atrofia błony śluzowej nosa
Atrofia błony śluzowej nosa to proces zwyrodnieniowy polegający na zaniku i ścieńczeniu tkanki wyścielającej jamę nosową. Stan ten charakteryzuje się zmniejszeniem grubości nabłonka, redukcją liczby gruczołów śluzowych oraz zmniejszeniem unaczynienia błony śluzowej.
Przyczyny atrofii mogą być różnorodne, od przewlekłych stanów zapalnych, przez zabiegi chirurgiczne w obrębie nosa (zwłaszcza zbyt radykalne resekcje małżowin nosowych), po długotrwałe stosowanie niektórych leków donosowych (np. kortykosteroidów). W niektórych przypadkach może być związana z niedoborami żywieniowymi, procesami autoimmunologicznymi lub być efektem starzenia się organizmu.
Klinicznie atrofia błony śluzowej nosa objawia się uczuciem suchości w nosie, tworzeniem się strupów, nawracającymi krwawieniami z nosa oraz paradoksalnie – uczuciem zatkanego nosa mimo anatomicznie szerokiej jamy nosowej. Pacjenci często zgłaszają również zaburzenia węchu oraz przewlekły dyskomfort. W zaawansowanych przypadkach może prowadzić do ozeny (cuchnącego zanikowego nieżytu nosa).
Diagnostyka obejmuje rynoskopię, endoskopię nosa oraz badania obrazowe. Leczenie jest często trudne i wielokierunkowe, obejmuje nawilżanie błony śluzowej, stosowanie olejków, usuwanie strupów oraz leczenie przyczynowe, jeśli to możliwe. W przypadkach ciężkich rozważa się interwencje chirurgiczne mające na celu zmniejszenie przekroju jamy nosowej i poprawę nawilżenia błony śluzowej.