SM

Stwardnienie rozsiane (SM, łac. sclerosis multiplex) to przewlekła, zapalna choroba ośrodkowego układu nerwowego o podłożu autoimmunologicznym. Charakteryzuje się wieloogniskowym uszkodzeniem osłonek mielinowych włókien nerwowych w mózgu i rdzeniu kręgowym, co prowadzi do zaburzeń przewodnictwa nerwowego.

W przebiegu SM dochodzi do powstawania rozsianych w czasie i przestrzeni ognisk demielinizacji, które w późniejszych stadiach choroby mogą prowadzić do nieodwracalnego uszkodzenia aksonów. Choroba najczęściej manifestuje się jako rzutowo-remisyjna (RRMS), ale może przejść w postać wtórnie postępującą (SPMS) lub pierwotnie postępującą (PPMS).

Objawy SM są bardzo zróżnicowane i zależą od lokalizacji zmian demielinizacyjnych. Mogą obejmować zaburzenia widzenia, drętwienia, osłabienie mięśni, zaburzenia koordynacji ruchowej, problemy z równowagą, zmęczenie, zaburzenia funkcji poznawczych oraz dysfunkcje zwieraczy. Diagnostyka opiera się na kryteriach McDonalda, obejmujących badanie MRI, badanie płynu mózgowo-rdzeniowego oraz potencjały wywołane.

Leczenie SM obejmuje terapię rzutów (kortykosteroidy), leczenie modyfikujące przebieg choroby (DMT) oraz leczenie objawowe. Dostępne obecnie leki modyfikujące przebieg choroby dzielą się na leki pierwszej linii (interferony beta, octan glatirameru, teryflunomid, fumaran dimetylu) oraz leki o wyższej skuteczności, stosowane w przypadku agresywnego przebiegu choroby (natalizumab, fingolimod, alemtuzumab, kladrybina, okrelizumab).

Powiązane wpisy

  1. 16.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl