działanie mutagenne
Działanie mutagenne to zdolność czynnika chemicznego, fizycznego lub biologicznego do wywoływania mutacji w materiale genetycznym organizmu. Mutacje są trwałymi zmianami w sekwencji DNA, które mogą prowadzić do zmian w funkcjonowaniu komórek i całego organizmu.
Mutageny mogą powodować różne typy uszkodzeń DNA, w tym substytucje par zasad, delecje, insercje czy rearanżacje chromosomowe. Działanie mutagenne jest szczególnie niebezpieczne, gdy dotyczy komórek rozrodczych, ponieważ zmiany te mogą być przekazywane potomstwu. W komórkach somatycznych mutacje mogą prowadzić do zaburzenia funkcji komórek, a w konsekwencji do rozwoju chorób, w tym nowotworów.
Wśród czynników o działaniu mutagennym wyróżnia się promieniowanie jonizujące i ultrafioletowe, niektóre wirusy, a także liczne związki chemiczne. W praktyce klinicznej istotna jest świadomość potencjalnego działania mutagennego niektórych leków, szczególnie w kontekście ich stosowania u kobiet w ciąży. Badanie potencjału mutagennego substancji stanowi ważny element oceny bezpieczeństwa leków, kosmetyków i dodatków do żywności.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Olanzapin Krka 5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa olanzapiny wykazały, że lek ten wywołuje typowe dla neuroleptyków objawy toksyczności ostrej u gryzoni, takie jak sedacja, drżenia, drgawki i zahamowanie przyrostu masy ciała, z medianą dawki śmiertelnej (LD50) wynoszącą około 210 mg/kg u myszy i 175 mg/kg u szczurów. U psów i małp tolerowano dawki do 100 mg/kg, przy czym obserwowano objawy neurologiczne i kardiopulmonarne. W badaniach toksyczności przewlekłej (do 3 miesięcy u myszy i do roku u szczurów i psów) dominowały objawy hamowania OUN, działanie antycholinergiczne oraz obwodowe zaburzenia hematologiczne, w tym zależne od dawki leukopenie u myszy i szczurów oraz przemijającą neutropenię, małopłytkowość i niedokrwistość u psów przy dawkach 8-10 mg/kg/dobę, odpowiadających AUC 12–15-krotnie wyższemu niż u ludzi przy dawce 12 mg. Nie stwierdzono cytotoksycznego wpływu na szpik kostny.
ataksja, AUC, cykl płciowy, cytopenia, drgawka kloniczna, działanie antycholinergiczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, komórka progenitorowa, leukocyt, małopłytkowość, neuroleptyk, neutropenia, niedokrwistość, olanzapina, ośrodkowy układ nerwowy, parametr hematologiczny, prolaktyna, prostracja, sedacja, szpik kostny, test mutacji, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, zaburzenie hematologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Toramide 20 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa torasemidu obejmują ocenę toksyczności ostrej i przewlekłej, teratogenności, wpływu na płodność oraz potencjału mutagennego i rakotwórczego. Toksyczność ostra wykazała bardzo niski poziom toksyczności, co wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa przy stosowaniu dawek terapeutycznych. W badaniach przewlekłych na psach i szczurach obserwowano zmniejszenie masy ciała, wzrost stężenia kreatyniny i mocznika oraz zmiany nerkowe, takie jak rozszerzenie kanalików nerkowych i śródmiąższowe zapalenie nerek, które były odwracalne po zaprzestaniu terapii. Zmiany te wiązały się z farmakodynamicznym działaniem torasemidu, głównie nasileniem diurezy.
badanie rakotwórczości, diuretyk pętlowy, działanie farmakodynamiczne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, kreatynina i mocznik, nasilona diureza, potencjał kancerogenny, rozszerzenie kanalików nerkowych, ryzyko teratogenne, śródmiąższowe zapalenie nerek, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksykologia reprodukcji, torasemid, wada rozwojowa płodu, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Teseda 10 mg
Przedkliniczne badania temazepamu, substancji czynnej leku Teseda 10 mg, wykazały korzystny profil bezpieczeństwa bez istotnych efektów toksycznych przy ekspozycji terapeutycznej. Standardowe testy farmakologiczne nie ujawniły niepokojących działań na kluczowe układy organizmu, a toksyczność przewlekła po wielokrotnym podaniu nie wykazała klinicznie istotnych skutków ubocznych. Efekty toksyczne obserwowano jedynie przy dawkach znacznie przekraczających maksymalną ekspozycję terapeutyczną u ludzi, co wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa stosowania leku Teseda.
badanie farmakologiczne, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, ekspozycja terapeutyczna, genotoksyczność, margines bezpieczeństwa, potencjał karcynogenny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, rozwój nowotworu, rozwój zarodka, temazepam, toksyczność przewlekła, toksyczny wpływ na reprodukcję, uszkodzenie materiału genetycznego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Cefazolin Noridem 2 g
Dostępne dane przedkliniczne dotyczące cefazoliny, substancji czynnej preparatu Cefazolin Noridem, wskazują na korzystny profil bezpieczeństwa. Ostra toksyczność jest niska, co świadczy o wysokim marginesie bezpieczeństwa przy pojedynczym podaniu, nawet w relatywnie wysokich dawkach. Wielokrotne podawanie cefazoliny psom i szczurom przez okres od 1 do 6 miesięcy nie wykazało istotnych zmian w parametrach hematologicznych i biochemicznych. Jednakże u królików zaobserwowano nefrotoksyczność po podaniu wielokrotnym, co sugeruje specyficzną wrażliwość gatunkową. Badania nie wykazały działania teratogennego ani embriotoksycznego, co jest istotne w kontekście stosowania u kobiet w ciąży.
cefalosporyna pierwszej generacji, cefazolina, działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, działanie nefrotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, funkcja nerek, morfologia krwi, nefrotoksyczność, parametr hematologiczny, profil bezpieczeństwa, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, wada rozwojowa płodu, wskaźnik biochemiczny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Pirfenidon Medical Valley 534 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa pirfenidonu obejmujące farmakologię, toksykologię oraz genotoksyczność nie wykazały istotnego zagrożenia dla człowieka w standardowych parametrach bezpieczeństwa. W badaniach toksyczności po wielokrotnym podaniu zaobserwowano odwracalne zwiększenie masy wątroby oraz centralnozrazikowy przerost wątroby u myszy, szczurów i psów, co wiąże się z indukcją mikrosomalnych enzymów wątrobowych. U samic szczurów podawanie dawki 1500 mg/kg/dobę (37-krotnie wyższej niż dawka terapeutyczna u ludzi 2403 mg/dobę) skutkowało zwiększoną częstością guzów macicy, mechanizm tego zjawiska jest gatunkowo-specyficzny i nie występuje u ludzi. Badania reprodukcyjne nie wykazały negatywnego wpływu na płodność, rozwój pourodzeniowy ani teratogenność w dawkach do 1000 mg/kg/dobę u szczurów i 300 mg/kg/dobę u królików, jednak pirfenidon i jego metabolity przenikają przez łożysko i do mleka, co może mieć znaczenie przy stosowaniu u kobiet w ciąży i karmiących.
badania farmakologiczne, badania genotoksyczne, badania toksykologiczne, centralnozrazikowy przerost wątroby, działanie fototoksyczne, działanie hepatotoksyczne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, genotoksyczność, indukcja enzymów wątrobowych, mikrosomalne enzymy wątrobowe, pirfenidon, płyn owodniowy, reakcja fotowrażliwości, test fotoklastogenny, toksyczność reprodukcyjna, zaburzenie równowagi hormonów płciowych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Cebion 0,1 g/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa kwasu askorbinowego zawartego w produkcie leczniczym Cebion (100 mg/ml, krople doustne) wykazały brak toksyczności przewlekłej w dawkach terapeutycznych na modelach zwierzęcych (szczury). Długoterminowe testy na myszach nie potwierdziły działania rakotwórczego, a badania in vitro i in vivo nie wykazały potencjału mutagennego, co potwierdza bezpieczeństwo genetyczne stosowania leku. Brak jest szczegółowych danych dotyczących toksyczności ostrej, jednak kwestie przedawkowania omówiono w części klinicznej dokumentacji. Badania toksyczności reprodukcyjnej na dwóch gatunkach zwierząt nie wykazały negatywnego wpływu na płód nawet przy wysokich dawkach do 1000 mg/kg masy ciała. Kwas askorbinowy przenika przez łożysko oraz do mleka matki na drodze dyfuzji prostej, co wskazuje na ekspozycję płodu i noworodka, jednak z punktu widzenia danych przedklinicznych stosowanie w ciąży i laktacji jest bezpieczne. Podsumowując, wyniki badań potwierdzają bezpieczeństwo stosowania kwasu askorbinowego w dawkach terapeutycznych, zarówno pod kątem toksyczności, jak i wpływu na reprodukcję oraz potencjał genotoksyczny.
ciąża, dawka terapeutyczna, dyfuzja prosta, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, hodowla komórkowa, in vitro, in vivo, karcynogeneza, kwas askorbowy, laktacja, mutagenność, przenikanie do mleka, przenikanie przez łożysko, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, wpływ na reprodukcję - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Bronchostop na kaszel 59,5 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne produktu leczniczego Bronchostop na kaszel, zawierającego 59,5 mg wyciągu suchego z ziela tymianku (DER 7-13:1), nie wykazały działania mutagennego ani genotoksycznego zarówno dla gotowego preparatu w postaci pastylek miękkich, jak i dla ekstraktów oraz olejków eterycznych z Thymus vulgaris L. i/lub Thymus zygis L. Brak mutagenności wskazuje na niskie ryzyko uszkodzeń materiału genetycznego, co jest istotne dla oceny bezpieczeństwa długoterminowego stosowania leku. Nie zidentyfikowano również szczególnych zagrożeń związanych z dawką 59,5 mg wyciągu na jedną pastylkę, co potwierdza korzystny profil bezpieczeństwa produktu w kontekście stosowania u populacji ogólnej.
alkohol benzylowy, badanie genotoksyczności, badanie przedkliniczne, choroba nowotworowa, działanie mutagenne, fruktoza, glikol propylenowy, kancerogenność, kancerogenny, potencjał mutagenny, profil bezpieczeństwa leku, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, sorbitol, substancja pomocnicza, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie materiału genetycznego, właściwość rakotwórcza, wpływ na płodność, wyciąg suchy z ziela tymianku - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Supremin MAX 1,5 mg/ml
Butamiratu cytrynian, substancja czynna preparatu Supremin MAX (1,5 mg/ml, syrop), przeszedł szerokie badania przedkliniczne obejmujące toksykologię ostrą i przewlekłą, które nie wykazały istotnego ryzyka toksykologicznego. Testy na modelach zwierzęcych oraz in vitro potwierdziły brak zagrożeń bezpieczeństwa przy stosowaniu zgodnym z zaleceniami klinicznymi. Dodatkowo, badania reprodukcyjne nie wykazały negatywnego wpływu na procesy rozrodcze, rozwój zarodka i płodu, przebieg ciąży, poród ani rozwój pourodzeniowy potomstwa, eliminując ryzyko teratogenne i inne zaburzenia rozrodcze o znaczeniu klinicznym.
aberracja chromosomowa, badanie przedkliniczne, butamiratu cytrynian, działanie mutagenne, model zwierzęcy, mutacja genetyczna, ocena toksykologiczna, potencjał mutagenny, praktyka kliniczna, profil bezpieczeństwa, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, ryzyko teratogenne, ryzyko toksykologiczne, stosowanie kliniczne, Supremin MAX, test genotoksyczności, test toksykologiczny, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie DNA, warunki in vitro - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Carvedilol Orion 6,25 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne karwedylolu, substancji czynnej leku Carvedilol Orion, nie wykazały działania mutagennego ani rakotwórczego, co potwierdza bezpieczeństwo stosowania tego leku w terapii długoterminowej. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym oraz genotoksyczności nie wskazały na istotne zagrożenia dla pacjentów. W kontekście bezpieczeństwa reprodukcyjnego, karwedylol nie wykazał działania teratogennego w modelach zwierzęcych, jednak podawanie wysokich dawek wpływało na procesy rozrodcze i przebieg ciąży u szczurów, powodując zaburzenia płodności, zwiększoną śmiertelność zarodków oraz opóźniony rozwój szkieletowy płodów.
badanie przedkliniczne, bezpieczeństwo farmakologiczne, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, działanie niepożądane na płód, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, karwedylol, rozwój prenatalny, rozwój szkieletowy, toksyczność płodowa, toksyczność reprodukcyjna, zaburzenia płodności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Melobax 15 15 mg
Badania przedkliniczne meloksykamu, substancji czynnej leku Melobax 15, potwierdziły typowy dla NLPZ profil toksykologiczny, obejmujący zmiany patologiczne przewodu pokarmowego (owrzodzenia, nadżerki) oraz martwicę brodawek nerkowych przy długotrwałym podawaniu dużych dawek. W badaniach reprodukcyjnych u szczurów dawki ≥1 mg/kg, które były jednocześnie toksyczne dla samic, powodowały zmniejszenie owulacji, hamowanie implantacji oraz działanie embriotoksyczne. Pomimo tych efektów, nie stwierdzono działania teratogennego przy dawkach do 4 mg/kg u szczurów i 80 mg/kg u królików, co znacznie przekracza stosowane klinicznie dawki u ludzi (7,5-15 mg, czyli 5-10 razy mniejsze w przeliczeniu na mg/kg dla osoby 75 kg). Meloksykam wykazał również działanie fetotoksyczne pod koniec ciąży, zgodne z mechanizmem NLPZ wpływającym na syntezę prostaglandyn.
badanie in vitro, badanie in vivo, badanie toksykologiczne, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, fetotoksyczność, inhibitor syntezy prostaglandyn, martwica brodawek nerkowych, meloksykam, nadżerka przewodu pokarmowego, niesteroidowy lek przeciwzapalny, owrzodzenie przewodu pokarmowego, synteza prostaglandyn, zaburzenia owulacji, zaburzenie implantacji zarodka - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tenox 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa amlodypiny, składnika aktywnego leku Tenox, wykazały, że przy dawkach około 50-krotnie przekraczających maksymalną zalecaną dawkę dla ludzi (w przeliczeniu na mg/kg masy ciała) obserwowano toksyczny wpływ na rozród u szczurów i myszy, objawiający się opóźnieniem porodu, wydłużeniem czasu trwania porodu oraz zmniejszoną przeżywalnością potomstwa. W badaniach płodności na szczurach, przy dawkach do 10 mg/kg/dobę (8-krotnie większych niż maksymalna dawka dla ludzi w mg/m²), nie stwierdzono negatywnego wpływu na płodność. Jednakże w innym modelu, przy dawce porównywalnej do ludzkiej (w mg/kg) podawanej przez 30 dni, zaobserwowano obniżenie stężenia FSH i testosteronu, a także redukcję parametrów nasienia, co sugeruje zależność efektów od formy soli amlodypiny oraz czasu ekspozycji.
aberracja chromosomowa, amlodypina, badanie kancerogenności, badanie płodności, badanie przedkliniczne, bezylan amlodypiny, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, gęstość nasienia, hormon folikulotropowy, komórki Sertoliego, maksymalna dawka zalecana, maleinian amlodypiny, model doświadczalny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, przeżywalność potomstwa, testosteron w osoczu, toksyczność reprodukcyjna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Flixotide Dysk 250 mcg/dawkę inh.
Flutykazonu propionian, główny składnik aktywny preparatu Flixotide Dysk, przeszedł szeroko zakrojone badania przedkliniczne, które potwierdziły jego przewidywalny i korzystny profil bezpieczeństwa. W badaniach toksyczności po dawkowaniu wielokrotnym nie zaobserwowano efektów wykraczających poza typowe działania glikokortykosteroidów, a niepożądane reakcje pojawiały się jedynie przy dawkach znacznie przekraczających stężenia terapeutyczne stosowane klinicznie. Ponadto, brak było działań teratogennych, negatywnego wpływu na funkcje rozrodcze oraz mutagenności w testach in vitro i in vivo, co podkreśla bezpieczeństwo stosowania u kobiet w wieku rozrodczym i w ciąży, przy zachowaniu zasady oceny korzyści do ryzyka.
astma oskrzelowa, choroba obturacyjna dróg oddechowych, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, flutykazonu propionian, glikokortykosteroid, kortykosteroid wziewny, potencjał genotoksyczny, potencjał teratogenny, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, test in vitro, test in vivo, toksyczność wielokrotnego dawkowania, tolerancja miejscowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Syntarpen 500 mg
W dokumentacji dotyczącej kloksacyliny w postaci soli sodowej, substancji czynnej produktu leczniczego Syntarpen (500 mg w tabletce powlekanej), brak jest danych z długoterminowych badań przedklinicznych na zwierzętach oceniających potencjalne działanie kancerogenne, mutagenne oraz teratogenne. Nie przeprowadzono badań oceniających zdolność kloksacyliny do indukcji nowotworów, wpływ na materiał genetyczny ani negatywny wpływ na rozwój płodu. Brak tych informacji stanowi istotne ograniczenie w ocenie bezpieczeństwa długotrwałego stosowania tego antybiotyku z grupy penicylin półsyntetycznych opornych na penicylinazę.
W praktyce klinicznej bezpieczeństwo kloksacyliny opiera się głównie na wieloletnim doświadczeniu klinicznym, jednak brak danych przedklinicznych wymaga zachowania szczególnej ostrożności, zwłaszcza u pacjentów z grup podwyższonego ryzyka, takich jak kobiety w ciąży oraz osoby wymagające długotrwałej terapii. Decyzje terapeutyczne powinny uwzględniać ten brak informacji, a stosowanie kloksacyliny w tych populacjach wymaga starannego monitorowania i oceny korzyści względem potencjalnych ryzyk.
- Leksykon substancji czynnych
Lorazepam – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa lorazepamu obejmujące toksyczność ostrą, podprzewlekłą i przewlekłą wykazały korzystny profil bezpieczeństwa tej benzodiazepiny. W badaniach toksyczności ostrej po podaniu doustnym nie stwierdzono podwyższonego ryzyka toksyczności. Długoterminowe badania na szczurach (80 tygodni) i psach (12 miesięcy) nie wykazały istotnych zmian histopatologicznych, okulistycznych ani hematologicznych, nawet przy wysokich dawkach. Jedynym istotnym efektem była rozszerzenie przełyku u szczurów przy dawce 6 mg/kg mc./dobę po ponad roku leczenia. Testy mutagenności na Drosophila melanogaster nie potwierdziły działania mutagennego, a badania rakotwórczości na szczurach i myszach, w tym 18-miesięczne, nie wykazały potencjału kancerogennego lorazepamu.
analiza hematologiczna, badanie histopatologiczne, badanie preimplantacyjne, benzodiazepina, Drosophila melanogaster, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, lorazepam, potencjał rakotwórczy, rozszerzenie przełyku, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, właściwość teratogenna, zaburzenie płodności, zaburzenie reprodukcji, zaburzenie zachowania, zatrucie - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Uronezyr 5 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne finasterydu, substancji czynnej Uronezyru 5 mg, nie wykazały istotnych zagrożeń dla zdrowia ludzkiego przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Testy genotoksyczności potwierdziły brak działania mutagennego i genotoksycznego, a badania kancerogenności nie wskazały na zwiększone ryzyko nowotworów. W badaniach na samcach szczurów zaobserwowano farmakologicznie uzasadnione zmiany w układzie rozrodczym, takie jak zmniejszenie objętości gruczołu krokowego i pęcherzyków nasiennych oraz obniżenie wskaźnika płodności, co wiąże się z hamowaniem 5α-reduktazy i redukcją konwersji testosteronu do DHT. Kliniczne implikacje tych efektów wymagają dalszych badań.
badania przedkliniczne, badania toksykologiczne, dihydrotestosteron, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, ejakulat, ekspozycja układowa, feminizacja płodu, finasteryd, genotoksyczność, gruczoł krokowy, gruczoły płciowe dodatkowe, inhibitor 5α-reduktazy, konwersja testosteronu, pęcherzyki nasienne, terapia finasterydem, toksyczność reprodukcyjna, wady narządów płciowych, wskaźnik płodności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Micafungin Zentiva 100 mg
Badania przedkliniczne mykafunginy wykazały istotne działania toksyczne, zwłaszcza hepatotoksyczność i potencjał rakotwórczy u szczurów, gdzie dawki 32 mg/kg mc./dobę prowadziły do rozwoju ognisk zmienionych hepatocytów (FAH) oraz nowotworów wątrobowokomórkowych, utrzymujących się nawet po 13-tygodniowym okresie odstawienia. Stężenia progu rozwoju nowotworów mieściły się w zakresie stężeń klinicznych u ludzi, jednak związek tych efektów z działaniem u pacjentów pozostaje niejasny. Działania niepożądane obejmowały również zmiany w układzie moczowym (wakuolizacja i hiperplazja nabłonka pęcherza moczowego), niedokrwistość hemolityczną u szczurów po szybkim wstrzyknięciu dożylnym oraz zmiany w męskich narządach płciowych, takie jak wakuolizacja nabłonka przewodów najądrza, zwiększenie masy najądrza i zmniejszenie liczby plemników o 15%. Warto podkreślić, że NOAEL mieścił się w zakresie stężeń klinicznych lub był od nich niższy, co wskazuje na możliwość wystąpienia podobnych działań niepożądanych u ludzi.
azoospermia, działanie klastogenne, działanie mutagenne, enzym wątrobowy, genotoksyczność, hemoliza krwi, hepatocyt szczurzy, hepatotoksyczność, hiperplazja nabłonka pęcherza moczowego, karcynogenność, mykafungina, niedokrwistość hemolityczna, nieplanowana synteza DNA, nowotwór wątrobowokomórkowy, ognisko zmienione hepatocytów, oligospermia, powiększenie najądrza, poziom dawkowania bez obserwowanego działania niepożądanego, przerost zrazików, toksyczność narządowa, toksyczność reprodukcyjna, wakuolizacja nabłonka miedniczek nerkowych, wakuolizacja nabłonka nasiennego, wakuolizacja nabłonka pęcherza moczowego, wlew dożylny, zanik kanalików nasiennych, zmiana zwyrodnieniowa hepatocytów - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Durogesic 25 mcg/h
Przedkliniczne badania toksykologiczne fentanylu, substancji czynnej systemu transdermalnego Durogesic, nie wykazały istotnych zagrożeń dla człowieka przy stosowaniu terapeutycznym. Badania na szczurach potwierdziły brak wpływu na płodność samców, natomiast u samic zaobserwowano zmniejszoną płodność oraz zwiększoną śmiertelność zarodków, co wiązano z toksycznością matczyną, a nie bezpośrednim działaniem fentanylu. Testy teratogenności na szczurach i królikach nie wykazały wad rozwojowych, a długoterminowe badania rakotwórczości u szczurów Sprague Dawley (2 lata) nie potwierdziły działania onkogennego. W badaniach mutagenności in vivo nie stwierdzono działania mutagennego, natomiast in vitro fentanyl indukował mutagenność przy wysokich stężeniach, znacznie przekraczających dawki kliniczne.
badanie in vitro, badanie in vivo, badanie rakotwórczości, charakterystyka produktu leczniczego, chlorowodorek fentanylu, Durogesic, działanie mutagenne, działanie onkogenne, działanie teratogenne, fentanyl, genotoksyczność, męski układ rozrodczy, opioidowy lek przeciwbólowy, płodność samca, płodność samicy, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, rozwój płodowy, rozwój pourodzeniowy, śmiertelność zarodków, system transdermalny, teratogenność, toksyczność, toksyczność matczyna, toksyczny wpływ na reprodukcję, wstrzyknięcie podskórne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – FDGtomosil 550 MBq/ml
Przedkliniczne badania toksyczności ostrej fludeoksyglukozy (18F) w preparacie FDGtomosil wykazały wysoki margines bezpieczeństwa. W testach na psach i myszach podawano dawki odpowiednio 50- i 1000-krotnie przekraczające dawki stosowane u ludzi, nie obserwując zgonów zwierząt. Ze względu na diagnostyczny, jednorazowy charakter podawania radiofarmaceutyku, nie przeprowadzono badań toksyczności przewlekłej, mutagenności, wpływu na reprodukcję ani działania rakotwórczego. Krótki czas półtrwania izotopu fluoru-18 (109,77 minut) oraz jego rozpadowi do stabilnego tlenu-18 towarzyszy emisja promieniowania pozytonowego o maksymalnej energii 634 keV i powstawanie fotonów gamma o energii 511 keV, co ma kluczowe znaczenie dla oceny narażenia pacjenta na promieniowanie jonizujące.
anihilacja pozytonu, czas półtrwania izotopu, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, fludeoksyglukoza 18F, fluor-18, fotony gamma, izotop tlenu-18, pozytonowa tomografia emisyjna, promieniowanie jonizujące, promieniowanie pozytonowe, radiofarmaceutyk diagnostyczny, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Herdripsan 7 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa leku Herdripsan, zawierającego suchy wyciąg z liścia bluszczu (Hedera helix L.) w stężeniu 7 mg/ml, wykazały brak działania mutagennego w teście Amesa, co wskazuje na brak zdolności do indukowania mutacji genowych. Test Amesa, będący podstawowym narzędziem przesiewowym w ocenie potencjału mutagennego, potwierdził bezpieczeństwo preparatu pod tym kątem. Warto podkreślić, że ekstrakt stosowany w leku jest otrzymywany metodą ekstrakcji etanolem 30% (m/m) w stosunku 5-7,5:1, co może wpływać na profil farmakologiczny i bezpieczeństwo substancji czynnych zawartych w preparacie.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Teriflunomide Glenmark 14 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa teriflunomidu wykazały, że po wielokrotnym podaniu doustnym u myszy (do 3 miesięcy), szczurów (do 6 miesięcy) i psów (do 12 miesięcy) głównymi narządami docelowymi toksyczności były szpik kostny, narządy limfatyczne, jama ustna, przewód pokarmowy, narządy rozrodcze oraz trzustka. Obserwowano utleniające działanie na erytrocyty, niedokrwistość, trombocytopenię, leukopenię, limfopenię oraz zakażenia wtórne, co wiązało się z hamowaniem podziału komórek. Zwierzęta wykazywały większą wrażliwość na farmakologiczne i toksyczne działanie teriflunomidu niż ludzie, a efekty toksyczne pojawiały się przy dawkach odpowiadających lub niższych niż terapeutyczne u ludzi. W testach genotoksyczności teriflunomid nie wykazał mutagenności ani klastogenności in vivo, a działanie klastogenne in vitro było pośrednim efektem hamowania dehydrogenazy dihydroorotanowej. Metabolit 4-trifluorometyloanilina (TFMA) był mutagenny in vitro, ale nie in vivo. Badania rakotwórczości na szczurach i myszach nie wykazały potencjału rakotwórczego leku.
4-trifluorometyloanilina, anemia, badanie rakotwórczości, dehydrogenaza dihydroorotanowa, działanie embriotoksyczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, erytrocyt, immunoglobulina IgG, immunoglobulina IgM, leukopenia, limfocyt B, limfopenia, narząd limfatyczny, narząd rozrodczy, płytka krwi, przewód pokarmowy, szpik kostny, teriflunomid, trzustka, zakażenie wtórne - Leksykon substancji czynnych
Olej rycynowy – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Olej rycynowy, stosowany klinicznie od wielu lat, wykazuje w badaniach przedklinicznych na ciężarnych szczurach działanie indukujące poród oraz skracające jego przebieg przy dawce 2 ml podawanej doustnie w dniach 18-20 ciąży. Pomimo długotrwałego stosowania u ludzi, dokumentacja przedkliniczna dotycząca bezpieczeństwa oleju rycynowego, zwłaszcza w formie płynu doustnego, jest ograniczona. Brakuje danych dotyczących genotoksyczności oraz potencjalnego działania rakotwórczego tej substancji, co stanowi istotne ograniczenie w ocenie pełnego profilu bezpieczeństwa preparatów zawierających olej rycynowy, takich jak Oleum Ricini Phytopharm.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Zulbex 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa rabeprazolu sodowego, substancji czynnej leku Zulbex, wykazały, że toksyczność pojawia się jedynie przy dawkach znacznie przekraczających maksymalne dawki terapeutyczne stosowane u ludzi. Oznacza to szeroki margines bezpieczeństwa przy stosowaniu standardowych dawek terapeutycznych. W badaniach mutagenności uzyskano wyniki mieszane: testy na komórkach chłoniaka myszy były dodatnie, jednak bardziej specyficzne badania in vivo i in vitro, w tym testy na jąderkach oraz ocena naprawy DNA, nie potwierdziły działania mutagennego, co wskazuje na niskie ryzyko mutagenności u ludzi.
badanie in vitro, badanie in vivo, badanie niekliniczne, bezpieczeństwo farmakologiczne, chłoniak, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, efekt toksyczny, inhibitor pompy protonowej, margines bezpieczeństwa, model zwierzęcy, naprawa DNA, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, rabeprazol sodowy, toksyczność ogólna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Claritine 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa loratadyny, substancji czynnej leku CLARITINE, nie wykazały istotnych zagrożeń dla układu sercowo-naczyniowego, oddechowego ani ośrodkowego układu nerwowego przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Badania toksyczności po wielokrotnym podaniu potwierdziły korzystny profil bezpieczeństwa, nie ujawniając istotnych efektów toksycznych. Ponadto, testy genotoksyczności i ocena potencjału rakotwórczego nie wykazały mutagennego ani kancerogennego działania loratadyny, co potwierdza jej bezpieczeństwo w warunkach klinicznych.
dawka lecznicza, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, efekt toksyczny, ekspozycja terapeutyczna, genotoksyczność, kancerogeneza, loratadyna, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał rakotwórczy, przeżywalność potomstwa, stężenie w osoczu, toksyczność, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie materiału genetycznego, wada wrodzona, wydłużony poród - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Azithromycin Krka 250 mg
Przedkliniczne badania azytromycyny, substancji aktywnej leku Azithromycin Krka, wykazały korzystny profil bezpieczeństwa przy dawkach sięgających 40-krotności dawek terapeutycznych stosowanych u ludzi. W badaniach toksykologicznych zaobserwowano jedynie przemijającą fosfolipidozę bez dalszych skutków toksycznych. Elektrofizjologiczne testy wskazały na potencjalne wydłużenie odstępu QT w EKG, co jest istotne klinicznie i wymaga ostrożności u pacjentów z ryzykiem zaburzeń rytmu serca. Nie stwierdzono działania mutagennego ani genotoksycznego w testach in vitro i in vivo, a także brakuje danych o działaniu rakotwórczym ze względu na krótkotrwałe wskazania terapeutyczne leku.
antybiotyk makrolidowy, badanie elektrofizjologiczne, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie toksykologiczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, elektrofizjologia serca, elektrokardiogram, embriotoksyczność, fosfolipidoza, genotoksyczność, odstęp QT, okres okołoporodowy, okres pourodzeniowy, opóźnienie kostnienia, rozwój embrionalno-płodowy, toksyczność ogólna, zaburzenie rytmu serca - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Treosulfan Zentiva 5 g
Treosulfan Zentiva (5 g, proszek do sporządzania roztworu do infuzji) jest lekiem alkilującym, którego stosowanie u kobiet w wieku rozrodczym wymaga zastosowania skutecznej antykoncepcji przez cały okres terapii oraz przez co najmniej 6 miesięcy po jej zakończeniu, ze względu na potencjalne długotrwałe działanie mutagenne. Przed rozpoczęciem leczenia zaleca się wykonanie testu ciążowego. Ze względu na brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania w ciąży oraz potencjał mutagenny, treosulfanu nie należy stosować u kobiet ciężarnych, chyba że korzyści terapeutyczne przewyższają ryzyko dla płodu. W przypadku zajścia w ciążę podczas lub po terapii wskazane jest zasięgnięcie porady genetycznej. Stosowanie leku jest przeciwwskazane podczas karmienia piersią, a w razie konieczności leczenia należy przerwać karmienie.
antykoncepcja, czynnik alkilujący, działania niepożądane, działanie mutagenne, karmienie piersią, krioprezerwacja nasienia, krioprezerwacja oocytów, leki alkilujące, mechanizm działania leku, porada genetyczna, potencjał mutagenny, przeciwwskazanie, ryzyko dla płodu, specjalista rozrodczości, stosunek korzyści do ryzyka, test ciążowy, treosulfan, upośledzenie płodności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sumilar 5 mg + 5 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne ramiprylu wykazały brak ostrej toksyczności po podaniu doustnym u gryzoni i psów, jednak długotrwałe stosowanie w dawkach 2 mg/kg (szczury), 2,5 mg/kg (psy) i 8 mg/kg (małpy) było dobrze tolerowane, natomiast dawki 250 mg/kg/dobę indukowały powiększenie aparatu przykłębuszkowego u psów i małp. W badaniach reprodukcyjnych nie stwierdzono teratogenności ani zaburzeń płodności, choć podawanie wysokich dawek ramiprylu (≥50 mg/kg/dobę) samicom szczura w okresie płodowym i laktacji powodowało nieodwracalne uszkodzenia nerek potomstwa. Badania mutagenności ramiprylu nie wykazały działania mutagennego ani genotoksycznego. U młodych szczurów pojedyncze dawki ramiprylu powodowały nieodwracalne uszkodzenia nerek.
amlodypiny bezylan, aparat przykłębuszkowy, badanie mutagenności, badanie toksykologiczne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, gęstość nasienia, hormon folikulotropowy, komórka Sertoliego, obraz krwi, opóźniony poród, poszerzenie miedniczki nerkowej, potencjał rakotwórczy, przeżywalność potomstwa, ramipryl i amlodypina, spermatyda, testosteron, uszkodzenie nerki, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie płodności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Teriflunomide Zentiva 14 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa teriflunomidu wykazały toksyczność po podaniu wielokrotnym u myszy (do 3 miesięcy), szczurów (do 6 miesięcy) i psów (do 12 miesięcy), z głównymi narządami docelowymi obejmującymi szpik kostny (niedokrwistość, leukopenia, limfopenia), narządy limfatyczne, przewód pokarmowy, narządy rozrodcze oraz trzustkę. Zaobserwowano utleniające działanie na erytrocyty oraz zmniejszenie liczby płytek krwi. Zwierzęta laboratoryjne wykazywały większą wrażliwość na farmakologiczne i toksyczne efekty teriflunomidu niż ludzie, z toksycznością pojawiającą się przy dawkach odpowiadających stężeniom terapeutycznym u ludzi lub niższych. Badania genotoksyczności nie potwierdziły działania mutagennego in vivo, mimo wykrycia klastogenności in vitro, co wiązano z hamowaniem dehydrogenazy dihydroorotanowej (DHO-DH). Metabolit 4-trifluorometyloanilina (TFMA) wykazywał mutagenność i klastogenność in vitro, ale nie in vivo. Długoterminowe badania rakotwórczości na szczurach i myszach nie wykazały potencjału kancerogennego teriflunomidu.
czerwona krwinka, dehydrogenaza dihydroorotanowa, działanie embriotoksyczne, działanie kancerogenne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, działanie toksyczne, działanie utleniające, leukopenia, limfocyt B, limfocyt T, limfopenia, narząd limfatyczny, niedokrwistość, odpowiedź limfoidalna, płytki krwi, przeciwciała IgG, przeciwciała IgM, szpik kostny, teriflunomid, układ immunologiczny, układ rozrodczy, zakażenie wtórne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Efigalo 0,5 mg
Badania przedkliniczne fingolimodu przeprowadzone na myszach, szczurach, psach i małpach wykazały istotne efekty na układ limfatyczny (limfopenia, zanik tkanki limfoidalnej), płuca (przyrost masy, hipertrofia mięśni gładkich), serce (ujemny efekt chronotropowy, wzrost ciśnienia krwi, zmiany okołonaczyniowe, zwyrodnienie mięśnia sercowego) oraz naczynia krwionośne (waskulopatia u szczurów przy dawkach ≥0,15 mg/kg, odpowiadających 4-krotności ekspozycji AUC u ludzi przy dawce 0,5 mg/dobę). W badaniach rakotwórczości nie stwierdzono działania u szczurów przy dawkach do 2,5 mg/kg (50-krotność AUC u ludzi), natomiast u myszy zaobserwowano wzrost częstości chłoniaków przy dawkach ≥0,25 mg/kg (6-krotność AUC). Fingolimod nie wykazywał działania mutagennego ani klastogennego. W zakresie rozrodczości nie wpływał na płodność szczurów nawet przy dawce 10 mg/kg (150-krotność AUC), jednak wykazano działanie teratogenne u szczurów przy dawkach ≥0,1 mg/kg (ekspozycja porównywalna do ludzkiej dawki terapeutycznej), z wadami wrodzonymi takimi jak przetrwały pień tętniczy i wada przegrody komorowej. U królików obserwowano zwiększoną śmiertelność zarodków przy dawkach ≥1,5 mg/kg oraz opóźnienia wzrostu przy 5 mg/kg, przy ekspozycji porównywalnej do ludzkiej.
chłoniak złośliwy, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, efekt chronotropowy, fingolimod, hemocyjanina, hipertrofia mięśni gładkich, limfopenia, mineralna gęstość kości, naczynie krwionośne, odpowiedź immunologiczna, opóźnione dojrzewanie płciowe, potencjał rakotwórczy, przenikanie przez łożysko, przerost tkanki mięśniowej gładkiej, przetrwały pień tętniczy, reakcja wzdrygnięcia, śmiertelność zarodka i płodu, toksyczność zarodkowo-płodowa, układ limfatyczny, wada przegrody komorowej, waskulopatia, zanik tkanki limfoidalnej, zwyrodnienie mięśnia sercowego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ludiomil 75 mg
Chlorowodorek maprotyliny, substancja czynna leku Ludiomil, przeszedł kompleksowe badania przedkliniczne oceniające toksyczność ostrą i przewlekłą, potencjał genotoksyczny, mutagenny, kancerogenny oraz wpływ na układ rozrodczy i rozwój płodu. Wyniki wykazały brak istotnego ryzyka toksycznego przy dawkach odpowiadających maksymalnej ekspozycji u ludzi, a efekty toksyczne pojawiały się jedynie przy dawkach znacznie przekraczających te wartości. Testy genotoksyczności i mutagenności nie wykazały uszkodzeń materiału genetycznego, a badania długoterminowe nie potwierdziły działania rakotwórczego maprotyliny. Ponadto, nie stwierdzono istotnego wpływu na reprodukcję ani teratogenności, co potwierdza bezpieczeństwo stosowania substancji w kontekście rozrodczości i rozwoju płodu.
aktywność farmakodynamiczna, badanie przedkliniczne, chlorowodorek maprotyliny, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie toksyczne, efekt toksyczny, mechanizm działania, potencjał genotoksyczny, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, potencjał teratogenny, rozwój płodu, substancja czynna, toksyczność ostra, toksyczność ostra i przewlekła, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, właściwość drażniąca - Leksykon substancji czynnych
Trabektedyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania toksykologiczne trabektedyny wykazały ograniczony wpływ na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy oraz ośrodkowy układ nerwowy przy ekspozycji poniżej klinicznego zakresu terapeutycznego (AUC). W badaniach in vivo na małpach Cynomolgus stosowano infuzję 1-godzinną, osiągając Cmax 10,6 ± 5,4 ng/ml, co przewyższało stężenia obserwowane u pacjentów po 24-godzinnej infuzji 1500 μg/m² (Cmax 1,8 ± 1,1 ng/ml), ale było porównywalne do infuzji 3-godzinnej (Cmax 10,8 ± 3,7 ng/ml). Główne objawy toksyczności obejmowały mielosupresję (ciężka leukopenia, niedokrwistość, zmniejszenie czynności limfatycznej i szpiku kostnego) oraz toksyczność wątrobową (podwyższone próby czynnościowe, zwyrodnienie wątrobowokomórkowe). Dodatkowo obserwowano martwicę nabłonka jelit oraz ciężkie miejscowe reakcje w miejscu wstrzyknięcia. W badaniach na małpach wykazano również potencjalną nefrotoksyczność, jednak była ona prawdopodobnie wtórna do miejscowych reakcji po podaniu leku.
AUC, Cynomolgus, działanie cytotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, ekspozycja płodu, hematopoeza, leukopenia, martwica nabłonka jelit, mielosupresja, niedokrwistość, ośrodkowy układ nerwowy, próby czynnościowe wątroby, przenikanie przez łożysko, szpik kostny, toksyczność wątrobowa, trabektedyna, układ sercowo-naczyniowy, zwyrodnienie wątrobowokomórkowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Anzorin 5 mg
Dane toksykologiczne dotyczące olanzapiny (Anzorin 5 mg) wskazują na typowe dla neuroleptyków objawy toksyczności ostrej u gryzoni, takie jak sedacja, drżenia, drgawki i zahamowanie przyrostu masy ciała, przy dawkach śmiertelnych wynoszących około 210 mg/kg u myszy i 175 mg/kg u szczurów. U psów i małp tolerancja była wyższa (do 100 mg/kg), choć obserwowano objawy neurologiczne i kardiopulmonarne. W badaniach przewlekłych (do 1 roku) dominowały objawy hamowania OUN, działania antycholinergiczne oraz zaburzenia hematologiczne, w tym odwracalna neutropenia i małopłytkowość u psów przy dawkach 8-10 mg/kg/dobę, odpowiadających AUC 12-15-krotnie wyższemu niż u ludzi przy dawce 12 mg. Zaobserwowano również odwracalne zmiany hormonalne i morfologiczne w układzie rozrodczym szczurów, związane ze wzrostem prolaktyny.
ataksja, cytopenia, dawka śmiertelna, działanie antycholinergiczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, jadłowstręt, leukocyt, małopłytkowość, neuroleptyk, neutropenia, olanzapina, ośrodkowy układ nerwowy, parametry hematologiczne, prolaktyna, sedacja, szpik kostny, tolerancja na leki - Leksykon substancji czynnych
Torasemid – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa torasemidu wykazały niską toksyczność ostrej dawki oraz przemijające i odwracalne zmiany nerkowe po długotrwałym podawaniu dużych dawek u zwierząt (psów i szczurów). Obserwowane efekty obejmowały zmniejszenie masy ciała, wzrost stężenia kreatyniny i mocznika oraz zmiany morfologiczne w nerkach, takie jak rozszerzenie kanalików nerkowych i śródmiąższowe zapalenie nerek. Nie stwierdzono działania mutagennego ani istotnego potencjału rakotwórczego, mimo że u szczurów samic poddanych wysokim dawkom odnotowano zwiększoną częstość gruczolaków i raków nerek, co jednak nie ma znaczenia klinicznego przy dawkach terapeutycznych stosowanych u ludzi.
badanie farmakologiczne, badanie niekliniczne, badanie toksyczności, działanie farmakodynamiczne, działanie moczopędne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, genotoksyczność, gruczolakorak nerki, kanaliki nerkowe, karcynogenność, lizynopryl, mocznik we krwi, potencjał rakotwórczy, preparat złożony, przenikanie przez łożysko, śródmiąższowe zapalenie nerek, stężenie kreatyniny, toksyczność, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, torasemid, wpływ na płodność - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ranisan 75 mg 75 mg
Ocena bezpieczeństwa stosowania ranitydyny chlorowodorku w dawce 75 mg opiera się na szerokim spektrum badań przedklinicznych, które nie wykazały istotnych zagrożeń dla pacjentów przyjmujących lek w zalecanych dawkach terapeutycznych. Badania farmakologiczne potwierdziły brak negatywnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy oraz ośrodkowy układ nerwowy. Długoterminowe testy toksyczności po podaniu wielokrotnym nie ujawniły istotnych efektów toksycznych, co wskazuje na akceptowalny profil bezpieczeństwa ranitydyny przy przewlekłym stosowaniu. Ponadto, badania genotoksyczności nie wykazały działania mutagennego, a testy karcynogenności na modelach zwierzęcych nie potwierdziły zwiększonego ryzyka nowotworów.
badania farmakologiczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, karcynogenność, ośrodkowy układ nerwowy, płodność, potencjał genotoksyczny, profil bezpieczeństwa leku, ranitydyna, ranitydyna chlorowodorek, rozwój płodu, rozwój pourodzeniowy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na rozród, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon substancji czynnych
Lilium lancifolium – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Lilium lancifolium, obecna w preparatach Mastodynon (81,0 mg/tabletka) oraz Mastodynon N (10 g/100 g roztworu) w rozcieńczeniu D3, została oceniona pod kątem bezpieczeństwa na podstawie badań przeprowadzonych dla całych produktów leczniczych. Brak jest szczegółowych danych dotyczących toksyczności ostrej lub przewlekłej samej substancji, jednak testy genotoksyczności in vitro i in vivo nie wykazały działania mutagennego dla preparatów zawierających Lilium lancifolium.
Badania toksyczności rozrodczej obejmowały testy teratogenności na szczurach i królikach oraz ocenę płodności u szczurów, które nie wykazały negatywnego wpływu na rozwój płodów ani na płodność. Podsumowując, dostępne dane przedkliniczne nie wskazują na istotne zagrożenia toksykologiczne związane ze stosowaniem Lilium lancifolium D3 w preparatach Mastodynon i Mastodynon N, jednak ocena bezpieczeństwa opiera się na badaniach całych preparatów, a nie wyizolowanej substancji czynnej.
badanie płodności, badanie teratogenności, badanie toksykologiczne, charakterystyka produktu leczniczego, dane przedkliniczne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, krople doustne, lilia lancetowata, Lilium lancifolium, Mastodynon, Mastodynon N, potencjał genotoksyczny, rozcieńczenie D3, rozwój płodu, substancja czynna, test genotoksyczności, toksyczność ostra i przewlekła, toksyczność rozrodcza, zagrożenie toksykologiczne, zwierzęta laboratoryjne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Detimedac 500 mg 500 mg
Dakarbazyna, substancja czynna leku Detimedac, wykazuje w badaniach przedklinicznych istotne działanie mutagenne, rakotwórcze oraz teratogenne. Mechanizm mutagenności wynika z alkilującego działania na DNA, co potwierdzono w różnych modelach doświadczalnych. Potencjał karcinogenny dakarbazyny został udokumentowany w modelach zwierzęcych, wskazując na ryzyko indukcji nowotworów wtórnych po terapii. Działanie teratogenne, potwierdzone w badaniach na zwierzętach, stanowi przeciwwskazanie do stosowania u kobiet w ciąży i wymaga stosowania skutecznej antykoncepcji u pacjentek w wieku rozrodczym podczas i po leczeniu.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sapoven T (20 mg + 10 mg)/g
Preparat Sapoven T w formie żelu zawiera trokserutynę w stężeniu 20 mg/g oraz wyciąg zagęszczony z nasion kasztanowca Aesculus hippocastanum L. w ilości 100 mg/g, co odpowiada 10 mg glikozydów trójterpenowych przeliczone na bezwodną escynę na 1 g żelu. W oficjalnej charakterystyce produktu brak jest danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania, w tym wyników badań toksyczności ostrej i przewlekłej, mutagenności, karcynogenności oraz wpływu na reprodukcję. Dokumentacja rejestracyjna nie zawiera szczegółowych informacji dotyczących tych parametrów dla kombinacji tych dwóch substancji czynnych w postaci żelu. Pomimo braku specyficznych danych przedklinicznych dla Sapoven T, decyzje terapeutyczne powinny opierać się na znanym profilu bezpieczeństwa poszczególnych składników aktywnych, potwierdzonym w literaturze naukowej oraz na wieloletnim doświadczeniu klinicznym ich stosowania. Trokserutyna i wyciąg z nasion kasztanowca są powszechnie stosowane w praktyce medycznej, co pozwala na ocenę ryzyka i korzyści terapii, mimo braku dedykowanych badań przedklinicznych dla tej konkretnej formy i kombinacji preparatu.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Kamiren 2 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa doksazosyny obejmowały ocenę potencjału karcynogennego, mutagennego oraz wpływu na płodność. Długoterminowe badania na szczurach i myszach, z dawkami odpowiednio do 40 mg/kg mc./dobę i 120 mg/kg mc./dobę (odpowiadającymi 8- i 4-krotnej ekspozycji AUC w stosunku do maksymalnej dawki u ludzi 16 mg/dobę), nie wykazały działania rakotwórczego. Ponadto, testy mutagenności nie potwierdziły mutagennego wpływu doksazosyny ani jej metabolitów na poziomie chromosomalnym i subchromosomalnym, co jest istotne dla oceny bezpieczeństwa genetycznego leku.
bezpieczeństwo reprodukcyjne, bezpieczeństwo stosowania leku, doksazosyna, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, ekspozycja ustrojowa, łagodny rozrost gruczołu krokowego, maksymalna dawka terapeutyczna, maksymalna tolerowana dawka, modele zwierzęce, nadciśnienie tętnicze, obszar pod krzywą stężenia, potencjał karcynogenny, poziom chromosomalny, zmniejszenie płodności, zmniejszona płodność - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dasatinib Krka 80 mg
Profil bezpieczeństwa dazatynibu został szczegółowo oceniony w badaniach nieklinicznych na różnych gatunkach zwierząt, w tym myszach, szczurach, małpach i królikach. Główne działania toksyczne dotyczyły przewodu pokarmowego, układu krwiotwórczego oraz limfatycznego, z toksycznością jelitową jako czynnikiem ograniczającym dawkowanie. Zmiany te były odwracalne po przerwaniu terapii. W układzie krwiotwórczym obserwowano minimalne do lekkiego zmniejszenie parametrów czerwonokrwinkowych oraz zmiany w szpiku kostnym, a w układzie limfatycznym – redukcję liczby limfocytów i masy narządów limfoidalnych. U małp stwierdzono zwiększoną śródmiąższową mineralizację nerek bez innych objawów nefrotoksyczności. Dazatynib hamował agregację płytek krwi i wydłużał czas krwawienia u szczurów, jednak nie powodował samoistnych krwotoków. Badania kardiotoksyczności wykazały brak istotnych zmian odstępu QT w zapisie EKG po podaniu pojedynczej dawki u małp.
agregacja płytek krwi, brodawczak, czas krwawienia, dazatynib, działanie fototoksyczne, działanie immunosupresyjne, działanie mutagenne, efekt klastogenny, grasica, gruczolak prostaty, hemostaza, kanał potasowy hERG, mineralizacja śródmiąższowa nerek, narządy limfoidalne, nefrotoksyczność, obumieranie płodów, obumieranie zarodków, odstęp QT, parametry czerwonokrwinkowe, potencjał rakotwórczy, rak płaskonabłonkowy, repolaryzacja komór, rozwój embrionalno-płodowy, śledziona, szpik kostny, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność jelitowa, układ krwiotwórczy, układ limfatyczny, węzły chłonne, włókna Purkinjego, zapis EKG