Działania niepożądane leku Cetigran

Działania niepożądane cetyryzyny dichlorowodorku w dawce 10 mg zostały szeroko udokumentowane zarówno w badaniach klinicznych, jak i w obserwacjach po wprowadzeniu leku do obrotu. Pomimo że Cetigran jest lekiem stosunkowo bezpiecznym, jako selektywny antagonista obwodowych receptorów H1, praktycznie pozbawiony aktywności cholinolitycznej, obserwowano szereg reakcji niepożądanych o różnym stopniu nasilenia i częstości występowania.¹

Obserwacje z badań klinicznych

Badania kliniczne prowadzone metodą podwójnie ślepej próby, porównujące cetyryzynę z placebo oraz innymi lekami przeciwhistaminowymi, obejmowały ponad 3200 pacjentów leczonych cetyryzyną. Wykazały one, że cetyryzyna w zalecanych dawkach wywołuje przede wszystkim działania niepożądane ze strony ośrodkowego układu nerwowego o nieznacznym nasileniu.²

Najczęściej raportowanymi działaniami niepożądanymi były senność (9,63% vs 5,00% w placebo), ból głowy (7,42% vs 8,07% w placebo), suchość błony śluzowej jamy ustnej (2,09% vs 0,82% w placebo) oraz zmęczenie (1,63% vs 0,95% w placebo).³

Warto podkreślić, że mimo statystycznie częstszego występowania senności u pacjentów przyjmujących cetyryzynę w porównaniu do grupy placebo, w większości przypadków miała ona nasilenie łagodne do umiarkowanego. Co istotne, obiektywne badania nie wykazały wpływu cetyryzyny w zalecanych dawkach dobowych na zwykłą, codzienną aktywność młodych, zdrowych ochotników.⁴

Działania niepożądane u dzieci i młodzieży

W populacji pediatrycznej (dzieci w wieku od 6 miesięcy do 12 lat) działania niepożądane występowały z nieco inną częstotliwością. Badania kliniczne kontrolowane placebo w tej grupie wykazały następujące działania niepożądane występujące z częstością 1% lub większą: senność (1,8% vs 1,4% w placebo), zapalenie błony śluzowej nosa (1,4% vs 1,1% w placebo), biegunka (1% vs 0,6% w placebo) oraz zmęczenie (1% vs 0,3% w placebo).⁵

Dane z okresu po wprowadzeniu do obrotu

Doświadczenia po wprowadzeniu cetyryzyny do obrotu dostarczyły dodatkowych informacji o działaniach niepożądanych, które nie zostały zaobserwowane w kontrolowanych badaniach klinicznych. Działania te zostały sklasyfikowane według układów i narządów MedDRA, a ich częstość oszacowano na podstawie danych dostępnych po wprowadzeniu produktu leczniczego do obrotu.⁶

Do istotnych rzadko występujących działań niepożądanych należą reakcje nadwrażliwości, zaburzenia psychiczne (zachowanie agresywne, splątanie, depresja, omamy, bezsenność), drgawki, tachykardia oraz nieprawidłowa czynność wątroby. Bardzo rzadko obserwowano poważne reakcje, jak wstrząs anafilaktyczny, trombocytopenia czy zaburzenia typu tiki.⁷

Szczegółowe omówienie wybranych działań niepożądanych

Pomimo że cetyryzyna jest selektywnym antagonistą obwodowych receptorów H1 i jest praktycznie pozbawiona aktywności cholinolitycznej, zgłaszano pojedyncze przypadki trudności w oddawaniu moczu, zaburzeń akomodacji oka i suchości błony śluzowej jamy ustnej.⁸

Obserwowano także przypadki zaburzeń czynności wątroby ze zwiększoną aktywnością enzymów wątrobowych (aminotransferaz, fosfatazy alkalicznej, GGTP) i ze zwiększonym stężeniem bilirubiny. W większości przypadków te zaburzenia ustępowały po przerwaniu przyjmowania cetyryzyny dichlorowodorku.⁹

W zakresie działań na ośrodkowy układ nerwowy, oprócz senności, w niektórych przypadkach obserwowano paradoksalne pobudzenie ośrodkowego układu nerwowego. Niezbyt często raportowano parestezje. Bardzo rzadko występowały zaburzenia smaku, omdlenia, drżenie, dystonia i dyskineza.¹⁰

Z reakcji skórnych niezbyt często występował świąd i wysypka, rzadko pokrzywka, a bardzo rzadko obrzęk naczynioruchowy i wysypka polekowa.¹¹

Tabela działań niepożądanych

Monitorowanie działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego.¹²

Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:¹³

• Adres: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
• Telefon: + 48 22 49-21-301
• Fax: + 48 22 49-21-309
• E-mail: [email protected]

Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu za produkt Cetigran.¹⁴

Wnioski i zalecenia praktyczne

Należy pamiętać, że pomimo generalnie dobrego profilu bezpieczeństwa, cetyryzyna może wywoływać działania niepożądane, których nasilenie i charakter mogą być różne u poszczególnych pacjentów. Najczęstszym zgłaszanym działaniem niepożądanym jest senność, która może mieć wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.

W przypadku wystąpienia rzadkich, ale poważnych działań niepożądanych, takich jak reakcje nadwrażliwości, wstrząs anafilaktyczny, drgawki czy nieprawidłowa czynność wątroby, należy natychmiast przerwać podawanie leku i wdrożyć odpowiednie postępowanie terapeutyczne.