteasom, tlenek azotu, walwuloplastyka, wypadanie zastawki mitralnej, zapalenie wsierdzia, zwapnienie zastawki aortalnej, zwężenie zastawki aortalnej, zwężenie zastawki mitralnej
Leksykon chorób i schorzeń
Choroba zastawki mitralnej – Objawy

Choroba zastawki mitralnej obejmuje różnorodne patologie wpływające na funkcję zastawki mitralnej, takie jak niedomykalność (regurgitacja), zwężenie (stenoza) oraz wypadanie płatka (prolaps). Przebieg kliniczny jest zróżnicowany, od bezobjawowego do zaawansowanego z objawami niewydolności serca, dusznością, kołataniem serca i obrzękami. Progresja choroby zależy od czynników ryzyka, takich jak wiek powyżej 50 lat, płeć męska, nadciśnienie tętnicze, BMI oraz zmiany strukturalne zastawki i powiększenie lewego przedsionka i komory. Niedomykalność klasyfikuje się w stadia A-D, gdzie stadium D charakteryzuje się ciężką niedomykalnością z objawami duszności w spoczynku, zmęczenia i dysfunkcji lewej komory. Ostra niedomykalność stanowi stan zagrożenia życia wymagający pilnej interwencji.
arytmia, choroba zastawki mitralnej, duszność, duszność wysiłkowa, dysfunkcja lewej komory, dyspnea, echokardiogram, funkcja lewej komory, infekcyjne zapalenie wsierdzia, kołatanie serca, krwioplucie, lewa komora serca, lewy przedsionek, mięsień sercowy, migotanie przedsionków, nadciśnienie płucne, nadciśnienie tętnicze, nagła śmierć sercowa, niedomykalność zastawki mitralnej, niewydolność serca, powiększenie serca, prolaps zastawki, regurgitacja, stenoza, szmer sercowy, wskaźnik masy ciała, wypadanie płatka zastawki mitralnej, zastawka mitralna, zwężenie zastawki mitralnej
Leksykon leków
Działania niepożądane – Lakcid minimum 2 mld CFU pałeczek Lactobacillus rhamnosus

Produkt leczniczy Lakcid zawiera minimum 2 mld CFU pałeczek Lactobacillus rhamnosus, w tym szczepy Pen (40%), E/N (40%) oraz Oxy (20%). W trakcie terapii należy monitorować potencjalne działania niepożądane, zwłaszcza u pacjentów w ciężkim stanie klinicznym oraz u osób z grup podwyższonego ryzyka. Do najpoważniejszych działań niepożądanych należą zakażenia i zarażenia pasożytnicze o nieznanej częstości występowania, takie jak bakteriemia (sepsa) oraz infekcyjne zapalenie wsierdzia, które mogą prowadzić do zagrażających życiu powikłań, w tym wstrząsu septycznego i poważnych komplikacji kardiologicznych.
bakteriemia, ciężki stan kliniczny, Departament Monitorowania Niepożądanych Działań, działanie niepożądane, infekcyjne zapalenie wsierdzia, Lactobacillus rhamnosus, Lactobacillus rhamnosus E/N, Lactobacillus rhamnosus Oxy, Lactobacillus rhamnosus Pen, ogólnoustrojowa reakcja zapalna, pacjent podwyższonego ryzyka, personel medyczny, powikłanie kardiologiczne, produkt leczniczy, stosunek korzyści do ryzyka, wstrząs septyczny, zakażenie pasożytnicze
Leksykon chorób i schorzeń
Transpozycja wielkich naczyń – Leczenie

Transpozycja wielkich naczyń (TGA) to krytyczna wada wrodzona serca, wymagająca natychmiastowej interwencji. W przypadku całkowitej transpozycji (D-TGA) standardem jest operacja przełożenia tętnic (arterial switch operation, ASO), wykonywana zwykle w pierwszych 4 tygodniach życia, aby uniknąć niewydolności lewej komory. Przedoperacyjnie stosuje się dożylne podawanie Prostaglandyny E1 (alprostadil) w celu utrzymania drożności przewodu tętniczego, wentylację wspomagającą oraz leki wspomagające funkcję serca i płuc. W sytuacjach krytycznego niedotlenienia wykonuje się septostomię balonową przedsionka (BAS) w celu poprawy mieszania krwi. Alternatywne procedury chirurgiczne, takie jak operacja przełożenia przedsionków (Mustard/Senning) czy procedura Rastelliego, są stosowane w wybranych przypadkach, zwłaszcza przy współistniejących wadach, takich jak ubytek przegrody międzykomorowej (VSD) i zwężenie tętnicy płucnej.
ablacja serca, cewnikowanie serca, D-TGA, implantacja rozrusznika serca, infekcyjne zapalenie wsierdzia, kardiolog interwencyjny, kardiolog wad wrodzonych, kardiologia dziecięca, kardiomiopatia, kardiowerter-defibrylator, L-TGA, niedomykalność zastawki trójdzielnej, niewydolność serca, operacja arterial switch, operacja atrial switch, operacja przełożenia tętnic, procedura Rastelliego, prostaglandyna E1, przegroda międzyprzedsionkowa, przeszczep serca, przewód tętniczy, transpozycja wielkich naczyń, ubytek przegrody międzykomorowej
Leksykon chorób i schorzeń
Niedomykalność zastawki aortalnej – Rokowania, prognozy i postęp choroby

Niedomykalność zastawki aortalnej (AR) jest trzecią najczęstszą wadą zastawkową, której rokowanie zależy od objawów klinicznych, stopnia niedomykalności oraz funkcji i wymiarów lewej komory. W 10-letniej obserwacji pacjentów z ciężką lub umiarkowanie ciężką AR leczonych zachowawczo, śmiertelność wynosi około 34±5%, a niewydolność serca rozwija się u 47±6%. Roczne wskaźniki zdarzeń u tych pacjentów to: śmiertelność 4,7%, niewydolność serca 6,2%, a konieczność operacji zastawki 14,6%. Kluczowe czynniki prognostyczne to wiek, klasa NYHA, choroby współistniejące, migotanie przedsionków oraz skorygowana końcowo-skurczowa średnica lewej komory (≥25 mm/m² wiąże się z 7,8% rocznym ryzykiem śmiertelności). U pacjentów bezobjawowych z prawidłową frakcją wyrzutową (≥55%) ryzyko progresji do objawów lub dysfunkcji lewej komory jest niskie (<6% rocznie), natomiast u tych z obniżoną frakcją wyrzutową ryzyko przekracza 25% rocznie.
badanie echokardiograficzne, dysfunkcja lewej komory, dysfunkcja prawej komory, frakcja wyrzutowa lewej komory, infekcyjne zapalenie wsierdzia, klasyfikacja NYHA, lewa komora serca, migotanie przedsionków, nagły zgon, niedomykalność okołozastawkowa, niedomykalność trójdzielna, niedomykalność zastawki aortalnej, niewydolność serca, operacja zastawki aortalnej, pacjent bezobjawowy, parametr echokardiograficzny, przewlekła choroba nerek, rozwarstwienie aorty, TAVI, zaburzenie genetyczne, zaburzenie tkanki łącznej, zastawka dwupłatkowa, zdarzenie sercowo-naczyniowe, zwapnienie zastawki aortalnej
Leksykon chorób i schorzeń
Choroba zastawki płucnej – Etiologia i przyczyny

Choroba zastawki płucnej obejmuje zarówno wrodzone, jak i nabyte zaburzenia funkcji zastawki między prawą komorą a tętnicą płucną, prowadzące do utrudnienia przepływu krwi i niedotlenienia tkanek. Wrodzone wady, takie jak stenoza, niedomykalność, atrezja oraz brak zastawki płucnej, stanowią większość przypadków i często współistnieją z innymi wadami serca (np. tetralogia Fallota) lub zespołami genetycznymi (Noonan, Williams, Alagille). Ryzyko dziedziczenia wynosi około 3,6% u potomstwa i 2-3% u rodzeństwa. Nabyte przyczyny to m.in. infekcyjne zapalenie wsierdzia, gorączka reumatyczna, nadciśnienie płucne (prowadzące do niedomykalności), powikłania po operacjach kardiochirurgicznych, zespół rakowiaka (z zajęciem zastawki płucnej w 88% przypadków), choroby autoimmunologiczne, kiła, schorzenia tkanki łącznej (np. zespół Marfana), leki serotoninergiczne, urazy, radioterapia oraz proces starzenia.
Patofizjologia zależy od typu wady: stenoza powoduje zwężenie i wzrost oporu w odpływie prawej komory, skutkując jej przerostem; niedomykalność prowadzi do wstecznego przepływu krwi i przeciążenia objętościowego prawej komory, co może skutkować jej niewydolnością; atrezja zastawki płucnej całkowicie blokuje przepływ, wymagając krążenia obocznego. Diagnostyka i leczenie muszą uwzględniać etiologię i mechanizmy choroby, a wczesne rozpoznanie jest kluczowe dla poprawy rokowania. Szczególną uwagę należy zwrócić na monitorowanie pacjentów po operacjach wrodzonych wad serca oraz na identyfikację i leczenie przyczyn nabytych, takich jak nadciśnienie płucne czy infekcje, aby zapobiec progresji niewydolności prawej komory.
angina paciorkowcowa, atrezja zastawki płucnej, bezdech senny, cewnik Swana-Ganza, cewnikowanie serca, choroba śródmiąższowa płuc, choroba zastawki płucnej, gorączka reumatyczna, infekcyjne zapalenie wsierdzia, kiła, nadciśnienie płucne, niedomykalność zastawki płucnej, niewydolność lewej komory, niewydolność nerek, niewydolność prawej komory, POChP, procedura Rossa, przepływ krwi do płuc, przerost prawej komory, przewód tętniczy, radioterapia, reumatoidalne zapalenie stawów, różyczka, stenoza zastawki płucnej, tetralogia Fallota, toczeń rumieniowaty układowy, twardzina układowa, walwuloplastyka balonowa, zabieg kardiochirurgiczny, zastawka płucna, zespół Marfana, zespół Noonan, zespół rakowiaka, zespół Williamsa
Leksykon chorób i schorzeń
Pniowiec tętniczy – Zapobieganie i profilaktyka

Pniowiec tętniczy (truncus arteriosus) to rzadka wrodzona wada serca charakteryzująca się obecnością jednego wspólnego pnia naczyniowego odchodzącego z komór serca zamiast oddzielnej aorty i tętnicy płucnej. Profilaktyka obejmuje konsultacje kardiologiczne i genetyczne przed ciążą, szczepienia przeciwko różyczce, unikanie teratogenów oraz suplementację kwasu foliowego w dawce 400 µg/dzień. W trakcie ciąży kluczowa jest regularna opieka prenatalna, kontrola glikemii u kobiet z cukrzycą oraz unikanie leków teratogennych (np. benzodiazepiny, lit, izotretynoina, NLPZ). Diagnostyka prenatalna opiera się na badaniach ultrasonograficznych i echokardiografii płodowej, co umożliwia planowanie porodu w ośrodku referencyjnym z dostępem do kardiochirurgii dziecięcej.
antybiotykoterapia, badanie USG, cukrzyca, diagnostyka prenatalna, dysfunkcja lewej komory, działanie teratogenne, echokardiografia płodowa, infekcyjne zapalenie wsierdzia, kardiochirurgia, kardiologia dziecięca, korekcja chirurgiczna, krążenie pozaustrojowe, kwas foliowy, nadciśnienie płucne, opieka prenatalna, pień naczyniowy, pniowiec tętniczy, połączenie prawej komory z tętnicą płucną, profilaktyka przeciwbakteryjna, przegroda międzykomorowa, różyczka, tętnica płucna, ubytek przegrody międzykomorowej, wada cewy nerwowej, wrodzona wada serca, zapalenie wsierdzia, zastawka pniowa
Leksykon chorób i schorzeń
Defekt przegrody międzykomorowej – Diagnostyka i diagnoza

Defekt przegrody międzykomorowej (VSD) jest jedną z najczęstszych wrodzonych wad serca, stanowiąc około 25-30% wszystkich wad u dzieci, z częstością występowania około 4,2 na 1000 żywych urodzeń. Diagnostyka opiera się przede wszystkim na echokardiografii przezklatkowej z Dopplerem, która umożliwia ocenę wielkości ubytku, lokalizacji, przepływu krwi oraz stosunku przepływu płucnego do systemowego (Qp/Qs). W przypadku niejednoznacznych wyników zaleca się echokardiografię przezprzełykową. EKG i RTG klatki piersiowej dostarczają dodatkowych informacji o przerostach i powiększeniu serca, natomiast cewnikowanie serca jest zarezerwowane do oceny oporu naczyniowego płucnego i pomiarów hemodynamicznych. Wielkość ubytku determinuje objawy kliniczne i strategię leczenia: małe VSD są zwykle bezobjawowe i często zamykają się samoistnie, umiarkowane mogą wymagać farmakoterapii i interwencji, a duże VSD prowadzą do niewydolności serca i nadciśnienia płucnego, wymagając zwykle operacji przed 2. rokiem życia.
badanie dopplerowskie, cewnikowanie serca, choroba naczyń płucnych, defekt przegrody międzykomorowej, dwupłatkowa zastawka aortalna, echokardiografia płodowa, echokardiografia przezklatkowa, echokardiografia przezprzełykowa, elektrokardiogram, infekcyjne zapalenie wsierdzia, kardiolog dziecięcy, kardiomegalia, kolorowy doppler, nadciśnienie płucne, niewydolność serca, okluzja, opór naczyniowy płucny, powiększenie lewego przedsionka, przeciek lewo-prawy, przerost lewej komory, przetrwały przewód tętniczy, pulsoksymetria, rentgen klatki piersiowej, rezonans magnetyczny serca, saturacja tlenowa, szmer holosystoliczny, tachypnoe, tetralogia Fallota, tomografia komputerowa, ubytek przegrody międzyprzedsionkowej, ubytek przegrody przedsionkowo-komorowej, wrodzona wada serca, zaburzenia rytmu serca, zespół Downa
Leksykon chorób i schorzeń
Przetrwały przewód tętniczy – Objawy

Przetrwały przewód tętniczy (PDA) to wada serca charakteryzująca się utrzymaniem drożnego połączenia między aortą a tętnicą płucną, które fizjologicznie powinno zamknąć się w pierwszych dniach lub tygodniach życia. Kliniczny obraz PDA zależy od wielkości przewodu: mały PDA jest często bezobjawowy, średni może powodować umiarkowane objawy, a duży prowadzi do istotnych zaburzeń hemodynamicznych i objawów niewydolności serca, takich jak tachypnoe, tachykardia, szmer ciągły („maszynowy”), trudności w karmieniu i zaburzenia wzrastania. U wcześniaków objawy niewydolności serca pojawiają się wcześniej i są bardziej nasilone. Nieleczony duży PDA wiąże się z poważnymi powikłaniami, w tym nadciśnieniem płucnym, zespołem Eisenmengera, niewydolnością serca, infekcyjnym zapaleniem wsierdzia oraz przewlekłym uszkodzeniem płuc, a także znaczną śmiertelnością (20% do 20 roku życia, 42% do 45 roku życia, 60% do 60 roku życia).
duszność, echokardiografia, elektrokardiografia, infekcyjne zapalenie wsierdzia, krwawienie dokomorowe, martwicze zapalenie jelit, migotanie przedsionków, nadciśnienie płucne, niewydolność prawokomorowa, niewydolność serca, palce pałeczkowate, przetrwały przewód tętniczy, przewlekła choroba płuc, sinica, szmer ciągły, szmer serca, tachykardia, tachypnoe, trudności w oddychaniu, uszkodzenie naczyń płucnych, wada serca, zaburzenie hemodynamiczne, zapalenie płuc, zespół Eisenmengera
Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Teicoplanin Altan 400 mg

Teicoplanin Altan w dawce 400 mg, dostępny jako proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub doustnego podania, jest glikopeptydowym antybiotykiem stosowanym w leczeniu ciężkich zakażeń bakteryjnych wywołanych przez bakterie Gram-dodatnie wrażliwe na teikoplaninę. Wskazania obejmują zakażenia skóry i tkanek miękkich z powikłaniami, osteomyelitis, septyczne zapalenie stawów, szpitalne i pozaszpitalne zapalenie płuc, zakażenia dróg moczowych z powikłaniami, infekcyjne zapalenie wsierdzia, zapalenie otrzewnej u pacjentów dializowanych metodą CAPD oraz bakteriemię. Preparat może być również stosowany doustnie w leczeniu biegunek i zapaleń jelita grubego wywołanych przez Clostridium difficile, zwłaszcza gdy standardowa terapia metronidazolem lub wankomycyną jest nieskuteczna lub przeciwwskazana.
antybiotyk glikopeptydowy, antybiotykooporność, badanie mikrobiologiczne, bakteria Gram-dodatnia, bakteriemia, ciągła ambulatoryjna dializa otrzewnowa, infekcyjne zapalenie wsierdzia, lek przeciwbakteryjny, martwicze zapalenie powięzi, metronidazol, pozaszpitalne zapalenie płuc, septyczne zapalenie stawów, szpitalne zapalenie płuc, terapia skojarzona, wankomycyna, zakażenie bakteryjne, zakażenie Clostridium difficile, zakażenie dróg moczowych, zakażenie skóry i tkanek miękkich, zapalenie jelita grubego, zapalenie kości i szpiku, zapalenie otrzewnej
Leksykon leków
Przeciwwskazania – Levosert 52 mg (20 mcg/24 h)

System terapeutyczny domaciczny Levosert zawiera 52 mg lewonorgestrelu z początkowym uwalnianiem około 20 µg/dobę i jest przeciwwskazany u pacjentek z potwierdzoną lub podejrzewaną ciążą, poporodowym zapaleniem błony śluzowej macicy, infekcjami macicy w ciągu ostatnich 3 miesięcy oraz aktywnymi lub nawracającymi stanami zapalnymi narządów miednicy. Przeciwwskazania obejmują także wrodzone i nabyte nieprawidłowości anatomiczne macicy (np. macica jednorożna, dwurożna, przegrodzona, włókniakomięśniaki zniekształcające jamę macicy), niezdiagnozowane krwawienia z dróg rodnych, dysplazję nabłonka szyjki macicy, nowotwory złośliwe narządu rodnego i hormonozależne (np. rak piersi), choroby wątroby (w tym niewyrównaną marskość) oraz nadwrażliwość na lewonorgestrel lub substancje pomocnicze. Ze względu na metabolizm lewonorgestrelu w wątrobie, zaburzenia funkcji tego narządu zwiększają ryzyko działań niepożądanych.
białaczka, choroba trofoblastyczna, dysplazja szyjki macicy, hCG, immunosupresja, infekcja dróg rodnych, infekcyjne zapalenie wsierdzia, krwawienie z macicy, lewonorgestrel, macica dwurożna, macica jednorożna, macica przegrodzona, marskość wątroby, nadwrażliwość na substancję czynną, nowotwór hormonozależny, nowotwór krwi, nowotwór wątroby, perforacja macicy, posocznica, rak piersi, rak szyjki macicy, rak trzonu macicy, reakcja anafilaktyczna, ropień, system domaciczny, wirusowe zapalenie wątroby, włókniakomięśniak, zapalenie błony śluzowej macicy, zapalenie narządów miednicy, zapalenie szyjki macicy
Leksykon chorób i schorzeń
Atrezja płucna – Objawy

Atrezja płucna to wrodzona wada serca charakteryzująca się brakiem prawidłowo uformowanej zastawki pnia płucnego, co uniemożliwia przepływ krwi z prawej komory do płuc i prowadzi do ciężkiego niedotlenienia organizmu. Objawy kliniczne pojawiają się zwykle w pierwszych godzinach lub dniach życia i obejmują sinicę, tachypnoe, trudności oddechowe, osłabienie, letarg, słabe przybieranie na wadze oraz szmer serca. Nasilenie symptomów jest często związane z zamknięciem przewodu tętniczego, co dodatkowo ogranicza przepływ krwi do płuc. Bez leczenia wskaźnik przeżycia wynosi około 50% w pierwszym roku życia i spada do 8-10% w wieku 10 lat, a większość pacjentów nie dożywa 30. roku życia. Powikłania nieleczonej atrezji płucnej obejmują niewydolność serca, arytmie, infekcyjne zapalenie wsierdzia, udar mózgu, enteropatię z utratą białka oraz nagłą śmierć.
arytmia, atrezja płucna, cyanoza, enteropatia z utratą białka, infekcyjne zapalenie wsierdzia, nagła śmierć sercowa, niedotlenienie organizmu, niewydolność serca, prostaglandyny, przepływ krwi do płuc, przewód tętniczy, sinica, stetoskop, szmer serca, tachypnea, trudności z oddychaniem, ubytek przegrody międzykomorowej, udar mózgu, wrodzona wada serca, zabieg paliatywny, zastawka pnia płucnego, zastój wątroby
Leksykon chorób i schorzeń
Tetralogia fallota – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka

Tetralogia Fallota (ToF) to jedna z najczęstszych siniczych wrodzonych wad serca, występująca u około 3 na 10 000 żywych urodzeń, obejmująca ubytek przegrody międzykomorowej (VSD), zwężenie drogi odpływu prawej komory, przerost prawej komory oraz nadjeżdżającą aortę. Wada ta prowadzi do zmniejszonego przepływu płucnego i mieszania krwi natlenowanej z nieutlenowaną, skutkując sinicą i poważnymi zaburzeniami hemodynamicznymi. Diagnostyka opiera się na objawach klinicznych, takich jak sinica i szmer serca, oraz badaniach prenatalnych. Kluczowa jest kompleksowa ocena pielęgniarska, obejmująca monitorowanie saturacji tlenowej, parametrów układu oddechowego i krążenia, obserwację napadów hipoksemicznych („tet spells”) oraz ocenę stanu odżywienia i rozwoju dziecka. Interwencje pielęgniarskie koncentrują się na monitorowaniu parametrów życiowych co 2-4 godziny, podawaniu leków (beta-blokery, prostaglandyny), ułożeniu pacjenta w pozycji kolanowo-piersiowej podczas napadów, tlenoterapii, a także edukacji rodziny w zakresie rozpoznawania i postępowania w napadach hipoksemicznych.
arytmia komorowa, arytmia przedsionkowa, badanie fizykalne, badanie prenatalne, beta-bloker, diuretyk, infekcyjne zapalenie wsierdzia, inhibitor ACE, nadjeżdżająca aorta, napad hipoksemiczny, niedomykalność zastawki płucnej, niewydolność prawej komory, perfuzja obwodowa, prostaglandyna, przerost prawej komory, przewlekła hipoksja, rzut serca, saturacja tlenowa, sinica, sinicza wrodzona wada serca, stenoza płucna, tachykardia, tachypnoe, ubytek przegrody międzykomorowej, zaburzenie przewodzenia, zespolenie systemowo-płucne, zwężenie drogi odpływu prawej komory
Leksykon chorób i schorzeń
Przepuklina mitralna – Rokowania, prognozy i postęp choroby

Przepuklina zastawki mitralnej (MVP) dotyczy około 2-3% populacji i charakteryzuje się szerokim spektrum rokowania, z większością pacjentów pozostających bezobjawowymi i z prawie normalną długością życia. W badaniu długoterminowym (średnio 13,7 roku) u 53 pacjentów z MVP, 15% doświadczyło powikłań, takich jak postępująca niedomykalność mitralna (MR), migotanie komór, infekcyjne zapalenie wsierdzia, z czego 2 pacjentów zmarło z powodu MVP. Czynniki prognostyczne gorszego rokowania obejmują obecność niedomykalności mitralnej, dysfunkcję skurczową lewej komory, wiek >50 lat, powiększenie lewego przedsionka, wiotki płatek zastawki oraz migotanie przedsionków. Około 5-10% pacjentów rozwija ciężką MR, która znacząco pogarsza rokowanie, zwłaszcza u osób z obniżoną funkcją lewej komory, gdzie ryzyko zgonu wynosi 20% w ciągu roku i 50% w ciągu 5 lat bez interwencji chirurgicznej.
algorytm XGBoost, dysfunkcja skurczowa lewej komory, funkcja lewej komory, infekcyjne zapalenie wsierdzia, migotanie komór, migotanie przedsionków, naprawa zastawki mitralnej, niedomykalność mitralna, niewydolność serca, obserwacja kontrolna, ocena kardiologiczna, operacja kardiochirurgiczna, powiększenie lewego przedsionka, przepuklina mitralna, uczenie maszynowe, wada zastawkowa serca, wymiana zastawki, zdarzenie zakrzepowo-zatorowe
Leksykon chorób i schorzeń
Wrodzone anomalie zastawki mitralnej – Zapobieganie i profilaktyka

Wrodzone anomalie zastawki mitralnej (WAZM) stanowią istotną grupę wrodzonych wad serca, których etiologia jest często nieznana lub związana z mutacjami genetycznymi. Profilaktyka obejmuje modyfikację czynników ryzyka u kobiet planujących ciążę, takich jak unikanie alkoholu, tytoniu, narkotyków, ekspozycji na dym tytoniowy oraz właściwe kontrolowanie chorób przewlekłych, zwłaszcza cukrzycy. Zalecane są konsultacje lekarskie dotyczące stosowanych leków oraz wykonywanie badań przesiewowych i szczepień, zwłaszcza przeciwko różyczce. W rodzinach z historią wad serca wskazane jest wykonanie badań genetycznych i konsultacja genetyczna. Pacjenci z WAZM są narażeni na infekcyjne zapalenie wsierdzia, dlatego przed zabiegami stomatologicznymi i chirurgicznymi może być konieczna profilaktyka antybiotykowa.
aortografia, badanie genetyczne, cukrzyca, echokardiografia przezprzełykowa, echokardiografia trójwymiarowa, funkcja skurczowa lewej komory, hipercholesterolemia, infekcyjne zapalenie wsierdzia, mechaniczne wspomaganie krążenia, MitraClip, mutacja genetyczna, nadciśnienie tętnicze, niedomykalność zastawki, profilaktyka antybiotykowa, różyczka, wrodzona anomalia zastawki mitralnej, wrodzona wada serca, wstrząs kardiogenny, zaburzenie tkanki łącznej, zawał mięśnia sercowego
Leksykon substancji czynnych
Kwas mykofenolowy – Działania niepożądane

Kwas mykofenolowy (MPA), stosowany w postaci mykofenolanu sodu (Myfortic) lub sodu mykofenolanu (Marelim), jest kluczowym lekiem immunosupresyjnym po przeszczepieniach narządów, jednak jego stosowanie wiąże się z istotnym ryzykiem działań niepożądanych. Do najczęstszych należą zaburzenia hematologiczne, takie jak leukopenia (bardzo często), niedokrwistość i trombocytopenia (często), które mogą prowadzić do poważnych powikłań, w tym zwiększonego ryzyka zakażeń oportunistycznych. Zakażenia CMV występują u 21,6% pacjentów po przeszczepieniu nerki de novo oraz u 1,9% podczas terapii podtrzymującej. Ponadto obserwuje się zakażenia drożdżakowe, wirusem Herpes simplex, nefropatię związaną z wirusem BK oraz postępującą wieloogniskową leukoencefalopatię (PML) związaną z wirusem JC. Długoterminowo MPA zwiększa ryzyko rozwoju nowotworów złośliwych, zwłaszcza chłoniaków (0,9–1,3%) i raków skóry (0,9–1,8%). Zaburzenia żołądkowo-jelitowe, w tym przewlekła biegunka, krwotok z przewodu pokarmowego i perforacja jelita, wymagają szczególnej uwagi i mogą stanowić zagrożenie życia.
anomalia Pelgera-Hueta, atypowe prątki, biegunka, ból brzucha, chłoniak, cholestyramina, choroba limfoproliferacyjna, cukrzyca, gruźlica, hipercholesterolemia, hiperkaliemia, hiperlipidemia, hiperurykemia, hipofosfatemia, hipokalcemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, infekcyjne zapalenie wsierdzia, jadłowstręt, krwiomocz, krwotok z przewodu pokarmowego, kwas mykofenolowy, lek immunosupresyjny, leukopenia, limfopenia, martwica kanalików nerkowych, mielosupresja, mięsak Kaposi, mykofenolan sodu, nadciśnienie tętnicze, nefropatia wirusowa BK, neutropenia, niedokrwistość, niedrożność jelita, niestrawność, nowotwór złośliwy, nudności, obrzęk płuc, ostry zespół zapalny, owrzodzenie trawienne, pancytopenia, perforacja jelita, posocznica, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, rak podstawnokomórkowy, rak skóry, refluks żołądkowo-przełykowy, samoistne poronienie, sekwestrant kwasów żółciowych, sodu mykofenolan, śródmiąższowa choroba płuc, trombocytopenia, wada wrodzona, wirus cytomegalii, wirus herpes simplex, wirus JC, wybiórcza aplazja układu czerwonokrwinkowego, wymioty, wzdęcie brzucha, zakażenie drożdżakowe, zakażenie oportunistyczne, zakażenie wirusowe, zapalenie okrężnicy, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie otrzewnej, zapalenie płuc, zapalenie przełyku, zapalenie szpiku, zapalenie trzustki, zapalenie żołądka, zaparcie
Leksykon chorób i schorzeń
Zwężenie zastawki aorty – Zapobieganie i profilaktyka

Zwężenie zastawki aorty (AS) jest najczęstszą wadą zastawkową serca u osób powyżej 80. roku życia, dotykając około 40% tej populacji. Profilaktyka opiera się głównie na zapobieganiu gorączce reumatycznej poprzez wczesne leczenie paciorkowcowego zapalenia gardła antybiotykami, co jest kluczowe w prewencji zapalnego podłoża AS. Profilaktyka przeciwbakteryjna przeciw infekcyjnemu zapaleniu wsierdzia jest obecnie zalecana jedynie u pacjentów z protezami zastawkowymi, wcześniejszym zapaleniem wsierdzia lub wybranymi wadami wrodzonymi, a nie rutynowo u chorych ze zwężeniem zastawki aorty. Istotna jest także prawidłowa higiena jamy ustnej i regularne kontrole stomatologiczne, gdyż choroby dziąseł mogą predysponować do infekcyjnego zapalenia wsierdzia i wtórnego uszkodzenia zastawki. Kontrola tradycyjnych czynników ryzyka sercowo-naczyniowego, takich jak nadciśnienie tętnicze (obecne u 40% pacjentów z AS), dyslipidemia, cukrzyca oraz zaprzestanie palenia, jest niezbędna w celu opóźnienia progresji choroby.
angina paciorkowcowa, bloker receptora angiotensyny, choroba reumatyczna, cukrzyca, dyslipidemia, echokardiografia dopplerowska, gorączka reumatyczna, infekcyjne zapalenie wsierdzia, inhibitor ACE, kwas acetylosalicylowy, miażdżyca tętnic wieńcowych, nadciśnienie tętnicze, nagła śmierć sercowa, niedokrwienie mięśnia sercowego, niewydolność serca, paciorkowce beta-hemolizujące, paciorkowcowe zapalenie gardła, profilaktyka antybiotykowa, profilaktyka przeciwbakteryjna, proteza zastawki serca, receptor beta-3-adrenergiczny, stenoza zastawki aorty, terapia farmakologiczna, terapia genowa, terapia statynami, układ renina-angiotensyna-aldosteron, wada zastawkowa serca, wrodzona wada serca, wymiana zastawki, zaburzenia lipidowe, zapalenie dziąseł, zapalenie wsierdzia, zwężenie zastawki aorty
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Levocin

Lewofloksacyna, fluorochinolonowy antybiotyk, wymaga ostrożności u pacjentów z historią ciężkich działań niepożądanych po chinolonach oraz u osób z ryzykiem oporności drobnoustrojów, zwłaszcza MRSA, gdzie stosowanie leku jest wskazane tylko po potwierdzeniu wrażliwości. W terapii ostrego bakteryjnego zapalenia zatok i zaostrzenia przewlekłego zapalenia oskrzeli należy uwzględnić lokalne wzorce oporności E. coli na fluorochinolony. Dawkowanie u pacjentów z niewydolnością nerek wymaga dostosowania, a u osób powyżej 60. roku życia szczególnej uwagi ze względu na ryzyko zapalenia ścięgna, zwłaszcza Achillesa, które może wystąpić nawet kilka miesięcy po zakończeniu terapii. Ryzyko to wzrasta przy dawkach dobowych 1000 mg oraz stosowaniu kortykosteroidów. W przypadku objawów zapalenia ścięgna konieczne jest natychmiastowe przerwanie leczenia i wdrożenie odpowiedniego postępowania.
Bacillus anthracis, choroba Behçeta, Clostridioides difficile, dehydrogenaza glukozo-6-fosforanowa, dysglikemia, Escherichia coli, fluorochinolony, infekcyjne zapalenie wsierdzia, martwica wątroby, miastenia, MRSA, Mycobacterium tuberculosis, nadwrażliwość na światło, neuropatia obwodowa, niedomykalność zastawki serca, obrzęk naczynioruchowy, olbrzymiokomórkowe zapalenie tętnic, ostre bakteryjne zapalenie zatok, reakcja hemolityczna, reumatoidalne zapalenie stawów, rozwarstwienie aorty, rzekomobłoniaste zapalenie jelita, ścięgno Achillesa, śpiączka hipoglikemiczna, Staphylococcus aureus, toksyczna nekroliza naskórka, wąglik płucny, wstrząs anafilaktyczny, wydłużenie odstępu QT, zaostrzenie przewlekłego zapalenia oskrzeli, zapalenie ścięgna, zapalenie tętnic Takayasu, zespół Ehlersa-Danlosa, zespół Marfana, zespół Sjögrena, zespół Stevensa-Johnsona, zespół Turnera
Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Ospamox 500 mg/5 ml

Ospamox, zawierający amoksycylinę trójwodną w stężeniach 250 mg/5 ml oraz 500 mg/5 ml w formie proszku do sporządzania zawiesiny doustnej, jest wskazany w leczeniu szerokiego spektrum zakażeń bakteryjnych u dorosłych i dzieci. Wskazania obejmują ostre infekcje górnych i dolnych dróg oddechowych (np. bakteryjne zapalenie zatok, ostre zapalenie ucha środkowego, paciorkowcowe zapalenie gardła), zakażenia układu moczowego (ostre zapalenie pęcherza, bezobjawowy bakteriomocz w ciąży, odmiedniczkowe zapalenie nerek), a także dur brzuszny, ropień okołozębowy, zakażenia związane z protezowaniem stawów, eradykację Helicobacter pylori oraz chorobę z Lyme. Lek jest również stosowany profilaktycznie w zapobieganiu infekcyjnemu zapaleniu wsierdzia u pacjentów z grup ryzyka. Decyzja o zastosowaniu Ospamoxu powinna uwzględniać potwierdzoną lub wysoce prawdopodobną etiologię bakteryjną, lokalne wytyczne antybiotykoterapii oraz epidemiologię i wzorce oporności bakterii.
amoksycylina, amoksycylina trójwodna, astma, bezobjawowy bakteriomocz, choroba wrzodowa, choroba z Lyme, cukrzyca, dur brzuszny, dur rzekomy, eradykacja Helicobacter pylori, fenyloketonuria, infekcja dróg oddechowych, infekcyjne zapalenie wsierdzia, lek przeciwbakteryjny, nietolerancja fruktozy, ostre bakteryjne zapalenie zatok, ostre odmiedniczkowe zapalenie nerek, ostre zapalenie pęcherza moczowego, ostre zapalenie ucha środkowego, paciorkowcowe zapalenie migdałków, pozaszpitalne zapalenie płuc, przewlekłe zapalenie oskrzeli, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, ropień okołozębowy, zakażenie bakteryjne, zakażenie paciorkowcowe, zakażenie protezy stawowej, zakażenie stomatologiczne, zakażenie układu moczowego, zapalenie gardła, zapalenie tkanki łącznej, zapalenie wsierdzia, zapalenie zatok przynosowych
Leksykon chorób i schorzeń
Niedomykalność zastawki mitralnej – Zapobieganie i profilaktyka

Niedomykalność zastawki mitralnej charakteryzuje się nieprawidłowym zamknięciem zastawki między lewym przedsionkiem a lewą komorą, co prowadzi do wstecznego przepływu krwi podczas skurczu komory. Aktualne wytyczne AHA odchodzą od rutynowej profilaktyki antybiotykowej u pacjentów z izolowaną niedomykalnością zastawki mitralnej ze względu na przewagę ryzyka działań niepożądanych nad korzyściami. Profilaktyka antybiotykowa pozostaje wskazana jedynie u pacjentów z wysokim ryzykiem infekcyjnego zapalenia wsierdzia, takich jak osoby z protezami zastawkowymi, po przebytym IZW, biorcy przeszczepu serca, z wrodzonymi wadami serca lub ze sztucznymi urządzeniami wspomagającymi pracę serca. Wskazane jest podanie jednorazowej dawki antybiotyku przed zabiegami stomatologicznymi i procedurami w obrębie jamy ustnej oraz górnych dróg oddechowych.
amerykańskie towarzystwo kardiologiczne, angina paciorkowcowa, antykoagulacja warfaryną, badanie echokardiograficzne, beta-bloker, Clostridium difficile, Europejskie Towarzystwo Kardiologiczne, gorączka reumatyczna, infekcyjne zapalenie wsierdzia, leczenie przeciwzakrzepowe, lek moczopędny, mechaniczna zastawka serca, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, niedomykalność zastawki mitralnej, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, profilaktyka antybiotykowa, proteza zastawki serca, przedwczesny skurcz przedsionkowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, sztuczne serce, toczeń, układ sercowo-naczyniowy, urządzenie wspomagające pracę komór, wrodzona choroba serca, wypadanie zastawki mitralnej, zespół Marfana
Leksykon chorób i schorzeń
Zwężenie mitralne – Epidemiologia

Zwężenie mitralne (MS) jest przede wszystkim powikłaniem reumatycznej choroby serca (RHD), stanowiąc około 85% przypadków, z częstością występowania około 1/100 000 mieszkańców w krajach rozwiniętych i znacznie wyższą w krajach rozwijających się (np. 35/100 000 w Afryce, 100-150/100 000 w Indiach). Choroba dotyka głównie kobiety (około 2/3 pacjentów), a objawy pojawiają się zwykle między 30. a 40. rokiem życia. W krajach rozwiniętych diagnoza jest częstsza u osób w wieku 50-60 lat, natomiast w krajach rozwijających się u młodszych dorosłych i dzieci. Drugą istotną przyczyną jest zwapnienie pierścienia mitralnego (MAC), odpowiadające za około 12% przypadków, szczególnie u osób starszych. Epidemiologia MS jest dynamiczna – w krajach wysokorozwiniętych obserwuje się spadek częstości występowania i interwencji chirurgicznych, jednak migracje ludności z regionów o wysokiej endemicznosci RHD powodują lokalne wzrosty zachorowań. Subkliniczne zwężenie mitralne wymaga monitorowania echokardiograficznego ze względu na ryzyko progresji i powikłań, takich jak migotanie przedsionków i nadciśnienie płucne.
badanie echokardiograficzne, choroba układu sercowo-naczyniowego, choroba wieńcowa, choroba zastawkowa, ciśnienie skurczowe, degeneracyjna choroba zastawkowa, gorączka reumatyczna, infekcyjne zapalenie wsierdzia, interwencja chirurgiczna, long COVID, migotanie przedsionków, nadciśnienie płucne, nadciśnienie tętnicze płucne, niedomykalność zastawki, niewydolność serca, obrzęk płuc, powiększenie prawej komory, reumatyczna choroba serca, udar mózgu, wrodzona wada serca, zwapnienie pierścienia mitralnego, zwężenie degeneracyjne, zwężenie mitralne, zwężenie zastawki mitralnej