pigment melaninowy
Pigment melaninowy, znany jako melanina, jest naturalnym barwnikiem wytwarzanym przez melanocyty – wyspecjalizowane komórki znajdujące się w skórze, włosach, oczach oraz niektórych strukturach mózgu. Jest odpowiedzialny za nadawanie koloru skórze, włosom i tęczówce oka, a także zapewnia ochronę przed szkodliwym promieniowaniem UV.
Wyróżnia się dwa główne typy melaniny: eumelaninę (brązowo-czarną) i feomelaninę (żółto-czerwoną). Proporcje tych pigmentów determinują fenotypowe cechy, takie jak kolor skóry, włosów i oczu. Produkcja melaniny zwiększa się pod wpływem ekspozycji na promieniowanie słoneczne, co prowadzi do opalenizny będącej mechanizmem obronnym organizmu.
Zaburzenia w produkcji pigmentu melaninowego mogą prowadzić do różnych schorzeń dermatologicznych, takich jak bielactwo (vitiligo), albinizm, plamy soczewicowate czy znamiona barwnikowe. W praktyce klinicznej ocena zmian pigmentacyjnych jest istotna w diagnostyce nowotworów skóry, szczególnie czerniaka złośliwego, gdzie dochodzi do niekontrolowanego namnażania się melanocytów.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Znamiona – Patofizjologia i mechanizm
Znamiona skórne (nevi) to skupiska melanocytów, które zazwyczaj są łagodnymi zmianami nowotworowymi o niskim ryzyku transformacji w czerniaka złośliwego. Klasyfikacja znamion obejmuje znamiona wrodzone, atypowe (dysplastyczne) oraz znamiona halo, z których szczególnie znamiona wrodzone i atypowe wiążą się ze zwiększonym ryzykiem rozwoju czerniaka. Mutacje genu BRAF, zwłaszcza BRAFV600E, występują w ponad 75% znamion i około 50% czerniaków, jednak najnowsze badania wskazują, że transformacja melanocytów w czerniaka zależy nie tylko od mutacji genetycznych, ale także od sygnałów środowiskowych, które modulują ekspresję genów melanocytów. Znamiona halo powstają w mechanizmie autoimmunologicznym, z udziałem limfocytów T CD8+ i nacieków limfohistiocytarnych, co potwierdza ich immunologiczne podłoże. Zakażenia znamion mogą wynikać z naruszenia bariery skórnej i inwazji mikroorganizmów, prowadząc do stanu zapalnego i ryzyka powikłań. Ryzyko transformacji pojedynczego znamienia w czerniaka jest niskie (około 1:3000 u mężczyzn i 1:10000 u kobiet), ale wzrasta u pacjentów z licznymi znamionami (>50). Nowe badania nad biomarkerami mogą umożliwić wcześniejsze wykrywanie zmian nowotworowych we krwi.
choroba trofoblastyczna ciąży, ciążowa choroba trofoblastyczna, czerniak złośliwy, dispermia, kariotyp 46, kosmek łożyskowy, kosmówczak, limfocyt T CD8, melanocyt, mutacja BRAF, naciek limfohistiocytarny, odpowiedź zapalna, pigment melaninowy, syncytiotrofoblast, trofoblast, XX, zaśniad groniasty, zaśniad inwazyjny, znamię atypowe, znamię dysplastyczne, znamię halo, znamię wrodzone - Leksykon chorób i schorzeń
Torbiel naskórkowa – Epidemiologia
Torbiele naskórkowe (epidermoid cysts) to najczęstszy typ torbieli skórnych, występujący u co najmniej 20% dorosłych, z wyraźną predylekcją do mężczyzn (stosunek 2:1) i szczytem zachorowań w 3. i 4. dekadzie życia (20-40 lat). Lokalizują się najczęściej na twarzy (50,19%), tułowiu (24,87%) i szyi (11,14%). Rzadkie warianty obejmują olbrzymie torbiele (>5 cm) oraz „białe torbiele naskórkowe” (ok. 8%), które wykazują nietypowe cechy radiologiczne i wyższe ryzyko powikłań, takich jak chemiczne zapalenie opon mózgowych. Torbiele wewnątrzczaszkowe stanowią 0,3-1,8% pierwotnych guzów wewnątrzczaszkowych, z lokalizacją głównie w kącie mostowo-móżdżkowym (40-50%) i okolicy okołosiodłowej. Występują także torbiele jąder (1-2% zmian jądrowych), typowo u osób w wieku 20-40 lat. Czynniki predysponujące to m.in. trądzik, urazy, zakażenia HPV oraz rzadkie zespoły genetyczne (Gardnera, Gorlina). Tempo wzrostu torbieli jest wolne, zwykle <0,5 cm/rok, a transformacja złośliwa, głównie do raka płaskonabłonkowego (ok. 1% przypadków), jest rzadka.
dyzartria, inhibitor BRAF, kąt mostowo-móżdżkowy, krwawienie podtwardówkowe, krwiak podtwardówkowy, National Ambulatory Medical Care Survey, ocena histopatologiczna, olbrzymia torbiel naskórkowa, Pachyonychia congenita, pigment melaninowy, predylekcja płciowa, prosak, przepuklina oponowa, rak płaskonabłonkowy, rak podstawnokomórkowy, rak z komórek Merkla, rodzinna polipowatość gruczolakowata, torbiel naskórkowa, zatorowość płucna, zespół Favre-Racouchot, zespół Gardnera, zespół Gorlina, zespół znamion podstawnokomórkowych