Działania niepożądane leku Pinexet (kwetiapina)

Pinexet to lek zawierający kwetiapiną w postaci fumaranu, dostępny w tabletkach powlekanych o mocy 25 mg, 100 mg, 200 mg i 300 mg. Podczas stosowania kwetiapiny obserwuje się szereg działań niepożądanych, które wymagają szczegółowego omówienia ze względu na potencjalne ryzyko dla pacjentów¹.

Najczęstsze działania niepożądane

Wśród najczęściej zgłaszanych działań niepożądanych związanych ze stosowaniem kwetiapiny (występujących u ≥10% pacjentów) znajdują się: senność, zawroty głowy, ból głowy, suchość błony śluzowej jamy ustnej, objawy odstawienia, zwiększenie stężenia triglicerydów w surowicy, zwiększenie stężenia cholesterolu całkowitego (szczególnie frakcji LDL), zmniejszenie stężenia frakcji HDL cholesterolu, zwiększenie masy ciała, zmniejszenie zawartości hemoglobiny oraz objawy ze strony układu pozapiramidowego².

Objawy odstawienia

Szczególną uwagę należy zwrócić na objawy odstawienia obserwowane po przerwaniu terapii kwetiapiną. Najczęściej obserwowane objawy to: bezsenność, nudności, bóle głowy, biegunka, wymioty, uczucie zawrotu głowy i drażliwość. Częstość ich występowania ulega znaczącemu zmniejszeniu po tygodniu od zaprzestania leczenia³.

Efekty sercowo-naczyniowe

Kwetiapina, podobnie jak inne leki przeciwpsychotyczne blokujące receptory α1, może powodować niedociśnienie ortostatyczne związane z zawrotami głowy, tachykardią, a u niektórych pacjentów z omdleniami, szczególnie w początkowym okresie zwiększania dawki. Podczas leczenia obserwowano także wydłużenie odstępu QTc i inne poważne zaburzenia rytmu serca⁴.

Zaburzenia metaboliczne

Terapii kwetiapiną mogą towarzyszyć istotne zaburzenia metaboliczne, w tym: hiperglikemia, cukrzyca lub zaostrzenie istniejącej cukrzycy, hiponatremia oraz zespół metaboliczny. U niektórych pacjentów obserwowano pogorszenie więcej niż jednego czynnika metabolicznego, takich jak masa ciała, stężenie glukozy we krwi oraz stężenie lipidów⁵.

Zaburzenia hematologiczne

W trakcie stosowania kwetiapiny odnotowano różne zaburzenia hematologiczne o różnym nasileniu, od częstych (jak leukopenia, zmniejszenie liczby neutrofilów) po rzadkie, ale poważne (agranulocytoza). Zmniejszenie zawartości hemoglobiny występuje bardzo często, a poważniejsze zaburzenia jak neutropenia, małopłytkowość i niedokrwistość pojawiają się niezbyt często⁶.

Działania niepożądane neurologiczne

Poza typowymi objawami jak senność i zawroty głowy, kwetiapina może powodować dyzartrię, napady padaczkowe, zespół niespokojnych nóg, dyskinezę późną oraz omdlenia. W rzadkich przypadkach może dojść do rozwoju złośliwego zespołu neuroleptycznego, który stanowi stan zagrożenia życia⁷.

Ciężkie reakcje skórne

W związku z leczeniem kwetiapiną notowano ciężkie skórne działania niepożądane (SCAR), w tym zespół Stevensa-Johnsona (SJS), toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (TEN), wysypka z eozynofilią i objawami układowymi (DRESS). Są to rzadkie, ale potencjalnie zagrażające życiu powikłania⁸.

Działania niepożądane u dzieci i młodzieży

U dzieci i młodzieży należy wziąć pod uwagę możliwość wystąpienia tych samych działań niepożądanych, które zostały opisane u dorosłych. Jednakże niektóre działania niepożądane występują częściej u dzieci i młodzieży (10-17 lat) niż u pacjentów dorosłych, są to szczególnie: zwiększenie stężenia prolaktyny, zwiększenie łaknienia, objawy pozapiramidowe, zwiększenie ciśnienia tętniczego krwi i wymioty⁹.

Szczegółowa tabela działań niepożądanych kwetiapiny

Poniżej przedstawiono tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych związanych z leczeniem kwetiapiną wraz z częstością ich występowania oraz dodatkową charakterystyką¹⁰.

Szczegółowe działania niepożądane u dzieci i młodzieży

Poniżej przedstawiono działania niepożądane, które występują częściej u dzieci i młodzieży (10-17 lat) niż u dorosłych, lub nie były obserwowane w populacji pacjentów dorosłych¹¹.

Istotne informacje dodatkowe

Wpływ na parametry laboratoryjne

Stosowanie kwetiapiny może wpływać na szereg parametrów laboratoryjnych:

• Parametry hematologiczne – zmniejszenie zawartości hemoglobiny do ≤13 g/dl u mężczyzn i ≤12 g/dl u kobiet obserwowano u 11% pacjentów¹²
• Parametry lipidowe – stężenie triglicerydów >200 mg/ml (≥2,258 mmol/l) u pacjentów ≥18 lat lub ≥150 mg/dl (≥1,694 mmol/l) u pacjentów <18 lat^{200 mg/ml (≥2,258 mmol/l) (pacjenci ≥18 lat) lub ≥150 mg/dl (≥1,694 mmol/l) (pacjenci 13}
• Stężenie cholesterolu – stężenie ≥240 mg/ml (≥6,2064 mmol/l) u pacjentów ≥18 lat lub ≥200 mg/dl (≥5,172 mmol/l) u pacjentów <18 lat<sup data-drug="Pinexet 100 mg" data-section="Działania niepożądane" title="Stężenie cholesterolu ≥240 mg/ml (≥6,2064 mmol/l) (pacjenci ≥18 lat) lub ≥200 mg/dl (≥5,172 mmol/l) (pacjenci 14
• Parametry tarczycowe – zmiany stężenia hormonów tarczycy, w tym całkowitej T4, wolnej T4, całkowitej T3 oraz wolnej T3, definiowane jako <0,8 x dolnej granicy normy<sup data-drug="Pinexet 100 mg" data-section="Działania niepożądane" title="Na podstawie odchyleń od prawidłowej wartości wyjściowej do potencjalnie istotnej klinicznie wartości w dowolnym momencie po stanie wyjściowym we wszystkich badaniach klinicznych. Zmiany całkowitej T4, wolnej T4, całkowitej T3 oraz wolnej T3 są definiowane jako 5 mIU/l w dowolnym momencie.”>15

Ryzyko sercowo-naczyniowe

Podczas leczenia lekami neuroleptycznymi obserwowano przypadki wydłużenia odstępu QTc, komorowych zaburzeń rytmu, nagłych niespodziewanych zgonów, zatrzymania akcji serca oraz częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes. Uważa się, że są one charakterystyczne dla całej grupy leków przeciwpsychotycznych¹⁶.

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Właściwe zgłoszenia należy kierować do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych¹⁷.