mikrobiom przewodu pokarmowego

Mikrobiom przewodu pokarmowego to złożony ekosystem mikroorganizmów zasiedlających układ pokarmowy człowieka, składający się z bakterii, wirusów, grzybów i archeonów. Szacuje się, że w jelitach człowieka bytuje około 100 bilionów mikroorganizmów, które łącznie zawierają ponad 3 miliony genów, co stanowi około 150 razy więcej niż genom ludzki.

Prawidłowy mikrobiom jelitowy pełni kluczowe funkcje w organizmie, w tym: uczestniczy w trawieniu pokarmów, syntetyzuje witaminy (szczególnie z grupy B i K), wspomaga metabolizm kwasów żółciowych, wzmacnia barierę jelitową oraz moduluje układ odpornościowy. Zaburzenia w składzie mikrobiomu (dysbioza) wiązane są z licznymi schorzeniami, takimi jak nieswoiste zapalenia jelit, zespół jelita drażliwego, otyłość, cukrzyca typu 2, a nawet choroby neurodegeneracyjne.

Na skład mikrobiomu wpływają czynniki genetyczne, dieta, wiek, przyjmowane leki (zwłaszcza antybiotyki), styl życia oraz ekspozycja środowiskowa. Dominującymi typami bakterii w jelitach dorosłego człowieka są Firmicutes i Bacteroidetes, stanowiące łącznie około 90% mikrobiomu jelitowego. Nowoczesne metody diagnostyczne, takie jak sekwencjonowanie nowej generacji (NGS), umożliwiają szczegółową analizę składu mikrobiomu i jego zmian w przebiegu różnych chorób.

W praktyce klinicznej coraz większe znaczenie zyskują terapie modyfikujące mikrobiom, w tym: stosowanie probiotyków, prebiotyków, synbiotyków oraz przeszczep mikrobioty kałowej (FMT). Ten ostatni jest obecnie uznaną metodą leczenia nawracających zakażeń Clostridioides difficile, a badania kliniczne oceniają jego skuteczność w innych schorzeniach przewodu pokarmowego.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl