działanie mutagenne
Działanie mutagenne to zdolność czynnika chemicznego, fizycznego lub biologicznego do wywoływania mutacji w materiale genetycznym organizmu. Mutacje są trwałymi zmianami w sekwencji DNA, które mogą prowadzić do zmian w funkcjonowaniu komórek i całego organizmu.
Mutageny mogą powodować różne typy uszkodzeń DNA, w tym substytucje par zasad, delecje, insercje czy rearanżacje chromosomowe. Działanie mutagenne jest szczególnie niebezpieczne, gdy dotyczy komórek rozrodczych, ponieważ zmiany te mogą być przekazywane potomstwu. W komórkach somatycznych mutacje mogą prowadzić do zaburzenia funkcji komórek, a w konsekwencji do rozwoju chorób, w tym nowotworów.
Wśród czynników o działaniu mutagennym wyróżnia się promieniowanie jonizujące i ultrafioletowe, niektóre wirusy, a także liczne związki chemiczne. W praktyce klinicznej istotna jest świadomość potencjalnego działania mutagennego niektórych leków, szczególnie w kontekście ich stosowania u kobiet w ciąży. Badanie potencjału mutagennego substancji stanowi ważny element oceny bezpieczeństwa leków, kosmetyków i dodatków do żywności.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Triplixam 10 mg + 2,5 mg + 5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa leku Triplixam, zawierającego peryndopryl, indapamid i amlodypinę, wykazały, że każdy ze składników oraz ich kombinacja charakteryzują się akceptowalnym profilem toksyczności. Peryndopryl wykazywał odwracalne uszkodzenia nerek u zwierząt przy dawkach przewyższających terapeutyczne, bez działania mutagennego, rakotwórczego czy embriotoksycznego, choć inhibitory ACE mogą opóźniać rozwój płodu i powodować wady wrodzone przy wysokich dawkach. Indapamid w dawkach od 40 do 8000-krotnie wyższych niż terapeutyczne wywoływał nasilenie działania moczopędnego i objawy toksyczności związane z farmakologią leku, bez mutagenności, rakotwórczości czy wpływu na płodność. Amlodypina, podawana w dawkach około 50-krotnie przekraczających maksymalną zalecaną dawkę 10 mg/dobę, powodowała opóźnienie porodu i zmniejszoną przeżywalność potomstwa, natomiast dawki do 10 mg/kg m.c./dobę nie wpływały na płodność szczurów. Długoterminowe badania rakotwórczości amlodypiny nie wykazały działania kancerogennego.
amlodypina, badanie in vitro, badanie in vivo, działanie genotoksyczne, działanie moczopędne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gęstość nasienia, hormon folikulotropowy, indapamid, inhibitor ACE, komórka Sertoliego, mutagenność, peryndopryl, płodność, rozkurcz naczyń obwodowych, śmiertelność okołoporodowa, spermatyda, testosteron, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, uszkodzenie nerek - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Duomox 375 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne amoksycyliny wykazały akceptowalny profil bezpieczeństwa przy stosowaniu terapeutycznym, również w przypadku podawania wielokrotnego. Analizy toksyczności nie wskazały na istotne zagrożenia dla organizmu ludzkiego, a badania genotoksyczności potwierdziły brak ryzyka uszkodzenia materiału genetycznego komórek. Ponadto, ocena wpływu na funkcje rozrodcze i rozwój potomstwa nie wykazała negatywnego oddziaływania, co jest istotne dla pacjentów w wieku rozrodczym oraz kobiet w ciąży. W dokumentacji brak jest danych dotyczących potencjalnej rakotwórczości, jednak wieloletnie doświadczenie kliniczne oraz szeroki zakres innych badań bezpieczeństwa rekompensują to ograniczenie.
amoksycylina, antybiotyk beta-laktamowy, badanie farmakologiczne, badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, badanie rakotwórczości, działanie mutagenne, genotoksyczność, podawanie wielokrotne, toksyczność amoksycyliny, toksyczność przy podawaniu wielokrotnym, toksyczność rozrodcza, toksyczność rozwojowa, uszkodzenie materiału genetycznego - Leksykon substancji czynnych
Siarczan polimyksyny B – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Siarczan polimyksyny B, składnik preparatu Maxitrol (1 mg + 3500 j.m. neomycyny + 6000 j.m. deksametazonu/ml), stosowany w formie kropli do oczu, charakteryzuje się istotnymi lukami w danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa. Brak jest badań długoterminowych oceniających potencjał karcynogenny oraz mutagenny tej substancji, a także badań wpływu na rozrodczość i rozwój płodu. Nie przeprowadzono również standardowych testów genotoksyczności in vitro i in vivo oraz badań toksyczności systemowej po podaniu wielokrotnym w kontekście okulistycznym. W przeciwieństwie do neomycyny i deksametazonu, dla polimyksyny B nie ma danych potwierdzających lub wykluczających działanie teratogenne czy nefro- i ototoksyczne, choć miejscowa ekspozycja jest znacznie niższa niż dawki toksyczne aminoglikozydów podawanych ogólnoustrojowo.
aminoglikozydy, antybiotyk, badania genotoksyczności, badania karcynogenności, działanie mutagenne, działanie nefrotoksyczne, działanie niepożądane, działanie ogólnoustrojowe, działanie ototoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, ekspozycja ogólnoustrojowa, kortykosteroid, krople do oczu, Maxitrol, podanie okulistyczne, potencjał mutagenny, siarczan polimyksyny B, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność systemowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – JAXTERAN 240 mg
Przedkliniczne badania fumaranu dimetylu, substancji czynnej JAXTERAN, wykazały brak działania mutagennego zarówno in vitro (test Amesa, aberracje chromosomalne), jak i in vivo (test mikrojąderkowy u szczurów). Długoterminowe badania rakotwórczości u myszy i szczurów ujawniły zwiększoną częstość raka komórek kanalikowych nerek oraz brodawczaka płaskonabłonkowego i raka w przedżołądku, przy dawkach od 25 do 400 mg/kg m.c./dobę (myszy) i 25 do 150 mg/kg m.c./dobę (szczury). Warto podkreślić, że u ludzi nie występuje anatomiczny odpowiednik przedżołądka gryzoni, co ogranicza translacyjność tych wyników. W badaniach toksykologicznych obserwowano zmiany w nerkach (regeneracja nabłonka kanalików, rozrost kanalików u szczurów) oraz zwyrodnienie nabłonka plemnikotwórczego w jądrach szczurów i psów, przy dawkach zbliżonych lub wyższych od zalecanych u ludzi (AUC). Znaczenie tych efektów dla oceny ryzyka u pacjentów pozostaje nie w pełni poznane.
aberracja chromosomalna, brodawczak płaskonabłonkowy, densytometria kości, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, fumaran dimetylu, fumaran monometylu, gruczolak jąder z komórek Leydiga, hiperkeratoza, martwica pojedynczych komórek, mineralizacja kości, opóźnienie dojrzałości płciowej, opóźnienie kostnienia, przenikanie przez łożysko, rak komórek kanalikowych nerek, regeneracja nabłonka kanalików nerkowych, test Amesa, test mikrojąderkowy, włóknienie śródmiąższowe, zanik kory, zwyrodnienie nabłonka plemnikotwórczego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Medithyrox 88 mcg
Przeprowadzone badania przedkliniczne preparatu Medithyrox, zawierającego lewotyroksynę sodową, wykazały bardzo niski profil toksyczności ostrej, co wskazuje na minimalne ryzyko poważnych działań niepożądanych po jednorazowym podaniu nawet w zwiększonych dawkach. W badaniach toksyczności przewlekłej na szczurach i psach zaobserwowano gatunkową różnicę wrażliwości: u szczurów wystąpiły objawy hepatopatii, zwiększona częstość zespołu nerczycowego oraz istotne zmiany masy narządów wewnętrznych, natomiast u psów nie stwierdzono klinicznie istotnych działań niepożądanych. Wyniki te podkreślają konieczność uwzględnienia różnic gatunkowych przy ocenie bezpieczeństwa leku.
badanie przedkliniczne, działanie karcynogenne, działanie mutagenne, hepatopatia, hormon tarczycy, lewotyroksyna sodowa, łożysko, Medithyrox, ośrodkowy układ nerwowy, płodność, proces nowotworowy, teratogenność, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie wątroby, wada rozwojowa, zespół nerczycowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Submena 800 mcg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa fentanylu, substancji czynnej preparatu Submena dostępnego w dawkach 100, 200, 400 i 800 mikrogramów, nie wykazały nowych zagrożeń poza znanymi efektami typowymi dla silnych opioidów. Badania farmakologii bezpieczeństwa i toksyczności po wielokrotnym podaniu potwierdziły przewidywalny profil działania fentanylu. W modelach zwierzęcych zaobserwowano negatywny wpływ na funkcje reprodukcyjne – zmniejszoną płodność i zwiększoną śmiertelność płodów u szczurów, jednak bez dowodów na działanie teratogenne. Potencjał mutagenny oceniono różnorodnie: testy bakteryjne i in vivo na gryzoniach były negatywne, natomiast in vitro na komórkach ssaków wykazały mutagenność przy stężeniach znacznie przekraczających terapeutyczne, co klinicznie oznacza niskie ryzyko mutagenne przy standardowym stosowaniu.
badanie rakotwórczości, charakterystyka produktu leczniczego, cytrynian fentanylu, działanie mutagenne, działanie teratogenne, farmakologia bezpieczeństwa, fentanyl, potencjał genotoksyczny, potencjał mutagenny, potencjał onkogenny, potencjał rakotwórczy, silny opioid, śmiertelność płodu, test mutagenności, toksyczność wielokrotnego podania, wada rozwojowa, zmiana histopatologiczna, zmniejszona płodność - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Syrop prawoślazowy Amara
Syrop prawoślazowy Amara jest tradycyjnym produktem leczniczym zawierającym 32,9 g maceratu z korzenia prawoślazu (Althaea officinalis L., radix) na 100 g syropu, co odpowiada 5 g surowca roślinnego. Bezpieczeństwo stosowania produktu opiera się głównie na wieloletnim doświadczeniu klinicznym wynikającym z tradycyjnego użycia korzenia prawoślazu, gdyż nie przeprowadzono specjalistycznych badań przedklinicznych oceniających toksyczność reprodukcyjną, genotoksyczność ani kancerogenność. Syrop zawiera do 1% (m/m) etanolu, co należy uwzględnić przy ocenie bezpieczeństwa u wybranych grup pacjentów, np. dzieci, kobiet w ciąży czy osób z przeciwwskazaniami do alkoholu.
działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, etanol, genotoksyczność, kancerogenność, korzeń prawoślazu, lek syntetyczny, macerat z korzenia prawoślazu, profil bezpieczeństwa, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, surowiec roślinny, toksyczność reprodukcyjna, tradycyjny produkt leczniczy, tradycyjny produkt leczniczy roślinny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Polsart Plus 80 mg + 25 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne leku Polsart Plus, zawierającego telmisartan i hydrochlorotiazyd, przeprowadzone na szczurach i psach wykazały brak synergistycznej toksyczności przy dawkach odpowiadających klinicznym. Obserwowane efekty toksyczne obejmowały zmniejszenie parametrów czerwonokrwinkowych (liczba erytrocytów, hemoglobina, hematokryt), zmiany hemodynamiczne nerek (wzrost stężenia azotu mocznikowego i kreatyniny), zwiększoną aktywność reniny w osoczu oraz hipertrofię lub hiperplazję komórek aparatu przykłębuszkowego. U psów dodatkowo stwierdzono rozszerzenie i zanik kanalików nerkowych, co wiąże się z farmakologiczną aktywnością telmisartanu. Uszkodzenia śluzówki żołądka były możliwe do ograniczenia poprzez podawanie roztworów soli i izolację zwierząt. Nie wykazano jednoznacznych dowodów teratogenności, choć toksyczne dawki telmisartanu wpływały negatywnie na rozwój noworodków (mniejsza masa ciała, opóźnione otwarcie oczu).
antagonista receptora angiotensyny II, aparat przykłębuszkowy, azot mocznikowy we krwi, ciśnienie tętnicze, dawka terapeutyczna, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyt, fetotoksyczność, hematokryt, hydrochlorotiazyd, inhibitor enzymu konwertującego angiotensynę, kanaliki nerkowe, kreatynina, parametr czerwonokrwinkowy, potencjał genotoksyczny, renina w osoczu, śluzówka żołądka, stężenie hemoglobiny, telmisartan - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Humulin R 100 j.m./ml
Humulin R, zawierający insulinę ludzką uzyskaną metodą rekombinacji DNA z Escherichia coli, przeszedł kompleksowe badania przedkliniczne oceniające jego bezpieczeństwo. W badaniach toksyczności podostrej nie zaobserwowano poważnych zdarzeń niepożądanych przy wielokrotnym podawaniu, co potwierdza korzystny profil bezpieczeństwa preparatu. Dodatkowo, testy mutagenności in vitro i in vivo wykazały brak działania mutagennego, eliminując ryzyko genotoksyczności, co jest kluczowe dla długoterminowej insulinoterapii u pacjentów z cukrzycą. Preparat Humulin R 100 j.m./ml charakteryzuje się identyczną strukturą molekularną jak endogenna insulina, co minimalizuje ryzyko nieprzewidzianych efektów farmakologicznych typowych dla insuliny pochodzenia zwierzęcego lub analogów modyfikowanych.
analog insuliny, badania przedkliniczne, bezpieczeństwo długoterminowe, bezpieczeństwo farmakologiczne, cukrzyca, działanie farmakologiczne, działanie mutagenne, Escherichia coli, in vitro, in vivo, insulina endogenna, insulina pochodzenia zwierzęcego, insulinoterapia, mutacja genetyczna, potencjał mutagenny, profil bezpieczeństwa, rekombinacja DNA, ryzyko genotoksyczne, struktura molekularna, toksyczność podostra, trzustka - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Soloxelam 2,5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa midazolamu, substancji czynnej Soloxelam, obejmowały szczegółową ocenę wpływu na płodność na modelu szczurzym. W badaniach tych stosowano dawki do 10-krotnie wyższe niż dawki kliniczne (2,5 mg, 5 mg, 7,5 mg i 10 mg w formie roztworu do stosowania w jamie ustnej), co pozwoliło na szeroką ocenę marginesu bezpieczeństwa. Wyniki wykazały brak negatywnego wpływu na płodność zarówno u samic, jak i samców, co wskazuje na brak zaburzeń funkcji rozrodczych, wpływu na gamety oraz wczesne etapy rozwoju zarodkowego w badanym zakresie dawek.
badanie kliniczne, badanie płodności, badanie przedkliniczne, charakterystyka produktu leczniczego, chlorowodorek, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, funkcja rozrodcza, margines bezpieczeństwa, midazolam, model szczurzy, profil bezpieczeństwa, rozrodczość, roztwór do stosowania w jamie ustnej, rozwój zarodkowy, substancja czynna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Neospasmina Extra –
Neospasmina Extra zawiera wyciągi z korzenia kozłka, liścia melisy, tlenek magnezu oraz witaminę B6. Badania przedkliniczne poszczególnych składników wykazały niską toksyczność ostrą korzenia kozłka (LD50 = 4600 mg/kg u myszy) oraz brak zaburzeń rozwojowych przy podawaniu walepotriatów w dawkach 6-24 mg/kg u ciężarnych szczurów. Mimo wykazania mutagenności dihydrowaltratu i izowaltratu in vitro, ich szybki metabolizm w wątrobie człowieka prowadzi do form nieaktywujących mutagennie. Liść melisy nie wykazuje działania mutagennego w teście Amesa, a witamina B6 w dawkach 20-80 mg/kg u szczurów nie powoduje toksyczności ani zaburzeń rozwojowych. Jednak u psów dawka 300 mg/kg/dzień przez 9 dni indukowała neuropatię obwodową.
badania przedkliniczne, biegunka, bradykardia, chlorowodorek pirydoksyny, dawka LD50, dawka terapeutyczna, degeneracja włókien nerwowych, działanie mutagenne, korzeń kozłka, kwas glukuronowy, liść melisy, miąższ wątrobowy, nerw obwodowy, neuropatia, nudności, osłabienie odruchów nerwowych, profil bezpieczeństwa, Salmonella typhimurium, spadek ciśnienia tętniczego, śpiączka, stężenie magnezu w osoczu, test Amesa, test in vitro, tlenek magnezu, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, walepotriaty, witamina B6, wymioty, zaburzenia EEG, zaburzenie czynności nerek, zahamowanie ośrodka oddechowego, zapaść krążeniowa, zmiany histopatologiczne - Leksykon substancji czynnych
Metyrapon – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Badania przedkliniczne produktu leczniczego Metopirone (metyrapon) nie wykazały istotnego ryzyka toksyczności po podaniu pojedynczej ani wielokrotnej dawki. Testy in vitro i in vivo nie potwierdziły działania mutagennego ani genotoksycznego. Niemniej jednak, brak jest odpowiednich badań dotyczących wpływu metyraponu na reprodukcję, teratogenność oraz rozwój pourodzeniowy u zwierząt doświadczalnych. Wykazano, że metyrapon hamuje syntezę testosteronu u samców gryzoni, psów i naczelnych oraz wpływa na steroidogenezę w jajnikach samic szczurów, co jest prawdopodobnie związane z hamowaniem syntezy kortykosteronu. U samców psów i langurów podawanie metyraponu przez 30-40 dni powodowało znaczną utratę spermatogonii, spermatocytów i plemników, a u młodych myszy (30 dni) po 21-dniowej terapii obserwowano niedorozwój macic i atrezję pęcherzyków trzeciorzędowych.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Olanzin 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa olanzapiny obejmowały ocenę toksyczności ostrej i przewlekłej, wpływu na reprodukcję oraz potencjału mutagennego i rakotwórczego. W badaniach toksyczności ostrej u myszy i szczurów wyznaczono dawki śmiertelne LD50 odpowiednio około 210 mg/kg i 175 mg/kg masy ciała, natomiast psy tolerowały dawki do 100 mg/kg bez zgonów. Objawy toksyczności obejmowały sedację, drżenia, drgawki, ślinotok, ataksję oraz zahamowanie przyrostu masy ciała. W badaniach toksyczności po podaniu wielokrotnym obserwowano hamowanie aktywności OUN, objawy antycholinergiczne oraz zaburzenia hematologiczne, w tym przemijającą neutropenię, małopłytkowość i niedokrwistość u psów przy dawkach 8-10 mg/kg/dobę, odpowiadających ekspozycji 12-15-krotnie wyższej niż u ludzi przy dawce 12 mg. U szczurów stwierdzono zmiany hormonalne i morfologiczne związane ze wzrostem prolaktyny oraz zaburzenia cykli płciowych już przy dawce 1,1 mg/kg (3-krotność dawki maksymalnej u człowieka).
ataksja, badanie przedkliniczne, cytopenia, cytotoksyczność, działanie karcynogenne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, leukocyt, małopłytkowość, morfologia krwi, neuroleptyk, neutropenia, niedokrwistość, olanzapina, ośrodkowy układ nerwowy, prolaktyna, prostracja, sedacja, szpik kostny, toksyczność ostra - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Valsartan + hydrochlorothiazide Krka 320 mg + 25 mg
Badania przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania skojarzenia walsartanu i hydrochlorotiazydu wykazały, że głównym narządem docelowym toksyczności przewlekłej są nerki, z objawami nefropatii, podwyższeniem stężenia mocznika i kreatyniny oraz hiperkaliemią. Zmiany te obserwowano u szczurów przy dawkach 30 mg/kg/dobę walsartanu + 9 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu (odpowiadających 0,9-krotności MRHD walsartanu i 3,5-krotności MRHD hydrochlorotiazydu) oraz u małp szerokonosych przy dawkach 10 mg/kg/dobę walsartanu + 3 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu (0,3-krotności MRHD walsartanu i 1,2-krotności MRHD hydrochlorotiazydu). Wysokie dawki skojarzenia (np. 100 mg/kg/dobę walsartanu + 31 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu u szczurów) powodowały istotne zaburzenia morfologii krwi, w tym spadek erytrocytów, hemoglobiny i hematokrytu. U małp szerokonosych przy dawce 30 mg/kg/dobę walsartanu + 9 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu zaobserwowano dodatkowo uszkodzenie błony śluzowej żołądka oraz hiperplazję tętniczek doprowadzających w nerkach, co wiązano z farmakologicznym działaniem walsartanu na układ renina-angiotensyna.
blokada angiotensyny II, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie toksyczne na płód, elektrolity w moczu, hemodynamika nerkowa, hiperplazja tętniczek doprowadzających, inhibitor konwertazy angiotensyny, nefropatia z bazofilią, parametry morfologii krwi, potencjał kancerogenny, rozwój embrionalno-płodowy, stężenie hemoglobiny, stężenie mocznika i kreatyniny, stężenie potasu w surowicy, toksyczność przewlekła, uszkodzenie błony śluzowej żołądka, uszkodzenie chromosomów, uszkodzenie nerki, uwalnianie reniny, walsartan z hydrochlorotiazydem, wartość hematokrytu, zaburzenia morfologii krwi - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Valsartan + hydrochlorothiazide Krka 320 mg + 12,5 mg
Przedkliniczne badania toksyczności skojarzenia walsartanu i hydrochlorotiazydu przeprowadzone na szczurach i małpach szerokonosych wykazały, że stosowanie dawek terapeutycznych u ludzi nie powoduje istotnych działań niepożądanych. Najważniejszym narządem docelowym była nerka, gdzie obserwowano nefropatię z bazofilią, podwyższone stężenia mocznika, kreatyniny i potasu w osoczu oraz zmiany w objętości i składzie moczu, co wskazuje na upośledzenie funkcji filtracyjnej i reabsorpcji. Zmiany te pojawiały się przy dawkach 30 mg/kg/dobę walsartanu + 9 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu u szczurów (odpowiednio 0,9- i 3,5-krotność MRHD) oraz 10 mg/kg/dobę walsartanu + 3 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu u małp (0,3- i 1,2-krotność MRHD). Wysokie dawki powodowały także zmiany hematologiczne (spadek erytrocytów, hemoglobiny i hematokrytu) oraz uszkodzenie błony śluzowej żołądka u małp, a także hiperplazję tętniczek doprowadzających w nerkach, co wiązano z farmakologicznym działaniem walsartanu na układ renina-angiotensyna.
angiotensyna II, błona śluzowa żołądka, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyty, gospodarka elektrolitowa, hematokryt, hemodynamika nerkowa, hemoglobina, inhibitory ACE, kreatynina w osoczu, mocznik w osoczu, morfologia krwi, nefropatia z bazofilią, parametry hematologiczne, potas w surowicy, renina, toksyczność przewlekła, toksyczność rozwojowa, uszkodzenie chromosomów, uszkodzenie nerek, wady rozwojowe małżowiny usznej, walsartan i hydrochlorotiazyd - Leksykon substancji czynnych
Tojad mocny – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Produkt leczniczy Traumeel S, dostępny w formie maści i żelu, zawiera tojad mocny (Aconitum napellus) w homeopatycznym rozcieńczeniu D1, co odpowiada stężeniu 0,05 g na 100 g preparatu. W dokumentacji nie przedstawiono danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania tej substancji, co może wynikać z jej niskiego stężenia oraz formy rozcieńczenia homeopatycznego. Tojad mocny zawiera alkaloidy diterpenowe, takie jak akonityna, które w nierozcieńczonej formie wykazują toksyczność, jednak w Traumeel S występuje w postaci rozcieńczonej, stosowanej miejscowo. Preparat zawiera także inne składniki homeopatyczne, m.in. Arnica montana D3 (1,5 g), Calendula officinalis TM (0,45 g) oraz Atropa bella-donna D1 (0,05 g).
achillea millefolium, aconitum napellus, akonityna, alkaloid diterpenowy, arnica montana, atropa bella-donna, bellis perennis, calendula officinalis, chamomilla recutita, działanie karcynogenne, działanie mutagenne, Echinacea, echinacea purpurea, Hamamelis virginiana, hepar sulfuris, Hypericum perforatum, mercurius solubilis, rozcieńczenie homeopatyczne, symphytum officinale, tojad mocny, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, Traumeel, wpływ na rozrodczość - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Hascovir LIPOŻEL 50 mg/g
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa acyklowiru, substancji czynnej produktu Hascovir LIPOŻEL (50 mg/g), wykazały brak potencjału mutagennego i karcinogennego. Testy genotoksyczności in vitro i in vivo nie potwierdziły zdolności acyklowiru do indukowania mutacji genetycznych ani aberracji chromosomowych. Długoterminowe badania karcinogenności na szczurach i myszach nie wykazały działania rakotwórczego, co jest istotne dla oceny bezpieczeństwa przy długotrwałym stosowaniu leku. W badaniach na zwierzętach odnotowano zaburzenia spermatogenezy jedynie po podaniu wysokich dawek ogólnoustrojowych, znacznie przekraczających dawki terapeutyczne u ludzi, a zmiany te miały charakter odwracalny.
aberracja chromosomowa, acyklowir, badanie karcinogenności, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, ekspozycja ogólnoustrojowa, genotoksyczność, Hascovir LIPOŻEL, koncentracja plemników, morfologia plemników, płodność, potencjał onkogenny, profil bezpieczeństwa, ruchliwość plemników, ryzyko genotoksyczne, ryzyko karcinogenne, spermatogeneza, zaburzenie spermatogenezy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Vitaminum E Hasco 100 mg
Produkt leczniczy Vitaminum E Hasco zawiera 100 mg int-rac-α-Tocopherylis acetas (all-rac-α-tokoferylu octanu) w kapsułkach miękkich. Nie przeprowadzono kompleksowych badań nieklinicznych dla tego preparatu, jednak profil bezpieczeństwa opiera się na szeroko udokumentowanych właściwościach farmakologicznych i toksykologicznych witaminy E. Substancja ta charakteryzuje się niskim potencjałem toksycznym zarówno przy ostrej, jak i przewlekłej ekspozycji, wykazując wysokie marginesy bezpieczeństwa. Dane przedkliniczne nie wskazują na działanie teratogenne, rakotwórcze ani mutagenne witaminy E, co jest istotne w kontekście stosowania u kobiet w wieku rozrodczym oraz przy długotrwałej suplementacji.
aberracja chromosomowa, all-rac-α-tokoferylu octan, badanie farmakologiczne, badanie toksykologiczne, czerwień koszenilowa, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, int-rac-α-Tocopherylis acetas, mutacja genowa, nadwrażliwość, olej arachidowy, potencjał genotoksyczny, toksyczność, witamina E - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Celiprolol Vitabalans 200 mg
Celiprolol wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa w badaniach przedklinicznych na modelach zwierzęcych, z dawką śmiertelną LD50 wynoszącą około 2000 mg/kg u myszy, 3800 mg/kg u szczurów oraz 1500 mg/kg u psów, co jest znacznie wyższe niż maksymalna terapeutyczna dawka u ludzi (400 mg/dobę, odpowiadająca 5,5 mg/kg/dobę). W badaniach toksyczności przewlekłej dawki do 20 mg/kg/dobę u szczurów oraz 10 mg/kg/dobę u psów nie wywoływały istotnych zmian klinicznych ani hematologicznych. Wyższe dawki (do 400 mg/kg/dobę) indukowały odwracalne objawy takie jak zwiększony apetyt, diureza, obrzęki, senność oraz zmiany elektrolitowe (wzrost potasu i fosforu nieorganicznego), które ustępowały po zaprzestaniu podawania. Nie stwierdzono działania teratogennego, mutagennego ani rakotwórczego, a także brak negatywnego wpływu na płodność i rozwój płodu przy dawce 320 mg/kg/dobę u szczurów.
badanie przedkliniczne, dawka śmiertelna, diureza, działanie mutagenne, działanie przeciwarytmiczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, efekt chronotropowy, efekt inotropowy, migotanie komór, niedokrwienie mięśnia sercowego, parametry morfotyczne krwi, receptor beta2-adrenergiczny, śmierć sercowa, stabilizacja błony komórkowej, stymulacja receptorów, tachykardia komorowa, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, zastój trzustkowy, zwężenie tętnicy wieńcowej - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Valsartan + hydrochlorothiazide Krka 160 mg + 12,5 mg
Przedkliniczne badania toksyczności produktu leczniczego Valsartan + hydrochlorothiazide Krka (160 mg + 12,5 mg) przeprowadzone na szczurach i małpach szerokonosych wykazały, że głównym narządem docelowym toksyczności są nerki. Zaobserwowano nefropatię z bazofilią, wzrost stężenia mocznika, kreatyniny i potasu w surowicy oraz zmiany w objętości i składzie moczu przy dawkach 30 mg/kg/dobę walsartanu + 9 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu u szczurów (odpowiednik 0,9-krotności MRHD dla walsartanu i 3,5-krotności MRHD dla hydrochlorotiazydu) oraz 10 mg/kg/dobę walsartanu + 3 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu u małp (0,3-krotność MRHD i 1,2-krotność MRHD odpowiednio). Wysokie dawki powodowały także spadek erytrocytów, hemoglobiny i hematokrytu oraz uszkodzenia błony śluzowej żołądka i hiperplazję tętniczek doprowadzających w nerkach, co wiązano z farmakologicznym działaniem walsartanu na układ renina-angiotensyna. Nie stwierdzono działania mutagennego, genotoksycznego ani rakotwórczego dla obu substancji czynnych.
Badania rozwojowe wykazały, że toksyczne dawki walsartanu (600 mg/kg/dobę, około 18-krotność MRHD) podawane w okresie ciąży i laktacji u szczurów prowadziły do obniżonej przeżywalności potomstwa, opóźnień rozwojowych i wad anatomicznych, jednak nie wykazano działania teratogennego w badaniach segmentu II u szczurów i królików. Toksyczność płodowa była związana z toksycznym wpływem na organizm matki. W świetle tych danych, stosowanie leku w dawkach terapeutycznych u ludzi nie budzi zastrzeżeń, a obserwowane zmiany w modelach zwierzęcych występowały przy dawkach wielokrotnie przekraczających maksymalną zalecaną dawkę u ludzi (MRHD).
błona śluzowa żołądka, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, elektrolity w moczu, erytrocyty, hematokryt, hemodynamika nerkowa, hemoglobina, hiperplazja tętniczek doprowadzających, inhibitory ACE, kreatynina w osoczu, małżowina uszna, mocznik w osoczu, parametry hematologiczne, potas w surowicy, przewód słuchowy zewnętrzny, renina, rozwój embrionalno-płodowy, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, walsartan z hydrochlorotiazydem - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Cholestil Max 200 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa hymekromonu, substancji czynnej leku Cholestil Max 200 mg, wykazały brak istotnych zagrożeń dla kluczowych układów organizmu, takich jak sercowo-naczyniowy, oddechowy oraz ośrodkowy układ nerwowy, przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Wielokrotne podawanie hymekromonu zwierzętom laboratoryjnym nie ujawniło klinicznie istotnej toksyczności narządowej. Kompleksowe testy genotoksyczności, obejmujące mutacje genowe in vitro i in vivo oraz aberracje chromosomowe, nie wykazały działania mutagennego ani klastogennego substancji.
aberracja chromosomowa, badania farmakologiczne, bezpieczeństwo stosowania leku, działanie embriotoksyczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, guz nowotworowy, hymekromon, mutacja genowa, ośrodkowy układ nerwowy, profil bezpieczeństwa, rozwój płodu, rozwój potomstwa, rozwój zarodka, toksyczność narządowa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, wpływ na rozrodczość - Leksykon substancji czynnych
Acyklowir – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Acyklowir wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa w badaniach przedklinicznych, nie wykazując działania mutagennego, rakotwórczego ani teratogennego w standardowych modelach in vitro i in vivo. Testy mutagenności przeprowadzone na różnych systemach komórkowych oraz badania długoterminowe na szczurach i myszach potwierdziły brak genotoksyczności i karcynogenności. W badaniach embriotoksyczności i teratogenności na królikach, szczurach i myszach nie stwierdzono istotnych efektów niepożądanych przy dawkach terapeutycznych; jedynie w niestandardowych badaniach na szczurach, przy podaniu podskórnym dawek toksycznych dla matek, zaobserwowano wady płodów, co wskazuje na związek z ogólną toksycznością, a nie specyficznym działaniem acyklowiru.
acyklowir miejscowy, dawka terapeutyczna, działanie embriotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie ogólnoustrojowe, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, ekspozycja ogólnoustrojowa, Hascovir, lek przeciwwirusowy, morfologia plemników, parametry nasienia, potencjał karcynogenny, ruchliwość plemników, ryzyko onkogenne, spermatogeneza, układ rozrodczy, wirus herpes, wpływ na płodność, zaburzenia spermatogenezy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tobrexan 3 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa tobramycyny, stosowanej miejscowo w postaci kropli do oczu (3 mg/ml), wykazały minimalną ekspozycję ogólnoustrojową, znacznie niższą niż dawki toksyczne obserwowane w badaniach systemowych. Toksyczność układowa tobramycyny obejmuje nefrotoksyczność i ototoksyczność, jednak występuje ona przy dawkach wielokrotnie przekraczających te stosowane miejscowo. Testy mutagenności in vitro i in vivo nie wykazały działania genotoksycznego, co potwierdza brak potencjału mutagennego tej substancji czynnej. W badaniach na modelach zwierzęcych wykazano przenikanie tobramycyny przez łożysko oraz jej obecność w płynie owodniowym, a wysokie dawki podawane ciężarnym samicom indukowały nefrotoksyczność i ototoksyczność u płodów.
badanie in vivo, działanie mutagenne, działanie ototoksyczne, działanie teratogenne, nefrotoksyczność, organogeneza, ototoksyczność, płyn owodniowy, potencjał kancerogenny, przenikanie przez łożysko, test in vitro, tobramycyna, toksyczność nerkowa, toksyczność układowa, właściwość genotoksyczna, worek spojówkowy, zaburzenie płodności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Cogiton 5 5 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne chlorowodorku donepezylu wykazały minimalne działania niepożądane poza zamierzonymi efektami cholinergicznymi, potwierdzając wysoki profil bezpieczeństwa substancji. Ocena genotoksyczności nie wykazała mutagenności w testach na komórkach bakteryjnych i ssaczych, a działania klastogenne obserwowano jedynie in vitro przy stężeniach przekraczających 3000-krotnie poziomy terapeutyczne w osoczu. Test mikrojąderkowy in vivo u myszy nie potwierdził genotoksyczności, co wskazuje na niskie ryzyko działania genotoksycznego w warunkach klinicznych. Długoterminowe badania karcynogenności na szczurach i myszach nie wykazały potencjału onkogennego donepezylu.
badanie karcynogenności, badanie mutacji, badanie teratogenności, chlorowodorek donepezylu, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie onkogenne, działanie teratogenne, martwy płód, potencjał genotoksyczny, potencjał karcynogenny, przeżywalność młodych, stężenie toksyczne, stężenie w osoczu, test mikrojąderkowy in vivo, układ cholinergiczny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Agartha DUO 50 mg + 1000 mg
Produkt leczniczy Agartha DUO, zawierający wildagliptynę i metforminę, przeszedł szerokie badania przedkliniczne potwierdzające bezpieczeństwo stosowania. Wildagliptyna wykazała wpływ na układ sercowo-naczyniowy (opóźnienia przewodzenia impulsów przy dawce ≥ 15 mg/kg u psów, co odpowiada 7-krotności Cmax u ludzi), układ oddechowy (gromadzenie piankowatych makrofagów w płucach u szczurów i myszy przy dawkach 25 mg/kg i 750 mg/kg, odpowiednio 5- i 142-krotność AUC u ludzi) oraz przewód pokarmowy (objawy takie jak biegunka i krew w kale u psów, bez ustalonej dawki niepowodującej). Badania genotoksyczności nie wykazały działania mutagennego, a badania reprodukcyjne u szczurów i królików wskazały na toksyczność zarodkowo-płodową jedynie przy dawkach ≥ 50 mg/kg (9-10-krotność ekspozycji u ludzi). Dwuletnie badania rakotwórczości u szczurów i myszy nie wykazały istotnego ryzyka dla ludzi, mimo obserwacji nowotworów u myszy przy bardzo wysokich dawkach (do 1000 mg/kg). W badaniach na małpach cynomolgus zaobserwowano zmiany skórne przy dawkach ≥ 5 mg/kg/dobę, z nasileniem objawów przy wyższych dawkach (do 160 mg/kg/dobę). Metformina nie wykazała istotnych zagrożeń toksykologicznych w badaniach przedklinicznych.
AUC, badania przedkliniczne, badanie genotoksyczności, badanie histopatologiczne, badanie rakotwórczości, badanie toksykologiczne, Cmax, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie toksyczne, genotoksyczność, gruczolakorak sutka, kardiologia, makrofagi pęcherzykowe, martwica, naczyniakomięsak krwionośny, płodność, przewód pokarmowy, przewodzenie wewnątrzsercowe, rozrodczość, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodka, toksyczność zarodkowa, układ oddechowy, układ pokarmowy, układ sercowo-naczyniowy, wildagliptyna i metformina, żebra faliste, zmiany kośćca, zmiany skórne - Leksykon substancji czynnych
Ambrysentan – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Ambrysentan, antagonista receptora endoteliny (ERA), wykazuje w badaniach przedklinicznych potencjał do obniżania ciśnienia tętniczego przy dużych dawkach, co może prowadzić do niedociśnienia i objawów wazodylatacyjnych. Nie stwierdzono hepatotoksyczności ani inhibicji transportu kwasów żółciowych. Długotrwałe podawanie u gryzoni powodowało zmiany zapalne i przerost małżowin nosowych przy ekspozycji przekraczającej 3-krotnie AUC kliniczne, natomiast u psów reakcje zapalne były minimalne nawet przy 20-krotnym przekroczeniu ekspozycji. Ambrysentan wykazywał działanie klastogenne in vitro, jednak nie potwierdzono mutagenności ani genotoksyczności in vivo. W 2-letnich badaniach na szczurach i myszach nie zaobserwowano właściwości rakotwórczych, jedynie niewielki wzrost częstości gruczolakowłókniaków sutka u samców szczurów przy 6-krotnie wyższej ekspozycji niż kliniczna (AUC).
ambrysentan, antagonista receptora endoteliny, aspermia, bezdech, działanie genotoksyczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, ekspozycja systemowa, gruczolakowłókniak sutka, hepatotoksyczność, inhibitor transportu kwasów żółciowych, kostnienie trzonu kości klinowej, niedociśnienie, niedotlenienie, przerost małżowin nosowych, ruchliwość plemników, szmer oddechowy, tętnica pępkowa, układ oddechowy, wada pnia naczyniowego, wada przegrody międzykomorowej, właściwość rakotwórcza, zanik kanalików nasiennych, zapalenie nabłonka jamy nosowej - Leksykon substancji czynnych
Fingolimod – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa fingolimodu przeprowadzone na różnych gatunkach zwierząt (myszy, szczury, psy, małpy) wykazały istotne efekty toksyczne, zwłaszcza w obrębie układu limfatycznego (limfopenia, zanik tkanki limfoidalnej), płuc (przyrost masy, hipertrofia mięśni gładkich) oraz serca (ujemny efekt chronotropowy, wzrost ciśnienia krwi, zmiany okołonaczyniowe, zwyrodnienie mięśnia sercowego). Szczury wykazały unikalną waskulopatię przy dawkach ≥0,15 mg/kg (około 4-krotność ekspozycji AUC u ludzi przy dawce 0,5 mg/dobę). Długoterminowe badania rakotwórczości nie wykazały działania kancerogennego u szczurów do dawki 2,5 mg/kg (50-krotność ekspozycji u ludzi), natomiast u myszy zaobserwowano wzrost częstości chłoniaków złośliwych przy dawkach ≥0,25 mg/kg (6-krotność ekspozycji u ludzi). Fingolimod nie wykazywał działania mutagennego ani klastogennego, a także nie wpływał na płodność samców i samic szczurów nawet przy dawce 10 mg/kg (150-krotność ekspozycji u ludzi).
aberracja chromosomowa, AUC, chłoniak złośliwy, dawka terapeutyczna, dojrzewanie płciowe, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, efekt chronotropowy, hemocyjanina, hipertrofia mięśni gładkich, limfopenia, mineralna gęstość kości, odpowiedź neurobehawioralna, osłabiona odpowiedź immunologiczna, pokolenie F1, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa fingolimodu, przerost tkanki mięśniowej, przetrwały pień tętniczy, ruchliwość plemników, śmiertelność zarodka, wada przegrody komorowej, wada wrodzona trzewna, waskulopatia, zwyrodnienie mięśnia sercowego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Agartha DUO 50 mg + 850 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne produktu leczniczego Agartha DUO, zawierającego wildagliptynę i metforminę, nie wykazały nowych działań toksycznych przy stosowaniu skojarzonym. W badaniach na psach zaobserwowano opóźnienia przewodzenia wewnątrzsercowego przy dawce ≥ 15 mg/kg (7-krotność Cmax u ludzi), a u szczurów i myszy stwierdzono gromadzenie piankowatych makrofagów pęcherzykowych w płucach przy dawkach ≥ 25 mg/kg (5-krotność AUC u ludzi) i 750 mg/kg (142-krotność AUC u ludzi), odpowiednio. Objawy ze strony przewodu pokarmowego u psów, takie jak biegunka i obecność krwi w kale, występowały przy wyższych dawkach, bez ustalonej dawki bezobjawowej. Wildagliptyna nie wykazywała działania mutagennego in vitro i in vivo, a badania reprodukcyjne u szczurów nie potwierdziły zaburzeń płodności ani wczesnego rozwoju zarodka. Toksyczność rozwojowa u szczurów i królików ujawniała się przy dawkach ≥ 50-75 mg/kg (9-10-krotność ekspozycji u ludzi), związana z działaniem toksycznym u matek. Dwuletnie badania rakotwórczości u szczurów nie wykazały zwiększonego ryzyka nowotworowego, natomiast u myszy zaobserwowano wzrost częstości gruczolakoraka sutka i naczyniakomięsaka krwionośnego przy dawkach ≥ 100-500 mg/kg (16-59-krotność ekspozycji u ludzi), co uznano za mało istotne klinicznie ze względu na brak genotoksyczności i specyfikę gatunkową.
badanie toksykologiczne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie toksyczne, ekspozycja terapeutyczna, genotoksyczność, gruczolakorak sutka, kardiotoksyczność, łuszczenie skóry, makrofagi pęcherzykowe, martwica tkanek, naczyniakomięsak krwionośny, objawy żołądkowo-jelitowe, ocena przedkliniczna, parametr AUC, parametr Cmax, płodność, przewodzenie wewnątrzsercowe, rakotwórczość, rozwój pourodzeniowy, toksyczność zarodkowo-płodowa, wildagliptyna i metformina, żebra faliste, zmiany skórne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Cyclaid 100 mg
Profil bezpieczeństwa przedklinicznego cyklosporyny został szczegółowo oceniony w licznych badaniach in vitro i in vivo, które nie wykazały istotnego działania mutagennego ani genotoksycznego. Badania reprodukcyjne na szczurach i królikach potwierdziły brak negatywnego wpływu na płodność oraz brak działania teratogennego przy dawkach do 17 mg/kg mc./dobę u szczurów i 30 mg/kg mc./dobę u królików podawanych doustnie. Jednakże, przy dawkach toksycznych (30 mg/kg mc./dobę u szczurów i 100 mg/kg mc./dobę u królików) zaobserwowano toksyczność zarodkowo-płodową, objawiającą się zwiększoną śmiertelnością potomstwa, zmniejszoną masą ciała płodów oraz opóźnieniami w rozwoju kośćca. Dodatkowo, u królików narażonych in utero na 10 mg/kg mc./dobę podskórnie stwierdzono zmniejszoną liczbę nefronów, hipertrofię nerek, układowe nadciśnienie oraz postępującą niewydolność nerek do 35. tygodnia życia. U szczurów poddanych dawce 12 mg/kg mc./dobę dożylnie odnotowano zwiększoną częstość ubytku przegrody międzykomorowej, jednak efekt ten nie został potwierdzony u innych gatunków, a jego znaczenie kliniczne dla ludzi pozostaje niejasne.
badanie karcynogenności, chłoniak limfocytowy, cyklosporyna, działanie mutagenne, działanie teratogenne, efekt onkogenny, genotoksyczność, gruczolak z komórek wysepek trzustkowych, hipertrofia nerek, mutagenność, nadciśnienie układowe, nefron, niewydolność nerek, nowotwór z komórek wątrobowych, potencjał karcynogenny, teratogenność, toksyczność reprodukcyjna, ubytek przegrody międzykomorowej - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Clexane 10 000 j.m. (100 mg)/ml (30 000 j.m. (300 mg)/3 ml)
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa enoksaparyny sodowej w postaci roztworu do wstrzykiwań Clexane (10 000 j.m./ml oraz 30 000 j.m./3 ml) wykazały korzystny profil bezpieczeństwa. W badaniach toksyczności krótkoterminowej (13 tygodni) na szczurach i psach stosowano dawkę 15 mg/kg/dobę podskórnie, natomiast w badaniach długoterminowych (26 tygodni) na szczurach i małpach dawkę 10 mg/kg/dobę podawano podskórnie i dożylnie. We wszystkich tych badaniach nie zaobserwowano działań niepożądanych wykraczających poza oczekiwane działanie przeciwzakrzepowe. Badania mutagenności in vitro (test Amesa, test mutacji komórek chłoniaka myszy, test aberracji chromosomalnej limfocytów ludzkich) oraz in vivo (test aberracji chromosomalnej komórek szpiku kostnego szczura) potwierdziły brak potencjału genotoksycznego i klastogennego enoksaparyny sodowej.
aberracja chromosomalna, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie mutagenności, badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie przeciwzakrzepowe, działanie teratogenne, enoksaparyna sodowa, komórka chłoniaka, lek przeciwzakrzepowy, limfocyt ludzki, mutacja powrotna, postępująca mutacja, potencjał genotoksyczny, potencjał mutagenny, substancja aktywna, szpik kostny, test Amesa, toksyczność płodowa, wada wrodzona, zdolność rozrodcza - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Durogesic 50 mcg/h
Przedkliniczne badania toksykologiczne fentanylu, substancji czynnej systemu transdermalnego Durogesic, wykazały akceptowalny profil bezpieczeństwa w zakresie toksyczności ogólnoustrojowej. Badania wielokrotnego podawania nie ujawniły istotnych zagrożeń dla zdrowia ludzkiego. W zakresie wpływu na reprodukcję, fentanyl nie oddziaływał negatywnie na płodność samców szczurów, natomiast u samic zaobserwowano zmniejszoną płodność i zwiększoną śmiertelność zarodków, co wiązano z toksycznością matczyną, a nie bezpośrednim działaniem teratogennym. Badania na szczurach i królikach nie wykazały działania teratogennego, a rozwój fizyczny i behawioralny potomstwa nie ulegał zaburzeniom. Zmniejszona przeżywalność potomstwa obserwowana przy dawkach toksycznych dla matek sugeruje wpływ toksyczności matczynej i zmienionej opieki macierzyńskiej.
badanie niekliniczne, badanie przedkliniczne, badanie rakotwórczości, chlorowodorek fentanylu, Durogesic, działanie mutagenne, działanie onkogenne, działanie teratogenne, fentanyl, funkcja reprodukcyjna, genotoksyczność, opioidowy lek przeciwbólowy, płodność samców, podanie parenteralne, potencjał genotoksyczny, potencjał onkogenny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, przeżywalność potomstwa, rozwój płodowy, śmiertelność zarodków, system transdermalny, toksyczność, toksyczność matczyna, toksyczność ogólnoustrojowa, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność systemowa, wada rozwojowa płodu, wstrzyknięcie podskórne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – GluaMet 50 mg/tabl. + 850 mg/tabl.
Produkt leczniczy GluaMet, zawierający wildagliptynę (50 mg) i metforminę chlorowodorku (850 mg lub 1000 mg), przeszedł kompleksowe badania przedkliniczne, które nie wykazały nowych działań toksycznych przy łącznym podawaniu substancji. Wildagliptyna w dawkach znacznie przekraczających ekspozycję terapeutyczną u ludzi wykazywała wpływ na układ sercowo-naczyniowy (NOAEL 15 mg/kg mc. u psów, 7-krotność Cmax u ludzi), oddechowy (NOAEL 25 mg/kg mc. u szczurów, 5-krotność AUC; 750 mg/kg mc. u myszy, 142-krotność AUC) oraz przewód pokarmowy. W badaniach na małpach cynomolgus zaobserwowano zmiany skórne przy dawkach ≥5 mg/kg mc./dobę (ekspozycja zbliżona do AUC u ludzi po 100 mg), które były odwracalne przy niższych dawkach, natomiast dawki ≥20 mg/kg mc./dobę powodowały bardziej zaawansowane zmiany skórne. Badania genotoksyczności i wpływu na płodność nie wykazały istotnych zagrożeń, a toksyczność rozwojowa była obserwowana jedynie przy dawkach ≥50 mg/kg mc. u królików i ≥75 mg/kg mc. u szczurów, co stanowi odpowiednio 9- i 10-krotność ekspozycji u ludzi (AUC).
badanie genotoksyczności, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie przedkliniczne, badanie rakotwórczości, badanie toksyczności, dawka NOAEL, działanie mutagenne, działanie toksyczne, ekspozycja terapeutyczna, gruczolakorak sutka, makrofag pęcherzykowy, małpa cynomolgus, metformina chlorowodorek, naczyniakomięsak krwionośny, opóźnienie rozwoju, płodność, przewód pokarmowy, przewodzenie wewnątrzsercowe, układ sercowo-naczyniowy, wildagliptyna, zdolność reprodukcyjna, zmiana histopatologiczna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Lutrate Depot 22,5 mg
Octan leuproreliny, substancja czynna Lutrate Depot 22,5 mg, przeszedł kompleksowe badania przedkliniczne obejmujące farmakologię bezpieczeństwa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, genotoksyczność, potencjał rakotwórczy oraz wpływ na reprodukcję. Badania farmakologii bezpieczeństwa nie wykazały istotnych zagrożeń dla układu sercowo-naczyniowego, oddechowego ani ośrodkowego układu nerwowego. Toksyczność po podaniu wielokrotnym była ograniczona do efektów farmakologicznych analogicznych do GnRH. Wpływ na reprodukcję był odwracalny, bez działania teratogennego, choć u królików zaobserwowano embriotoksyczność i letalność płodów. Badania genotoksyczności in vitro i in vivo potwierdziły brak mutagenności octanu leuproreliny, jednak nie przeprowadzono specyficznych testów mutagenności dla gotowego produktu Lutrate Depot.
analog GnRH, badanie in vitro, badanie in vivo, dimetylobenzoantracen, dysfagia, działanie mutagenne, działanie teratogenne, embriotoksyczność, farmakologia bezpieczeństwa, genotoksyczność, gruczolak przysadki, gruczolak wyspowo-komórkowy trzustki, guz gruczołu krokowego, guz hormonozależny, Lutrate Depot, nowotwór sutka, octan leuproreliny, potencjał rakotwórczy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, wpływ na reprodukcję - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tokovit E 100 100 j.m.
Przedkliniczne dane dotyczące bezpieczeństwa leku Tokovit E 100, zawierającego witaminę E (RRR-o-Tokoferol) w dawce 100 j.m., wskazują na niski profil toksyczności tej substancji czynnej. Witamina E nie wykazuje działania teratogennego, co potwierdzają badania na zwierzętach, nie powodując wad rozwojowych płodu. Ponadto, brak jest dowodów na działanie rakotwórcze oraz mutagenne, co podkreśla bezpieczeństwo stosowania preparatu w długoterminowej terapii. Niski potencjał toksyczny witaminy E przekłada się na szeroki margines bezpieczeństwa w dawkach terapeutycznych, co jest istotne z punktu widzenia praktyki klinicznej, zwłaszcza u kobiet w ciąży.
badanie przedkliniczne, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, działanie teratogenne, genotoksyczność, margines bezpieczeństwa, niska toksyczność, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, potencjał toksyczny, produkt leczniczy, profil toksykologiczny, RRR-o-tokoferol, substancja czynna, wada rozwojowa, witamina E - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Nasometin Alergia Lora 10 mg
Przedkliniczne badania loratadyny, substancji czynnej preparatu Nasometin Alergia Lora (10 mg loratadyny), wykazały korzystny profil bezpieczeństwa przy stosowaniu w dawkach terapeutycznych. Badania farmakologiczne bezpieczeństwa nie ujawniły istotnych działań niepożądanych na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani ośrodkowy układ nerwowy. Analizy toksyczności po wielokrotnym podaniu nie wykazały klinicznie istotnych zaburzeń funkcji narządów wewnętrznych ani parametrów biochemicznych. Testy genotoksyczności in vitro i in vivo nie potwierdziły mutagennego potencjału loratadyny, a długoterminowe badania na modelach zwierzęcych nie wykazały działania rakotwórczego.
badania niekliniczne, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, farmakologia bezpieczeństwa, genotoksyczność, loratadyna, margines bezpieczeństwa, materiał genetyczny, narządy wewnętrzne, ośrodkowy układ nerwowy, parametry biochemiczne, proces reprodukcyjny, profil bezpieczeństwa, rozwój płodu, stężenie w osoczu, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, wada rozwojowa, właściwości kancerogenne - Leksykon substancji czynnych
Eksemestan – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Eksemestan wykazuje akceptowalny profil bezpieczeństwa w badaniach przedklinicznych, gdzie działania toksyczne obserwowano głównie przy dawkach znacznie przekraczających maksymalne ekspozycje stosowane u ludzi (25 mg/dobę). W badaniach toksykologicznych na szczurach i psach odnotowano efekty niepożądane dotyczące narządów rozrodczych, wątroby, nerek oraz ośrodkowego układu nerwowego, jednak ich znaczenie kliniczne jest ograniczone ze względu na wysokie dawki stosowane w badaniach. Eksemestan nie wykazał działania genotoksycznego w testach in vivo, mimo że in vitro zaobserwowano działanie klastogenne na limfocyty. Badania reprodukcyjne wskazały na embriotoksyczność przy dawkach odpowiadających 25 mg/dobę, bez dowodów na teratogenność.
badanie in vitro, badanie in vivo, badanie rakotwórczości, badanie toksykologiczne, dawka terapeutyczna, działanie embriotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie toksyczne, eksemestan, gruczolak nerki, hepatocyt szczura, indukcja wątrobowych enzymów, limfocyt, margines bezpieczeństwa, narząd rozrodczy, nerka, nowotwór wątroby, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał genotoksyczny, profil bezpieczeństwa, przewlekła nefropatia, test Amesa, wątroba - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Gynoxin Uno 600 mg
Dane przedkliniczne dotyczące azotanu fentikonazolu, substancji czynnej leku Gynoxin Uno, potwierdzają jego względne bezpieczeństwo przy stosowaniu zgodnym z zaleceniami. W badaniach toksyczności ostrej DL50 dla myszy wyniosła 3000 mg/kg mc. (doustnie) oraz około 1270 mg/kg mc. (dootrzewnowo), natomiast u szczurów DL50 wyniosła 3000 mg/kg mc. (doustnie), 750 mg/kg mc. (przezskórnie) oraz 309-440 mg/kg mc. (dootrzewnowo). Długoterminowe podawanie doustne przez 6 miesięcy w dawkach 40, 80 i 160 mg/kg mc./dobę wykazało dobrą tolerancję u szczurów i psów, z jedynie umiarkowanymi objawami toksyczności, takimi jak zwiększenie masy wątroby i przemijające podwyższenie aktywności AlAT. Badania mutagenności jednoznacznie wykluczyły działanie mutagenne fentikonazolu. Ponadto, testy na świnkach morskich, królikach oraz świniach karłowatych wykazały bardzo dobrą tolerancję miejscową, bez objawów uczulenia, fototoksyczności czy fotoalergii.
