patofizjologia depresji

Patofizjologia depresji obejmuje złożone interakcje pomiędzy czynnikami genetycznymi, biologicznymi, środowiskowymi i psychologicznymi. Główną rolę odgrywają zaburzenia neuroprzekaźnictwa, szczególnie dotyczące serotoniny, noradrenaliny i dopaminy, co stanowi podstawę tzw. hipotezy monoaminergicznej. Obserwuje się również zmiany w aktywności osi podwzgórze-przysadka-nadnercza (HPA), prowadzące do przewlekle podwyższonego poziomu kortyzolu.

Badania neuroobrazowe wykazują strukturalne i funkcjonalne zmiany w obszarach mózgu odpowiedzialnych za regulację nastroju, takich jak kora przedczołowa, hipokamp i ciało migdałowate. U osób z depresją obserwuje się zmniejszoną objętość hipokampa oraz zaburzoną aktywność kory przedczołowej, co koreluje z nasileniem objawów depresyjnych.

Istotnym elementem patofizjologii depresji jest neuroplastyczność i neurogeneza. Obniżony poziom czynnika neurotroficznego pochodzenia mózgowego (BDNF) prowadzi do zmniejszonej zdolności tworzenia nowych połączeń neuronalnych. Proces zapalny i stres oksydacyjny również przyczyniają się do rozwoju depresji poprzez aktywację cytokin prozapalnych, które mogą przenikać barierę krew-mózg i wpływać na metabolizm serotoniny oraz innych neuroprzekaźników.

Współczesne koncepcje patofizjologiczne depresji podkreślają znaczenie rytmów okołodobowych, mikrobioty jelitowej (oś jelitowo-mózgowa) oraz czynników epigenetycznych, które mogą wpływać na ekspresję genów związanych z regulacją nastroju w odpowiedzi na stresory środowiskowe. Te złożone mechanizmy stanowią podstawę dla wielokierunkowego podejścia terapeutycznego w leczeniu zaburzeń depresyjnych.

Powiązane wpisy

  1. 18.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl