zakażenie kiłą
Zakażenie kiłą (łac. syphilis) to choroba zakaźna wywoływana przez bakterię Treponema pallidum, przenoszona głównie drogą płciową. Charakteryzuje się wieloletnim przebiegiem z okresami aktywności i latencji, podczas których bakterie rozprzestrzeniają się w organizmie, prowadząc do uszkodzenia wielu narządów.
Choroba przebiega w czterech stadiach: pierwotnym (objawem jest niebolesny wrzód – chancre), wtórnym (wysypka, gorączka, limfadenopatia), utajonym (bezobjawowym) oraz trzeciorzędowym (uszkodzenia układu sercowo-naczyniowego i nerwowego). Kiła nieleczona może prowadzić do poważnych powikłań, w tym kiły układu nerwowego (neurosyphilis) i kiły sercowo-naczyniowej.
Diagnostyka kiły obejmuje badania serologiczne (testy nieswoiste: VDRL, RPR oraz swoiste: FTA-ABS, TPHA) i bezpośrednie metody wykrywania krętków. Leczeniem z wyboru pozostaje penicylina, której skuteczność jest wysoka nawet w zaawansowanych stadiach choroby. U pacjentów uczulonych na penicylinę stosuje się alternatywne antybiotyki, jednak ich skuteczność może być niższa.
Zakażenie kiłą u kobiet ciężarnych wymaga szczególnej uwagi ze względu na ryzyko kiły wrodzonej u płodu. Każda kobieta ciężarna powinna być przebadana w kierunku kiły przynajmniej raz w czasie ciąży. Wczesne rozpoznanie i leczenie znacząco zmniejsza ryzyko przeniesienia zakażenia na dziecko.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Kiła – Zapobieganie i profilaktyka
Kiła jest zakażeniem przenoszonym drogą płciową, które jest całkowicie wyleczalne przy odpowiednim leczeniu, głównie benzylopenicyliną G (Bicillin L-A). Profilaktyka obejmuje abstynencję, monogamię z przebadanym partnerem, konsekwentne stosowanie prezerwatyw oraz regularne badania przesiewowe, szczególnie u grup wysokiego ryzyka, takich jak mężczyźni uprawiający seks z mężczyznami (badania co 3-6 miesięcy), osoby z HIV (co najmniej raz w roku) oraz kobiety w ciąży (w pierwszym trymestrze, a w obszarach o wysokim ryzyku także w 28-32 tygodniu i przy porodzie). Nowoczesne strategie profilaktyczne obejmują stosowanie doksycykliny jako profilaktyki poekspozycyjnej (PEP) w dawce 200 mg podanej do 72 godzin po stosunku bez prezerwatywy, co zmniejsza ryzyko zakażenia o 65-73%, zwłaszcza wśród MSM i kobiet transpłciowych. Doxy-PEP jest rekomendowana jako uzupełnienie prezerwatyw i badań przesiewowych, a jej stosowanie może zapobiec około 25% zakażeń w sytuacjach, gdy prezerwencja zawodzi.
badanie przesiewowe, badanie serologiczne, benzylopenicylina G, doksycyklina, doxy-PEP, kiła, kiła pierwotna, kiła późna utajona, kiła trzeciorzędowa, kiła wczesna utajona, kiła wrodzona, kiła wtórna, kobieta w ciąży, martwe urodzenie, mężczyźni uprawiający seks z mężczyznami, objaw kiły, partner seksualny, profilaktyka poekspozycyjna, profilaktyka preekspozycyjna, transmisja choroby, trzeci trymestr, zakażenie kiłą, zakażenie przenoszone drogą płciową