zakażenia pasożytnicze
Zakażenia pasożytnicze to grupa chorób wywoływanych przez organizmy eukariotyczne (pierwotniaki, robaki płaskie i obłe), które bytują kosztem żywiciela. Globalne znaczenie zakażeń pasożytniczych jest ogromne – według WHO ponad miliard ludzi na świecie cierpi z powodu chorób pasożytniczych, szczególnie w regionach o niskim statusie socjoekonomicznym.
Do najczęstszych pasożytów przewodu pokarmowego należą: lamblie (Giardia intestinalis), owsiki (Enterobius vermicularis), glista ludzka (Ascaris lumbricoides) oraz tasiemce. Objawy zakażeń pasożytniczych są zróżnicowane i mogą obejmować: bóle brzucha, biegunkę, nudności, wymioty, świąd okolicy odbytu, utratę masy ciała oraz niedokrwistość.
Diagnostyka zakażeń pasożytniczych opiera się głównie na badaniach parazytologicznych kału, wymazach z okolicy odbytu, badaniach serologicznych oraz metodach molekularnych. Leczenie jest ukierunkowane na konkretny typ pasożyta – stosuje się leki przeciwpasożytnicze takie jak metronidazol, albendazol, mebendazol czy prazykwantel.
Profilaktyka zakażeń pasożytniczych obejmuje przestrzeganie zasad higieny osobistej, mycie rąk, odpowiednie przygotowanie żywności, unikanie spożywania nieprzegotowanej wody w rejonach endemicznych oraz regularne odrobaczanie zwierząt domowych. W przypadku niektórych zakażeń pasożytniczych stosuje się również chemioprofilaktykę u osób podróżujących do obszarów endemicznych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Sartesta 5 mg + 160 mg
Lek Sartesta, zawierający amlodypinę maleinian oraz walsartan w dawkach 5 mg + 80 mg, 5 mg + 160 mg lub 10 mg + 160 mg, wykazuje profil bezpieczeństwa potwierdzony w badaniach klinicznych na dużej populacji pacjentów. Najczęściej obserwowane działania niepożądane obejmują zapalenie części nosowej gardła, objawy grypopodobne, nadwrażliwość, ból głowy, omdlenia, niedociśnienie ortostatyczne, różne formy obrzęków (w tym obrzęk z dołkiem, obrzęk twarzy i obrzęki obwodowe), zmęczenie, nagłe zaczerwienienie twarzy oraz uderzenia gorąca. Częstość występowania działań niepożądanych została sklasyfikowana zgodnie z konwencją medyczną, co umożliwia precyzyjną ocenę ryzyka u poszczególnych pacjentów. Obrzęki i zmęczenie są szczególnie związane ze składnikiem amlodypinowym, natomiast objawy takie jak ból głowy, omdlenia i niedociśnienie ortostatyczne mogą występować w wyniku działania obu substancji aktywnych.
amlodypina maleinian, ból głowy, klasyfikacja MedDRA, lek przeciwnadciśnieniowy, nadwrażliwość, niedociśnienie ortostatyczne, objawy grypopodobne, obrzęk obwodowy, obrzęk twarzy, obrzęk z tworzeniem dołka, omdlenie, reakcja anafilaktyczna, uderzenia gorąca, układ sercowo-naczyniowy, walsartan, zaburzenia immunologiczne, zaburzenia naczyniowe, zaburzenia nerwowe, zaburzenia wodno-elektrolitowe, zaczerwienienie twarzy, zakażenia pasożytnicze, zapalenie nosogardła - Leksykon leków
Działania niepożądane – Dasatinib SUN 50 mg
Dazatynib, stosowany głównie w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej (CML) oraz Ph+ ostrej białaczki limfoblastycznej (ALL), wiąże się z szerokim spektrum działań niepożądanych, które zostały udokumentowane w badaniach klinicznych obejmujących łącznie 2900 pacjentów. Mediana czasu leczenia dorosłych wynosiła 19,2 miesiąca, a u pacjentów z nowo rozpoznaną CML w fazie przewlekłej około 60 miesięcy. W populacji pediatrycznej (188 pacjentów) mediana czasu terapii wynosiła 26,3 miesiąca. Profil bezpieczeństwa u dzieci i młodzieży był zbliżony do dorosłych, z wyjątkiem braku przypadków wysięku osierdziowego, wysięku opłucnowego, obrzęku płuc i nadciśnienia płucnego. Działania niepożądane prowadziły do przerwania leczenia u 19% dorosłych pacjentów (520/2712) oraz u 1,5% dzieci i młodzieży (2/130). Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi były zakażenia (bakteryjne, wirusowe, grzybicze) występujące bardzo często (≥1/10), w tym zapalenie płuc (≥1/100 do <1/10), zakażenia górnych dróg oddechowych, zakażenia wirusem Herpes, posocznica/sepsa, a także reaktywacja wirusowego zapalenia wątroby typu B u nosicieli (częstość nieznana).
białaczka Ph+, cytomegalowirus, dazatynib, dysfagia, faza przewlekła CML, herpeswirusy, imatynib, nadciśnienie płucne, obrzęk płuc, ostra białaczka limfoblastyczna, pasożyty, posocznica, przewlekła białaczka szpikowa, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wysięk opłucnowy, wysięk osierdziowy, zakażenia grzybicze, zakażenia pasożytnicze, zakażenie górnych dróg oddechowych, zakażenie przewodu pokarmowego, zapalenie płuc - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Predasol
Prednizolon (Predasol) wykazuje silne działanie immunosupresyjne, co zwiększa ryzyko zakażeń bakteryjnych, wirusowych, pasożytniczych i oportunistycznych, jednocześnie maskując ich objawy kliniczne, co utrudnia diagnostykę. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z utajonymi zakażeniami, takimi jak gruźlica czy wirusowe zapalenie wątroby typu B, a także w trakcie szczepień żywymi szczepionkami (od około 8 tygodni przed do 2 tygodni po szczepieniu). Prednizolon jest przeciwwskazany lub wymaga ścisłego nadzoru w przypadku chorób wrzodowych, osteoporozy, nadciśnienia tętniczego, cukrzycy, jaskry, zaburzeń psychicznych oraz u pacjentów z ryzykiem perforacji jelita (np. ciężkie wrzodziejące zapalenie jelita grubego). W trakcie terapii konieczne są regularne kontrole ciśnienia tętniczego, stężenia potasu w surowicy oraz okulistyczne co 3 miesiące, a także monitorowanie stanu klinicznego u chorych z niewydolnością serca i miastenią.
badanie okulistyczne, bradykardia, centralna chorioretinopatia surowicza, choroba Heinego-Medina, choroba wrzodowa, cukrzyca, fluorochinolony, gruźlica, grzybica układowa, guz chromochłonny nadnerczy, immunosupresja, jaskra, leki przeciwdrobnoustrojowe, miastenia, nadciśnienie tętnicze, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, niewydolność serca, opryszczkowe zapalenie rogówki, ospa wietrzna, osteoporoza, ostra niewydolność kory nadnerczy, perforacja jelita, profilaktyka przeciwgruźlicza, reakcja anafilaktyczna, twardzina układowa, twardzinowy przełom nerkowy, uszkodzenie rogówki, węgorek jelitowy, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wrzód żołądka, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaćma, zakażenia grzybicze, zakażenia oportunistyczne, zakażenia pasożytnicze, zapalenie otrzewnej, zapalenie ścięgna, zapalenie uchyłków jelita, zapalenie węzłów chłonnych, zespół odstawienia kortyzonu, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Irinotecan Eugia 20 mg/ml
Irynotekan chlorowodorek, stosowany głównie w leczeniu przerzutowego raka jelita grubego, charakteryzuje się istotnym profilem toksyczności, w którym dominującymi działaniami niepożądanymi są późna biegunka oraz zaburzenia hematologiczne, w tym neutropenia (78,7% pacjentów w monoterapii, z ciężkim przebiegiem u 22,6%), niedokrwistość (58,7%, z 8% pacjentów z Hb < 8 g/dL) i małopłytkowość (7,4%, z 0,9% ciężkich przypadków). Neutropenia jest głównym ogranicznikiem dawki, z nadirem po około 8 dniach i powrotem do normy do 22 dnia. Ciężka biegunka występuje u 20% pacjentów w monoterapii, a u 13,1% w terapii skojarzonej z 5-FU/FA, gdzie dawka irynotekanu wynosi 180 mg/m² co 2 tygodnie. Zespół cholinergiczny, manifestujący się wczesną biegunką, bólem brzucha, poceniem, zwężeniem źrenic i ślinieniem, występuje u 9% pacjentów w monoterapii i 1,4% w terapii skojarzonej, ustępując po podaniu atropiny. Inne często obserwowane działania to nudności, wymioty, zapalenie błony śluzowej, łysienie odwracalne oraz astenia.
5-fluorouracyl, aminotransferazy, aspergiloza oskrzelowo-płucna, bewacyzumab, cetuksymab, Clostridium difficile, cytomegalia, fosfataza zasadowa, gorączka neutropeniczna, hipokaliemia, hiponatremia, hipowolemia, irynotekan chlorowodorek, kapecytabina, krwotok z przewodu pokarmowego, kwas folinowy, leukopenia, małopłytkowość, nadciśnienie tętnicze, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, niedokrwienie mięśnia sercowego, niedokrwienne zapalenie jelita grubego, niedokrwistość, niedrożność jelit, niewydolność nerek, ostra niewydolność nerek, ostry zespół cholinergiczny, parestezja, perforacja jelit, półpasiec, posocznica, późna biegunka, przerzutowy rak jelita grubego, reakcja anafilaktyczna, rzekomobłoniaste zapalenie okrężnicy, stłuszczenie wątroby, stłuszczeniowe zapalenie wątroby, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zakażenia pasożytnicze, zakrzepica, zapalenie kątnicy, zapalenie płuc, zapaść krążeniowa, zawał mięśnia sercowego, zespół cholinergiczny, zwężenie źrenic - Leksykon leków
Działania niepożądane – Lakcid forte minimum 10 mld CFU pałeczek Lactobacillus rhamnosus
Produkt leczniczy Lakcid forte zawiera minimum 10 mld CFU pałeczek Lactobacillus rhamnosus, w tym szczepy Pen (40%), E/N (40%) oraz Oxy (20%). Stosowanie tego probiotyku może wiązać się z wystąpieniem działań niepożądanych, zwłaszcza u pacjentów z obniżoną odpornością lub w ciężkim stanie klinicznym. Do najpoważniejszych powikłań należą bakteriemia (sepsa) oraz infekcyjne zapalenie wsierdzia, których częstość występowania jest nieznana, ale które stanowią zagrożenie życia i wymagają natychmiastowej interwencji medycznej. Produkt zawiera również substancje pomocnicze: 94 mg sacharozy i 68 mg laktozy na fiolkę/saszetkę, co należy uwzględnić u pacjentów z nietolerancją tych cukrów.
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Sartesta 5 mg + 80 mg
Lek Sartesta, zawierający amlodypinę maleinian i walsartan w dawkach 5 mg + 80 mg, 5 mg + 160 mg oraz 10 mg + 160 mg, wykazuje profil bezpieczeństwa oceniony w pięciu kontrolowanych badaniach klinicznych na 5175 pacjentach, z czego 2613 otrzymywało kombinację. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to zapalenie części nosowej gardła, objawy grypopodobne, ból głowy, omdlenia, niedociśnienie ortostatyczne, różne typy obrzęków (w tym obrzęk z tworzeniem dołka pod wpływem ucisku, obrzęk twarzy i obrzęki obwodowe), zmęczenie, nagłe zaczerwienienie twarzy oraz uderzenia gorąca. Częstość występowania działań niepożądanych klasyfikowana jest od bardzo często (≥1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000), z większością wymienionych objawów występujących często lub niezbyt często. Warto podkreślić, że niektóre działania niepożądane pojawiają się częściej przy monoterapii amlodypiną lub walsartanem niż przy ich połączeniu w preparacie Sartesta.
amlodypiny maleinian, badanie kontrolowane, ból głowy, klasyfikacja MedDRA, nadwrażliwość, niedociśnienie ortostatyczne, objawy grypopodobne, obrzęk dołkowy, obrzęk obwodowy, obrzęk twarzy, omdlenie, Sartesta, skutek uboczny, uderzenie gorąca, walsartan, zaburzenia immunologiczne, zaburzenia naczyniowe, zaburzenia ogólne, zaburzenia układu nerwowego, zaczerwienienie twarzy, zakażenia pasożytnicze, zapalenie nosowej części gardła - Leksykon leków
Działania niepożądane – Lakcid minimum 2 mld CFU pałeczek Lactobacillus rhamnosus
Lek Lakcid, zawierający minimum 2 mld CFU pałeczek Lactobacillus rhamnosus (w składzie szczepy Pen 40%, E/N 40%, Oxy 20%), jest dostępny w formie kapsułek twardych. Pomimo ogólnie korzystnego profilu bezpieczeństwa probiotyków, u pacjentów z grup podwyższonego ryzyka lub w ciężkim stanie klinicznym odnotowano poważne działania niepożądane z kategorii zakażeń i zarażeń pasożytniczych, takie jak bakteriemia (sepsa) oraz infekcyjne zapalenie wsierdzia. Częstość występowania tych działań niepożądanych jest określona jako „nieznana”, co wskazuje na brak wystarczających danych epidemiologicznych. Kapsułki zawierają także 105 mg sacharozy i 76 mg laktozy, co należy uwzględnić u pacjentów z nietolerancją tych cukrów.
bakteriemia, działanie niepożądane, infekcyjne zapalenie wsierdzia, Lactobacillus rhamnosus, laktoza, monitorowanie bezpieczeństwa leku, nietolerancja cukrów, nietolerancja laktozy, ogólnoustrojowa reakcja zapalna, pałeczki lactobacillus, probiotyk, sacharoza, sepsa, wsierdzie, zakażenia pasożytnicze, zakażenie bakteryjne, zapalenie wsierdzia - Leksykon leków
Działania niepożądane – Thiotepa Fresenius Kabi 100 mg
Tiotepa jest stosowana w leczeniu kondycjonującym przed przeszczepieniem komórek macierzystych układu krwiotwórczego (HPCT) i charakteryzuje się znacznym profilem toksyczności, obejmującym głównie układ hematologiczny, wątrobę oraz układ oddechowy. W badaniach klinicznych z udziałem 6588 dorosłych i 902 pacjentów pediatrycznych odnotowano częste działania niepożądane, takie jak leukopenia, trombocytopenia, neutropenia z gorączką, niedokrwistość, pancytopenia, ostra i przewlekła choroba przeszczep przeciwko gospodarzowi (GVHD), zakażenia, zapalenie błon śluzowych, krwotoczne zapalenie pęcherza moczowego oraz poważne reakcje skórne, w tym zespół Stevensa-Johnsona. Szczególnie niebezpiecznym powikłaniem jest leukoencefalopatia, zwłaszcza u pacjentów wcześniej leczonych metotreksatem i radioterapią, z ryzykiem zgonu. Długotrwałe stosowanie wiąże się także z ryzykiem wtórnych nowotworów złośliwych.
ataksja, choroba przeszczep przeciwko gospodarzowi, choroba zarostowa żył wątrobowych, cytopenia, encefalopatia, erytrodermia łuszczycowa, granulocytopenia, idiopatyczne zapalenie płuc, kardiomiopatia, krwotoczne zapalenie pęcherza moczowego, krwotok mózgowy, leczenie kondycjonujące, leukoencefalopatia, leukopenia, mielosupresja, neutropenia z gorączką, niedoczynność przysadki mózgowej, niedoczynność tarczycy, niedokrwistość, niedorozwój gonad, niedotlenienie, niedowład, niedrożność jelit, niewydolność wątroby, niewydolność wielonarządowa, obrzęk płuc, owrzodzenie przewodu pokarmowego, pancytopenia, perforacja przewodu pokarmowego, plamica małopłytkowa, przeszczepienie komórek macierzystych układu krwiotwórczego, tętniak wewnątrzczaszkowy, tętnicze nadciśnienie płucne, toksyczna martwica naskórka, trombocytopenia, wtórny nowotwór złośliwy, zaburzenia pamięci, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zakażenia pasożytnicze, zapalenie błon śluzowych, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie pęcherzyków płucnych, zatrzymanie oddychania, zespół Stevensa-Johnsona, zespół wstrząsu toksycznego