przeszczep mikrobioty jelitowej
Przeszczep mikrobioty jelitowej (FMT – Fecal Microbiota Transplantation) to procedura medyczna polegająca na wprowadzeniu zawiesiny kału od zdrowego dawcy do przewodu pokarmowego pacjenta, w celu przywrócenia prawidłowego składu mikrobioty jelitowej. Zabieg wykonuje się najczęściej poprzez kolonoskopię, rzadziej przez zgłębnik nosowo-dwunastniczy lub w formie kapsułek doustnych.
Głównym wskazaniem do FMT jest nawracające zakażenie Clostridioides difficile, oporne na standardową antybiotykoterapię. W tym przypadku skuteczność przeszczepu mikrobioty wynosi 80-90%, co potwierdza silne rekomendacje w wytycznych klinicznych. Procedura jest również badana w innych schorzeniach, takich jak nieswoiste zapalenia jelit, zespół jelita drażliwego, otyłość czy choroby autoimmunologiczne, jednak dowody na skuteczność w tych wskazaniach są nadal niewystarczające.
Bezpieczeństwo procedury zależy od właściwej kwalifikacji dawców, którzy poddawani są szczegółowym badaniom wykluczającym choroby zakaźne i inne schorzenia. Mimo to, opisywano rzadkie powikłania, w tym reakcje alergiczne, przemijające dolegliwości żołądkowo-jelitowe, a w wyjątkowych przypadkach przeniesienie patogenów niewykrytych w badaniach przesiewowych. Dlatego procedura powinna być wykonywana w ośrodkach doświadczonych w tej metodzie.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Zakażenie clostridioides difficile – Leczenie
Zakażenie Clostridioides difficile stanowi istotną przyczynę biegunek poantybiotykowych, szczególnie w środowisku szpitalnym, z nawrotami u 20-27% pacjentów po pierwszym epizodzie. Leczenie opiera się na odstawieniu antybiotyku wywołującego infekcję lub zmianie na lek o niższym ryzyku indukcji zakażenia. W terapii pierwszego wyboru stosuje się fidaksomycynę 200 mg doustnie co 12 godzin przez 10 dni lub wankomycynę doustną 125 mg co 6 godzin przez 10 dni, zgodnie z wytycznymi IDSA/SHEA 2021. Metronidazol nie jest już rekomendowany jako leczenie pierwszego rzutu u dorosłych. W zależności od ciężkości zakażenia (leukocyty >15 000/μL lub kreatynina >1,5 mg/dL) dobiera się odpowiedni schemat leczenia, a w przypadku postaci piorunującej stosuje się wankomycynę 500 mg doustnie co 6 godzin wraz z metronidazolem 500 mg i.v. co 8 godzin, z możliwością podania wankomycyny doodbytniczo. Wskazana jest także wczesna konsultacja chirurgiczna przy ciężkich powikłaniach.
bezlotoksumab, bezobjawowe nosicielstwo, biegunka poantybiotykowa, Clostridioides difficile, fidaksomycyna, immunoglobuliny dożylne, kolektomia, kolonoskopia, Lactobacillus, megacolon toxicum, metronidazol, mikrobiota jelitowa, nawrót zakażenia, perforacja jelita, przeciwciało monoklonalne, przeszczep mikrobioty jelitowej, rifaksymina, Saccharomyces boulardii, toksyczne rozdęcie okrężnicy, wankomycyna doustna, wlewka doodbytnicza, zakażenie C. difficile, zapalenie otrzewnej - Leksykon chorób i schorzeń
Zakażenie clostridioides difficile (c. diff) – Diagnostyka i diagnoza
Zakażenie Clostridioides difficile (C. diff) jest istotną przyczyną biegunek związanych z antybiotykoterapią i hospitalizacją, powodując w USA około 500 000 zakażeń i 15 000 zgonów rocznie. Diagnostyka powinna być prowadzona wyłącznie u pacjentów z objawami klinicznymi, głównie przy ≥3 luźnych stolcach w ciągu 24 godzin, zwłaszcza po antybiotykoterapii lub hospitalizacji. Zalecane są algorytmy wieloetapowe łączące test przesiewowy na dehydrogenazę glutaminianową (GDH) o czułości 85-100% i swoistości 87-98% z testami potwierdzającymi: immunoenzymatycznymi (EIA) na toksyny A/B (czułość 58-83%, swoistość 99%) oraz testami amplifikacji kwasów nukleinowych (NAAT/PCR) o czułości 86-92% i swoistości 94-97%. Testy referencyjne, takie jak hodowla toksygeniczna i test neutralizacji cytotoksyczności, ze względu na czasochłonność, są rzadko stosowane w codziennej praktyce. Diagnostyka powinna uwzględniać wykluczenie pacjentów bezobjawowych oraz niemowląt poniżej 12 miesiąca życia ze względu na wysoką kolonizację bezobjawową.
antybiotykoterapia, badanie przesiewowe, biegunka związana z antybiotykoterapią, ciężki przebieg zakażenia, Clostridioides difficile, dehydrogenaza glutaminianowa, fidaksomycyna, hodowla toksygeniczna, inhibitor pompy protonowej, kolonoskopia, metronidazol, perforacja jelita, przeszczep mikrobioty jelitowej, pseudobłona, reakcja łańcuchowa polimerazy, sigmoidoskopia, szczep toksynotwórczy, test amplifikacji kwasów nukleinowych, test immunoenzymatyczny, test neutralizacji cytotoksyczności komórkowej, toksyczne rozdęcie okrężnicy, toksyna B, wankomycyna, zakażenie Clostridioides difficile - Leksykon chorób i schorzeń
Zakażenie clostridioides difficile (c. diff) – Etiologia i przyczyny
Clostridioides difficile to beztlenowa, Gram-dodatnia bakteria przetrwalnikująca, będąca główną przyczyną biegunek poantybiotykowych oraz zakażeń związanych z opieką zdrowotną. Patogen ten wytwarza toksyny A (enterotoksyna) i B (cytotoksyna), które uszkadzają nabłonek jelita grubego, prowadząc do zapalenia i powstawania pseudobłon. Szczególnie niebezpieczny jest szczep NAP1/BI/027, charakteryzujący się zwiększoną produkcją toksyn (16-23-krotnie wyższą), obecnością toksyny binarnej CDT oraz opornością na fluorochinolony, co wiąże się z cięższym przebiegiem choroby i wyższą śmiertelnością. Do głównych czynników ryzyka zakażenia należą: stosowanie antybiotyków (zwłaszcza cefalosporyn II/III generacji, fluorochinolonów, klindamycyny z OR=16, ampicyliny/amoksycyliny z OR=2,7), wiek >65 lat, hospitalizacja, stosowanie inhibitorów pompy protonowej oraz osłabienie odporności.
ampicylina, antybiotyk szerokowidmowy, bezlotoksumab, biegunka poantybiotykowa, błona śluzowa jelita, cefalosporyny, choroba wątroby, Clostridioides difficile, droga fekalno-oralna, fluorochinolony, inhibitor pompy protonowej, karbapenemy, klindamycyna, leukocytoza, makrolidy, mikrobiota jelitowa, nieswoiste zapalenie jelit, niewydolność nerek, przeciwciało monoklonalne, przeszczep mikrobioty jelitowej, przewlekła choroba nerek, pseudobłony, rzekomobłoniaste zapalenie okrężnicy, szczep NAP1/BI/027, toksyczne rozdęcie okrężnicy, toksyna A, toksyna B, toksyna binarna, zakażenie szpitalne, zapalenie okrężnicy