parasomnie
Parasomnie to grupa zaburzeń snu charakteryzująca się nieprawidłowymi zachowaniami, ruchami, emocjami, percepcją lub marzeniami sennymi, które występują podczas zasypiania, w trakcie snu lub podczas wybudzania się. W przeciwieństwie do dyssomnii, które dotyczą zaburzeń inicjacji i utrzymania snu, parasomnie wiążą się z aktywacją autonomicznego układu nerwowego, aktywności motorycznej lub procesów poznawczych w nieodpowiednich fazach snu.
Parasomnie można podzielić na związane z fazą snu REM (np. koszmary senne, paraliż przysenny, zaburzenia zachowania w fazie REM), parasomnie związane z fazą NREM (np. somnambulizm, lęki nocne, zaburzenia z wybudzaniem się) oraz inne, takie jak moczenie nocne czy bruksizm. Szczególnie istotną jednostką jest zaburzenie zachowania w fazie REM (RBD), będące czynnikiem ryzyka rozwoju chorób neurodegeneracyjnych, zwłaszcza z grupy synukleinopatii.
Diagnostyka parasomnii opiera się na dokładnym wywiadzie, badaniach polisomnograficznych, a czasem na testach dodatkowych, takich jak wideo-EEG. Leczenie zależy od rodzaju parasomnii i obejmuje farmakoterapię (np. klonazepam w RBD, melatonina), psychoterapię, oraz modyfikację czynników środowiskowych i higienę snu. Parasomnie mogą prowadzić do zaburzeń jakości życia, a w niektórych przypadkach stanowią ryzyko urazu dla pacjenta lub osób z jego otoczenia.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Ricordo 10 mg
Produkt leczniczy Ricordo zawierający chlorowodorek donepezylu w dawce 10 mg w formie tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej jest wskazany w leczeniu otępienia w chorobie Alzheimera. Terapia powinna być inicjowana dawką 5 mg raz na dobę przez minimum 1 miesiąc, co pozwala na ocenę wczesnej odpowiedzi klinicznej oraz osiągnięcie stężenia stacjonarnego leku. Po tym okresie, w zależności od oceny klinicznej, dawkę można zwiększyć do maksymalnie 10 mg na dobę. Dawkowanie u pacjentów z niewydolnością nerek nie wymaga modyfikacji, natomiast u chorych z łagodną do umiarkowanej niewydolnością wątroby zaleca się ostrożność i indywidualne dostosowanie dawki ze względu na ryzyko zwiększonej ekspozycji na lek. Brak jest danych dotyczących stosowania u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby oraz u dzieci i młodzieży.
bezsenność, chlorowodorek donepezylu, dawka początkowa, działania niepożądane, efekt terapeutyczny, ekspozycja na lek, klirens leku, koszmary senne, leczenie podtrzymujące, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, odpowiedź kliniczna, otępienie w chorobie Alzheimera, parasomnie, stężenie stacjonarne, stężenie w stanie stacjonarnym, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej, wywiad medyczny, zaburzenia snu - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Imovane 7,5 mg
Imovane (zopiklon) 7,5 mg w formie tabletek powlekanych jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze, myasthenia gravis, ciężką niewydolnością oddechową, ciężką postacią zespołu bezdechu sennego, ciężką niewydolnością wątroby oraz u osób z historią złożonych zachowań podczas snu po zastosowaniu zopiklonu. Substancje pomocnicze, takie jak laktoza i skrobia pszeniczna (gluten), stanowią dodatkowe przeciwwskazania u pacjentów z nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy lub celiakią. Wskazane jest unikanie leku także u pacjentów z łagodną do umiarkowanej niewydolnością wątroby, niewydolnością nerek, chorobami psychicznymi, osób w podeszłym wieku, z historią uzależnień oraz u osób wykonujących czynności wymagające pełnej sprawności psychomotorycznej ze względu na ryzyko działań niepożądanych i interakcji.
celiakia, choroby psychiczne, depresja oddechowa, depresja ośrodkowego układu nerwowego, induktor enzymów wątrobowych, inhibitor CYP3A4, itrakonazol, ketokonazol, lek nasenny, lek przeciwlękowy, lek przeciwpsychotyczny, miastenia, nadwrażliwość na gluten, nadwrażliwość na zopiklon, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, niewydolność oddechowa, niewydolność wątroby, objawy psychotyczne, parasomnie, skrobia pszeniczna, somnambulizm, splątanie, uzależnienie od substancji psychoaktywnych, zaburzenia poznawcze, zaburzenia świadomości, zespół bezdechu sennego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, zopiklon - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Donectil 5 mg
Donectil, zawierający chlorowodorek donepezylu w dawkach 5 mg i 10 mg, jest stosowany w leczeniu otępienia w przebiegu choroby Alzheimera. Terapia rozpoczyna się od dawki 5 mg raz na dobę przez minimum miesiąc, co pozwala na ocenę wczesnej odpowiedzi klinicznej i osiągnięcie stężenia stacjonarnego leku. Po tym okresie, jeśli pacjent dobrze toleruje preparat, dawkę można zwiększyć do maksymalnie 10 mg na dobę. Nie zaleca się stosowania dawek wyższych niż 10 mg, gdyż ich skuteczność i bezpieczeństwo nie zostały potwierdzone w badaniach klinicznych. Leczenie powinno być prowadzone pod nadzorem lekarza doświadczonego w terapii otępienia, z regularną oceną skuteczności i tolerancji leku, a w przypadku braku korzyści terapeutycznych rozważa się przerwanie terapii.
bezsenność, chlorowodorek donepezylu, compliance pacjenta, dawkowanie donepezylu, donepezyl, działanie niepożądane, działanie terapeutyczne, ekspozycja na donepezyl, funkcje poznawcze, klirens donepezylu, koszmar senny, leczenie podtrzymujące, otępienie w chorobie Alzheimera, parasomnie, stężenie stacjonarne, tolerancja leku, upośledzenie czynności wątroby, wytyczne diagnostyczne, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie snu - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Noxizol 10 mg
Lek Noxizol zawiera 10 mg winianu zolpidemu w postaci tabletek powlekanych i jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na zolpidem lub substancje pomocnicze, w tym laktozę jednowodną (90 mg/tabletkę). Bezwzględne przeciwwskazania obejmują ciężką niewydolność wątroby, zespół bezdechu sennego, ciężką niewydolność oddechową oraz miastenię. U tych pacjentów metabolizm leku jest upośledzony lub ryzyko depresji ośrodka oddechowego i nasilenia osłabienia mięśniowego jest znaczne, co może prowadzić do poważnych powikłań. Ponadto, lek jest przeciwwskazany u dzieci i młodzieży poniżej 18 roku życia oraz u osób z historią złożonych zachowań podczas snu po przyjęciu zolpidemu.
bezdech senny, choroba autoimmunologiczna, depresja ośrodkowego układu nerwowego, działanie niepożądane, geriatria, hipoksemia, laktoza jednowodna, miastenia, nadwrażliwość, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, niewydolność oddechowa, niewydolność wątroby, nużliwość mięśni, parasomnie, substancja pomocnicza, tabletka powlekana, uzależnienie lekowe, zaburzenia oddychania, zaburzenia psychiczne, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, zolpidem