zaburzenie postrzegania kolorów

Zaburzenie postrzegania kolorów, znane również jako ślepota barw lub daltonizm, to stan, w którym osoba ma trudności z rozróżnianiem określonych kolorów lub ich odcieni. Najczęstszą przyczyną jest nieprawidłowe funkcjonowanie fotoreceptorów w siatkówce oka – czopków odpowiedzialnych za widzenie barwne.

Najczęstsze typy zaburzeń to protanopia (brak czopków wrażliwych na czerwień), deuteranopia (brak czopków wrażliwych na zieleń) i tritanopia (brak czopków wrażliwych na niebieski). Zaburzenia te występują z różnym nasileniem – od łagodnych form (anomalii) po całkowitą niezdolność rozróżniania określonych kolorów. Achromatopsja, najrzadsza i najcięższa forma, charakteryzuje się całkowitym brakiem widzenia barwnego.

Ślepota barw ma najczęściej podłoże genetyczne i jest dziedziczona w sposób sprzężony z chromosomem X, co tłumaczy znacznie częstsze występowanie u mężczyzn (około 8%) niż u kobiet (0,5%). Zaburzenia nabyte mogą być skutkiem chorób siatkówki, nerwu wzrokowego, schorzeń neurologicznych lub działania niektórych leków. Diagnostyka opiera się na testach klinicznych, takich jak tablice Ishihary, test Farnsworth-Munsell 100 Hue czy anomaloskop Nagela.

Z perspektywy klinicznej, zaburzenia postrzegania kolorów mają znaczenie w diagnostyce chorób oczu, ocenie ryzyka zawodowego oraz przy interpretacji badań wykorzystujących oznaczenia kolorystyczne. W codziennej praktyce lekarskiej należy pamiętać o możliwości występowania daltonizmu u pacjentów, szczególnie przy omawianiu leków, dawkowania czy zmian chorobowych identyfikowanych na podstawie koloru.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl