paraliż
Paraliż to stan neurologiczny charakteryzujący się utratą funkcji motorycznych w określonych częściach ciała, spowodowany uszkodzeniem układu nerwowego. Może dotyczyć jednej kończyny (monoplegia), kończyn po jednej stronie ciała (hemiplegia), kończyn dolnych (paraplegia) lub wszystkich czterech kończyn (tetraplegia).
Przyczyny paraliżu są zróżnicowane i obejmują udar mózgu, urazy rdzenia kręgowego, choroby neurodegeneracyjne (stwardnienie zanikowe boczne, stwardnienie rozsiane), infekcje (polio, zespół Guillaina-Barrégo), nowotwory uciskające struktury nerwowe, wady wrodzone oraz zaburzenia metaboliczne. Diagnostyka obejmuje badania obrazowe (MRI, CT), elektromiografię oraz badania laboratoryjne.
Leczenie paraliżu zależy od jego przyczyny i może obejmować farmakoterapię, fizjoterapię, terapię zajęciową, wspomaganie wentylacji w przypadku zaburzeń oddychania oraz interwencje chirurgiczne. W ostatnich latach coraz większą rolę odgrywają innowacyjne terapie, w tym stymulacja elektryczna rdzenia kręgowego, egzoszkielety oraz interfejsy mózg-komputer, które mogą częściowo przywrócić utracone funkcje.
Rehabilitacja stanowi kluczowy element terapii, mająca na celu maksymalizację potencjału funkcjonalnego pacjenta, zapobieganie powikłaniom (odleżyny, przykurcze, infekcje) oraz poprawę jakości życia. Kompleksowe podejście do pacjenta z paraliżem wymaga współpracy interdyscyplinarnego zespołu medycznego, uwzględniającego zarówno fizyczne jak i psychologiczne aspekty schorzenia.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Syringomyelia – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Syringomyelia to schorzenie neurologiczne charakteryzujące się obecnością torbieli wypełnionej płynem mózgowo-rdzeniowym (PMR) w rdzeniu kręgowym, które może prowadzić do uszkodzenia rdzenia i różnorodnych objawów neurologicznych, takich jak zaburzenia czucia (utrata wrażliwości na ból i temperaturę), osłabienie i zanik mięśni, ból, sztywność, skolioza oraz zaburzenia zwieraczy. Diagnostyka opiera się głównie na rezonansie magnetycznym (MRI), a leczenie zależy od nasilenia objawów i przyczyny, obejmując obserwację, leczenie chirurgiczne (drenaż syrinxa, leczenie przyczyny podstawowej) oraz kompleksową rehabilitację fizyczną i terapię zajęciową. Warto podkreślić, że operacja zatrzymuje progresję choroby u większości pacjentów, a poprawa funkcji neurologicznych występuje u około 30% leczonych chirurgicznie. Terapia farmakologiczna obejmuje leki przeciwbólowe i neuropatyczne, takie jak gabapentyna, amitryptylina czy amantadyna, a także NLPZ i sterydy w celu redukcji stanu zapalnego.
amantadyna, amitryptylina, analgezja, atrofia mięśniowa, badanie neurologiczne, ból neuropatyczny, fizjatra, gabapentyna, guz rdzenia kręgowego, leczenie objawowe, malformacja Chiari, neurochirurg, nietrzymanie moczu, NLPZ, ortopeda, paraliż, płyn mózgowo-rdzeniowy, rezonans magnetyczny, shunt, skolioza, stent, steryd, syringomyelia, syrinx, terapia komórkami macierzystymi, terapia punktów spustowych, trudność w połykaniu, wodogłowie, zabieg chirurgiczny, zapalenie pajęczynówki, zastawka - Leksykon substancji czynnych
Pyrantel – Wskazania do stosowania
Pyrantel w postaci embonianu, dostępny w preparacie PYRANTELUM OWIX, jest wskazany do leczenia owsicy wywołanej przez Enterobius vermicularis u pacjentów od 6 roku życia oraz dorosłych. Preparat występuje w formie tabletek zawierających 250 mg pyrantelu (embonian pyrantelu 720 mg) oraz zawiesiny doustnej, gdzie 5 ml zawiesiny zawiera 250 mg pyrantelu (embonian pyrantelu 721 mg). Mechanizm działania polega na porażeniu układu nerwowo-mięśniowego pasożytów, co prowadzi do ich paraliżu i eliminacji z przewodu pokarmowego. Pyrantel charakteryzuje się dobrą tolerancją i jest stosowany w schemacie jednodawkowym, co zwiększa komfort terapii. Wybór formy farmaceutycznej powinien uwzględniać zdolność pacjenta do połykania tabletek oraz preferencje smakowe, zwłaszcza u dzieci.
- Leksykon chorób i schorzeń
Zaburzenie neurologiczne czynnościowe / zaburzenie konwersyjne – Objawy
Zaburzenie neurologiczne czynnościowe (FND) to neuropsychiatryczne schorzenie charakteryzujące się objawami neurologicznymi, które nie mają podłoża organicznego, lecz znacząco wpływają na funkcje ruchowe, czuciowe i poznawcze pacjenta. FND obejmuje m.in. osłabienie lub paraliż kończyn, zaburzenia chodu, drżenia, dystonię, napady czynnościowe (PNES), a także zaburzenia poznawcze i mowy. Zachorowalność wynosi około 12/100 000 osób rocznie, a FND stanowi 5-10% nowych konsultacji neurologicznych. Objawy są zmienne, często nasilają się pod wpływem uwagi i stresu, a ich przebieg może być ostry (<6 miesięcy) lub przewlekły (>6 miesięcy). Kobiety chorują trzy razy częściej niż mężczyźni, a szczyt zachorowań przypada na trzecią i czwartą dekadę życia.
afonia, bezsenność, ból głowy, choroba Parkinsona, czynnościowe zaburzenie ruchu, depresja, drętwienie, drżenie mięśniowe, dysfagia, dystonia, fobia specyficzna, głuchota, jąkanie, mgła mózgowa, migrena przewlekła, napad dysocjacyjny, napad niepadaczkowy, napad padaczkowy, nietrzymanie moczu, objaw dysocjacyjny, objawy motoryczne, objawy ruchowe, omdlenie, paraliż, parestezja, podwójne widzenie, psychogenny napad niepadaczkowy, ślepota, stwardnienie rozsiane, trudności z koncentracją, zaburzenia funkcji poznawczych, zaburzenia pamięci, zaburzenie artykulacji, zaburzenie chodu, zaburzenie konwersyjne, zaburzenie lękowe, zaburzenie neurologiczne czynnościowe, zaburzenie neuropsychiatryczne, zaburzenie paniczne, zaburzenie psychiatryczne, zaburzenie równowagi, zaburzenie smaku, zaburzenie węchu, zawroty głowy, zespół przewlekłego zmęczenia - Leksykon chorób i schorzeń
Mięsak ewinga – Objawy
Mięsak Ewinga to złośliwy nowotwór kości i tkanek miękkich, najczęściej diagnozowany u pacjentów w wieku 10-20 lat, stanowiący drugi co do częstości pierwotny nowotwór kości u dzieci. Charakterystyczne objawy miejscowe obejmują ból nasilający się nocą i podczas aktywności fizycznej, obrzęk oraz obecność guza, często z towarzyszącymi złamaniami patologicznymi. Objawy ogólnoustrojowe, takie jak gorączka, utrata masy ciała, anemia i osłabienie, pojawiają się zwykle w zaawansowanym stadium choroby lub przy obecności przerzutów. Lokalizacje najczęstsze to kości długie kończyn, miednica, żebra, kręgosłup i klatka piersiowa, a przerzuty występują u 20-25% pacjentów w chwili rozpoznania, najczęściej do płuc, innych kości i szpiku kostnego.
anemia, badanie radiologiczne, badanie RTG, ból wzrostowy, chemioterapia, drętwienie, duszność, guz miednicy, kość długa, kość piszczelowa, kość ramieniowa, kość udowa, kostniakomięsak, kręgosłup, miednica, mięsak Ewinga, nietrzymanie moczu, nowotwór kości, objaw neurologiczny, paraliż, przerzut do płuc, przerzut nowotworowy, rezonans magnetyczny, scyntygrafia kości, szpik kostny, tomografia komputerowa, utrata masy ciała, węzeł chłonny, złamanie patologiczne, złe samopoczucie - Leksykon leków
Przedawkowanie – Kalium effervescens bezcukrowy 782 mg K+/3 g
Przedawkowanie preparatu Kalium effervescens bezcukrowy, zawierającego 782 mg jonów potasu na 3 g granulatu musującego, może prowadzić do hiperkaliemii, charakteryzującej się podwyższonym stężeniem potasu w surowicy krwi. Hiperkaliemia może wystąpić zarówno w wyniku bezpośredniego przedawkowania, jak i interakcji z lekami oszczędzającymi potas, inhibitorami ACE lub innymi preparatami podwyższającymi poziom potasu. Klinicznie objawia się zaburzeniami neurologicznymi (parestezje, apatia, splątanie), mięśniowymi (zmęczenie, osłabienie siły mięśniowej, paraliż) oraz sercowo-naczyniowymi (niedociśnienie, zaburzenia rytmu serca, niemiarowość, blok i zatrzymanie czynności serca), co wymaga szybkiej diagnostyki i interwencji.
blok serca, ciśnienie tętnicze krwi, dializa otrzewnowa, hemodializa, hiperkaliemia, inhibitor enzymu konwertującego angiotensynę, Kalium effervescens bezcukrowy, lek oszczędzający potas, niedociśnienie, niemiarowość, osłabienie mięśniowe, paraliż, parestezja kończyn, poziom potasu we krwi, roztwór chlorku sodu, sól wapnia, stężenie potasu w surowicy, terapia insuliną, układ nerwowo-mięśniowy, układ sercowo-naczyniowy, zaburzenie czucia, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie świadomości, zatrzymanie krążenia, żywica wiążąca potas - Leksykon chorób i schorzeń
Paraliż – Leczenie
Paraliż definiowany jest jako utrata lub osłabienie funkcji mięśniowych spowodowane zaburzeniami połączeń nerwowych między mózgiem a określonymi częściami ciała. Leczenie paraliżu wymaga indywidualnego, multidyscyplinarnego podejścia, angażującego neurologów, neurochirurgów, fizjoterapeutów, terapeutów zajęciowych, logopedów oraz psychologów. Kluczowe jest wczesne rozpoczęcie terapii, która obejmuje fizjoterapię (w tym hydroterapię i specjalistyczną fizjoterapię twarzy), terapię zajęciową, terapię mowy oraz leczenie farmakologiczne (miorelaksanty, kortykosteroidy, leki przeciwwirusowe, np. metyloprednizolon, amipryptylina, pregabalina). W przypadku paraliżu twarzy stosuje się także toksynę botulinową w leczeniu synkinezy, a w niektórych sytuacjach interwencje chirurgiczne, takie jak naprawa nerwów, przeszczepy mięśni (np. mięsień smukły) oraz procedury statyczne poprawiające symetrię twarzy. Diagnostyka opiera się na badaniach obrazowych (CT, MRI), elektromiografii (EMG) oraz ocenie klinicznej funkcji motorycznych i sensorycznych.
amitryptylina, dysfagia, egzoszkielet, elektromiografia, fizjoterapeuta, fizjoterapia, funkcjonalna stymulacja elektryczna, herpes simplex, herpes zoster, hiperkaliemia, hipokaliemia, hydroterapia, inhibitor anhydrazy węglanowej, kortykosteroid, lek przeciwwirusowy, metyloprednizolon, miorelaksant, nerw twarzowy, neurochirurg, neurolog, neuroplastyczność, neurorehabilitacja, ortopeda, paraliż, paraliż poudarowy, paraliż strun głosowych, paraliż twarzy, porażenie Bella, porażenie nerwu twarzowego, pregabalina, przeszczep nerwu, przezskórna elektryczna stymulacja nerwów, rdzeń kręgowy, rezonans magnetyczny, spastyczność, splot ramienny, stymulacja elektryczna, stymulacja rdzenia kręgowego, synkineza, terapia komórkami macierzystymi, terapia mowy, terapia zajęciowa, toksyna botulinowa, tomografia komputerowa, transfer nerwu, utrata funkcji mięśni - Leksykon chorób i schorzeń
Kyfoza – Objawy
Kyfoza to patologiczne nadmierne wygięcie kręgosłupa w odcinku piersiowym przekraczające 45-50 stopni (norma 20-45°), prowadzące do charakterystycznej postawy zgarbionej i deformacji pleców. Objawy obejmują ból pleców, sztywność, ograniczoną ruchomość, napięcie mięśni kulszowo-goleniowych oraz zmęczenie. W zaawansowanych przypadkach mogą wystąpić powikłania neurologiczne (drętwienie, osłabienie kończyn, zaburzenia kontroli pęcherza), problemy oddechowe (ograniczona pojemność płuc), dysfagia, refluks żołądkowo-przełykowy oraz chroniczny ból. Progresja kyfozy zależy od wieku, przyczyny, obecności złamań kompresyjnych (każde zwiększa kąt kyfozy o 3,3-4,3°), osteoporozy, utraty masy ciała i czynników genetycznych. U osób po 40. roku życia obserwuje się średni wzrost kąta kyfozy o około 7° w ciągu 15 lat, z szybszą progresją u kobiet, zwłaszcza po menopauzie.
choroba zwyrodnieniowa krążków międzykręgowych, degeneracja krążka międzykręgowego, drętwienie i mrowienie, dysfagia, gęstość mineralna kości, hiperkyfoza, krzywizna kręgosłupa, kyfoza, kyfoza posturalna, kyfoza Scheuermanna, kyfoza strukturalna, kyfoza wrodzona, leczenie osteoporozy, mięśnie kulszowo-goleniowe, objawy neurologiczne, osteoporoza, paraliż, problem oddechowy, refluks żołądkowo-przełykowy, sztywność kręgosłupa, zaburzenia równowagi, złamanie kompresyjne kręgosłupa, złamanie kompresyjne kręgu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Bupivacaine Spinal Grindeks 5 mg/ml
Bupiwakaina w stężeniu 5 mg/ml, stosowana w znieczuleniu podpajęczynówkowym (produkt Bupivacaine Spinal Grindeks), wykazuje profil bezpieczeństwa typowy dla leków z grupy amidowych środków miejscowo znieczulających. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są popunkcyjne bóle głowy (≥1/100 do <1/10), niedociśnienie tętnicze i bradykardia (≥1/100 do <1/10), będące efektem bloku współczulnego. Rzadziej występują poważne powikłania neurologiczne, takie jak niezamierzone całkowite znieczulenie rdzeniowe, porażenie poprzeczne, neuropatia czy zapalenie pajęczynówki (≥1/10 000 do <1/1 000). Depresja oddechowa oraz zatrzymanie akcji serca, choć rzadkie (≥1/10 000 do <1/1 000), stanowią stany zagrożenia życia wymagające natychmiastowej interwencji. Ponadto, mogą pojawić się reakcje alergiczne, w tym wstrząs anafilaktyczny, które również wymagają pilnej diagnostyki i leczenia.
blokada nerwowo-mięśniowa, blokada współczulna, ból pleców, bradykardia, Bupivacaine Spinal Grindeks, bupiwakaina chlorowodorek, całkowite znieczulenie rdzeniowe, depresja oddechowa, dyzestezja, neuropatia, niedociśnienie tętnicze, niedowład, nietrzymanie moczu, nudność, obrzęk krtani, osłabienie mięśni, ośrodek oddechowy, paraliż, parestezja, płyn mózgowo-rdzeniowy, pokrzywka, popunkcyjny ból głowy, porażenie poprzeczne, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, spadek ciśnienia tętniczego, środek miejscowo znieczulający, wstrząs anafilaktyczny, wyciek płynu mózgowo-rdzeniowego, wymioty, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie pajęczynówki, zatrzymanie akcji serca, zatrzymanie moczu, znieczulenie podpajęczynówkowe - Leksykon chorób i schorzeń
Wysoki poziom cholesterolu – Objawy
Podwyższony poziom cholesterolu, zwłaszcza frakcji LDL, stanowi istotny czynnik ryzyka rozwoju chorób sercowo-naczyniowych, takich jak choroba wieńcowa, udar mózgu, choroba tętnic obwodowych, nadciśnienie tętnicze oraz przewlekła choroba nerek. Proces miażdżycowy, będący konsekwencją akumulacji blaszek miażdżycowych na ścianach tętnic, przebiega często bezobjawowo, co czyni wysokie stężenie cholesterolu tzw. „cichym zabójcą”. Diagnostyka opiera się na lipidogramie, który ocenia poziomy cholesterolu całkowitego, LDL, HDL oraz trójglicerydów. Zalecane jest wykonywanie badań co 4-6 lat u osób bez czynników ryzyka, a częściej u pacjentów z obciążeniem rodzinnym, cukrzycą, nadciśnieniem czy paleniem tytoniu. Wartości LDL można obniżyć poprzez modyfikację stylu życia oraz farmakoterapię, w tym stosowanie statyn, co pozwala zmniejszyć ryzyko powikłań sercowo-naczyniowych nawet o 20-50%.
blaszka miażdżycowa, cholesterol HDL, cholesterol LDL, choroba sercowo-naczyniowa, choroba tętnic obwodowych, chromanie przestankowe, dławica piersiowa, dobry cholesterol, farmakoterapia, lipidogram, miażdżyca, nadciśnienie tętnicze, nagłe zatrzymanie krążenia, palpitacje, paraliż, przewlekła choroba nerek, rodzinna hipercholesterolemia, statyna, trójglicerydy, udar mózgu, xanthelasma, zawał serca, zły cholesterol - Leksykon substancji czynnych
Bupiwakaina – Działania niepożądane
Bupiwakaina, jako długo działające miejscowe znieczulenie regionalne, wykazuje istotną kardiotoksyczność, manifestującą się najczęściej niedociśnieniem tętniczym (≥1/10), bradykardią (≥1/100 do <1/10) oraz rzadziej zatrzymaniem akcji serca (≥1/10 000 do <1/1 000). Niedociśnienie tętnicze wynika z blokady współczulnej i rozszerzenia naczyń obwodowych, szczególnie przy znieczuleniu podpajęczynówkowym. Ze strony układu nerwowego często obserwuje się parestezje i zawroty głowy (≥1/100 do <1/10), a rzadziej objawy toksyczności OUN, takie jak drgawki, dyzartria czy utrata przytomności (≥1/1 000 do <1/100). Poważne powikłania neurologiczne, w tym neuropatia, porażenie poprzeczne czy zapalenie pajęczynówki, występują rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000). Działania niepożądane ze strony układu oddechowego, takie jak depresja oddechowa, są rzadkie, ale wymagają natychmiastowej interwencji. W układzie pokarmowym dominują nudności (≥1/10) i wymioty (≥1/100 do <1/10), natomiast w układzie moczowym często występuje zatrzymanie moczu (≥1/100 do <1/10). Reakcje alergiczne i anafilaktyczne są rzadkie, ale potencjalnie zagrażające życiu.
bezdech, blokada nerwowo-mięśniowa, blokada współczulna, ból pleców, ból popunkcyjny głowy, bradykardia, bupiwakaina, depresja oddechowa, drętwienie języka, drgawki, dyzartria, dyzestezja, działanie miejscowo znieczulające, hipoksja, kwasica, neuropatia, niedociśnienie tętnicze, nietrzymanie moczu, nudności, osłabienie mięśni, paraliż, parestezja, podwójne widzenie, porażenie poprzeczne, przeczulica słuchowa, reakcja alergiczna, toksyczność OUN, uszkodzenie nerwu obwodowego, wstrząs anafilaktyczny, wyciek płynu mózgowo-rdzeniowego, wymioty, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie widzenia, zapalenie pajęczynówki, zapaść krążeniowa, zatrzymanie akcji serca, zatrzymanie moczu, zespół tętnicy rdzeniowej przedniej, znieczulenie podpajęczynówkowe, znieczulenie rdzeniowe, znieczulenie regionalne - Leksykon chorób i schorzeń
Tętniak tętnicy podkolanowej – Objawy
Tętniak tętnicy podkolanowej (PAA) definiowany jest jako ogniskowe poszerzenie tętnicy podkolanowej przekraczające 50% jej prawidłowej średnicy (0,7-1,1 cm), co oznacza rozmiar około ≥1,5 cm. PAA stanowi 70-85% tętniaków obwodowych i jest drugim najczęstszym tętniakiem po aorcie brzusznej, z przewagą występowania u mężczyzn powyżej 65 roku życia. W około 45-50% przypadków pozostaje bezobjawowy, jednak może manifestować się bólem podudzia, obrzękiem, parestezjami oraz wyczuwalnym, pulsującym guzem w dole podkolanowym. Najpoważniejszym powikłaniem są zakrzepowo-zatorowe incydenty prowadzące do ostrego niedokrwienia kończyny, które występuje u około 30% nieleczonych pacjentów i wiąże się z ryzykiem amputacji (14-17% w ostrym niedokrwieniu, nawet do 50-70% przy pęknięciu tętniaka). Pęknięcie tętniaka jest rzadkie (2-7%) lecz stanowi stan zagrożenia życia z niekorzystnym rokowaniem.
bladość skóry, ból, brak tętna, chromanie przestankowe, dół podkolanowy, hipercholesterolemia, martwica, niedokrwienie kończyny, niedokrwistość, niewydolność wielonarządowa, ostre niedokrwienie kończyny, paraliż, parestezja, parestezje, pęknięcie tętniaka, poikilotermia, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, rewaskularyzacja, sepsa, statyna, tętniak aorty brzusznej, tętniak tętnicy podkolanowej, zaburzenie termoregulacji, zakrzepica tętniaka, zatorowość, zatorowość dystalna, zgorzel - Leksykon chorób i schorzeń
Transwersalne zapalenie rdzenia – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Transwersalne zapalenie rdzenia (TM) cechuje się zmiennym przebiegiem klinicznym i różnorodnym rokowaniem, zależnym od szybkości narastania objawów, czasu rozpoczęcia terapii, obecności przeciwciał oraz rozległości zmian w rdzeniu kręgowym. Historycznie około 1/3 pacjentów osiąga pełny lub prawie pełny powrót do zdrowia, 1/3 doświadcza umiarkowanej poprawy z deficytami neurologicznymi, a 1/3 pozostaje z ciężką niepełnosprawnością. Współczesne dane wskazują, że około 63,4% pacjentów ma słaby powrót do zdrowia z istotnymi deficytami, a 9,6% może pozostać całkowicie sparaliżowana. Powrót do zdrowia zwykle rozpoczyna się w ciągu 2-12 tygodni i może trwać do 2 lat; brak poprawy w 3-6 miesiącach prognozuje gorsze rokowanie. Czynniki negatywnie wpływające na prognozę to szybki początek objawów, obecność przeciwciał, ból pleców, dysfunkcja zwieraczy moczowych (OR 3,37; 95% CI 1,04-10,92) oraz rozległe poprzeczne zapalenie rdzenia (LETM) (OR 12,34; 95% CI 3,38-45,00).
ból neuropatyczny, ból pleców, chód spastyczny, deficyt neurologiczny, dysfagia, idiopatyczne zapalenie rdzenia, lek immunosupresyjny, marker prognostyczny, MRI mózgu, nawrót choroby, niepełnosprawność, paraliż, płyn mózgowo-rdzeniowy, porażenie mięśni, prążki oligoklonalne, przeciwciała, przeciwciało, rehabilitacja, spastyczność, stwardnienie rozsiane, transwersalne zapalenie rdzenia, wózek inwalidzki, zaburzenia funkcji pęcherza - Leksykon leków
Przedawkowanie – Nivalin 2,5 mg/ml
Przedawkowanie bromowodorku galantaminy, substancji czynnej leku Nivalin (2,5 mg/ml lub 5 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań), prowadzi do objawów charakterystycznych dla nadmiernej stymulacji układu cholinergicznego, obejmujących zaburzenia OUN (w tym drgawki), nadaktywność przywspółczulną (bradykardia <60/min, hipotonia), osłabienie mięśniowe z możliwością paraliżu, a także objawy ze strony układu pokarmowego (nudności, wymioty, biegunka), gruczołów wydzielniczych (ślinotok, łzawienie, potliwość) oraz układu oddechowego (nadprodukcja śluzu, skurcz oskrzeli). Szczególnie niebezpieczna jest ostra niewydolność oddechowa wynikająca z osłabienia mięśni oddechowych, obturacji dróg oddechowych przez nadmierną wydzielinę i skurczu oskrzeli, stanowiąca bezpośrednie zagrożenie życia. Ryzyko ciężkiego przebiegu jest wyższe u pacjentów z chorobami układu oddechowego, krążenia oraz u osób w podeszłym wieku.
antagonista receptorów muskarynowych, atropina, bradykardia, bromowodorek galantaminy, drgawki, galantamina, lek parasympatykomimetyczny, niskie ciśnienie krwi, Nivalin, obturacja dróg oddechowych, ośrodkowy układ nerwowy, ostra niewydolność oddechowa, paraliż, pęczkowe drgania mięśni, perystaltyka jelit, płytka motoryczna, przełom cholinergiczny, przywspółczulny układ nerwowy, skurcz jelit, skurcz oskrzeli, ślinotok, stymulacja cholinergiczna - Leksykon leków
Przedawkowanie – Magnefar B6 50 mg jonów magnezu Mg2+ + 5,05 mg
Przedawkowanie preparatu Magnefar B6, zawierającego 50 mg jonów magnezu (w postaci magnezu cytrynianu) oraz 5,05 mg pirydoksyny chlorowodorku, może prowadzić do poważnych powikłań klinicznych, zwłaszcza u pacjentów z niewydolnością nerek, u których upośledzona jest eliminacja magnezu. Objawy zatrucia magnezem są ściśle skorelowane z poziomem magnezu w osoczu: przy stężeniach 2,2–3,5 mmol/L obserwuje się nudności, wymioty, niedociśnienie i zatrzymanie moczu; przy 3,9–5,2 mmol/L pojawia się senność, brak odruchów ścięgnistych i blok serca; powyżej 6,5 mmol/L dochodzi do depresji oddechowej i paraliżu, a przy stężeniach >8,7 mmol/L możliwa jest asystolia. Dodatkowo, przedawkowanie witaminy B6 (>500 mg) może wywołać objawy neurologiczne, takie jak parestezje, zaburzenia czucia głębokiego, drgawki oraz nadwrażliwość na światło.
asystolia, brak odruchów głębokich, całkowity blok serca, chlorek wapnia, chlorowodorek pirydoksyny, cytrynian magnezu, depresja oddechowa, dializa otrzewnowa, drgawki, funkcja nerek, furosemid, glukonian wapnia, hemodializa, metylosiarczan neostygminy, niedociśnienie, niedrożność jelit, niewydolność nerek, nudności i wymioty, paraliż, parestezje, pirydoksyna, stężenie magnezu w osoczu, zaburzenie propriocepcji, zatrucie magnezem, zatrzymanie moczu, zespół bezmoczu - Leksykon chorób i schorzeń
Paraliż – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Prognoza w przypadku paraliżu, zarówno obwodowego (np. porażenie Bella), jak i centralnego (np. urazy rdzenia kręgowego czy porażenie poudarowe), opiera się na wieloaspektowej ocenie klinicznej i neurofizjologicznej. W porażeniu Bella kluczowe znaczenie mają badania elektroneurografii (ENoG) oraz ocena amplitudy CMAP, a także skale House-Brackmann (HB) i Sunnybrook (SFGS), gdzie wynik poniżej 65 punktów w SFGS w pierwszym miesiącu wskazuje na niekorzystne rokowanie. W urazach rdzenia kręgowego (SCI) istotne są badania elektrofizjologiczne, takie jak somatosensoryczne potencjały wywołane (SSEP), potencjały ruchowe wywołane (MEP) oraz badania przewodnictwa nerwowego (NCS), a także klasyfikacja w skali ASIA. Zastosowanie uczenia maszynowego zwiększa dokładność prognozowania powrotu funkcji motorycznych do 93% oraz trafność oceny w skali ASIA do 89%. W porażeniu poudarowym istotne są rozmiar i lokalizacja udaru oraz intensywność i konsekwencja rehabilitacji, które wpływają na neuroplastyczność i powrót funkcji, przy czym około 25% pacjentów z ciężkim udarem i hemiplegią odzyskuje samodzielność dzięki długoterminowej rehabilitacji.
badanie neurofizjologiczne, badanie przewodnictwa nerwowego, biomarker prognostyczny, czynnik prognostyczny, deficyt neurologiczny, elektroneurografia, hemiplegia, neuroplastyczność, paraliż, paraliż poudarowy, porażenie Bella, porażenie nerwu twarzowego, porażenie obwodowe, potencjał czynnościowy mięśni, potencjały wywołane, rehabilitacja poudarowa, skala ASIA, skala House-Brackmann, somatosensoryczne potencjały wywołane, sztuczna inteligencja, uczenie maszynowe, uraz rdzenia kręgowego - Leksykon chorób i schorzeń
Botulizm – Zapobieganie i profilaktyka
Botulizm jest poważną chorobą neurotoksyczną wywołaną przez toksynę botulinową produkowaną przez Clostridium botulinum, charakteryzującą się ryzykiem paraliżu i śmierci bez natychmiastowego leczenia. Najczęstszą formą jest botulizm pokarmowy, którego zapobieganie opiera się na prawidłowych technikach konserwacji żywności, zwłaszcza o niskiej kwasowości, wymagających sterylizacji w autoklawie w temperaturze co najmniej 121°C (250°F) przez minimum 30 minut. Gotowanie domowych przetworów przez co najmniej 10 minut (z dodatkową minutą na każde 300 m n.p.m.) jest niezbędne do inaktywacji toksyny. Należy unikać spożycia żywności z uszkodzonych puszek oraz produktów o nieprzyjemnym zapachu, a resztki żywności schładzać w ciągu 2 godzin po przygotowaniu. Botulizm niemowlęcy wynika z kolonizacji jelita grubego przez przetrwalniki bakterii i jest zapobiegany głównie przez unikanie podawania miodu dzieciom poniżej 12 miesiąca życia. Specyficzne leczenie niemowląt obejmuje podanie immunoglobuliny BabyBIG, które skraca czas hospitalizacji i zmniejsza powikłania.