absorpcja ogólnoustrojowa, aktywność AlAT, aminotransferaza alaninowa, azotan fentikonazolu, badanie mutagenności, badanie toksyczności długoterminowej, badanie toksykologiczne, błona śluzowa pochwy, dystocja, działanie embriotoksyczne, działanie fetotoksyczne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, fotoalergia, fototoksyczność, Gynoxin Uno, kapsułka dopochwowa, margines bezpieczeństwa, NOAEL, podanie dootrzewnowe, podanie doustne, podanie przezskórne, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, tolerancja miejscowa, uczulenie - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Levofloxacin Aurovitas 250 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne lewofloksacyny (Levofloxacin Aurovitas) wykazały akceptowalny profil bezpieczeństwa przy stosowaniu terapeutycznym, bez istotnych zagrożeń toksykologicznych po podaniu jednorazowym i wielokrotnym. Nie stwierdzono negatywnego wpływu na płodność u szczurów, choć odnotowano opóźnienie dojrzewania płodu wynikające z toksycznego działania na organizm matki. Ocena genotoksyczności wykazała brak indukcji mutacji genowych in vitro, jednak zaobserwowano aberracje chromosomalne w komórkach płucnych chomika chińskiego, co przypisano hamowaniu topoizomerazy II. Testy in vivo, takie jak test mikrojąderkowy, wymiana siostrzanych chromatyd, synteza „nieprogramowanego” DNA oraz test dominacji letalnej, nie potwierdziły działania genotoksycznego lewofloksacyny.
aberracja chromosomalna, badanie toksykologiczne, chrząstka stawowa, działanie mutagenne, fluorochinolon, fotokarcinogenność, fotomutagenność, fototoksyczność, genotoksyczność, Levofloxacin Aurovitas, lewofloksacyna, potencjał karcinogenny, potencjał rakotwórczy, test dominacji letalnej, test mikrojąderkowy, topoizomeraza II, wymiana siostrzanych chromatyd - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Effortil 7,5 mg/g
Przedkliniczne badania toksyczności chlorowodorku etylefryny, substancji czynnej Effortilu 7,5 mg/g, wykazały zróżnicowane wartości LD50 w zależności od drogi podania i gatunku zwierząt: doustnie u szczurów 66,4 mg/kg, u myszy 2300 mg/kg, dożylnie u myszy, królików i psów 6,8-16,7 mg/kg, a podskórnie u gryzoni 200-300 mg/kg. Objawy toksyczności ostrej obejmowały m.in. tachypnoe, ataksję, drgawki, sinicę oraz rozszerzenie źrenic i wymioty u psów. W badaniach toksyczności przewlekłej (do 26 tygodni) NOAEL wynosił 3 mg/kg u szczurów i 0,6 mg/kg u psów, przy czym dawka 3 mg/kg u szczurów powodowała spadek częstości akcji serca i glikemii, a dawka 6 mg/kg u psów wywoływała wzrost ciśnienia tętniczego i śródgałkowego, rozszerzenie źrenic oraz podwyższenie aktywności SGPT (AlAT). Dawkowanie 6-30 mg/kg skutkowało zmianami zwłóknieniowymi w mięśniu sercowym i zastawce dwudzielnej oraz przerostem serca i ścian tętnic u psów.
AlAT, ataksja, bradykardia, chlorowodorek etylefryny, ciśnienie śródgałkowe, dawka śmiertelna, działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, fosfataza alkaliczna, glikemia, LD50, nadciśnienie tętnicze, niedożywienie płodu, NOAEL, przepływ maciczny, przerost mięśnia sercowego, rozszerzenie źrenic, tachypnoe, wada wrodzona, zastawka dwudzielna, zwłóknienie mięśnia sercowego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Toralis 10 mg + 10 mg
Produkt leczniczy Toralis zawiera dwie substancje czynne: lizynopryl, inhibitor enzymu konwertującego angiotensynę (ACEI), oraz torasemid, diuretyk pętlowy. Dane przedkliniczne wskazują na korzystny profil bezpieczeństwa obu składników przy stosowaniu w dawkach terapeutycznych. W badaniach toksyczności wielokrotnego podania torasemidu u psów i szczurów obserwowano odwracalne zmiany nerkowe (poszerzenie kanalików nerkowych, śródmiąższowe zapalenie nerek) oraz wzrost stężenia kreatyniny i mocznika, co wiązało się z nasilonym działaniem moczopędnym, a nie bezpośrednią toksycznością narządową. Lizynopryl nie wykazał działania genotoksycznego ani rakotwórczego w standardowych testach, jednak jego stosowanie w ciąży jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko obumarcia płodu, wad wrodzonych (szczególnie czaszki), działania fetotoksycznego, opóźnienia wzrostu wewnątrzmacicznego oraz przetrwałego przewodu tętniczego, wynikające z wpływu na układ renina-angiotensyna płodu oraz niedokrwienia łożyska.
działanie farmakodynamiczne, działanie fetotoksyczne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, efekt moczopędny, inhibitor ACE, kreatynina i mocznik, niedociśnienie tętnicze, opóźnienie wzrostu wewnątrzmacicznego, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, przetrwały przewód tętniczy, śródmiąższowe zapalenie nerek, układ renina-angiotensyna, wada rozwojowa płodu, wada wrodzona - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Nifuroksazyd Aflofarm 100 mg
Produkt leczniczy Nifuroksazyd Aflofarm 100 mg tabletki powlekane nie posiada wystarczających danych dotyczących wpływu na płodność, co stanowi istotne ograniczenie w ocenie jego bezpieczeństwa u pacjentek planujących ciążę. Badania na zwierzętach są niekompletne, a dane kliniczne u kobiet ciężarnych są wysoce ograniczone. Substancja czynna wykazuje potencjał mutagenny, co zwiększa ryzyko i jest podstawą do niewskazywania stosowania leku w okresie ciąży. Kobiety w wieku rozrodczym powinny stosować skuteczną antykoncepcję podczas terapii nifuroksazydem, a decyzja o podaniu leku powinna być poprzedzona szczegółową konsultacją lekarską.
antykoncepcja, badania na modelach zwierzęcych, działanie mutagenne, karmienie piersią, mikrobiom przewodu pokarmowego, mikroflora jelitowa, nifuroksazyd, Nifuroksazyd Aflofarm, niska biodostępność, okres ciąży, okres laktacji, płodność, potencjał mutagenny, stosowanie antykoncepcji, terapia nifuroksazydem, wchłanianie z przewodu pokarmowego, wiek rozrodczy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Amotaks 500 mg
Przedkliniczna ocena bezpieczeństwa amoksycyliny w leku Amotaks obejmowała szeroki zakres badań farmakologicznych, toksykologicznych oraz genotoksycznych. Badania farmakologiczne nie wykazały istotnych negatywnych efektów na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani nerwowy. Testy toksyczności po podaniu wielokrotnym nie ujawniły istotnych zmian w funkcjach narządów wewnętrznych, parametrach hematologicznych i biochemicznych. Standardowe testy genotoksyczności, w tym test Amesa, test aberracji chromosomowych in vitro oraz test mikrojądrowy in vivo, nie potwierdziły potencjału mutagennego amoksycyliny. Ponadto, badania dotyczące wpływu na funkcje rozrodcze oraz rozwój potomstwa nie wykazały toksycznego działania na płodność ani rozwój zarodkowo-płodowy i pourodzeniowy.
aberracja chromosomowa, amoksycylina, antybiotyk, badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, badanie genotoksyczności, badanie rakotwórczości, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, parametr hematologiczny, płodność, potencjał genotoksyczny, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, układ nerwowy, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon substancji czynnych
Dziurawiec zwyczajny – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Analiza charakterystyk produktów leczniczych zawierających dziurawiec zwyczajny (Hypericum perforatum L.) wykazała istotne braki w dokumentacji przedklinicznej dotyczącej bezpieczeństwa stosowania. W szczególności preparaty Krople żołądkowe forte (nalewka z ziela dziurawca w proporcji 1:4,47, ekstrakt w etanolu 70°), Krople żołądkowe T (nalewka 1:5, etanol 70% v/v) oraz Traumeel S (postać maści/żelu, rozcieńczenie D6, 0,09 g/100 g) nie posiadają danych dotyczących toksyczności reprodukcyjnej, genotoksyczności ani kancerogenności. Brak tych badań uniemożliwia ocenę potencjalnego ryzyka mutagennego, teratogennego oraz nowotworowego związanego z długotrwałym stosowaniem tych preparatów.
charakterystyka produktu leczniczego, działanie mutagenne, dziurawiec zwyczajny, etanol jako ekstrahent, etanol jako rozpuszczalnik ekstrakcyjny, genotoksyczność, Hypericum perforatum, kancerogenność, krople żołądkowe, materiał genetyczny, nalewka z dziurawca, rozcieńczenie homeopatyczne, ryzyko nowotworowe, toksyczność reprodukcyjna, Traumeel, wywiad nowotworowy