suchość błony śluzowej jamy ustnej
Suchość błony śluzowej jamy ustnej, określana medycznie jako kserostomia, to stan charakteryzujący się zmniejszonym wydzielaniem śliny, co prowadzi do nieprzyjemnego uczucia suchości w jamie ustnej. Jest to objaw, a nie choroba sama w sobie, mogący wynikać z różnorodnych przyczyn.
Najczęstszymi przyczynami kserostomii są działania niepożądane leków (m.in. przeciwhistaminowych, przeciwdepresyjnych, przeciwnadciśnieniowych), radioterapia okolicy głowy i szyi, choroby ogólnoustrojowe (np. zespół Sjögrena, cukrzyca, niedoczynność tarczycy), stany odwodnienia oraz oddychanie przez usta. Przewlekła suchość jamy ustnej zwiększa ryzyko próchnicy, chorób przyzębia, kandydozy jamy ustnej oraz utrudnia mowę i połykanie.
W diagnostyce kserostomii ocenia się wydzielanie śliny (sialometria), wykonuje się badania obrazowe gruczołów ślinowych oraz badania laboratoryjne w celu wykluczenia chorób systemowych. Leczenie obejmuje identyfikację i eliminację przyczyny, stosowanie substytutów śliny, stymulację wydzielania śliny (np. preparaty zawierające pilokarpinę), odpowiednie nawodnienie oraz przestrzeganie zasad higieny jamy ustnej.
Pacjenci z suchością jamy ustnej powinni unikać alkoholu, kofeiny, tytoniu oraz żywności pikantnej i suchej, które mogą nasilać objawy. Regularne wizyty stomatologiczne są kluczowe dla zapobiegania powikłaniom związanym z długotrwałą kserostomią.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Doksepina – Działania niepożądane
Doksepina, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny (TCA), charakteryzuje się dobrą tolerancją, z działaniami niepożądanymi głównie o łagodnym nasileniu, występującymi na początku terapii i ustępującymi samoistnie lub po redukcji dawki. Najczęstszym efektem ubocznym jest senność, występująca bardzo często (≥1/10). Inne działania niepożądane o częstości niezbyt częstej (≥1/1000 do <1/100) obejmują bóle i zawroty głowy, bezsenność, koszmary nocne, splątanie, pobudzenie, parestezje i drżenia, z możliwością wystąpienia objawów pozapiramidowych, zwłaszcza przy wysokich dawkach u osób starszych. Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) obserwuje się halucynacje, ataksję i drgawki, a bardzo rzadko (<1/10 000) zaburzenia widzenia, tachykardię, zmiany w EKG (poszerzenie zespołu QRS, wydłużenie odstępu PR), wypadanie włosów oraz objawy ogólne jak zmęczenie i osłabienie. Zgłaszano również myśli i zachowania samobójcze o nieznanej częstości.
aftowe zapalenie jamy ustnej, agranulocytoza, ataksja, bezsenność, dezorientacja, drgawki, drżenie, dyskineza późna, eozynofilia, ginekomastia, halucynacja, jadłowstręt, koszmar nocny, leukopenia, mlekotok, myśl samobójcza, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość hemolityczna, nudność, objaw pozapiramidowy, obrzęk twarzy, parestezja, plamica, pokrzywka, poszerzenie zespołu QRS, przerost gruczołu krokowego, reakcja alergiczna, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, senność, splątanie, suchość błony śluzowej jamy ustnej, tachykardia, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, trombocytopenia, wydłużenie odstępu PR, wypadanie włosów, wysypka skórna, zaburzenie czynności szpiku kostnego, zaburzenie widzenia, zachowanie samobójcze, zaparcie, zatrzymanie moczu, zawroty głowy, zespół nieadekwatnego wydzielania hormonu antydiuretycznego, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Akineton 5 mg/ml
Lek Akineton (biperyden mleczan 5 mg/ml) stosowany do wstrzykiwań może wywoływać liczne działania niepożądane, szczególnie na początku terapii lub przy szybkim zwiększaniu dawek. Najistotniejsze klinicznie są objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego, takie jak pobudzenie, lęk, dezorientacja, zespoły deliryczne i omamy, zwłaszcza u pacjentów z wcześniejszymi zaburzeniami mózgowymi. Biperyden wpływa również na strukturę snu, skracając fazę REM. Rzadko obserwuje się zmęczenie, zawroty głowy, zaburzenia pamięci, a bardzo rzadko poważne zaburzenia neurologiczne (dyskinezy, ataksja, zaburzenia mowy) oraz zwiększoną skłonność do drgawek u predysponowanych pacjentów. W zakresie okulistyki mogą wystąpić zaburzenia akomodacji, rozszerzenie źrenic (mydriasis) i ryzyko jaskry z zamkniętym kątem przesączania, co wymaga monitorowania ciśnienia wewnątrzgałkowego.
ataksja, biperyden mleczan, bradykardia, ciśnienie wewnątrzgałkowe, drganie mięśni, dyskineza, działanie niepożądane, faza snu REM, gruczolak prostaty, jaskra z zamkniętym kątem przesączania, lek cholinolityczny, mydriasis, napad padaczkowy, ośrodkowy układ nerwowy, reakcja nadwrażliwości, stan pobudzenia, suchość błony śluzowej jamy ustnej, tachykardia, wysypka alergiczna, zaburzenie akomodacji, zaburzenie czynności mózgu, zaburzenie dróg moczowych, zaburzenie mięśniowo-szkieletowe, zaburzenie mowy, zaburzenie oddawania moczu, zaburzenie psychiczne, zaburzenie serca, zaburzenie skóry, zaburzenie układu immunologicznego, zaburzenie układu nerwowego, zaburzenie żołądkowe, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zakażenie pasożytnicze, zapalenie przyusznic, zatrzymanie moczu, zespół deliryczny - Leksykon substancji czynnych
Estazolam – Działania niepożądane
Estazolam, będący benzodiazepiną o działaniu nasennym i przeciwlękowym, jest stosowany głównie w krótkotrwałej terapii bezsenności. Jego farmakoterapia wiąże się z licznymi działaniami niepożądanymi, z których najczęstsze to senność dzienna (43%), bóle głowy (12%), ospałość, zawroty głowy i astenia (po 7%). Szczególnie u pacjentów geriatrycznych obserwuje się nasilenie objawów neurologicznych, takich jak zaburzenia koordynacji, ataksja, dezorientacja oraz ryzyko upadków. Estazolam może wywoływać także niepamięć następczą, dyzartrię, zaburzenia pamięci i zmniejszenie libido. Reakcje paradoksalne, choć rzadkie, obejmują pobudzenie psychoruchowe, bezsenność, urojenia i psychozy, zwłaszcza u osób starszych, po spożyciu alkoholu lub z chorobami psychicznymi. Istotnym zagrożeniem jest rozwój uzależnienia fizycznego i psychicznego, a nagłe odstawienie leku może prowadzić do zespołu odstawiennego z objawami takimi jak drżenie, pocenie się, lęk i drgawki.
agranulocytoza, amnezja anterogradowa, arytmia serca, astenia, ataksja, benzodiazepina, bezsenność, bezsenność z odbicia, ból głowy, ból w klatce piersiowej, bóle stawowo-mięśniowe, bradykardia, drażliwość, drgawki, drżenie mięśni, drżenie mięśniowe, dyzartria, działanie nasenne i przeciwlękowe, estazolam, kołatanie serca, koszmary nocne, leukopenia, niepamięć następcza, nietrzymanie moczu, nudności, objawy neurologiczne, obniżenie ciśnienia tętniczego, omamy, ospałość, ośrodkowy układ nerwowy, pobudzenie psychoruchowe, psychoza, reakcja alergiczna skórna, reakcja anafilaktyczna, reakcje paradoksalne, senność dzienna, skurcze mięśni, spowolnienie reakcji, stan splątania, suchość błony śluzowej jamy ustnej, urojenia, uzależnienie fizyczne i psychiczne, wymioty, wzdęcia, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia koordynacji, zaburzenia miesiączkowania, zaburzenia morfologii krwi, zaburzenia napięcia mięśni, zaburzenia pamięci, zaburzenia równowagi, zaburzenia widzenia, zaparcia, zatrzymanie moczu, zawroty głowy, zespół odstawienny, zmniejszenie libido, żółtaczka, zwiotczenie mięśni - Leksykon leków
Działania niepożądane – Relsed 4 mg/ml (10 mg/2,5 ml)
Produkt leczniczy RELSED w postaci mikrowlewki doodbytniczej zawiera 10 mg diazepamu w 2,5 ml roztworu (4 mg/ml) i może wywoływać działania niepożądane o częstości rzadkiej (≥1/10 000 do <1/1000). Najczęstsze objawy ze strony układu nerwowego to uspokojenie, senność i ataksja, natomiast reakcje paradoksalne, takie jak niepokój, pobudzenie, omamy, agresywność, koszmary senne i psychozy, występują szczególnie u dzieci i osób starszych. Diazepam niesie ryzyko uzależnienia fizycznego i psychicznego, a przerwanie terapii może prowadzić do zespołu odstawiennego i zjawiska „z odbicia”. Należy monitorować pacjentów geriatrycznych i osłabionych ze względu na zwiększoną intensywność działań niepożądanych.
agresywność, ataksja, benzodiazepina, bezdech, bradykardia, diazepam, drżenie, efekt z odbicia, koszmar senny, mikrowlewka doodbytnicza, niepamięć następcza, obraz krwi, odczyn uczuleniowy, omam, osłabienie mięśni, przerost prostaty, psychoza, reakcja paradoksalna, senność, skurcz krtani, spadek ciśnienia tętniczego, suchość błony śluzowej jamy ustnej, uzależnienie fizyczne, uzależnienie psychiczne, zaburzenie miesiączkowania, zaburzenie mowy, zaburzenie widzenia, zatrzymanie moczu, zawroty głowy, zespół odstawienny, zmiana libido, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Alerzina 10 mg
Cetyryzyna dichlorowodorek, substancja czynna preparatu Alerzina, jest selektywnym antagonistą obwodowych receptorów H1, stosowanym w dawce 10 mg/dobę. W badaniach klinicznych na ponad 3200 pacjentach najczęstszym działaniem niepożądanym była senność (9,63%), przewyższająca częstość w grupie placebo (5,00%), zwykle o nasileniu łagodnym do umiarkowanego. Inne często występujące działania to ból głowy (7,42%), suchość błony śluzowej jamy ustnej (2,09%), zmęczenie (1,63%), zawroty głowy (1,10%), nudności (1,07%) oraz ból brzucha (0,98%). U dzieci w wieku 6 miesięcy do 12 lat obserwowano senność (1,8%), zapalenie błony śluzowej nosa (1,4%), biegunkę (1,0%) i zmęczenie (1,0%). Obiektywne badania u zdrowych ochotników nie wykazały istotnego wpływu na aktywność w zalecanych dawkach.