antysurowica, antytoksyna botulinowa, autoklaw, BabyBIG, bioterroryzm, błona śluzowa, Botulism Immune Globulin, botulizm jatrogenny, botulizm niemowlęcy, botulizm pokarmowy, botulizm ranny, broń biologiczna, choroba podlegająca obowiązkowemu zgłaszaniu, Clostridium botulinum, flora bakteryjna, paraliż, płyn ustrojowy, przetrwalniki Clostridium botulinum, środki ostrożności, szczepionka pentawalentna, toksemia, toksyna botulinowa - Leksykon substancji czynnych
Chlorek potasu – Przedawkowanie
Chlorek potasu (KCl) jest kluczowym źródłem jonów potasowych stosowanym w uzupełnianiu niedoborów potasu oraz terapii zaburzeń elektrolitowych, dostępny w formie doustnej (np. kapsułki Kaldyum zawierające 8 mmol potasu) oraz pozajelitowej (roztwory do infuzji, hemodializy z zawartością 0-4 mmol/l potasu). Przedawkowanie KCl prowadzi do hiperkaliemii, szczególnie niebezpiecznej u pacjentów z niewydolnością nerek, gdzie zdolność wydalania potasu jest upośledzona. Hiperkaliemia manifestuje się objawami neurologicznymi (parestezje, splątanie), mięśniowymi (osłabienie, porażenie, brak odruchów) oraz sercowo-naczyniowymi (niedociśnienie, arytmie, blok serca, zatrzymanie akcji serca), z charakterystycznymi zmianami w EKG: wysokie, ostre załamki T, zanik załamka P, poszerzenie zespołów QRS. Stężenia potasu w surowicy powyżej 6,5 mmol/l wiążą się z objawami neurologicznymi, powyżej 7,0 mmol/l z objawami mięśniowymi i sercowymi, a zatrzymanie akcji serca obserwuje się przy stężeniach >8,5-9,0 mmol/l.
arytmia serca, blok serca, chlorek potasu, dializa otrzewnowa, diureza wymuszona, elektrokardiografia, glikozyd nasercowy, glukonian wapnia, hemodiafiltracja, hemodializa, hemofiltracja, hiperchloremia, hiperkaliemia, hipernatremia, hiperwolemia, komorowe zaburzenia rytmu, migotanie komór, niedobór potasu, niedociśnienie tętnicze, niewydolność nerek, obrzęk płuc, paraliż, porażenie układu oddechowego, terapia nerkozastępcza, toksyczność glikozydów nasercowych, układ sercowo-naczyniowy, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie równowagi kwasowo-zasadowej, zatrzymanie czynności serca, zespół demielinizacji osmotycznej, żywica jonowymienna - Leksykon chorób i schorzeń
Dziecięca apraksja mowy – Patofizjologia i mechanizm
Dziecięca apraksja mowy (CAS) to neurologiczne zaburzenie motoryczne charakteryzujące się deficytem w planowaniu i programowaniu czasowo-przestrzennych sekwencji ruchów artykulacyjnych, bez obecności deficytów nerwowo-mięśniowych. Patomechanizm obejmuje zaburzenia przekazywania sygnałów neuronalnych z mózgu do narządów mowy, co skutkuje niespójnymi błędami artykulacyjnymi, trudnościami w imitacji oraz wysiłkową mową. Badania neuroobrazowe wskazują na zmiany w istocie białej i zaburzenia łączności w obszarach takich jak lewy obszar Wernickego, zakręt zaśrodkowy, dodatkowy obszar ruchowy oraz móżdżek. Genetyczne podłoże CAS jest potwierdzone, z udziałem m.in. genu FOXP2 oraz kanału sodowego SCN3A, a diagnostyczna wydajność badań genetycznych sięga 37%. CAS różni się od dyzartrii, gdzie problemem jest osłabienie mięśni, natomiast w CAS deficyt dotyczy planowania i koordynacji ruchów mowy przy prawidłowej sile mięśniowej.
autyzm, badanie neuroobrazowe, ciało modzelowate, dodatkowy obszar ruchowy, dyzartria, dziecięca apraksja mowy, epilepsja, galaktozemia, gen FOXP2, infekcja mózgu, istota biała, kontrola motoryczna mowy, kora przedruchowa, mowa skanująca, mózgowe porażenie dziecięce, obszar Broki, obszar Wernickego, paraliż, pierwotna kora ruchowa, płat ciemieniowy, propriocepcja, sprzężenie zwrotne, udar mózgu, uraz mózgu, uraz okołoporodowy, zaburzenie mitochondrialne, zaburzenie nerwowo-mięśniowe, zaburzenie neurorozwojowe, zespół Pradera-Williego, zespół Retta - Leksykon chorób i schorzeń
Tętniak aorty – Leczenie
Leczenie tętniaka aorty opiera się na rozmiarze, lokalizacji oraz czynnikach ryzyka pacjenta. Małe tętniaki (<5 cm) są monitorowane za pomocą badań obrazowych (USG, CT) oraz kontrolowane farmakologicznie poprzez modyfikację stylu życia, w tym rzucenie palenia, kontrolę ciśnienia tętniczego (beta-blokery, blokery kanału wapniowego) i obniżenie cholesterolu (statyny). Wytyczne Society for Vascular Surgery (SVS) z 2018 roku zalecają badania kontrolne co 3 lata dla tętniaków o średnicy 3,0-3,9 cm. Interwencja chirurgiczna jest wskazana przy średnicy ≥5,5 cm u mężczyzn i ≥5,0 cm u kobiet, szybkim wzroście (>0,5 cm/rok), objawach klinicznych, tętniakach workowatych lub w przypadku pęknięcia/rozwarstwienia. U pacjentów z zespołem Marfana lub rodzinnym występowaniem tętniaków aorty, operację rozważa się już przy średnicy 5,0 cm (aorta wstępująca) lub 6,0 cm (aorta zstępująca).
beta-bloker, bloker kanału wapniowego, czynnik ryzyka sercowo-naczyniowy, endoleak, EVAR, lek przeciwnadciśnieniowy, mezenchymalna komórka macierzysta, nanocząsteczka, paraliż, pęcherzyk zewnątrzkomórkowy, pęknięcie tętniaka aorty, POChP, rozwarstwienie aorty, statyna, stent-graft, terapia komórkowa, tętniak aorty, tętniak workowaty, TEVAR, udar mózgu, wewnątrznaczyniowa naprawa tętniaka, zakrzep naczyniowy, zespół Marfana - Leksykon chorób i schorzeń
Urazy splotu ramiennego – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Urazy splotu ramiennego to uszkodzenia nerwów przewodzących sygnały między rdzeniem kręgowym a kończyną górną, prowadzące do osłabienia mięśniowego, zaburzeń czucia i bólu, a w ciężkich przypadkach do paraliżu. Diagnostyka opiera się na szczegółowym wywiadzie, badaniu neurologicznym oraz badaniach obrazowych (MRI) i neurofizjologicznych (EMG, NCS). Wczesne rozpoznanie i interwencja, zwłaszcza w ciągu pierwszych 6 miesięcy od urazu, są kluczowe dla optymalizacji wyników leczenia. Leczenie wymaga multidyscyplinarnego podejścia, angażującego neurologów, neurochirurgów, chirurgów ręki i ortopedów, fizjoterapeutów, terapeutów zajęciowych oraz specjalistów leczenia bólu i rehabilitacji medycznej. W przypadku ostrych urazów penetrujących operacja powinna być wykonana w ciągu 72 godzin, natomiast łagodne urazy rozciągnięciowe mogą się regenerować samoistnie w ciągu około 4 miesięcy.
artrodeza, badanie przewodnictwa nerwowego, blokada nerwowa, chirurg ortopedyczny, chirurg ręki, elektromiografia, elektrostymulacja nerwowo-mięśniowa, fizjoterapeuta, fizjoterapia, hydroterapia, interwencja chirurgiczna, kończyna górna, neurochirurg, neuroliza, neurolog, osteotomia, paraliż, porażenie Erba, przeszczep nerwu, przykurcz stawowy, regeneracja nerwów, rezonans magnetyczny, specjalista leczenia bólu, tenodeza, terapeuta zajęciowy, terapia zajęciowa, transfer nerwu, uraz splotu ramiennego, uszkodzenie nerwów, zaburzenie czucia, zanik mięśni - Leksykon leków
Przedawkowanie – Magnefar B6 Bio 60 mg Mg2+ + 6,06 mg
Przedawkowanie preparatów Magnefar B6 Bio oraz Magnefar B6 Forte, zawierających magnez w formie cytrynianu oraz pirydoksynę chlorowodorek (witamina B6), wymaga szczególnej uwagi, zwłaszcza u pacjentów z niewydolnością nerek. Toksyczność magnezu jest ściśle związana z jego stężeniem w osoczu: przy poziomach 2,2–3,5 mmol/L obserwuje się nudności, wymioty, niedociśnienie i zatrzymanie moczu; 3,9–5,2 mmol/L powoduje senność, brak odruchów ścięgnistych i blok serca; powyżej 6,5 mmol/L występuje depresja oddechowa, paraliż i całkowity blok serca, a stężenia >8,7 mmol/L mogą prowadzić do asystolii. U pacjentów z zespołem bezmoczu eliminacja magnezu jest utrudniona, co pogarsza rokowanie. Przedawkowanie witaminy B6, szczególnie powyżej 500 mg, manifestuje się neurotoksycznymi objawami, takimi jak senność, bóle głowy, parestezje, nadwrażliwość na światło, zaburzenia propriocepcji oraz sporadycznie drgawki.
asystolia, blokada nerwowo-mięśniowa, brak odruchów głębokich, chlorek wapnia, chlorowodorek pirydoksyny, cytrynian magnezu, depresja oddechowa, dializa otrzewnowa, drgawki, drożność dróg oddechowych, fotowrażliwość, funkcja nerek, furosemid, glukonian wapnia, hemodializa, interakcja lekowa, jon magnezu, lek moczopędny, lek przeciwdrgawkowy, metylosiarczan neostygminy, neurotoksyczność, niedociśnienie, niedrożność jelit, niewydolność nerek, nudności i wymioty, ośrodkowy układ nerwowy, paraliż, parestezja, propriocepcja, przedawkowanie leku, roztwór izotoniczny chlorku sodu, stężenie w osoczu, zaburzenie czucia głębokiego, zaburzenie czuciowe, zatrucie magnezem, zatrzymanie krążenia, zatrzymanie moczu, zespół bezmoczu - Leksykon leków
Przedawkowanie – Alexan 20 mg/ml
Przedawkowanie cytarabiny (lek Alexan, 20 mg/ml) stanowi poważne zagrożenie zdrowotne, zwłaszcza przy wysokich dawkach, np. 12 dawek po 4,5 g/m² powierzchni ciała podawanych dożylnie co 12 godzin, co może prowadzić do nieodwracalnych uszkodzeń ośrodkowego układu nerwowego (OUN) i śmierci. Objawy przedawkowania obejmują encefalopatię, zaburzenia świadomości, drgawki, śpiączkę, ciężką supresję szpiku z pancytopenią i ryzykiem krwawień, a także toksyczność neurologiczną przy podaniu dokanałowym (arachnoiditis, parestezje, paraliż). Infekcje oportunistyczne mogą wystąpić wtórnie do neutropenii i nasilonej mielosupresji. Brak specyficznego antidotum wymaga szczególnej ostrożności w dawkowaniu i monitorowaniu pacjentów.
antybiotyk, cytarabina, drgawka, encefalopatia, infekcja oportunistyczna, infuzja dożylna, leczenie podtrzymujące, małopłytkowość, mielosupresja, monitoring kliniczny, neutropenia, odtrutka, pancytopenia, paraliż, parestezja, płyn mózgowo-rdzeniowy, płytki krwi, podanie dokanałowe, przedawkowanie cytarabiny, przetoczenie krwi, roztwór izotoniczny, sepsa, śpiączka, supresja szpiku, toksyczność hematologiczna, uszkodzenie OUN, zaburzenie świadomości, zapalenie pajęczynówki - Leksykon chorób i schorzeń
Ostra miękka mielopatia – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Ostre wiotkie zapalenie rdzenia kręgowego (AFM) to schorzenie charakteryzujące się ostrym wiotkim osłabieniem kończyn, wynikającym z uszkodzenia istoty szarej rdzenia kręgowego. Od 2014 roku, po epidemiach w Kolorado i Kalifornii powiązanych z enterowirusem D68, rozpoznawalność AFM wzrosła. Rokowanie jest bardzo zróżnicowane – od pełnego powrotu funkcji do zgonów. Mniej niż 10% pacjentów odzyskuje pełną sprawność, choć większość wykazuje stopniową poprawę przy kontynuacji intensywnej rehabilitacji. Czynniki wpływające na rokowanie obejmują nasilenie i szybkość wystąpienia objawów, lokalizację uszkodzeń rdzenia, wiek oraz ogólny stan zdrowia pacjenta.
choroba układu oddechowego, czynnik prognostyczny, deficyt neurologiczny, długoterminowa opieka medyczna, dyspnea, enterowirus D68, fizjoterapia, intensywna terapia, interwencja chirurgiczna, interwencja terapeutyczna, istota szara rdzenia kręgowego, mięsień oddechowy, niewydolność oddechowa, ostre wiotkie zapalenie rdzenia kręgowego, paraliż, powikłanie neurologiczne, rehabilitacja, uszkodzenie neuronów, wentylacja mechaniczna, wiotkie osłabienie kończyn, wybuch epidemii - Leksykon chorób i schorzeń
Nowotwór kręgosłupa – Objawy
Nowotwory kręgosłupa manifestują się różnorodnymi objawami zależnymi od lokalizacji, rozmiaru i typu guza. Najczęstszym wczesnym symptomem jest ból pleców lub szyi, który nasila się stopniowo, bywa intensywny w nocy i nie ustępuje po standardowym leczeniu przeciwbólowym. Ból może promieniować do kończyn lub tułowia, a jego lokalizacja najczęściej obejmuje środkowy i dolny odcinek kręgosłupa. W miarę wzrostu guza dochodzi do objawów neurologicznych, takich jak zaburzenia czucia (drętwienie, mrowienie), osłabienie mięśniowe, trudności w chodzeniu oraz zaburzenia funkcji pęcherza i jelit (nietrzymanie lub zatrzymanie moczu i stolca). Lokalizacja guza determinuje specyfikę symptomów: guzy szyjne powodują ból szyi i objawy w kończynach górnych, piersiowe – ból środkowej części pleców i osłabienie kończyn dolnych, lędźwiowe – ból dolnej części pleców z promieniowaniem do nóg, a krzyżowe – zaburzenia funkcji jelit, pęcherza i seksualnych.
ból pleców, ból promieniujący, drętwienie, guz kręgosłupa, guz pierwotny, guz wtórny, kompresja rdzenia kręgowego, mrowienie, niestabilność kręgosłupa, nietrzymanie moczu, nietrzymanie stolca, nowotwór kręgosłupa, nowotwór przerzutowy, odcinek krzyżowy kręgosłupa, odcinek lędźwiowy kręgosłupa, odcinek piersiowy kręgosłupa, odcinek szyjny kręgosłupa, osłabienie mięśniowe, paraliż, skolioza, skurcz mięśni, ucisk rdzenia kręgowego, zaburzenie chodu, zaburzenie czucia, zaburzenie funkcji jelit, zaburzenie funkcji seksualnej, zaburzenie równowagi, zatrzymanie moczu, złamanie kompresyjne kręgu, zmęczenie - Leksykon chorób i schorzeń
Wścieklizna – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Wścieklizna to śmiertelna choroba wirusowa wywołana przez neurotropowy wirus z rodziny Rhabdoviridae, atakujący ośrodkowy układ nerwowy i prowadzący do zapalenia mózgu oraz rdzenia kręgowego. Okres inkubacji wynosi średnio 3-8 tygodni, ale może trwać od kilku dni do roku. Po wystąpieniu objawów klinicznych, takich jak gorączka, bóle głowy, pobudzenie, halucynacje, wodowstręt i porażenie mięśni oddechowych, choroba jest praktycznie zawsze śmiertelna w ciągu 7-14 dni. Diagnostyka opiera się na historii ekspozycji i objawach klinicznych, a profilaktyka obejmuje szczepienia zwierząt, profilaktykę przedekspozycyjną (PrEP) u osób z grup ryzyka oraz profilaktykę poekspozycyjną (PEP), która polega na dokładnym przemyciu rany przez co najmniej 15 minut, podaniu serii szczepionek oraz immunoglobuliny przeciwko wściekliźnie (HRIG) w dawce 20 IU/kg masy ciała. Szczepionki podaje się domięśniowo w mięsień naramienny, unikając mięśni pośladkowych ze względu na słabe wchłanianie.
błony śluzowe, dysfagia, faza prodromalna, gruczoły ślinowe, halucynacje, hydrofobia, neurotropowy, objawy grypopodobne, okres inkubacji, opieka paliatywna, ośrodkowy układ nerwowy, paraliż, PEP, podanie śródskórne, porażenie, PrEP, profilaktyka poekspozycyjna, profilaktyka przedekspozycyjna, przeciwciała monoklonalne, szczepienie zwierząt, wirus wścieklizny, wścieklizna, zakażenie bakteryjne, zakażenie wtórne, zapalenie mózgu, zapalenie mózgu i rdzenia - Leksykon chorób i schorzeń
Astrocytoma – Objawy
Astrocytoma to nowotwór wywodzący się z astrocytów, komórek glejowych mózgu, którego objawy kliniczne zależą głównie od lokalizacji, wielkości oraz stopnia złośliwości guza. Typowe symptomy obejmują bóle głowy nasilające się rano, nudności, wymioty, napady padaczkowe, zmęczenie oraz zmiany osobowości. Lokalizacja guza determinuje specyficzne deficyty neurologiczne, np. zaburzenia mowy i widzenia, osłabienie ruchowe czy zaburzenia równowagi. Astrocytoma klasyfikuje się w stopniach I-IV, gdzie guzy niższego stopnia (I i II) rosną wolno i dają subtelne objawy, natomiast guzy wysokiego stopnia (III i IV, w tym glioblastoma) charakteryzują się szybkim wzrostem, agresywnym przebiegiem i wyraźnym upośledzeniem funkcji neurologicznych. Glioblastoma, stanowiący 60% przypadków, ma medianę przeżycia 12-18 miesięcy i 5-letni wskaźnik przeżycia poniżej 5%.
astrocyt, astrocytoma, ból głowy, chemioterapia, ciśnienie wewnątrzczaszkowe, diagnoza, dysfagia, dysfunkcja zwieracza, dyzartria, glejak wielopostaciowy, glioblastoma, gwiaździak anaplastyczny, gwiaździak pilocytyczny, móżdżek, mutacja IDH, napad padaczkowy, nerwiakowłókniakowatość, niedowład, obrzęk mózgu, paraliż, parestezja, płat ciemieniowy, płat czołowy, płat potyliczny, płyn mózgowo-rdzeniowy, radioterapia, resekcja chirurgiczna, splątanie, stan padaczkowy, temozolomid, transformacja złośliwa, wodogłowie obturacyjne, wymioty, zaburzenie mowy, zaburzenie poznawcze, zaburzenie widzenia