zakażenie grzybicze dróg oddechowych
Zakażenie grzybicze dróg oddechowych to infekcja wywoływana przez różne gatunki grzybów, które kolonizują układ oddechowy człowieka. Najczęstszymi patogenami są grzyby z rodzaju Aspergillus, Candida, Cryptococcus, Histoplasma, Blastomyces, Coccidioides oraz Pneumocystis jirovecii. Infekcje te mogą dotyczyć górnych i dolnych dróg oddechowych, od nosa i zatok po płuca.
Czynnikami ryzyka zakażeń grzybiczych dróg oddechowych są przede wszystkim zaburzenia odporności, w tym neutropenia, leczenie immunosupresyjne, zakażenie HIV, cukrzyca, przewlekłe choroby płuc, długotrwała antybiotykoterapia oraz inwazyjne procedury medyczne. Grzyby bytujące w środowisku (np. w glebie, na roślinach, w odchodach ptaków) mogą być wdychane i powodować infekcje u osób podatnych.
Objawy kliniczne zakażeń grzybiczych dróg oddechowych są często niespecyficzne i mogą obejmować kaszel (niekiedy z odkrztuszaniem plwociny), duszność, gorączkę, ból w klatce piersiowej, krwioplucie oraz ogólne osłabienie. W przypadku inwazyjnych postaci może dochodzić do rozsiewu zakażenia poza układ oddechowy, co wiąże się z wysoką śmiertelnością.
Diagnostyka obejmuje badania mikrobiologiczne (posiewy, preparaty bezpośrednie), badania serologiczne wykrywające antygeny grzybicze lub przeciwciała, metody molekularne (PCR), oraz obrazowanie radiologiczne (RTG, TK klatki piersiowej). Często konieczne jest pobranie materiału biopsyjnego do badania histopatologicznego i mikrobiologicznego.
Leczenie zakażeń grzybiczych dróg oddechowych opiera się na stosowaniu leków przeciwgrzybiczych, takich jak azole (flukonazol, itrakonazol, worykonazol, posakonazol), echinokandyny (kaspofungina, mikafungina, anidulafungina), amfoterycyna B oraz flucytozyna. Wybór leku zależy od zidentyfikowanego patogenu, lokalizacji i nasilenia infekcji oraz stanu immunologicznego pacjenta. W niektórych przypadkach konieczna jest interwencja chirurgiczna.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Miflonide Breezhaler
Miflonide Breezhaler zawiera budezonid w postaci proszku do inhalacji i jest stosowany w leczeniu astmy oskrzelowej jako lek zapobiegawczy wymagający regularnego stosowania, nawet w okresach bezobjawowych. Nie jest przeznaczony do leczenia ostrych napadów astmy ani skurczu oskrzeli. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z utajoną gruźlicą, grzybiczymi i wirusowymi zakażeniami dróg oddechowych, rozstrzeniem oskrzeli oraz pylicą płuc ze względu na ryzyko reaktywacji lub nasilenia infekcji. U chorych z POChP stosujących wziewne kortykosteroidy obserwuje się zwiększone ryzyko zapalenia płuc, zwłaszcza przy wyższych dawkach, a czynniki ryzyka obejmują palenie tytoniu, starszy wiek, niski BMI i ciężką postać choroby. W przypadku zaostrzenia astmy możliwe jest zwiększenie dawki budezonidu lub krótkotrwałe podanie doustnych kortykosteroidów i/lub antybiotyków. Pacjenci powinni mieć dostęp do szybko działających leków rozszerzających oskrzela i być poinformowani o konieczności kontaktu z lekarzem w przypadku nasilenia objawów.
alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa, astma oskrzelowa, BMI, budezonid wziewny, chorioretinopatia surowicza, gęstość mineralna kości, gruźlica płuc, inhalator proszkowy, inhibitor CYP3A4, kandydoza jamy ustnej, kortykosteroid wziewny, lek przeciwgrzybiczny, lek rozszerzający oskrzela, nadczynność kory nadnerczy, nadpobudliwość psychoruchowa, POChP, pylica płuc, rozstrzenie oskrzeli, skurcz oskrzeli, stan astmatyczny, zaćma, zahamowanie czynności nadnerczy, zakażenie grzybicze dróg oddechowych, zakażenie wirusowe dróg oddechowych, zapalenie płuc, zespół Cushinga - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Benodil
Budezonid w postaci zawiesiny do nebulizacji (Benodil) nie jest wskazany do doraźnego łagodzenia ostrych napadów astmy; w takich przypadkach należy stosować krótko działające leki rozszerzające oskrzela. Działanie terapeutyczne budezonidu pojawia się zwykle po około 10 dniach stosowania. U pacjentów z nasilonym wydzielaniem śluzu można rozważyć krótkotrwałe leczenie skojarzone z doustnymi kortykosteroidami przez około 2 tygodnie, po czym kontynuować monoterapię Benodilem. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z czynną lub nieczynną gruźlicą płuc, zakażeniami grzybiczymi i wirusowymi dróg oddechowych, a także u osób z POChP, gdzie wziewne kortykosteroidy mogą zwiększać ryzyko zapalenia płuc, zwłaszcza przy wyższych dawkach. Ryzyko to jest dodatkowo podwyższone u aktywnych palaczy, osób w podeszłym wieku, z niskim BMI oraz w ciężkiej postaci POChP. Przed zmianą leczenia z doustnych kortykosteroidów na Benodil stan pacjenta powinien być stabilny, a dawkę doustnych steroidów należy stopniowo redukować (np. o 2,5 mg prednizolonu miesięcznie). W trakcie zmiany mogą pojawić się objawy alergiczne lub zapalne, wymagające leczenia objawowego.
biodostępność ogólnoustrojowa, ból mięśniowo-stawowy, budezonid, centralna retinopatia surowicza, dysfagia, gęstość mineralna kości, glikokortykosteroid, gruźlica płuc, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, jaskra, kandydoza jamy ustnej, ketokonazol, klirens osoczowy, kortykosteroid doustny, kortykosteroid wziewny, lek przeciwgrzybiczny, lek rozszerzający oskrzela, marskość wątroby, nadaktywność psychoruchowa, napad astmy, niewydolność kory nadnerczy, niewyraźne widzenie, POChP, pulmonolog dziecięcy, skurcz oskrzeli, wydzielanie śluzu w oskrzelach, zaburzenie czynności wątroby, zaćma, zahamowanie czynności nadnerczy, zakażenie grzybicze dróg oddechowych, zakażenie wirusowe dróg oddechowych, zapalenie płuc, zespół Cushinga