biegunka, bilirubina, ból brzucha, ból głowy, cetyryzyna, drgawki, dyskineza, dystonia, działanie cholinolityczne, enzym wątrobowy, lek przeciwhistaminowy drugiej generacji, mimowolne oddawanie moczu, myśl samobójcza, niepamięć, niewyraźne widzenie, nudności, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, pobudzenie ośrodkowego układu nerwowego, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, receptor H1, rotacja gałek ocznych, senność, splątanie, substancja czynna, suchość błony śluzowej jamy ustnej, świąd, tachykardia, trombocytopenia, trudności w oddawaniu moczu, wstrząs anafilaktyczny, wysypka polekowa, zaburzenie akomodacji oka, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie smaku, zachowanie agresywne, zapalenie błony śluzowej nosa, zatrzymanie moczu, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Kventiax SR 150 mg
Lek Kventiax SR zawiera kwetiapinę w formie fumaranu, dostępny w tabletkach o przedłużonym uwalnianiu w dawkach 50 mg, 150 mg, 200 mg, 300 mg i 400 mg. Najczęstsze działania niepożądane (≥10%) obejmują senność, zawroty głowy, ból głowy, suchość błony śluzowej jamy ustnej oraz objawy odstawienia. W badaniach laboratoryjnych obserwuje się często wzrost stężenia triglicerydów, cholesterolu całkowitego (zwłaszcza LDL), spadek HDL, zwiększenie masy ciała oraz obniżenie hemoglobiny. U pacjentów mogą pojawić się objawy pozapiramidowe, a także poważne reakcje skórne typu SCAR, takie jak zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka i DRESS. Istotne jest monitorowanie układu sercowo-naczyniowego ze względu na ryzyko wydłużenia QT, zaburzeń rytmu komorowego, torsade de pointes oraz nagłych zgonów. W populacji pediatrycznej (10-17 lat) obserwuje się częstsze zwiększenie prolaktyny i łaknienia, a także objawy pozapiramidowe, omdlenia, wzrost ciśnienia tętniczego, wymioty i zapalenie błony śluzowej nosa.
agranulocytoza, ból głowy, ciężkie skórne działania niepożądane, cukrzyca, częstoskurcz komorowy torsade de pointes, duszność, dyslipidemia, dyspepsja, dyzartria, eozynofilia, fumaran kwetiapiny, hipercholesterolemia, hiperglikemia, hiperprolaktynemia, hipertriglicerydemia, hiponatremia, komorowe zaburzenia rytmu, leukopenia, małopłytkowość, myśli samobójcze, nadciśnienie tętnicze, nagły niewyjaśniony zgon, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedoczynność tarczycy, niedokrwistość, objawy pozapiramidowe, palpitacje, przyrost masy ciała, reakcja anafilaktyczna, senność, suchość błony śluzowej jamy ustnej, tachykardia, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wydłużenie odstępu QT, wymioty, wysypka z eozynofilią i objawami układowymi, zaburzenia widzenia, zapalenie błony śluzowej nosa, zaparcie, zatrzymanie akcji serca, zawroty głowy, zespół nieadekwatnego wydzielania ADH, zespół Stevensa-Johnsona, zwiększenie łaknienia - Leksykon leków
Działania niepożądane – Zulbex 10 mg
Rabeprazol sodowy (Zulbex), inhibitor pompy protonowej, wykazuje profil działań niepożądanych obejmujący najczęściej ból głowy, biegunkę, ból brzucha, astenie, wzdęcia, wysypkę oraz suchość błony śluzowej jamy ustnej, które zazwyczaj mają charakter łagodny lub umiarkowany i ustępują samoistnie. Częstość występowania działań niepożądanych klasyfikowana jest od bardzo częstych (≥1/100 do <1/10) do bardzo rzadkich (<1/10 000), z uwzględnieniem m.in. zaburzeń żołądkowo-jelitowych, nerwowych, reakcji skórnych, zaburzeń wątroby i nerek, a także ciężkich reakcji anafilaktycznych i skórnych (np. zespół Stevensa-Johnsona). Dodatkowo, u pacjentów długotrwale stosujących lek obserwuje się ryzyko hipomagnezemii i hiponatremii, szczególnie u osób w podeszłym wieku oraz z zaburzeniami czynności wątroby.
agranulocytoza, arytmia komorowa, astenia, bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ciężka reakcja skórna, drgawki, dyskomfort w nadbrzuszu, dyspepsja, enzym wątrobowy, ginekomastia, hipomagnezemia, hiponatremia, infekcja górnych dróg oddechowych, inhibitor pompy protonowej, interakcja lekowa, leukopenia, majaczenie, nudności, parestezja, pokrzywka, rabeprazol sodowy, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja skórna, rumień wielopostaciowy, senność, śródmiąższowe zapalenie nerek, suchość błony śluzowej jamy ustnej, świąd, tężyczka, toksyczna nekroliza naskórka, trombocytopenia, wymioty, wysypka, wzdęcia, zaburzenia krwi, zaburzenia nerek, zaburzenia nerwowe, zaburzenia snu, zaburzenia wątroby, zaburzenia wchłaniania witaminy B12, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zapalenie wątroby, zaparcie, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Atrovent 0,25 mg/ml
Bromek ipratropiowy wykazuje szeroki profil bezpieczeństwa potwierdzony w badaniach przedklinicznych na różnych gatunkach zwierząt, z zastosowaniem dróg podania wziewnej, doustnej i dożylnej. Wartości LD50 po podaniu wziewnym u samców świnek morskich wynosiły 199 mg/kg, natomiast u szczurów nie odnotowano śmiertelności nawet przy dawkach do 0,05 mg/kg (4-godzinna ekspozycja) lub 160 rozpyleniach po 0,02 mg/rozpylenie. Doustne LD50 wynosiły 1585 mg/kg u myszy, 1925 mg/kg u szczurów i 1920 mg/kg u królików, a dożylne odpowiednio 13,6 mg/kg, 15,8 mg/kg i około 18,2 mg/kg u psów. Objawy toksyczności ostrej obejmowały rozszerzenie źrenic, suchość błon śluzowych, duszność, drżenia, skurcze i tachykardię, zgodne z działaniem antagonistycznym wobec receptorów muskarynowych. W badaniach przewlekłych NOAEL dla podania wziewnego wynosiły 0,38 mg/kg/dobę u szczurów, 0,18 mg/kg/dobę u psów oraz 0,8 mg/kg/dobę u małp Rhesus, bez histopatologicznych zmian w układzie oddechowym i innych narządach. Badania donosowe u psów potwierdziły brak toksyczności przy dawkach >0,20 mg/kg/dobę, a profil toksykologiczny był podobny dla preparatów z HFA i CFC.
aerozol inhalacyjny, bromek ipratropiowy, dawka śmiertelna, duszność, działanie guzotwórcze, działanie rakotwórcze, LD50, NOAEL, podanie donosowe, potencjał genotoksyczny, poziom bez obserwowanego działania niepożądanego, poziom dawkowania, proszek do inhalacji, reakcja anafilaktyczna, receptor muskarynowy, rozszerzenie źrenic, roztwór do nebulizacji, ryzyko onkogenne, suchość błony śluzowej jamy ustnej, szpik kostny, tachykardia, test Amesa, test cytogenetyczny, test mikrojądrowy, toksyczność dla zarodka, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, układ oskrzelowo-płucny - Leksykon substancji czynnych
Feksofenadyna – Przedawkowanie
Feksofenadyna, stosowana w preparatach takich jak Allegra czy Telfast, wykazuje szeroki indeks terapeutyczny i wysoki profil bezpieczeństwa potwierdzony badaniami klinicznymi. Dawki do 800 mg jednorazowo, 690 mg dwa razy na dobę przez miesiąc oraz 240 mg raz na dobę przez rok nie powodowały istotnych działań niepożądanych w porównaniu z placebo. W przypadku przedawkowania obserwuje się charakterystyczne objawy: zawroty głowy, senność, zmęczenie oraz suchość błony śluzowej jamy ustnej, które występują nawet przy niewielkim przekroczeniu dawki, jednak nie zdefiniowano progu dawki wywołującego te symptomy. U dzieci stosowano dawki do 60 mg dwa razy na dobę przez dwa tygodnie bez istotnych działań niepożądanych. Hemodializa nie jest skuteczna w usuwaniu feksofenadyny z organizmu, a specyficzna odtrutka nie jest znana.
badanie kliniczne, bezpieczeństwo terapeutyczne, działanie niepożądane, feksofenadyna, feksofenadyna chlorowodorek, funkcje życiowe, hemodializa, indeks terapeutyczny, leczenie objawowe, leczenie podtrzymujące, nawodnienie organizmu, parametry neurologiczne, płukanie żołądka, profil bezpieczeństwa, przedawkowanie feksofenadyny, senność, suchość błony śluzowej jamy ustnej, swoista odtrutka, węgiel aktywowany, zatrucie lekiem, zawroty głowy - Leksykon leków
Przedawkowanie – Lungamo 18 mcg/dawkę odmierzoną
Przedawkowanie tiotropium bromku, substancji czynnej produktu Lungamo, może prowadzić do nasilenia objawów przeciwcholinergicznych, zwłaszcza przy dawkach przekraczających zalecane 18 μg/dobę. Badania kliniczne wykazały względnie dobry profil bezpieczeństwa nawet przy dawkach znacznie wyższych: pojedyncza dawka wziewna do 340 μg u zdrowych ochotników nie wywołała istotnych działań niepożądanych, a dawka 170 μg/dobę przez 7 dni powodowała jedynie suchość błony śluzowej jamy ustnej. U pacjentów z POChP stosujących do 43 μg/dobę przez 4 tygodnie nie odnotowano znaczących działań niepożądanych. Ostre zatrucie po doustnym spożyciu kapsułek jest mało prawdopodobne ze względu na niską biodostępność tiotropium po podaniu doustnym, jednak wymaga obserwacji pod kątem objawów przeciwcholinergicznych i leczenia objawowego.
