Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Pinexet 100 mg 100 mg

Wpływ kwetiapiny na płodność, ciążę i laktację

Kwetapina, substancja czynna produktu leczniczego Pinexet (dostępna w dawkach 25 mg, 100 mg, 200 mg i 300 mg), wymaga szczególnej uwagi podczas stosowania u kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych oraz karmiących piersią. Lekarz powinien przekazać pacjentce wyczerpujące informacje dotyczące potencjalnego wpływu tego leku na płodność, przebieg ciąży oraz okres laktacji, aby umożliwić jej podjęcie świadomej decyzji odnośnie terapii.¹

Stosowanie kwetiapiny w ciąży

Decyzja o stosowaniu kwetiapiny u kobiet ciężarnych powinna opierać się na starannej ocenie stosunku korzyści do ryzyka. Dostępne dane kliniczne nie pozwalają na jednoznaczne wykluczenie ryzyka związanego ze stosowaniem tego leku w okresie ciąży, dlatego konieczne jest indywidualne podejście do każdej pacjentki.²

Pierwszy trymestr ciąży

Analiza umiarkowanej liczby opublikowanych danych dotyczących ekspozycji na kwetiapinę w pierwszym trymestrze ciąży (od 300 do 1000 zakończonych ciąż), obejmujących zarówno raporty indywidualne, jak i wybrane badania obserwacyjne, nie wskazuje jednoznacznie na zwiększone ryzyko wystąpienia wad rozwojowych u płodu. Należy jednak podkreślić, że ilość dostępnych danych nie pozwala na sformułowanie ostatecznych wniosków dotyczących bezpieczeństwa stosowania kwetiapiny w tym okresie.³

W badaniach przeprowadzonych na modelach zwierzęcych wykazano toksyczne oddziaływanie kwetiapiny na rozród, co nakazuje zachowanie szczególnej ostrożności przy podejmowaniu decyzji o leczeniu tym lekiem kobiet w ciąży.⁴

Trzeci trymestr ciąży

Stosowanie kwetiapiny w trzecim trymestrze ciąży wymaga szczególnej uwagi ze względu na potencjalne ryzyko dla noworodka. U noworodków, których matki przyjmowały leki przeciwpsychotyczne (w tym kwetiapinę) w trzecim trymestrze ciąży, mogą wystąpić różnorodne działania niepożądane.⁵

Do najczęściej obserwowanych objawów u noworodków narażonych na działanie kwetiapiny w trzecim trymestrze ciąży należą:

• Objawy pozapiramidowe – mogą objawiać się jako zaburzenia ruchowe o różnym nasileniu
• Objawy odstawienne – o zróżnicowanym charakterze i czasie trwania
• Pobudzenie – zwiększona aktywność i rozdrażnienie noworodka
• Zaburzenia napięcia mięśniowego – zarówno hipertonia (wzmożone napięcie), jak i hipotonia (obniżone napięcie)
• Drżenie – mimowolne ruchy oscylacyjne części ciała
• Senność – nadmierna skłonność do snu
• Niewydolność oddechowa – zaburzenia w funkcjonowaniu układu oddechowego
• Zaburzenia pobierania pokarmu – trudności w karmieniu noworodka

Ze względu na ryzyko wystąpienia wymienionych powyżej działań niepożądanych, noworodki, których matki w trzecim trymestrze ciąży przyjmowały kwetiapinę, powinny być poddane ścisłej obserwacji medycznej.⁶

Kwetiapina a karmienie piersią

Dane dotyczące przenikania kwetiapiny do mleka kobiecego są bardzo ograniczone i niespójne. Na podstawie dostępnych publikacji trudno jest precyzyjnie określić ilość kwetiapiny wydzielanej z mlekiem matki stosującej ten lek w dawkach terapeutycznych.⁷

Wobec braku wiarygodnych danych, decyzja o kontynuowaniu karmienia piersią podczas leczenia produktem Pinexet lub o przerwaniu terapii kwetiapiną na rzecz utrzymania karmienia naturalnego powinna być podjęta indywidualnie. W procesie decyzyjnym należy uwzględnić zarówno korzyści wynikające z karmienia piersią dla dziecka, jak i korzyści terapeutyczne stosowania kwetiapiny dla matki.⁸

Wpływ na płodność

Wpływ kwetiapiny na płodność u ludzi nie został dokładnie zbadany. Badania przedkliniczne przeprowadzone na szczurach wykazały efekty związane ze zwiększonym stężeniem prolaktyny we krwi, jednak trudno jednoznacznie odnieść te wyniki do ludzi.⁹

Hiperprolaktynemia (zwiększone stężenie prolaktyny) może potencjalnie wpływać na płodność poprzez zaburzenia cyklu miesiączkowego u kobiet i zaburzenia spermatogenezy u mężczyzn, jednak dokładne mechanizmy tych zależności w przypadku stosowania kwetiapiny u ludzi wymagają dalszych badań.

Zalecenia dla lekarzy przepisujących kwetiapinę

Lekarz, przepisując kwetiapinę (Pinexet) kobiecie w wieku rozrodczym, ciężarnej lub karmiącej piersią, powinien:

1. Przeprowadzić szczegółową ocenę stosunku korzyści do ryzyka w indywidualnym przypadku każdej pacjentki
2. Poinformować pacjentkę o ograniczonych danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania kwetiapiny w ciąży
3. Omówić z pacjentką w ciąży potencjalne ryzyko dla płodu, szczególnie w trzecim trymestrze
4. Przedstawić możliwe działania niepożądane u noworodka, których matki stosowały kwetiapinę w trzecim trymestrze ciąży
5. Uprzedzić o konieczności ścisłego monitorowania noworodka, jeśli pacjentka przyjmowała kwetiapinę w trzecim trymestrze
6. Wyjaśnić ograniczenia dotyczące danych na temat przenikania kwetiapiny do mleka matki
7. Pomóc pacjentce w podjęciu świadomej decyzji odnośnie karmienia piersią lub kontynuowania terapii kwetiapiną
8. W razie konieczności stosowania kwetiapiny u kobiety ciężarnej lub karmiącej, rozważyć najniższą skuteczną dawkę i najkrótszy możliwy czas terapii

W każdym przypadku należy dokładnie monitorować stan kobiety i dziecka, szczególnie w przypadku stosowania kwetiapiny w trzecim trymestrze ciąży oraz w okresie karmienia piersią.¹⁰