antagonista receptorów muskarynowych, biodostępność doustna, blokada przywspółczulna, blokada receptorów muskarynowych, dysfagia, działanie farmakologiczne, fizostygmina, hipertermia, lek cholinomimetyczny, mydriasis, objawy przeciwcholinergiczne, POChP, refluks żołądkowo-przełykowy, spowolnienie perystaltyki jelit, suchość błony śluzowej jamy ustnej, tachykardia, tiotropium bromek, zaburzenia akomodacji oka, zatrucie doustne, zatrzymanie moczu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Klozapol 25 mg
Klozapina, lek przeciwpsychotyczny o specyficznym profilu farmakologicznym, wiąże się z ryzykiem poważnych działań niepożądanych, w tym agranulocytozy, napadów padaczkowych, zaburzeń sercowo-naczyniowych oraz gorączki. Agranulocytoza, najpoważniejsze powikłanie, występuje najczęściej w pierwszych 18 tygodniach terapii z częstością 32,0 przypadków na 100 000 osobo-tygodni, a jej ryzyko znacząco spada po tym okresie. Monitorowanie morfologii krwi, zwłaszcza liczby leukocytów, jest kluczowe dla bezpieczeństwa leczenia. Ponadto klozapina może powodować zaburzenia metaboliczne, takie jak hiperglikemia, cukrzyca, otyłość oraz dyslipidemię, a także działania neurologiczne, w tym senność, zawroty głowy i napady drgawkowe, których ryzyko wzrasta przy szybkim zwiększaniu dawki i u pacjentów z padaczką w wywiadzie.
agranulocytoza, akatyzja, arytmia, aspiracja pokarmu, cukrzyca de novo, cukrzyca typu 2, częstoskurcz, depresja oddechowa, drgawka miokloniczne, dysfagia, działanie sercowo-naczyniowe, enzymy wątrobowe, eozynofilia, hipercholesterolemia, hiperglikemia, hipertermia, hipertriglicerydemia, jadłowstręt, kardiomiopatia, klozapina, kołatanie serca, kwasica ketonowa, leczenie przeciwpadaczkowe, lek przeciwpsychotyczny, leukopenia, majaczenie, małopłytkowość, marskość wątroby, morfologia krwi, nadciśnienie, nadmierne wydzielanie śliny, nadpłytkowość, napad padaczkowy, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwienie jelita, niedokrwistość, niedrożność jelit, nietrzymanie moczu, niewydolność serca, niewydolność wątroby, nudność, objawy pozapiramidowe, omdlenie, ostre rozdęcie okrężnicy, ostre zapalenie trzustki, piorunująca martwica wątroby, porażenna niedrożność jelita, późna dyskineza, priapizm, próg drgawkowy, psychoza w przebiegu choroby Parkinsona, schizofrenia oporna na leczenie, senność polekowa, śpiączka hiperosmolarna, splątanie, śródmiąższowe zapalenie nerek, stłuszczenie wątroby, suchość błony śluzowej jamy ustnej, uogólniony napad padaczkowy, wymioty, wysięk osierdziowy, zaburzenie gospodarki węglowodanowej, zaburzenie psychotyczne, zaburzenie tolerancji glukozy, zaburzenie układu chłonnego, zakażenie dolnych dróg oddechowych, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie osierdzia, zapalenie płuc, zapalenie wątroby, zaparcie, zapaść krążeniowa, zapis EEG, zapis EKG, zatrzymanie akcji serca, zatrzymanie moczu, zatrzymanie oddychania, zawał jelita, zawał mięśnia sercowego, zespół cholinergiczny, zespół iglica-fala, złośliwy zespół neuroleptyczny, żółtaczka cholestatyczna, zwłóknienie wątroby, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon substancji czynnych
Ipratropiowy bromek – Przedawkowanie
Ipratropiowy bromek, zawarty w preparacie Atrodil w dawce 20 mikrogramów na dawkę inhalacyjną, cechuje się szerokim indeksem terapeutycznym oraz minimalnym ryzykiem poważnego przedawkowania ze względu na miejscowe podanie inhalacyjne ograniczające wchłanianie ogólnoustrojowe. W przypadku znacznego przekroczenia zalecanych dawek mogą pojawić się łagodne objawy o charakterze przeciwcholinergicznym, takie jak suchość błony śluzowej jamy ustnej, zaburzenia akomodacji oraz tachykardia. Nie określono precyzyjnych dawek ipratropiowego bromku wywołujących te objawy, a ich przebieg jest zazwyczaj przemijający i niespecyficzny dla tego preparatu.
absorpcja ogólnoustrojowa, aerozol inhalacyjny, antidotum, Atrodil, blokada receptorów muskarynowych, droga inhalacyjna, dysfagia, działanie przeciwcholinergiczne, ipratropiowy bromek, kołatanie serca, leczenie objawowe, przedawkowanie, suchość błony śluzowej jamy ustnej, tachykardia, układ sercowo-naczyniowy, zaburzenia akomodacji - Leksykon substancji czynnych
Hydroksyzyna – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Hydroksyzyna, ze względu na ryzyko wydłużenia odstępu QT i zaburzeń rytmu serca typu torsade de pointes, powinna być stosowana w najmniejszej skutecznej dawce i przez możliwie najkrótszy czas. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z zaburzeniami elektrolitowymi, chorobami serca, a także u dzieci, osób w podeszłym wieku oraz pacjentów z niewydolnością wątroby i nerek, gdzie konieczne jest dostosowanie dawki. U dzieci obserwuje się zwiększone ryzyko działań niepożądanych ze strony OUN, w tym drgawek. U pacjentów z jaskrą, miastenią, otępieniem, zaburzeniami oddawania moczu czy osłabioną perystaltyką przewodu pokarmowego hydroksyzyna może nasilać objawy chorobowe ze względu na działanie przeciwcholinergiczne. W trakcie terapii należy monitorować czynność wątroby oraz unikać jednoczesnego spożywania alkoholu i leków depresyjnych na OUN.
bradykardia, ciśnienie wewnątrzgałkowe, działanie przeciwcholinergiczne, elektrokardiogram, funkcje poznawcze, hipokaliemia, hipomagnezemia, jaskra, lek przeciwpsychotyczny, miastenia, neuroleptyk, niedobór laktazy, niedrożność porażenna, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, nużliwość mięśni, ośrodkowy układ nerwowy, otępienie, perystaltyka przewodu pokarmowego, retencja moczu, skłonność do drgawek, suchość błony śluzowej jamy ustnej, test alergiczny, test prowokacji oskrzelowej, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia rytmu serca, zdarzenie naczyniowo-mózgowe, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ontipria 18 mcg
Lek Ontipria zawierający 18 µg bromku tiotropiowego w kapsułce twardej jest lekiem przeciwcholinergicznym stosowanym w chorobach układu oddechowego. Profil bezpieczeństwa opiera się na badaniach klinicznych obejmujących 9647 pacjentów, z okresem leczenia od 4 tygodni do 4 lat. Najczęstszym działaniem niepożądanym jest suchość błony śluzowej jamy ustnej (około 4% pacjentów), która rzadko prowadzi do przerwania terapii (0,2%). Inne działania niepożądane związane z mechanizmem przeciwcholinergicznym to m.in. jaskra (wzrost ciśnienia wewnątrzgałkowego), zaparcia, niedrożność jelit, zatrzymanie moczu, a także zaburzenia widzenia, zawroty głowy, bóle głowy, tachykardia i zaburzenia ze strony układu oddechowego, takie jak zapalenie gardła, dysfonia czy kaszel. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów w podeszłym wieku, u których ryzyko wystąpienia działań niepożądanych może być zwiększone.
bezsenność, bromek tiotropiowy, choroba refluksowa przełyku, ciśnienie wewnątrzgałkowe, częstoskurcz nadkomorowy, dysfagia, dysfonia, dysuria, jaskra, kandydoza jamy ustnej, kołatanie serca, krwawienie z nosa, lek przeciwcholinergiczny, migotanie przedsionków, nadwrażliwość, niedrożność jelit, niewyraźne widzenie, nudność, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk stawów, odwodnienie, owrzodzenie skóry, pokrzywka, porażenna niedrożność jelit, próchnica zębów, reakcja anafilaktyczna, skurcz oskrzeli, suchość błony śluzowej jamy ustnej, suchość skóry, świąd, tachykardia, tiotropium, wysypka, zaburzenie smaku, zakażenie układu moczowego, zapalenie dziąseł, zapalenie gardła, zapalenie jamy ustnej, zapalenie języka, zapalenie krtani, zapalenie zatok, zaparcie, zatrzymanie moczu, zawroty głowy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Srivasso
Bromek tiotropiowy w dawce 18 µg, stosowany raz na dobę w postaci proszku do inhalacji (Srivasso), jest lekiem rozszerzającym oskrzela przeznaczonym do terapii podtrzymującej przewlekłych chorób układu oddechowego. Nie jest wskazany do doraźnego leczenia ostrych napadów skurczu oskrzeli. Należy zwrócić uwagę na ryzyko natychmiastowych reakcji nadwrażliwości oraz paradoksalnego skurczu oskrzeli po inhalacji. Ze względu na działanie przeciwcholinergiczne, szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z jaskrą z wąskim kątem przesączania, rozrostem gruczołu krokowego oraz niedrożnością szyi pęcherza moczowego, gdyż może dojść do zaostrzenia objawów tych schorzeń. Kontakt proszku z oczami może wywołać objawy jaskry, takie jak ból oka, niewyraźne widzenie czy zaczerwienienie, co wymaga natychmiastowego przerwania terapii i konsultacji okulistycznej.
arytmia serca, ból oka, bromek tiotropiowy, działanie przeciwcholinergiczne, jaskra z wąskim kątem przesączania, klirens kreatyniny, niedobór laktazy, niedrożność szyi pęcherza moczowego, nietolerancja laktozy, niewydolność serca, niewyraźne widzenie, obrzęk rogówki, próchnica zębów, reakcja nadwrażliwości, rozrost gruczołu krokowego, skurcz oskrzeli, skurcz oskrzeli wywołany inhalacją, suchość błony śluzowej jamy ustnej, terapia podtrzymująca, widzenie tęczowej obwódki, zaburzenie czynności nerek, zaczerwienienie oczu, zatrzymanie moczu, zawał mięśnia sercowego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Cetigran 10 mg
Cetyryzyna dichlorowodorek w dawce 10 mg, stosowana jako selektywny antagonista obwodowych receptorów H1, wykazuje stosunkowo dobry profil bezpieczeństwa, jednakże w badaniach klinicznych i obserwacjach po wprowadzeniu do obrotu odnotowano działania niepożądane, głównie ze strony ośrodkowego układu nerwowego. Najczęściej zgłaszane objawy to senność (9,63% vs 5,00% placebo), ból głowy (7,42% vs 8,07% placebo), suchość błony śluzowej jamy ustnej (2,09% vs 0,82% placebo) oraz zmęczenie (1,63% vs 0,95% placebo). W populacji pediatrycznej (6 miesięcy–12 lat) częstość działań niepożądanych była nieco niższa, z sennością występującą u 1,8% dzieci. Rzadziej obserwowano reakcje nadwrażliwości, zaburzenia psychiczne (agresja, splątanie, depresja, omamy), drgawki, tachykardię oraz zaburzenia czynności wątroby, które w większości przypadków ustępowały po odstawieniu leku.
aktywność cholinolityczna, aminotransferaza, antagonista receptorów H1, bezsenność, biegunka, cetyryzyna dichlorowodorek, depresja, dyskineza, dystonia, działanie niepożądane, enzym wątrobowy, fosfataza alkaliczna, GGTP, myśl samobójcza, nudności, obrzęk naczynioruchowy, omam, omdlenie, ośrodkowy układ nerwowy, paradoksalne pobudzenie, parestezja, pobudzenie, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, reakcja skórna, rotacja gałek ocznych, splątanie, stężenie bilirubiny, suchość błony śluzowej jamy ustnej, świąd, tachykardia, tik, trombocytopenia, trudność w oddawaniu moczu, wstrząs anafilaktyczny, wysypka polekowa, zaburzenie akomodacji oka, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie smaku, zapalenie błony śluzowej nosa, zatrzymanie moczu, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Trittico XR 150 mg
Trittico XR (chlorowodorek trazodonu) w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu wykazuje działanie przeciwdepresyjne z komponentą uspokajającą, jednakże leczenie może wiązać się z licznymi działaniami niepożądanymi o częstości występowania określonej jako „nieznana”. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko myśli i zachowań samobójczych, które mogą pojawić się w trakcie terapii lub po jej zakończeniu. Wśród poważnych powikłań wymienia się zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny, arytmie serca (w tym torsade de pointes z wydłużeniem odstępu QT), priapizm oraz ciężkie zaburzenia czynności wątroby. Monitorowanie parametrów hematologicznych jest wskazane ze względu na możliwość agranulocytozy, trombocytopenii, leukopenii i innych nieprawidłowości krwi. U pacjentów z chorobami serca konieczna jest kontrola rytmu serca ze względu na ryzyko niemiarowości i groźnych arytmii.
afazja ekspresywna, agranulocytoza, bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, bradykardia, chlorowodorek trazodonu, delirium, dezorientacja, drgawka, drgawka kloniczna, drżenie, duszność, dystonia, działanie przeciwdepresyjne, eozynofilia, hiponatremia, hipotonia ortostatyczna, jadłowstręt, koszmar senny, lek przeciwdepresyjny trójpierścieniowy, leukopenia, mania, myśli samobójcze, nadciśnienie tętnicze, nadmierna potliwość, niedokrwistość, niemiarowość serca, nieostre widzenie, niestrawność, nietrzymanie moczu, nudność, objaw grypopodobny, obrzęk, omam, omdlenie, palpitacja, parestezja, porażenna niedrożność jelita, priapizm, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, senność, SIADH, stan splątania, suchość błony śluzowej jamy ustnej, świąd, tachykardia, tachykardia komorowa, torsade de pointes, Trittico XR, trombocytopenia, urojenie, wewnątrzwątrobowy zastój żółci, wydłużenie odstępu QT, wymioty, wysypka skórna, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie gospodarki wodno-elektrolitowej, zaburzenie pamięci, zaburzenie równowagi, zaburzenie rytmu serca, zapalenie żołądka i jelit, zaparcie, zatrzymanie moczu, zawrót głowy, zespół niewłaściwego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół odstawienia, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny, zmniejszenie libido, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Loratan 5 mg/5 ml
Loratan w postaci syropu (5 mg loratadyny/5 ml) wykazuje profil działań niepożądanych obejmujący głównie ośrodkowy układ nerwowy oraz ogólne objawy, z częstością występowania od 1 do 10% (często). Do najczęstszych działań należą ból głowy, nerwowość, senność oraz zmęczenie. Rzadziej obserwuje się zaburzenia snu (bezsenność) i zwiększenie apetytu (1/1000 do <1/100). Bardzo rzadkie działania niepożądane (<1/10 000) obejmują zawroty głowy, nudności, suchość błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie błony śluzowej żołądka, zaburzenia czynności wątroby, anafilaksję, wysypkę, łysienie, tachykardię oraz kołatanie serca. Warto podkreślić, że syrop zawiera także sacharozę (3,125 g/5 ml), glikol propylenowy (250 mg/5 ml) i sodu benzoesan (8,125 mg/5 ml), które mogą wpływać na występowanie działań niepożądanych, zwłaszcza u pacjentów z cukrzycą lub nietolerancją fruktozy.
anafilaksja, bezsenność, ból głowy, działanie niepożądane, glikol propylenowy, kołatanie serca, konwencja MedDRA, lek przeciwhistaminowy, loratadyna, łysienie, nerwowość, nietolerancja fruktozy, nudności, ośrodkowy układ nerwowy, sacharoza, senność, sodu benzoesan, substancja pomocnicza, suchość błony śluzowej jamy ustnej, tachykardia, układ immunologiczny, układ pokarmowy, układ sercowo-naczyniowy, Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, wysypka, zaburzenia czynności wątroby, zapalenie błony śluzowej żołądka, zawroty głowy, zwiększenie apetytu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Polprazol Max 20 mg
Polprazol Max, zawierający 20 mg omeprazolu w formie kapsułek dojelitowych, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które należy uwzględnić podczas terapii. Najczęstsze działania niepożądane (1-10%) obejmują bóle głowy, ból brzucha, zaparcia, biegunkę, wzdęcia oraz nudności i wymioty. W zakresie hematologicznym rzadko obserwuje się leukopenię i trombocytopenię, a bardzo rzadko agranulocytozę i pancytopenię, co może skutkować zwiększoną podatnością na infekcje i zaburzeniami krzepnięcia. Reakcje nadwrażliwości, takie jak gorączka, obrzęk naczynioruchowy i anafilaksja, występują rzadko i wymagają natychmiastowej interwencji. Zaburzenia metaboliczne obejmują rzadką hiponatremię oraz hipomagnezemię o nieznanej częstości, szczególnie istotną przy długotrwałym stosowaniu. Wśród objawów neurologicznych dominują bóle głowy (często), a także zawroty głowy, parestezje i senność (niezbyt często). Rzadko występują zaburzenia smaku i niewyraźne widzenie, a skurcz oskrzeli stanowi poważne, choć rzadkie powikłanie.
agranulocytoza, bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból mięśni, ból stawów, encefalopatia, fotowrażliwość, ginekomastia, hipomagnezemia, hiponatremia, kandydoza przewodu pokarmowego, kapsułka dojelitowa, leukopenia, mikroskopowe zapalenie jelita grubego, nadmierna potliwość, niewydolność wątroby, niewyraźne widzenie, nudności i wymioty, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, omamy, omeprazol, osłabienie siły mięśniowej, pancytopenia, parestezja, pobudzenie, pokrzywka, polip dna żołądka, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, splątanie, suchość błony śluzowej jamy ustnej, świąd, toczeń rumieniowaty skórny podostry, toksyczna rozpływna martwica naskórka, trombocytopenia, wypadanie włosów, wzdęcie, zaburzenie smaku, zapalenie cewkowo-śródmiąższowe nerek, zapalenie skóry, zapalenie wątroby, zaparcie, zawrót głowy, zespół Stevensa-Johnsona, zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych - Leksykon leków
Działania niepożądane – Milukante 10 mg
Montelukast, substancja czynna leku Milukante w dawce 10 mg (tabletki powlekane), został oceniony pod kątem bezpieczeństwa w licznych badaniach klinicznych obejmujących około 4000 dorosłych i młodzieży (≥15 lat) oraz 1750 dzieci w wieku 6-14 lat z astmą oskrzelową i sezonowym alergicznym zapaleniem błony śluzowej nosa. Najczęściej zgłaszanymi działaniami niepożądanymi były ból głowy u dorosłych i młodzieży oraz ból brzucha u dzieci. Długoterminowe stosowanie montelukastu (do 2 lat u dorosłych i do 12 miesięcy u dzieci) nie zmieniało profilu bezpieczeństwa. Częstość występowania działań niepożądanych klasyfikowano według standardowych kategorii: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) oraz bardzo rzadko (<1/10 000).
anafilaksja, astma oskrzelowa, bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból mięśni, ból stawu, eozynofilia płucna, gorączka, hipoestezja, kołatanie serca, koszmar senny, krwawienie z nosa, kurcz mięśnia, montelukast, naciek eozynofilowy wątroby, nadpobudliwość psychoruchowa, napad drgawkowy, niestrawność, nudność, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, sezonowe alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa, skłonność do krwawień, somnambulizm, suchość błony śluzowej jamy ustnej, świąd, tabletka do rozgryzania i żucia, tabletka powlekana, wymioty, wysypka, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie wątrobowokomórkowe, zapalenie wątroby, zapalenie wątroby cholestatyczne, zawrót głowy, zespół Churga-Straussa, zwiększona aktywność aminotransferaz - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tizagelan 2 mg
Profil bezpieczeństwa tyzanidyny, substancji czynnej leku Tizagelan, wykazuje zależność częstości i nasilenia działań niepożądanych od stosowanej dawki. Przy niskich dawkach, stosowanych w łagodzeniu bolesnych skurczów mięśni, najczęściej obserwuje się senność, zmęczenie, zawroty głowy, suchość w ustach, obniżenie ciśnienia tętniczego, nudności, zaburzenia żołądkowo-jelitowe oraz wzrost aktywności enzymów wątrobowych, zwykle o łagodnym i przemijającym charakterze. W wyższych dawkach, stosowanych w terapii spastyczności, działania te występują częściej i z większym nasileniem, choć rzadko wymagają przerwania leczenia. Omamy, które pojawiają się głównie u pacjentów jednocześnie przyjmujących leki o potencjale halucynogennym, mają charakter samoograniczający się i nie są związane z psychozą. Nagłe odstawienie tyzanidyny, zwłaszcza po długotrwałej terapii lub w dużych dawkach, może prowadzić do nadciśnienia z odbicia i tachykardii, a w skrajnych przypadkach do udaru mózgu, co podkreśla konieczność stopniowego zmniejszania dawki.
anafilaksja, ataksja, bolesny skurcz mięśni, bradykardia, choroba grypopodobna, dysfagia, dyskineza, dyzartria, działanie hipotensyjne, hepatotoksyczność, lek przeciwdepresyjny, nadciśnienie z odbicia, niedociśnienie tętnicze, niewydolność wątroby, niewyraźne widzenie, obniżone ciśnienie krwi, obrzęk naczynioruchowy, omamy, osłabienie mięśni, pokrzywka, spastyczność, suchość błony śluzowej jamy ustnej, tachykardia, tyzanidyna, udar naczyniowo-mózgowy, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie akomodacji, zaburzenie psychiczne, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie układu nerwowego, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zakażenie dróg moczowych, zapalenie skóry, zapalenie wątroby, zespół odstawienia, zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ambroxol Dr.Max 15 mg/5 ml
Ambroxol Dr.Max w postaci syropu o stężeniu 15 mg/5 ml (3 mg/ml ambroksolu chlorowodorku) może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości występowania, sklasyfikowane zgodnie z MedDRA. Najczęściej obserwuje się zaburzenia smaku, niedoczulicę gardła, nudności oraz niedoczulicę jamy ustnej (1-10% pacjentów). Rzadziej występują reakcje alergiczne (1-10 na 10 000 pacjentów), wysypka, pokrzywka oraz dolegliwości żołądkowo-jelitowe takie jak biegunka, wymioty, niestrawność i ból brzucha (1-10 na 1000 pacjentów). Częstość występowania suchości gardła jest nieznana. Szczególną uwagę należy zwrócić na ciężkie reakcje alergiczne, w tym anafilaksję, obrzęk naczynioruchowy oraz poważne reakcje skórne, takie jak rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna martwica naskórka i ostra uogólniona krostkowica, które mogą zagrażać życiu.
ambroksolu chlorowodorek, benzoesan sodu, MedDRA, niedoczulica gardła, niedoczulica jamy ustnej, nietolerancja fruktozy, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona krostkowica, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, sorbitol, suchość błony śluzowej jamy ustnej, suchość gardła, świąd, toksyczna martwica naskórka, wstrząs anafilaktyczny, wysypka, zaburzenie smaku, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Braltus
Produkt leczniczy Braltus zawiera bromek tiotropiowy w dawce 10 mikrogramów tiotropium na kapsułkę (proszek do inhalacji) i jest stosowany raz na dobę w terapii podtrzymującej przewlekłych chorób obturacyjnych dróg oddechowych. Lek nie jest przeznaczony do doraźnego leczenia ostrych napadów skurczu oskrzeli, a jego przedawkowanie zwiększa ryzyko działań niepożądanych. Należy zwrócić szczególną uwagę na możliwość wystąpienia natychmiastowych reakcji nadwrażliwości oraz paradoksalnego skurczu oskrzeli, które wymagają natychmiastowego przerwania terapii i wdrożenia odpowiedniego leczenia rozszerzającego oskrzela. Bromek tiotropiowy wykazuje działanie przeciwcholinergiczne, co wymaga ostrożności u pacjentów z jaskrą z wąskim kątem przesączania, rozrostem gruczołu krokowego oraz niedrożnością szyi pęcherza moczowego, ze względu na ryzyko nasilenia objawów tych schorzeń.
bromek tiotropiowy, działanie przeciwcholinergiczne, jaskra z wąskim kątem przesączania, klirens kreatyniny, laktoza jednowodna, lek rozszerzający oskrzela, niedobór laktazy, niedrożność szyi pęcherza moczowego, nieprawidłowe wchłanianie glukozy-galaktozy, niestabilna arytmia, nietolerancja galaktozy, niewydolność serca, obrzęk rogówki, ostry napad skurczu oskrzeli, paradoksalny skurcz oskrzeli, próchnica zębów, przekrwienie spojówek, reakcja nadwrażliwości, rozrost gruczołu krokowego, suchość błony śluzowej jamy ustnej, świszczący oddech, terapia podtrzymująca, zaburzenie czynności nerek, zatrzymanie moczu, zawał serca - Leksykon substancji czynnych
Glikopironiowy bromek – Działania niepożądane
Bromek glikopironiowy, jako antagonista receptorów muskarynowych, jest stosowany m.in. do odwracania blokady nerwowo-mięśniowej wywołanej przez niedepolaryzujące środki zwiotczające. Jego działanie antycholinergiczne powoduje liczne działania niepożądane obejmujące różne układy i narządy, których częstość występowania jest klasyfikowana jako „nieznana”. Do najważniejszych powikłań należą reakcje nadwrażliwości, w tym obrzęk naczynioruchowy i anafilaksja, które stanowią zagrożenie życia. W układzie sercowo-naczyniowym obserwuje się przemijającą bradykardię, po której może wystąpić tachykardia i zaburzenia rytmu serca, co jest szczególnie niebezpieczne u pacjentów z chorobami serca. W układzie nerwowym pojawia się dezorientacja i zawroty głowy, zwłaszcza u osób starszych, zwiększając ryzyko upadków. W obrębie narządu wzroku bromek glikopironiowy wywołuje mydriazę, światłowstręt oraz może indukować jaskrę z zamkniętym kątem przesączania, wymagającą natychmiastowej interwencji.
anhidroza, antagonista receptorów muskarynowych, atropina, blokada nerwowo-mięśniowa, bradykardia przemijająca, bromek glikopironiowy, ciśnienie wewnątrzgałkowe, dezorientacja, działanie antycholinergiczne, hipertermia, jaskra z zamkniętym kątem, kąt przesączania, mydriaza, neostygmina, niedepolaryzujący środek zwiotczający, obrzęk naczynioruchowy, przerost prostaty, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rozszerzenie źrenic, suchość błony śluzowej jamy ustnej, światłowstręt, tachykardia, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie rytmu serca, zaparcie, zatrzymanie moczu, zmniejszenie wydzieliny oskrzelowej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tanyz ERAS 0,4 mg
Tanyz ERAS zawiera 0,4 mg tamsulosyny chlorowodorku (0,367 mg tamsulosyny) w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu i może powodować liczne działania niepożądane o różnym nasileniu i częstości. Najczęstsze to zawroty głowy (1,3%), niedociśnienie ortostatyczne z omdleniami, kołatania serca oraz zaburzenia widzenia, w tym ryzyko śródoperacyjnego zespołu wiotkiej tęczówki (IFIS) podczas operacji zaćmy. Działania ze strony układu pokarmowego obejmują zaparcia, biegunkę, nudności, wymioty i suchość błony śluzowej jamy ustnej. Reakcje skórne mogą być łagodne lub ciężkie, w tym zespół Stevensa-Johnsona, wymagający natychmiastowego przerwania terapii. Zaburzenia układu rozrodczego obejmują ejakulację wsteczną, brak ejakulacji oraz priapizm, który wymaga pilnej interwencji.
astenia, biegunka, ból głowy, brak ejakulacji, częstoskurcz, duszność, ejakulacja wsteczna, kołatanie serca, krwawienie z nosa, migotanie przedsionków, niedociśnienie ortostatyczne, niewyraźne widzenie, nudność, obrzęk naczynioruchowy, omdlenie, operacja zaćmy, pokrzywka, priapizm, rumień wielopostaciowy, śródoperacyjny zespół wiotkiej tęczówki, suchość błony śluzowej jamy ustnej, świąd, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, tamsulosyny chlorowodorek, Tanyz ERAS, wymioty, wysypka, zaburzenie ejakulacji, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie widzenia, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie skóry złuszczające, zaparcie, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Przedawkowanie – Braltus 10 mcg
Przedawkowanie bromku tiotropiowego, substancji czynnej leku Braltus, może wywołać objawy związane z działaniem przeciwcholinergicznym, jednak badania kliniczne wykazały dobrą tolerancję nawet wysokich dawek. U zdrowych ochotników jednorazowe podanie do 340 μg wziewnego bromku tiotropiowego nie wywołało działań niepożądanych, a wielokrotne dawki do 170 μg/dobę przez 7 dni skutkowały jedynie suchością błony śluzowej jamy ustnej. U pacjentów z POChP stosujących do 43 μg/dobę przez 4 tygodnie nie zaobserwowano istotnych działań niepożądanych. Standardowa dawka terapeutyczna Braltus to 10 μg tiotropium na kapsułkę (16 μg bromku tiotropiowego, odpowiadające 13 μg tiotropium). Ostre zatrucie po doustnym spożyciu kapsułek jest mało prawdopodobne ze względu na niską biodostępność substancji po podaniu doustnym.
- Leksykon leków
Przedawkowanie – Telfast 30 30 mg
Przedawkowanie feksofenadyny chlorowodorku, substancji czynnej leku Telfast 30, może skutkować objawami takimi jak zawroty głowy, senność, zmęczenie oraz suchość błony śluzowej jamy ustnej. W badaniach klinicznych u dzieci stosowano dawki do 60 mg dwa razy na dobę przez 2 tygodnie, natomiast u dorosłych testowano pojedyncze dawki do 800 mg, dawki do 690 mg dwa razy na dobę przez miesiąc oraz 240 mg raz na dobę przez rok, nie obserwując klinicznie istotnych działań niepożądanych w porównaniu z placebo. Maksymalna tolerowana dawka feksofenadyny nie została jednak ostatecznie ustalona.
badanie kliniczne, dawka tolerowana, działanie niepożądane, feksofenadyna chlorowodorek, hemodializa, leczenie objawowe, leczenie podtrzymujące, placebo, płukanie żołądka, przedawkowanie feksofenadyny, senność, suchość błony śluzowej jamy ustnej, Telfast, węgiel aktywowany, wydzielanie śliny, zaburzenia równowagi, zawroty głowy - Leksykon substancji czynnych
Meloksykam – Dawkowanie i sposób podawania
Meloksykam, jako niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ), stosowany jest w leczeniu stanów zapalnych i bólowych w chorobach reumatycznych, takich jak zaostrzenie choroby zwyrodnieniowej stawów, reumatoidalne zapalenie stawów oraz zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa. Standardowe dawkowanie wynosi 7,5 mg/dobę w chorobie zwyrodnieniowej stawów (z możliwością zwiększenia do 15 mg/dobę) oraz 15 mg/dobę w pozostałych wskazaniach, z możliwością redukcji do 7,5 mg/dobę w zależności od skuteczności terapii. Maksymalna dawka dobowa nie powinna przekraczać 15 mg, a lek należy podawać podczas posiłku. W przypadku podawania domięśniowego stosuje się pojedynczą ampułkę 15 mg raz na dobę, z ograniczeniem do 2-3 dni leczenia. U pacjentów w podeszłym wieku oraz u osób z podwyższonym ryzykiem działań niepożądanych zaleca się dawkę 7,5 mg/dobę.
choroba przewodu pokarmowego, choroba reumatyczna, choroba układu sercowo-naczyniowego, choroba zwyrodnieniowa stawów, działanie niepożądane, endoproteza stawu biodrowego, klirens kreatyniny, meloksykam, mięsień pośladkowy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, pacjent dializowany, podanie domięśniowe, reumatoidalne zapalenie stawów, roztwór do wstrzykiwań, stan zapalny i bólowy, suchość błony śluzowej jamy ustnej, tabletka ulegająca rozpadowi w jamie ustnej, warunek aseptyczny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tramal Retard 150 150 mg
Tramal Retard (chlorowodorek tramadolu) w dawkach 100 mg, 150 mg i 200 mg w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z najczęstszymi objawami występującymi u ponad 10% pacjentów, takimi jak nudności i zawroty głowy. Działania niepożądane klasyfikowane są według częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz nieznana. Do istotnych działań należą zaburzenia sercowo-naczyniowe (kołatanie serca, tachykardia, bradykardia, hipotonia ortostatyczna), zaburzenia OUN (senność, bóle głowy, drgawki, zespół serotoninowy), reakcje alergiczne, a także objawy ze strony przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, zaparcia). Zahamowanie oddychania może wystąpić przy dawkach przekraczających zalecane lub w połączeniu z innymi lekami hamującymi OUN.
anafilaksja, astma oskrzelowa, biegunka, ból głowy, bradykardia, depersonalizacja, derealizacja, drgawka padaczkowa, drgawki, duszność, dyzuria, hiperkinezja, hipoglikemia, hipotonia ortostatyczna, kołatanie serca, majaczenie, mimowolny kurcz mięśni, mioza, mydriaza, nadciśnienie tętnicze, nadmierne pocenie się, napad paniki, nieostre widzenie, nudności, obrzęk naczyniowo-nerwowy, omam, omdlenie, osłabienie mięśni szkieletowych, ośrodkowy układ nerwowy, paranoja, parestezje, podwyższone enzymy wątrobowe, pokrzywka, reakcja alergiczna, senność, skurcz oskrzeli, stan splątania, suchość błony śluzowej jamy ustnej, świąd, szum uszny, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, tachykardia, tolerancja farmakologiczna, tramadolu chlorowodorek, uzależnienie lekowe, wymioty, wysypka, zaburzenie koordynacji, zaburzenie snu, zahamowanie oddychania, zaparcie, zapaść sercowo-naczyniowa, zatrzymanie moczu, zawrót głowy, zespół odstawienny, zespół serotoninowy - Leksykon substancji czynnych
Klemastyna – Działania niepożądane
Klemastyna, lek przeciwhistaminowy pierwszej generacji, wykazuje szeroki profil działań niepożądanych wynikających z antagonizmu wobec receptorów H1, cholinergicznych, serotoninergicznych oraz α-adrenergicznych. Najczęściej obserwuje się objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego, takie jak sedacja, zmęczenie i senność, które mogą znacząco upośledzać funkcjonowanie pacjentów, zwłaszcza w kontekście prowadzenia pojazdów czy obsługi maszyn. Działania niepożądane obejmują również zaburzenia sercowo-naczyniowe (tachykardia, kołatanie serca, skurcze dodatkowe, niedociśnienie tętnicze), reakcje nadwrażliwości (w tym rzadki, ale potencjalnie śmiertelny wstrząs anafilaktyczny), a także poważne zaburzenia hematologiczne, takie jak małopłytkowość, agranulocytoza i niedokrwistość hemolityczna. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów w podeszłym wieku, z chorobami układu krążenia, przerostem prostaty oraz u dzieci, które mogą wykazywać paradoksalne reakcje neurologiczne.
agranulocytoza, drgawki, dysfagia, działanie sedatywne, fotodermatoza, jaskra z wąskim kątem przesączania, kołatanie serca, lek przeciwhistaminowy pierwszej generacji, małopłytkowość, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość hemolityczna, padaczka, pokrzywka, przerost prostaty, receptor cholinergiczny, receptor histaminowy H1, receptor serotoninergiczny, receptor α-adrenergiczny, rumień polekowy, suchość błony śluzowej jamy ustnej, szum uszny, tachykardia, widzenie podwójne, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie nastroju, zaburzenie psychomotoryczne, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie wodno-elektrolitowe, zaparcie, zatrzymanie moczu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ketotifen Hasco 1 mg/5 ml
Ketotifen HASCO w dawce 1 mg/5 ml (syrop) może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości i nasileniu, które wymagają uważnej obserwacji klinicznej. Najczęściej obserwuje się zaburzenia ze strony ośrodkowego układu nerwowego, takie jak pobudzenie, drażliwość, bezsenność i nerwowość, szczególnie u dzieci. Zawroty głowy występują niezbyt często i mają charakter przejściowy. Rzadko pojawia się uspokojenie polekowe, a bardzo rzadko drgawki, które stanowią poważne powikłanie wymagające natychmiastowej interwencji. Inne działania niepożądane to suchość błony śluzowej jamy ustnej (niezbyt często), zwiększenie masy ciała (rzadko), zapalenie pęcherza moczowego (niezbyt często) oraz poważne powikłania hepatologiczne, takie jak zapalenie wątroby i wzrost aktywności enzymów wątrobowych (bardzo rzadko). Szczególną uwagę należy zwrócić na ciężkie reakcje immunologiczne, w tym rumień wielopostaciowy i zespół Stevensa-Johnsona, które wymagają natychmiastowego przerwania leczenia.
bezsenność, drażliwość, drgawki, ketotifen, konwencja MedDRA, nerwowość, ośrodkowy układ nerwowy, pobudzenie, reakcja skórna, rumień wielopostaciowy, suchość błony śluzowej jamy ustnej, uspokojenie polekowe, wodorofumaran ketotifenu, zaburzenie układu immunologicznego, zaburzenie wątroby, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zapalenie pęcherza moczowego, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, zwiększenie masy ciała, zwiększona aktywność enzymów wątrobowych - Leksykon leków
Działania niepożądane – Piramil Biso 5 mg + 5 mg
Produkt leczniczy Piramil Biso zawiera ramipryl i bisoprolol, których profil bezpieczeństwa odzwierciedla działania niepożądane obu substancji czynnych. Bisoprolol najczęściej powoduje bóle i zawroty głowy, nasilenie niewydolności serca, niedociśnienie tętnicze, objawy ze strony przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, biegunka, zaparcia) oraz osłabienie i zmęczenie. Ramipryl charakteryzuje się przede wszystkim suchym kaszlem i reakcjami niedociśnieniowymi, a także ryzykiem obrzęku naczynioruchowego, hiperkaliemii, zaburzeń czynności nerek i wątroby, zapalenia trzustki, ciężkich reakcji skórnych oraz neutropenii lub agranulocytozy. Działania niepożądane sklasyfikowano według układów i narządów oraz częstości występowania, gdzie najczęstsze to m.in. niedociśnienie tętnicze, kaszel, bóle głowy, zaburzenia żołądkowo-jelitowe i osłabienie mięśni.
agranulocytoza, arytmia, astma oskrzelowa, białkomocz, ból głowy, bradykardia, cholestatyczne zapalenie wątroby, ciężka reakcja skórna, cytolityczne zapalenie wątroby, dławica piersiowa, eozynofilia, erytropenia, glossodynia, hipercholesterolemia, hiperglikemia, hiperkaliemia, hipertrójglicerydemia, impotencja, jadłowstręt, kapsułka twarda, klasyfikacja MedDRA, kołatanie serca, kurcz mięśni, leukopenia, łuszczyca, łuszczycopodobne zapalenie skóry, małopłytkowość, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, niedokrwienie mózgu, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, niestrawność, niewydolność serca, niewydolność szpiku kostnego, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk naczynioruchowy jelita cienkiego, obrzęk obwodowy, onycholiza, osłabienie mięśni szkieletowych, ostra niewydolność nerek, ostra niewydolność wątroby, pancytopenia, parestezja, pęcherzyca, pemfigoid, pokrzywka, porażenie, profil bezpieczeństwa, przemijający napad niedokrwienny, przewlekła choroba płuc, ramipryl i bisoprolol, reakcja anafilaktoidalna, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości na światło, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, stan splątania, suchość błony śluzowej jamy ustnej, suchy kaszel, szumy uszne, tachykardia, toksyczna nekroliza naskórka, utrata smaku, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie przewodzenia przedsionkowo-komorowego, zaburzenie równowagi, zaburzenie smaku, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie oskrzeli, zapalenie spojówek, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie zatok, zapalenie żołądka i jelit, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół Raynauda, zespół Stevensa-Johnsona, zimne kończyny, złuszczające zapalenie skóry, zmniejszenie libido, żółtaczka cholestatyczna, zwiększona aktywność AlAT, zwiększona aktywność AspAT - Leksykon leków
Działania niepożądane – Clensia –
Clensia to preparat do oczyszczania jelit przed badaniami diagnostycznymi, zawierający makrogol 4000, sód siarczan bezwodny, symetykon (saszetka A) oraz sód cytrynian dwuwodny, kwas cytrynowy bezwodny, sód chlorek i potas chlorek (saszetka B). W badaniach klinicznych na 442 dorosłych pacjentach działania niepożądane występowały z różną częstością, najczęściej obejmując dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, takie jak ból brzucha, wzdęcia, nudności i podrażnienie odbytu (często ≥1/100 do <1/10). Rzadziej obserwowano reakcje nadwrażliwości, w tym wysypkę, pokrzywkę, obrzęk naczynioruchowy i duszność (rzadko ≥1/10 000 do <1/1 000), a wyjątkowo wstrząs anafilaktyczny. Inne działania niepożądane to m.in. odwodnienie (niezbyt często ≥1/1 000 do <1/100), bóle głowy, zawroty głowy, zaburzenia rytmu serca i hipokaliemia, wymagające monitorowania elektrolitów, zwłaszcza u pacjentów z chorobami współistniejącymi lub przyjmujących leki wpływające na gospodarkę elektrolitową.
astenia, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból nadbrzusza, cytrynian sodu dwuwodny, dreszcze, duszność, dyskomfort jamy brzusznej, działanie niepożądane, hipokaliemia, kwas cytrynowy bezwodny, makrogol 4000, makrogole, nadwrażliwość, nudności, obrzęk naczynioruchowy, oczyszczanie jelit, odwodnienie, podrażnienie odbytu, pokrzywka, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, rumień, siarczan sodu bezwodny, skurcz, środek przeczyszczający, stan przedomdleniowy, suchość błony śluzowej jamy ustnej, świąd, symetykon, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, wysypka, wzdęcie, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie smaku, zawrót głowy, zawrót głowy błędnikowy, złe samopoczucie - Leksykon leków
Działania niepożądane – Allertec WZF 10 mg
Allertec WZF zawiera cetyryzynę dichlorowodorek w dawce 10 mg i jest selektywnym antagonistą obwodowych receptorów H1, wykazującym profil działań niepożądanych głównie łagodnych do umiarkowanych. W badaniach klinicznych na ponad 3200 pacjentach najczęściej obserwowano senność (9,63% vs 5,00% placebo), suchość błony śluzowej jamy ustnej (2,09% vs 0,82%), zmęczenie (1,63% vs 0,95%) oraz zawroty głowy (1,10% vs 0,98%). Rzadziej występowały zaburzenia czynności wątroby (podwyższone enzymy wątrobowe i bilirubina), trudności w oddawaniu moczu, zaburzenia akomodacji oka oraz reakcje paradoksalne ze strony OUN, takie jak pobudzenie. W populacji pediatrycznej (6 miesięcy–12 lat) najczęstsze działania niepożądane to senność (1,8%), zapalenie błony śluzowej nosa (1,4%), biegunka (1,0%) i zmęczenie (1,0%).
bezsenność, bilirubina, cetyryzyna dichlorowodorek, drgawki, dyskineza, dystonia, dysuria, działanie cholinolityczne, enzymy wątrobowe, klasyfikacja MedDRA, myśli samobójcze, nietrzymanie moczu, niewyraźne widzenie, obrzęk naczynioruchowy, omamy, omdlenie, ośrodkowy układ nerwowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, parestezja, pokrzywka, receptory H1, rotacja gałek ocznych, senność, suchość błony śluzowej jamy ustnej, tachykardia, tiki, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, wysypka polekowa, zaburzenia akomodacji oka, zaburzenia czynności wątroby, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie wątroby, zatrzymanie moczu, zawroty głowy - Leksykon leków
Przedawkowanie – Srivasso 18 mcg
Bromek tiotropiowy, substancja czynna leku Srivasso, wykazuje wysoki margines bezpieczeństwa, nawet przy dawkach znacznie przekraczających zalecaną terapię wziewną. Badania kliniczne u zdrowych ochotników wykazały brak istotnych działań niepożądanych przy pojedynczej dawce do 340 µg (ponad 18-krotność dawki terapeutycznej) oraz przy dawce wielokrotnej 170 µg/dobę przez 7 dni, gdzie jedynym obserwowanym efektem była suchość błony śluzowej jamy ustnej. U pacjentów z POChP stosujących do 43 µg bromku tiotropiowego na dobę przez 4 tygodnie nie odnotowano znaczących działań niepożądanych. Niska biodostępność po podaniu doustnym kapsułek Srivasso (22,5 µg bromku tiotropiowego jednowodnego, odpowiadające 18 µg tiotropium) minimalizuje ryzyko ostrego zatrucia w przypadku przypadkowego spożycia.
Przedawkowanie bromku tiotropiowego może potencjalnie wywołać objawy przeciwcholinergiczne, takie jak rozszerzenie źrenic, zaburzenia akomodacji, tachykardia, zatrzymanie moczu, zaparcia, nudności i wymioty, jednak nie zaobserwowano ich nawet przy dawkach wielokrotnie przekraczających terapeutyczne. Jedynym istotnym objawem klinicznym potwierdzonym w badaniach była suchość błony śluzowej jamy ustnej przy dawce 170 µg/dobę przez 7 dni u zdrowych ochotników. W świetle dostępnych danych bromek tiotropiowy cechuje się wysokim profilem bezpieczeństwa, co jest istotne przy ocenie ryzyka przedawkowania i postępowaniu klinicznym.
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Biprolast 2 mg/ml
Biprolast, zawierający winian brymonidyny (1,3 mg w przeliczeniu na wolną zasadę w 2 mg/ml roztworze do oczu), wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, które należy uwzględnić podczas terapii. Najczęściej obserwowane objawy to suchość błony śluzowej jamy ustnej, przekrwienie gałki ocznej oraz pieczenie i kłucie oczu, występujące u 22-25% pacjentów, zwykle przemijające i rzadko wymagające przerwania leczenia. Reakcje alergiczne dotyczące oczu pojawiły się u 12,7% pacjentów, prowadząc do przerwania terapii u 11,5%, najczęściej między 3 a 9 miesiącem stosowania. Inne często występujące działania to ból głowy, senność, zawroty głowy, zaburzenia smaku, objawy ze strony górnych dróg oddechowych, zmęczenie i osłabienie. Rzadziej obserwowano palpitacje, arytmie, suchość błony śluzowej nosa, duszność, a bardzo rzadko nadciśnienie, niedociśnienie, zapalenie tęczówki czy zwężenie źrenicy.
alergiczne zapalenie powiek, alergiczne zapalenie spojówek, arytmia, bezdech, bezsenność, bradykardia, depresja, duszność, grudkowe zapalenie spojówek, hipotermia, jaskra wrodzona, jaskra wtórna, letarg, łzawienie, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie tętnicze, niewyraźne widzenie, obrzęk spojówek, obrzęk twarzy, pieczenie oczu, przekrwienie gałki ocznej, reakcja alergiczna oka, senność, suchość błony śluzowej jamy ustnej, suchość oczu, światłowstręt, uszkodzenie nabłonka rogówki, winian brymonidyny, zaćma, zapalenie błony naczyniowej przedniego odcinka oka, zapalenie brzegów powiek, zapalenie tęczówki, zwężenie źrenicy - Leksykon substancji czynnych
Bromek tiotropiowy – Przedawkowanie
Bromek tiotropiowy, stosowany głównie w leczeniu POChP, wykazuje działanie przeciwcholinergiczne poprzez blokadę receptorów muskarynowych. Przedawkowanie tej substancji może prowadzić do nasilenia efektów farmakologicznych, manifestujących się głównie suchością błony śluzowej jamy ustnej (obserwowaną przy dawkach ≥170 µg/dobę przez 7 dni) oraz zaburzeniami akomodacji przy dawkach jednorazowych przekraczających 340 µg. W badaniach klinicznych u zdrowych ochotników oraz pacjentów z POChP stosujących dawki do 340 µg jednorazowo i do 170 µg/dobę przez 7 dni, a także do 43 µg/dobę przez 4 tygodnie, nie odnotowano istotnych działań niepożądanych poza suchością jamy ustnej. Dodatkowo, niska biodostępność bromku tiotropiowego po podaniu doustnym ogranicza ryzyko ciężkiego zatrucia w przypadku przypadkowego spożycia kapsułek.
biodostępność substancji, bromek tiotropiowy, ciśnienie wewnątrzgałkowe, działanie niepożądane, działanie przeciwcholinergiczne, fizostygmina, inhibitor cholinesterazy, jaskra, mydriasis, neostygmina, porażenie mięśnia rzęskowego, proszek do inhalacji, przewlekła obturacyjna choroba płuc, receptor muskarynowy, suchość błony śluzowej jamy ustnej, tachykardia, węzeł zatokowo-przedsionkowy, właściwości przeciwcholinergiczne, wypieracz pęcherza moczowego, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zaburzenie akomodacji, zatrzymanie moczu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Atrovent N 20 mcg/dawkę inh.
Produkt leczniczy Atrovent N, zawierający ipratropium bromek, wykazuje działania niepożądane głównie wynikające z jego właściwości przeciwcholinergicznych oraz podawania wziewnego. Najczęściej obserwowane objawy to ból głowy, podrażnienie gardła, kaszel, suchość błony śluzowej jamy ustnej, nudności, zaburzenia motoryki przewodu pokarmowego (w tym zaparcia, biegunka, wymioty) oraz zawroty głowy. Częstość występowania działań niepożądanych klasyfikowana jest według systemu MedDRA, gdzie najczęstsze objawy występują u ≥1/100 pacjentów. Istotne są również reakcje alergiczne, w tym reakcje anafilaktyczne (częstość niezbyt często, tj. 1/1 000 do <1/100), które wymagają natychmiastowego odstawienia leku. Wśród działań niepożądanych odnotowano także zaburzenia okulistyczne, takie jak niewyraźne widzenie, rozszerzenie źrenic, wzrost ciśnienia wewnątrzgałkowego oraz jaskrę, co wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z predyspozycjami do tych schorzeń.
aureola wzrokowa, bromek ipratropium, ciśnienie wewnątrzgałkowe, częstoskurcz nadkomorowy, jaskra, migotanie przedsionków, obrzęk jamy ustnej, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk rogówki, paradoksalny skurcz oskrzeli, podrażnienie dróg oddechowych, pokrzywka, przekrwienie spojówki, przerost gruczołu krokowego, reakcja anafilaktyczna, rozszerzenie źrenic, skurcz krtani, skurcz oskrzeli, suchość błony śluzowej jamy ustnej, tachykardia, właściwość przeciwcholinergiczna, zaburzenie akomodacji, zaburzenie motoryki przewodu pokarmowego, zapalenie jamy ustnej, zatrzymanie moczu, zwężenie dróg oddechowych, zwężenie szyi pęcherza moczowego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tialera 12,5 mg
Produkt leczniczy Tialera zawierający tianeptynę sodową w dawce 12,5 mg wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, które zostały sklasyfikowane według częstości występowania. Do najczęstszych objawów należą zaburzenia ze strony układu nerwowego (bezsenność, senność, zawroty głowy, bóle głowy, omdlenia, drżenia), przewodu pokarmowego (ból żołądka i brzucha, nudności, wymioty, zaparcia, suchość w ustach) oraz układu sercowo-naczyniowego (tachykardia, skurcze dodatkowe, ból w klatce piersiowej). Częstość występowania tych działań jest określona jako często (≥1/100 do <1/10). Ponadto, zgłaszano rzadziej występujące reakcje skórne, zaburzenia metaboliczne (jadłowstręt) oraz zaburzenia psychiczne, w tym koszmary senne i nadużywanie leku, szczególnie u pacjentów poniżej 50. roku życia z historią uzależnień.
badanie kliniczne, bezsenność, ból brzucha, ból głowy, ból mięśni, ból odcinka lędźwiowego, ból w klatce piersiowej, ból żołądka, drżenie, duszność, dyskineza, działanie niepożądane, hiponatremia, jadłowstręt, koszmar senny, myśli samobójcze, nudności, omamy, omdlenie, osłabienie, pokrzywka, profil bezpieczeństwa, senność, skurcz dodatkowy, stan splątania, suchość błony śluzowej jamy ustnej, suchość w ustach, świąd, tabletka powlekana, tachykardia, tianeptyna sodowa, trądzik, uczucie ściśniętego gardła, uderzenie gorąca, uzależnienie od leku, wymioty, wysypka grudkowo-plamista, wysypka rumieniowa, wzdęcie, zaburzenie pozapiramidowe, zapalenie pęcherzowe skóry, zapalenie wątroby, zaparcie, zawrót głowy, zwiększona aktywność enzymów wątrobowych - Leksykon leków
Działania niepożądane – Miansegen 60 mg
Leczenie mianseryną w dawce 60 mg (chlorowodorek mianseryny) wiąże się z ryzykiem wystąpienia licznych działań niepożądanych, których identyfikacja jest utrudniona przez nakładanie się objawów depresji i skutków farmakoterapii. Do najważniejszych należą zaburzenia hematologiczne, takie jak granulocytopenia i agranulocytoza, wymagające monitorowania morfologii krwi. Często obserwuje się także zwiększenie masy ciała, hipomanię, uspokojenie (zwłaszcza na początku terapii), drgawki, hiperkinezę oraz rzadkie, ale poważne powikłania neurologiczne, w tym złośliwy zespół neuroleptyczny. Kardiologicznie istotne są bradykardia po dawce początkowej, wydłużenie odstępu QT oraz torsade de pointes. Ponadto mogą wystąpić niedociśnienie tętnicze, zaburzenia czynności wątroby (w tym wzrost enzymów wątrobowych, żółtaczka, zapalenie wątroby), wysypki skórne, bóle stawów oraz obrzęki. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko myśli i zachowań samobójczych, które mogą pojawić się zarówno w trakcie leczenia, jak i po jego zakończeniu.
agranulocytopenia, arytmia serca, bradykardia, chlorowodorek mianseryny, compliance terapeutyczny, częstoskurcz komorowy, drgawka, elektrokardiografia, enzymy wątrobowe, granulocytopenia, hiperkineza, hipomania, mianseryna, morfologia krwi, myśli samobójcze, niedociśnienie tętnicze, nieprawidłowa czynność wątroby, nieprawidłowy skład krwi, parametr wątrobowy, suchość błony śluzowej jamy ustnej, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie hematologiczne, zapalenie wątroby, zespół niespokojnych nóg, złośliwy zespół neuroleptyczny, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Coaxil 12,5 mg
Lek Coaxil (tianeptyna sodowa) w dawce 12,5 mg, stosowany w postaci tabletek powlekanych, wykazuje profil bezpieczeństwa charakteryzujący się głównie łagodnymi działaniami niepożądanymi. Najczęściej obserwuje się objawy ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności, zaparcia, ból brzucha oraz suchość błony śluzowej jamy ustnej. Ze strony układu nerwowego często występują senność, ból głowy, zawroty głowy, bezsenność, omdlenia i drżenia. Częstość występowania innych działań niepożądanych obejmuje m.in. jadłowstręt, tachykardię, uderzenia gorąca, duszność, bóle mięśniowe i osłabienie. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko myśli i zachowań samobójczych, które mogą pojawić się podczas terapii lub po jej zakończeniu, a także na możliwość nadużywania i uzależnienia, zwłaszcza u pacjentów poniżej 50. roku życia z historią uzależnień. Rzadko, ale możliwe są zaburzenia pozapiramidowe, dyskinezy oraz poważne reakcje skórne i zapalenie wątroby.
bezsenność, ból brzucha, ból głowy, ból lędźwiowy, ból mięśniowy, ból w klatce piersiowej, ból żołądka, drgawki, duszność, dyskineza, hiponatremia, jadłowstręt, koszmary senne, myśli samobójcze, niewydolność oddechowa, nudności, omamy, osłabienie, płukanie żołądka, pokrzywka, przedawkowanie leku, senność, skurcze dodatkowe, stan splątania, suchość błony śluzowej jamy ustnej, świąd, tachykardia, tianeptyna sodowa, trądzik, uderzenia gorąca, uzależnienie od leku, węgiel aktywowany, wymioty, wysypka grudkowo-plamista, wzdęcia, zaburzenia pozapiramidowe, zapalenie pęcherzowe skóry, zapalenie wątroby, zaparcie, zawroty głowy, zwiększona aktywność enzymów wątrobowych - Leksykon leków
Działania niepożądane – Flonidan 1 mg/ml
Loratadyna, substancja czynna leku Flonidan (1 mg/ml, zawiesina doustna), wykazuje stosunkowo niski odsetek działań niepożądanych, które występują u około 2% pacjentów przy dawce dobowej 10 mg stosowanej w alergicznym zapaleniu błony śluzowej nosa i przewlekłej pokrzywce idiopatycznej. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to senność (1,2%), bóle głowy (0,6%), zwiększone łaknienie (0,5%) oraz bezsenność (0,1%) u dorosłych, natomiast u dzieci (2-12 lat) dominują bóle głowy (2,7%), nerwowość (2,3%) i uczucie zmęczenia (1%). Bardzo rzadkie, ale klinicznie istotne działania niepożądane obejmują reakcje nadwrażliwości (w tym obrzęk naczynioruchowy i anafilaksję), zaburzenia rytmu serca oraz drgawki, które wymagają natychmiastowej interwencji medycznej. Profil bezpieczeństwa loratadyny wymaga szczególnej uwagi podczas monitorowania pacjentów, zwłaszcza w populacji pediatrycznej, gdzie spektrum działań niepożądanych różni się od dorosłych.
alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa, anafilaksja, bezsenność, ból głowy, dializa otrzewnowa, drgawki, hemodializa, kołatanie serca, lek przeciwhistaminowy, loratadyna, łysienie, nerwowość, nieprawidłowa czynność wątroby, nudności, objawy cholinolityczne, obrzęk naczynioruchowy, omdlenie, płukanie żołądka, przewlekła pokrzywka idiopatyczna, reakcja nadwrażliwości, senność, suchość błony śluzowej jamy ustnej, tachykardia, uczucie zmęczenia, węgiel aktywny, wysypka, zaburzenia rytmu serca, zapalenie błony śluzowej żołądka, zawroty głowy, zwiększone łaknienie - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Trosicam 7,5 mg
Meloksykam w formie tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej (Trosicam) stosuje się doustnie z dawkowaniem dostosowanym do wskazań klinicznych: zaostrzenie choroby zwyrodnieniowej stawów – 7,5 mg raz na dobę, z możliwością zwiększenia do 15 mg; reumatoidalne zapalenie stawów oraz zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa – 15 mg raz na dobę. U pacjentów z korzystną odpowiedzią na dawkę 15 mg możliwe jest zmniejszenie do 7,5 mg w celu ograniczenia działań niepożądanych. Maksymalna dawka dobowa nie powinna przekraczać 15 mg. Tabletki należy umieścić na języku i pozwolić na powolne rozpuszczenie przez około 5 minut, nie żuć ani nie połykać nierozpuszczonej tabletki, a następnie popić 240 ml wody. U pacjentów z suchością błony śluzowej zaleca się zwilżenie błony policzków przed aplikacją.
choroba zwyrodnieniowa stawów, ciężkie zaburzenie czynności nerek, ciężkie zaburzenie czynności wątroby, dializa, działanie niepożądane, klirens kreatyniny, meloksykam, niesteroidowy lek przeciwzapalny, reumatoidalne zapalenie stawów, ryzyko działania niepożądanego, skuteczność terapeutyczna, suchość błony śluzowej jamy ustnej, tabletka ulegająca rozpadowi w jamie ustnej, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Zyrtec 1 mg/ml
Zyrtec (cetyryzyna dichlorowodorek, roztwór doustny 1 mg/ml) jest selektywnym antagonistą obwodowych receptorów H1, stosowanym w dawce 10 mg/dobę. W badaniach klinicznych na ponad 3200 pacjentach dorosłych najczęściej obserwowano działania niepożądane takie jak senność (9,63% vs 5,00% placebo), ból głowy (7,42% vs 8,07%), suchość błony śluzowej jamy ustnej (2,09% vs 0,82%) oraz zmęczenie (1,63% vs 0,95%). W populacji pediatrycznej (6 miesięcy–12 lat) najczęstsze działania niepożądane to biegunka (1,0% vs 0,6% placebo), senność (1,8% vs 1,4%), zapalenie błony śluzowej nosa (1,4% vs 1,1%) oraz zmęczenie (1,0% vs 0,3%). Senność, mimo statystycznie istotnego wzrostu, była zwykle łagodna lub umiarkowana i nie wpływała na codzienną aktywność zdrowych ochotników.
aktywność cholinolityczna, ból głowy, ból mięśni, ból stawów, cetyryzyna dichlorowodorek, dyskineza, dystonia, dysuria, enzymy wątrobowe, lek przeciwhistaminowy, metoda podwójnie ślepej próby, obrzęk naczynioruchowy, ośrodkowy układ nerwowy, osutka krostkowa, parestezja, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, receptor H1, senność, stężenie bilirubiny, suchość błony śluzowej jamy ustnej, tachykardia, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia akomodacji, zaburzenia ogólne, zaburzenia układu nerwowego, zaburzenia żołądka i jelit, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie gardła, zapalenie wątroby, zatrzymanie moczu, zawroty głowy