genotoksyczność
Genotoksyczność to zdolność substancji chemicznych, promieniowania lub czynników biologicznych do wywoływania uszkodzeń materiału genetycznego (DNA lub chromosomów) w komórkach. Te uszkodzenia mogą prowadzić do mutacji, które z kolei mogą inicjować proces kancerogenezy lub powodować wady wrodzone.
Mechanizmy genotoksyczności obejmują bezpośrednie uszkodzenie DNA poprzez tworzenie adduktów, pęknięcia nici DNA, modyfikacje zasad azotowych, a także pośrednie uszkodzenia wynikające z produkcji reaktywnych form tlenu lub zaburzenia procesów naprawy DNA. Substancje genotoksyczne mogą również wpływać na segregację chromosomów podczas podziału komórkowego, prowadząc do aneuploidii.
W praktyce medycznej i farmaceutycznej ocena genotoksyczności jest kluczowym elementem badań bezpieczeństwa leków, substancji chemicznych i materiałów medycznych. Standardowe testy obejmują test Amesa (oceniający mutacje u bakterii), test aberracji chromosomowych in vitro, test mikrojądrowy oraz comet assay. Pozytywne wyniki tych testów mogą wskazywać na potencjalne ryzyko kancerogenne danej substancji.
Narażenie na czynniki genotoksyczne w środowisku pracy lub życia codziennego jest przedmiotem intensywnych badań epidemiologicznych, gdyż może przyczyniać się do zwiększenia ryzyka nowotworów, zaburzeń reprodukcyjnych i przyspieszonego starzenia komórkowego. W onkologii zrozumienie mechanizmów genotoksyczności pomaga w opracowywaniu nowych terapii przeciwnowotworowych oraz strategii chemoprewencji.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tamsulosin Aurovitas 400 mcg
Przedkliniczne badania toksykologiczne tamsulosyny chlorowodorku, substancji czynnej leku Tamsulosin Aurovitas, wykazały, że profil toksyczności jest ściśle powiązany z jej działaniem jako antagonisty receptorów α-adrenergicznych. Badania obejmowały toksyczność ostrą i przewlekłą, wpływ na rozród, genotoksyczność oraz potencjał rakotwórczy. W badaniach na psach podawanie bardzo dużych dawek tamsulosyny wywołało zmiany w zapisie EKG, które jednak nie mają klinicznego znaczenia przy dawkach terapeutycznych stosowanych u ludzi. Testy genotoksyczności in vivo i in vitro nie wykazały właściwości genotoksycznych, co potwierdza bezpieczeństwo genetyczne substancji. Długoterminowe badania na myszy i szczurach ujawniły proliferację w gruczołach mlecznych samic, związane z hiperprolaktynemią, jednak efekt ten występował tylko przy dawkach znacznie przekraczających terapeutyczne i jest uznany za nieistotny klinicznie.
antagonista receptorów alfa-adrenergicznych, badanie farmakologiczne, badanie in vitro, badanie in vivo, chlorowodorek tamsulosyny, dawka terapeutyczna, genotoksyczność, hiperprolaktynemia, margines bezpieczeństwa, potencjał rakotwórczy, rozwój embrionalny, rozwój postnatalny, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, uszkodzenie materiału genetycznego, zaburzenie elektrokardiograficzne, zapis EKG, zmiana proliferacyjna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Koper włoski fix –
Zgodnie z dyrektywą 2001/83/WE oraz jej późniejszymi zmianami, szczegółowe badania przedkliniczne dla produktu leczniczego Koper włoski fix nie są obligatoryjne, o ile nie są niezbędne do zapewnienia bezpieczeństwa stosowania. W ramach oceny bezpieczeństwa przeprowadzono test Amesa na wodnym wyciągu z owocu kopru włoskiego, wykorzystując szczepy Salmonella typhimurium TA98 i TA100, który wykazał brak potencjału mutagennego. Badania na zwierzętach wskazały na słabe działanie mutagenne anetolu, jednego z głównych składników, jednak należy to interpretować w kontekście niskich stężeń stosowanych w produkcie. Estragol, inny składnik, obecny w bardzo niewielkich ilościach w naparach z Koper włoski fix, nie stanowi istotnego klinicznie ryzyka genotoksycznego.
anetol, badanie przedkliniczne, bezpieczeństwo stosowania leku, działanie mutagenne, estragol, genotoksyczność, karcynogenność, koper włoski fix, potencjał mutagenny, Salmonella typhimurium, test Amesa, toksyczność przewlekła, tradycyjny produkt leczniczy roślinny, wpływ na rozrodczość, wyciąg z owocu kopru - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Aropilo 1 mg
Dane przedkliniczne dotyczące ropinirolu (Aropilo) wskazują na jego profil bezpieczeństwa w kontekście toksyczności reprodukcyjnej, ogólnej, genotoksyczności oraz potencjału rakotwórczego. W badaniach na szczurach wykazano, że dawki toksyczne dla matki (60-150 mg/kg mc/dobę) powodują zmniejszenie masy ciała płodów, zwiększone obumieranie oraz wady wrodzone palców, przy ekspozycjach AUC odpowiednio 2-5-krotnie wyższych niż przy maksymalnej zalecanej dawce dla człowieka (MRHD) w chorobie Parkinsona (24 mg/dobę). U królików nie stwierdzono teratogenności przy dawce 20 mg/kg (9,5-krotność Cmax u ludzi), jednak współpodawanie ropinirolu (10 mg/kg) z L-dopą zwiększało częstość i nasilenie wad wrodzonych palców. W przypadku zespołu niespokojnych nóg (RLS), gdzie MRHD wynosi 4 mg/dobę, toksyczność rozwojowa obserwowano przy dawkach odpowiadających 15-40-krotności AUC względem MRHD, z podobnym profilem efektów niepożądanych. Ropinirol wywołuje także efekty farmakologiczne takie jak hipoprolaktynemia, obniżenie ciśnienia tętniczego, bradykardię, opadanie powieki i nadmierne ślinienie się, co jest zgodne z jego mechanizmem działania dopaminergicznym.
choroba Parkinsona, degeneracja siatkówki, działanie teratogenne, farmakologia bezpieczeństwa, genotoksyczność, gruczolak jądra, HERG, hipoprolaktynemia, hipotensja, komórka Leydiga, L-DOPA, organogeneza, potencjał rakotwórczy, prolaktyna, repolaryzacja komór serca, ropinirol, toksyczność reprodukcyjna, wada wrodzona palca, zespół niespokojnych nóg - Leksykon substancji czynnych
Dąb bezszypułkowy – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Substancja aktywna kory dębu bezszypułkowego (Quercus robur L.) oraz pokrewnych gatunków (Q. petraea, Q. pubescens) jest stosowana w produkcie leczniczym Kora dębu, dostępnym w postaci ziół do zaparzania, zawierającym 1 g surowca na gram produktu. Pomimo szerokiego zastosowania, dostępne dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa są ograniczone, a szczegółowe badania w zakresie toksyczności reprodukcyjnej, genotoksyczności oraz potencjału rakotwórczego nie zostały przeprowadzone. Zgodnie z charakterystyką produktu leczniczego, takie badania nie są wymagane przez organy regulacyjne, co może wynikać z długotrwałego tradycyjnego stosowania i braku zgłoszonych istotnych działań niepożądanych przy stosowaniu zgodnym z zaleceniami.
badanie przedkliniczne, dąb bezszypułkowy, dąb omszony, dąb szypułkowy, dane przedkliniczne, genotoksyczność, kora dębu, płodność, potencjał rakotwórczy, produkt leczniczy, Quercus petraea, Quercus pubescens, Quercus robur, rozwój postnatalny, rozwój prenatalny, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie materiału genetycznego, zioła do zaparzania - Leksykon substancji czynnych
Kalcytriol – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania toksykologiczne kalcytriolu wykazały, że długotrwałe i nadmierne podawanie substancji prowadzi do przedłużonej hiperkalcemii oraz jej powikłań metabolicznych i narządowych, obserwowanych przy dawkach znacznie przekraczających zalecane terapeutyczne. Kalcytriol wykazuje działanie teratogenne, które jest wtórne do zaburzeń gospodarki wapniowej, a nie bezpośrednim efektem toksycznym samej cząsteczki. Testy mutagenności, w tym test Amesa in vitro oraz test mikrojądrowy in vivo u myszy, potwierdziły brak potencjału mutagennego i genotoksycznego kalcytriolu, co jest istotne dla oceny bezpieczeństwa genetycznego substancji.
badanie toksykologiczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, gospodarka wapniowa, hiperkalcemia, kalcytriol, potencjał genotoksyczny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, rozwój embrionalny, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, uszkodzenie DNA - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Maxicortan 10 mg/g
Dane przedkliniczne dotyczące hydrokortyzonu octanu, substancji czynnej kremu Maxicortan 10 mg/g, nie wykazały działania mutagennego ani genotoksycznego, co potwierdza brak wpływu na mutacje genetyczne i uszkodzenia chromosomów. Jednakże, badania na modelach zwierzęcych wskazują na potencjalne ryzyko teratogenności przy stosowaniu glikokortykosteroidów, w tym hydrokortyzonu, zwłaszcza przy wysokich dawkach, długotrwałej ekspozycji oraz stosowaniu pod opatrunkami okluzyjnymi, które zwiększają wchłanianie i działanie ogólnoustrojowe. Hydrokortyzon, jako kortykosteroid o relatywnie słabszej aktywności, może wiązać się z mniejszym ryzykiem teratogennym w porównaniu do silniejszych glikokortykosteroidów, jednak wymaga to zachowania szczególnej ostrożności w okresie ciąży.
deformacja płodu, działanie ogólnoustrojowe, działanie teratogenne, genotoksyczność, glikokortykosteroid, glikokortykosteroid o słabej aktywności, hydrokortyzon octan, krem 10 mg/g, Maxicortan, mutacja genetyczna, opatrunek okluzyjny, potencjał karcynogenny, test genotoksyczności, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie chromosomu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Primacor 10 mg
Przedkliniczne badania lerkanidypiny chlorowodorku wykazały akceptowalny profil bezpieczeństwa, bez istotnych działań niepożądanych na autonomiczny, ośrodkowy układ nerwowy oraz układ pokarmowy przy dawkach terapeutycznych. Testy farmakologiczne, toksyczności po wielokrotnym podaniu, genotoksyczności i rakotwórczości nie ujawniły zagrożeń dla zdrowia ludzkiego. W badaniach długoterminowych na szczurach i psach obserwowano działania związane z mechanizmem antagonistów wapnia, głównie przy dużych dawkach, odzwierciedlające nasiloną aktywność farmakodynamiczną. W standardowych testach genotoksyczności nie stwierdzono mutagenności ani aberracji chromosomowych, a badania rakotwórczości nie wykazały zwiększonego ryzyka nowotworów.
aberracja chromosomowa, antagonista wapnia, autonomiczny układ nerwowy, badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, dawka terapeutyczna, dystocja, dystrybucja lerkanidypiny, działanie niepożądane, działanie przeciwnadciśnieniowe, genotoksyczność, lerkanidypiny chlorowodorek, mutacja genowa, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał rakotwórczy, strata poimplantacyjna, strata przedimplantacyjna, teratogenność, toksyczność przewlekła, układ pokarmowy, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Budesonide Easyhaler 400 mcg/dawkę
Ocena bezpieczeństwa budezonidu w dawce 400 μg/dawkę w formie proszku do inhalacji opiera się na szerokim spektrum badań przedklinicznych, które nie wykazały istotnych zagrożeń dla pacjentów stosujących zalecane dawki terapeutyczne. Badania farmakologiczne potwierdziły brak negatywnego wpływu na kluczowe układy organizmu, takie jak sercowo-naczyniowy, oddechowy oraz ośrodkowy układ nerwowy. Testy toksyczności po podaniu wielokrotnym nie ujawniły nieoczekiwanych efektów toksycznych, a obserwowane zmiany były zgodne z profilem farmakologicznym glikokortykosteroidów. Ponadto, badania genotoksyczności i kancerogenności nie wykazały działania mutagennego ani rakotwórczego, co potwierdza bezpieczeństwo stosowania produktu Budesonide Easyhaler.
badanie przedkliniczne, bezpieczeństwo stosowania, budezonid, dawka terapeutyczna, działanie kancerogenne, działanie rakotwórcze, efekt teratogenny, genotoksyczność, glikokortykosteroid, ośrodkowy układ nerwowy, proszek do inhalacji, rozszczep podniebienia, test klastogenności, test mutagenności, toksyczność reprodukcyjna, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, wada rozwojowa szkieletu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ketoprofen Dompé 50 mg
Przedkliniczne badania soli lizynowej ketoprofenu, substancji czynnej leku Ketoprofen Dompé, wykazały, że toksyczność ostra po podaniu doustnym wynosi LD50 102 mg/kg u szczurów oraz 444 mg/kg u myszy, natomiast po podaniu dootrzewnowym odpowiednio 104 mg/kg i 610 mg/kg masy ciała. Te wartości stanowią 30-120-krotność dawki terapeutycznej wykazującej działanie przeciwzapalne i przeciwbólowe. Długotrwałe podawanie doustne w dawkach terapeutycznych u szczurów, psów i małp nie wywoływało objawów toksyczności, a zmiany patologiczne pojawiały się jedynie przy znacznie wyższych dawkach, dotyczących głównie przewodu pokarmowego i nerek, co jest zgodne z profilem NLPZ. Tolerancja miejscowa po podaniu doodbytniczym i domięśniowym u królików była dobra, z lepszą tolerancją dla drogi doodbytniczej w porównaniu do doustnej.
aberracja chromosomowa, badanie in vitro, badanie in vivo, dawka śmiertelna LD50, droga doodbytnicza, działanie przeciwzapalne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, mutacja genowa, niesteroidowy lek przeciwzapalny, podanie domięśniowe, podanie dootrzewnowe, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, przewód pokarmowy, sól lizynowa ketoprofenu, toksyczność ostra, toksyczność ostra i przewlekła, toksyczność przewlekła, tolerancja miejscowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tadilecto 10 mg
Tadalafil, substancja czynna leku Tadilecto, przeszedł szerokie badania przedkliniczne obejmujące farmakologię bezpieczeństwa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, genotoksyczność, potencjalne działanie rakotwórcze oraz wpływ na reprodukcję. W badaniach na szczurach i myszach nie wykazano działania teratogennego, embriotoksycznego ani fetotoksycznego przy dawkach do 1000 mg/kg mc./dobę, co znacznie przekracza dawki terapeutyczne u ludzi. W badaniach rozwojowych na szczurach dawka 30 mg/kg mc./dobę nie wywołała efektów toksycznych, mimo że ekspozycja systemowa (AUC) u ciężarnych samic była około 18-krotnie wyższa niż u ludzi po dawce 20 mg. Badania płodności nie wykazały zaburzeń u samców i samic szczurów, co potwierdza bezpieczeństwo stosowania u pacjentów w wieku rozrodczym.
AUC, badania farmakologiczne, badania przedkliniczne, badania teratogenności, badania toksyczności, działanie embriotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, ekspozycja systemowa, farmakokinetyka i farmakodynamika, genotoksyczność, tadalafil, toksyczność po podaniu wielokrotnym, wpływ na reprodukcję, zaburzenia płodności, zanik nabłonka kanalików nasiennych, zmniejszenie spermatogenezy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Krople żołądkowe z papaweryną (Fortestomachicae) –
Produkt leczniczy Krople Żołądkowe z Papaweryną (Fortestomachicae) nie posiada danych z badań przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania, zarówno samego preparatu, jak i jego składników. Preparat zawiera nalewki roślinne: kozłkową, miętową, gorzką (z korzenia goryczki, liścia bobrka i oplodnia pomarańczy gorzkiej) oraz z dziurawca, każda w ilości 24,9 g/100 g, oraz chlorowodorek papaweryny w stężeniu 0,4 g/100 g. Produkt charakteryzuje się wysoką zawartością etanolu (67-74% obj.), co odpowiada 1460 mg etanolu w 2,5 ml preparatu, co może mieć istotne znaczenie kliniczne w kontekście bezpieczeństwa u wybranych grup pacjentów.
badanie in vitro, badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, chlorowodorek papaweryny, farmakologia bezpieczeństwa, genotoksyczność, interakcja farmakodynamiczna, korzeń goryczki, krople żołądkowe z papaweryną, liść bobrka, model zwierzęcy, nalewka gorzka, nalewka kozłkowa, nalewka miętowa, nalewka roślinna, nalewka z dziurawca, ośrodkowy układ nerwowy, papaweryna, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, rozwój embrionalny, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, układ sercowo-naczyniowy, wpływ na rozrodczość, wysokie stężenie etanolu - Leksykon substancji czynnych
Amantadyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Amantadyna wykazuje istotne działanie na elektrofizjologię serca, powodując wydłużenie czasu trwania potencjału czynnościowego poprzez hamowanie napływu repolaryzujących jonów potasu, co w rzadkich przypadkach może prowadzić do arytmii typu torsade de pointes. Badania przewlekłej toksyczności wskazują na stymulujący wpływ na ośrodkowy układ nerwowy oraz specyficzne efekty kardiologiczne u zwierząt, takie jak skurcze dodatkowe serca i niewielkie stłuszczenie mięśnia sercowego u psów. Testy mutagenności in vitro i in vivo nie wykazały genotoksyczności, jednak brak jest długoterminowych badań dotyczących potencjału rakotwórczego amantadyny, co pozostawia lukę w ocenie bezpieczeństwa długotrwałego stosowania.
amantadyna, arytmia, chlorowodorek amantadyny, działanie teratogenne, elektrofizjologia serca, embriotoksyczność, genotoksyczność, letalny wpływ na płód, mutagenność, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał czynnościowy, potencjał rakotwórczy, skurcz dodatkowy serca, stłuszczenie mięśnia sercowego, test in vitro, test in vivo, toksyczność okołoporodowa, toksyczność przewlekła, toksyczność rozrodcza, torsade de pointes, wada rozwojowa, zaburzenie płodności, zaburzenie rytmu serca - Leksykon substancji czynnych
Symetykon – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Symetykon, stosowany jako substancja przeciwpieniąca, wykazuje bardzo korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony licznymi badaniami przedklinicznymi na różnych gatunkach zwierząt (myszy, szczury, króliki, psy, małpy). Jako substancja chemicznie obojętna, nie wchłania się z przewodu pokarmowego, co znacząco ogranicza ryzyko działań układowych. Badania toksyczności ostrej i przewlekłej (trwające od 3 miesięcy do 2 lat) nie wykazały istotnych zmian w masie ciała ani uszkodzeń narządowych. W przypadku preparatów zawierających symetykon, takich jak Meteospasmyl, toksyczność była również niska, nawet przy podaniu dawek wielokrotnie przekraczających zalecane wartości terapeutyczne.
badanie farmakologiczne, badanie histopatologiczne, badanie toksykologiczne, Clensia, cytrynian alweryny, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, genotoksyczność, kancerogeneza, Manti, Meteospasmyl, Simetikon Hasco, symetykon, toksyczność ostra, wpływ na płodność - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Rabipur nie mniej niż 2,5 j.m. wirusa wścieklizny, szczep Flury LEP (inaktywowany); 1 dawka (1 ml)
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa szczepionki Rabipur, zawierającej inaktywowany wirus wścieklizny szczepu Flury LEP, wykazały brak toksyczności ostrej i przewlekłej po jednokrotnym i wielokrotnym podaniu. Nie zaobserwowano nieoczekiwanych reakcji ani toksycznego wpływu na narządy wewnętrzne, co potwierdza korzystny profil bezpieczeństwa preparatu. Testy miejscowej tolerancji nie wykazały nasilonych reakcji w miejscu podania, takich jak zaczerwienienie, obrzęk czy ból, co wskazuje na dobrą tolerancję szczepionki. W badaniach nie oceniano genotoksyczności, rakotwórczości ani wpływu na reprodukcję, co jest zgodne z obowiązującymi wytycznymi regulacyjnymi dla inaktywowanych szczepionek wirusowych, ze względu na niskie ryzyko takich efektów biologicznych.
albumina jaja kurzego, albumina osoczowa, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, genotoksyczność, inaktywowana szczepionka wirusowa, inaktywowany wirus wścieklizny, komórki zarodków kurzych, rakotwórczość, reakcja alergiczna, reakcje miejscowe, szczepionka Rabipur, toksyczność narządowa, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, tolerancja miejscowa, wielokrotne podanie, wścieklizna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Lincocin 500 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne chlorowodorku linkomycyny, substancji czynnej produktu Lincocin 500 mg, kapsułki, nie wykazały istotnych zagrożeń dla zdrowia ludzkiego przy stosowaniu w zalecanych dawkach terapeutycznych. Ocena parametrów biochemicznych, hematologicznych oraz histopatologicznych nie ujawniła toksycznych efektów, a badania genotoksyczności potwierdziły brak mutagennego potencjału. Długoterminowe testy rakotwórczości na modelach zwierzęcych nie wykazały onkogennego działania linkomycyny, co wskazuje na brak ryzyka kancerogennego u ludzi.
Badania reprodukcyjne i teratologiczne wykazały, że linkomycyna nie wywiera negatywnego wpływu na płodność ani rozwój potomstwa. Podawanie linkomycyny w dawkach przekraczających 6-krotność maksymalnej dawki zalecanej u ludzi (MRHD) nie spowodowało toksyczności rozwojowej u płodów szczurów, co świadczy o szerokim marginesie bezpieczeństwa w kontekście teratogenności. Ponadto, dawka 1,2-krotności MRHD nie wpłynęła negatywnie na parametry płodności u zwierząt. Całościowa ocena danych przedklinicznych potwierdza akceptowalny profil bezpieczeństwa linkomycyny zgodny z międzynarodowymi standardami oceny bezpieczeństwa farmakologicznego.
aberracja chromosomowa, badanie histopatologiczne, chlorowodorek linkomycyny, dawka terapeutyczna, genotoksyczność, linkomycyna, maksymalna dawka zalecana, mutagenność, onkogenność, organogeneza, parametry biochemiczne, parametry hematologiczne, profil bezpieczeństwa leku, rakotwórczość, substancja czynna, teratogenność, toksyczność, wpływ na reprodukcję - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Trileptal 300 mg
Dane przedkliniczne dotyczące okskarbazepiny (Trileptal) oraz jej aktywnego metabolitu monohydroksypochodnej (MHD) wskazują na zróżnicowane efekty toksyczne zależne od gatunku, w tym nefrotoksyczność u szczurów, ale nie u psów i myszy. Badania immunotoksyczności wykazały potencjał do wywoływania opóźnionych reakcji nadwrażliwości, szczególnie przez MHD. Ocena genotoksyczności dała mieszane wyniki: test Amesa wykazał mutagenność okskarbazepiny w jednym szczepie bakterii bez aktywacji metabolicznej, natomiast testy in vivo na szpiku kostnym szczura nie potwierdziły działania klastogennego ani aneugennego. W badaniach reprodukcyjnych okskarbazepina nie wpływała na płodność szczurów do dawki 150 mg/kg mc./dobę, natomiast MHD powodowała zaburzenia cyklu rujowego i zmniejszenie liczby implantacji przy dawkach porównywalnych do stosowanych u ludzi. Wady rozwojowe i zwiększona śmiertelność zarodków obserwowano jedynie przy dawkach toksycznych dla matek.
aberracja chromosomowa, ciałko żółte, działanie klastogenne, działanie mutagenne, enzymy mikrosomalne, genotoksyczność, hormon luteinizujący, mikrojądra, monohydroksypochodna, nefrotoksyczność, okskarbazepina, opóźniona reakcja nadwrażliwości, produkt leczniczy, śmiertelność zarodków, szpik kostny, test Amesa, toksyczność, Trileptal, wada rozwojowa, zaburzenia cyklu rujowego, ziarniniaki układu rozrodczego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ipres long 1,5 1,5 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne indapamidu, substancji czynnej leku Ipres long 1,5, wykazały korzystny profil bezpieczeństwa farmakologicznego. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczności, rakotwórczości oraz wpływu na rozród i rozwój potomstwa nie ujawniły istotnych zagrożeń dla człowieka. W badaniach toksyczności dawki stosowane u zwierząt były od 40 do 8000 razy wyższe niż terapeutyczne dawki u ludzi. Główne obserwowane efekty farmakodynamiczne obejmowały zwiększone wydalanie sodu z moczem oraz objawy takie jak zwolnienie częstości oddychania i rozszerzenie naczyń obwodowych, co jest zgodne z mechanizmem działania diuretyku tiazydopodobnego.
badania przedkliniczne, badania toksyczności, bezpieczeństwo farmakologiczne, dawka terapeutyczna, diuretyk tiazydopodobny, droga dootrzewnowa, droga dożylna, działanie farmakodynamiczne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, funkcja reprodukcyjna, genotoksyczność, indapamid, potencjał rakotwórczy, rakotwórczość, rozszerzenie naczyń obwodowych, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, układ sercowo-naczyniowy, wpływ na rozród, wydalanie sodu, zaburzenia płodności - Leksykon substancji czynnych
Amsakryna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Amsakryna, wykazując silne właściwości cytotoksyczne i genotoksyczne, przede wszystkim indukuje mielosupresję poprzez hamowanie syntezy DNA, co potwierdzono w badaniach przedklinicznych na modelach zwierzęcych. Wielokrotne podawanie substancji prowadzi do istotnego zahamowania czynności szpiku kostnego oraz działań niepożądanych w obrębie przewodu pokarmowego i błon śluzowych. Ze względu na mechanizm działania i potwierdzony potencjał mutagenny, WHO i IARC sklasyfikowały amsakrynę jako substancję rakotwórczą klasy 2B, co potwierdzają badania wykazujące genotoksyczność na komórkach ssaków, w tym ludzkich. Długoterminowe badania na szczurach wykazały zwiększoną częstość występowania gruczolakoraka jelita cienkiego oraz guzów gruczołu mlekowego u samic.
amsakryna, aneuploidia, działanie embriotoksyczne, działanie fetotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie teratogenne, genotoksyczność, gruczolakorak jelita cienkiego, guz gruczołu mlekowego, lek przeciwnowotworowy, Międzynarodowa Agencja Badań nad Rakiem, mielosupresja, poradnictwo genetyczne, potencjał mutagenny, przewód pokarmowy, roztwór do infuzji, substancja rakotwórcza, Światowa Organizacja Zdrowia, synteza DNA, szpik kostny, toksyczność przewlekła, układ krwiotwórczy, właściwości cytotoksyczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dexak 25 mg
Przedkliniczne badania deksketoprofenu wykazały brak istotnych zagrożeń w zakresie farmakologii bezpieczeństwa, genotoksyczności oraz immunofarmakologii, co wskazuje na niski potencjał toksyczny w tych obszarach. W badaniach toksyczności przewlekłej na myszach i małpach ustalono poziom NOAEL na poziomie dwukrotności maksymalnych dawek zalecanych u ludzi, co świadczy o szerokim marginesie bezpieczeństwa. Działania niepożądane, takie jak krew w kale, spowolniony przyrost masy ciała oraz nadżerki błony śluzowej żołądka i dwunastnicy, pojawiały się dopiero przy dawkach 14-18-krotnie przekraczających dawki terapeutyczne, co potwierdza relatywnie niskie ryzyko toksyczności przy standardowym stosowaniu.
deksketoprofen, działanie niepożądane, farmakologia bezpieczeństwa, genotoksyczność, hamowanie syntezy prostaglandyn, immunofarmakologia, krew w kale, maksymalna dawka zalecana, nadżerka błony śluzowej żołądka, niesteroidowy lek przeciwzapalny, potencjał kancerogenny, poziom NOAEL, toksyczne działanie na przewód pokarmowy, toksyczność przewlekła - Leksykon substancji czynnych
Dapagliflozyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Dapagliflozyna przeszła kompleksowe badania przedkliniczne obejmujące ocenę bezpieczeństwa farmakologicznego, toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczności, potencjalnego działania rakotwórczego oraz wpływu na reprodukcję. W badaniach karcynogenności prowadzonych przez 2 lata na myszach i szczurach nie wykazano wzrostu ryzyka nowotworów przy stosowanych dawkach. W badaniach reprodukcyjnych i rozwojowych zaobserwowano jednak istotne zmiany nerkowe u potomstwa, takie jak rozszerzenie miedniczek i kanalików nerkowych, zarówno po bezpośrednim podaniu dapagliflozyny młodym szczurzym (21-90 doba życia) przy ekspozycji ≥15-krotnej względem maksymalnej dawki u ludzi, jak i po pośredniej ekspozycji w okresie okołoporodowym (od 6 dnia ciąży do 21 dnia po porodzie) przy ekspozycji u matek 1415-krotnej, a u młodocianych 137-krotnej. Zmiany te miały charakter trwały i wiązały się ze zwiększeniem masy nerek oraz makroskopowym rozrostem narządu.
badanie toksyczności, dapagliflozyna, działanie letalne na zarodek, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, ekspozycja układowa, farmakologiczne badanie bezpieczeństwa, genotoksyczność, maksymalna zalecana dawka, organogeneza, potencjał karcynogenny, poziom dawkowania bez obserwowanego działania niepożądanego, rozwój przed- i poporodowy, toksyczność macierzyńska, toksyczność rozwojowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sebidin Intensive 5 mg + 5 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne leku Sebidin Intensive, zawierającego 5 mg chloroheksydyny dichlorowodorku oraz 5 mg benzokainy w tabletce do ssania, nie wykazały istotnych zagrożeń dla bezpieczeństwa stosowania u ludzi. Ocena farmakologii bezpieczeństwa, toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczności oraz potencjału rakotwórczego potwierdziła korzystny profil bezpieczeństwa obu substancji czynnych. Toksyczność ogólnoustrojowa benzokainy jest niska, co wynika z jej słabej rozpuszczalności w wodzie i minimalnego wchłaniania miejscowego; dawka śmiertelna LD50 dla benzokainy wynosi 2500 mg/kg u myszy oraz 3042 mg/kg u szczurów. Benzokaina nie wykazuje działania mutagennego ani rakotwórczego, co wspiera jej bezpieczeństwo przy długotrwałym stosowaniu.
benzokaina, chloroheksydyny dichlorowodorek, chloroheksydyny dichlorowodorek z benzokainą, dawka doustna LD50, dawka śmiertelna, działanie rakotwórcze, farmakologia bezpieczeństwa, genotoksyczność, płodność, potencjał rakotwórczy, rozwój potomstwa, sacharyna sodowa, tabletki do ssania, toksyczność ogólnoustrojowa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, właściwości mutagenne, wpływ na reprodukcję - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Nefrol –
Produkt leczniczy NEFROL (płyn doustny 4,5 g/5 ml) jest złożonym preparatem roślinnym zawierającym nalewkę w proporcji 1:7 z czterech surowców: Ziele nawłoci (6,9 g/100 g), korzeń mniszka z zielem (3,7 g/100 g), owoc aminka (2,47 g/100 g) oraz owocnia fasoli (0,71 g/100 g). W procesie produkcji zastosowano etanol 70% jako ekstrahent, a gotowy produkt zawiera znaczną ilość etanolu w zakresie 61-69% (v/v). Nie przeprowadzono badań przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania NEFROL, w tym badań toksyczności ostrej i przewlekłej, genotoksyczności, potencjału rakotwórczego, wpływu na rozrodczość i rozwój oraz farmakologicznych badań bezpieczeństwa.
badanie farmakologiczne, badanie toksykologiczne, bezpieczeństwo stosowania leku, dane przedkliniczne, etanol 70%, genotoksyczność, korzeń mniszka z zielem, nalewka złożona, owoc aminka, owocnia fasoli, płyn doustny, potencjał rakotwórczy, praktyka kliniczna, surowiec roślinny, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, wpływ na rozrodczość, ziele nawłoci - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Latacom (50 mcg + 5 mg)/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa leku Latacom, zawierającego latanoprost (50 µg/ml) i tymolol (5 mg/ml), wykazały dobrą tolerancję miejscową oraz brak ogólnoustrojowych działań niepożądanych po zewnętrznym zastosowaniu u królików. Testy farmakologiczne nie ujawniły istotnych klinicznie efektów ubocznych przy dawkach terapeutycznych. Zarówno latanoprost, jak i tymolol nie wykazały potencjału mutagennego ani karcynogennego. W badaniach dotyczących gojenia się rogówki latanoprost nie wpływał negatywnie na regenerację, natomiast tymolol hamował ten proces przy dawkowaniu częstszym niż raz na dobę. Ponadto, latanoprost nie zaburzał płodności u szczurów i nie wykazywał działania teratogennego w badaniach na szczurach i królikach, choć przy dożylnym podaniu dawek ≥5 μg/kg/dobę u królików obserwowano embriotoksyczność.
aborcja, badanie płodności, badanie przedkliniczne, działanie teratogenne, embriotoksyczność, farmakologia bezpieczeństwa, genotoksyczność, implantacja zarodka, karcynogenność, latanoprost i tymolol, masa ciała płodu, objawy oczne, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, rana rogówki, resorpcja zarodka, tkanka rogówkowa, tolerancja miejscowa, wada rozwojowa, zapłodnienie - Leksykon substancji czynnych
Fludeoksyglukoza – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania toksyczności fludeoksyglukozy (18F), stosowanej w diagnostyce PET, wykazały niski potencjał toksyczności ostrej. W modelach zwierzęcych (myszy, szczury, psy) podawano dawki znacznie przekraczające kliniczne (np. 0,0002 mg/kg u myszy i szczurów, 50-krotnie wyższe u psów oraz 1000-krotnie wyższe u myszy w przypadku preparatu FDGtomosil) bez obserwacji zgonów. Brak toksycznych efektów śmiertelnych potwierdza szeroki margines bezpieczeństwa tego radiofarmaceutyku, który jest przeznaczony do jednorazowego podania dożylnego w celach diagnostycznych.
badanie toksykologiczne, działanie rakotwórcze, FDG Pozyton, FDGtomosil, fludeoksyglukoza, genotoksyczność, kancerogenność, margines bezpieczeństwa, potencjał mutagenny, pozytonowa tomografia emisyjna, radiofarmaceutyk, radiofarmaceutyk diagnostyczny, toksyczność ostra, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność wielokrotna, V-PET, wstrzyknięcie dożylne, zwierzęta laboratoryjne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Lepsitam 750 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa lewetyracetamu, substancji czynnej leku Lepsitam, wykazały adaptacyjne zmiany w wątrobie szczurów i myszy przy ekspozycji zbliżonej do klinicznej, obejmujące przerost środkowej części zrazika, zwiększenie masy wątroby, nacieczenie tłuszczowe oraz podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych. Wpływ na płodność u szczurów był nieistotny nawet przy dawkach do 1800 mg/kg m.c./dobę (6-krotność MRHD w przeliczeniu na mg/m²). W badaniach rozwoju zarodkowo-płodowego u szczurów (dawki 400-3600 mg/kg m.c./dobę) stwierdzono marginalne zmniejszenie masy płodu i nieznaczne zmiany szkieletowe przy najwyższej dawce, bez wpływu na śmiertelność zarodków; NOAEL dla ciężarnych samic wynosił 3600 mg/kg m.c./dobę (12-krotność MRHD), a dla płodów 1200 mg/kg m.c./dobę.
badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, badanie przedkliniczne, dawka NOAEL, działanie niepożądane, enzymy wątrobowe, genotoksyczność, lewetyracetam, maksymalna zalecana dawka, nacieczenie tłuszczowe, nieprawidłowości szkieletowe, nieprawidłowości układu krążenia, profil bezpieczeństwa, przerost zrazika wątrobowego, rakotwórczość, rozwój okołoporodowy, rozwój zarodkowo-płodowy, toksyczność ciążowa, toksyczność narządowa, wpływ na płodność - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Remidia 20 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania syldenafilu, substancji czynnej leku Remidia, obejmowały szeroki zakres testów farmakologicznych, toksykologicznych, genotoksycznych oraz oceny wpływu na reprodukcję i rozwój potomstwa. Wyniki nie wykazały istotnych zagrożeń przy dawkach terapeutycznych, tj. do 20 mg trzy razy na dobę. Toksyczność oraz działania niepożądane obserwowano jedynie przy ekspozycji wielokrotnie przekraczającej maksymalne stężenia kliniczne, np. dawka 60 mg/kg u noworodków szczurów, co stanowi około 50-krotność dawki terapeutycznej u ludzi. W badaniach genotoksyczności i karcynogenności nie stwierdzono potencjału mutagennego ani zwiększonego ryzyka rozwoju nowotworów.
badanie przedkliniczne, dane przedkliniczne, dawka terapeutyczna, działanie rakotwórcze, działanie toksyczne, genotoksyczność, nowotwór, potencjał karcynogenny, potencjał klastogenny, potencjał mutagenny, program badań przedklinicznych, rozwój potomstwa, syldenafil, test farmakologiczny, toksyczność, urodzeniowa masa ciała, wpływ na reprodukcję, wpływ na rozród, wpływ toksyczny, zmniejszenie przeżywalności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Cinacalcet Sandoz 30 mg
Cynakalcet przeszedł szerokie badania przedkliniczne oceniające jego bezpieczeństwo, ze szczególnym uwzględnieniem działania teratogennego, wpływu na płodność, genotoksyczności, rakotwórczości oraz toksyczności u młodych zwierząt. W modelach zwierzęcych nie wykazano działania teratogennego przy dawkach do 0,4 maksymalnej dawki ludzkiej (180 mg/dobę) u królików oraz 4,4-krotności dawki ludzkiej u szczurów, a także braku negatywnego wpływu na płodność przy dawkach do 4-krotności dawki ludzkiej. U ciężarnych szczurów odnotowano nieznaczny spadek masy ciała i spożycia pokarmu przy najwyższych dawkach oraz zmniejszenie masy ciała płodów w przypadku ciężkiej hipokalcemii u matek. Cynakalcet przenika przez łożysko u królików. Nie stwierdzono działania genotoksycznego ani rakotwórczego, jednak margines bezpieczeństwa jest ograniczony ze względu na hipokalcemię obserwowaną w modelach zwierzęcych.
badanie densytometryczne, cynakalcet, czerwone krwinki, dawka nieteratogenna, drżenie, działanie genotoksyczne, działanie teratogenne, ekspozycja ogólnoustrojowa, genotoksyczność, hipokalcemia, kanał KATP, płytka wzrostu, przenikanie przez łożysko, przenośnik serotoniny, rakotwórczość, receptor wapnia, toksyczność, wapń w surowicy, węzły chłonne, wpływ na płodność, wtórna nadczynność przytarczyc, wymioty, zaćma, zmętnienie soczewki - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Siofor 500 500 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne metforminy chlorowodorku, substancji czynnej leku Siofor 500, obejmowały szeroki zakres ocen farmakologicznych, toksykologicznych, genotoksycznych, rakotwórczych oraz wpływu na reprodukcję i rozwój potomstwa. Konwencjonalne testy farmakologiczne nie wykazały istotnych zagrożeń dla kluczowych układów organizmu, potwierdzając korzystny profil bezpieczeństwa. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym na modelach zwierzęcych nie ujawniły istotnych zmian biochemicznych, hematologicznych ani histopatologicznych, co wskazuje na brak długoterminowych działań niepożądanych. Testy genotoksyczności potwierdziły brak mutagenności i klastogenności, a długoterminowe badania rakotwórczości nie wykazały zwiększonego ryzyka nowotworów.
badanie farmakologiczne, badanie histopatologiczne, działanie rakotwórcze, funkcja rozrodcza, genotoksyczność, klastogenność, metformina chlorowodorek, mutagenność, parametry biochemiczne, parametry hematologiczne, potencjał genotoksyczny, potencjał kancerogenny, praktyka kliniczna, proces reprodukcyjny, rozwój postnatalny, rozwój wewnątrzmaciczny, toksyczność, toksyczność po podaniu wielokrotnym, wpływ na reprodukcję - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sitagliptin Sandoz 25 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa sytagliptyny (Sitagliptin Sandoz) wykazały toksyczność narządową, głównie hepatotoksyczność i nefrotoksyczność u gryzoni przy ekspozycji przekraczającej 58-krotnie poziom terapeutyczny u ludzi, z brakiem efektów toksycznych przy 19-krotnym przekroczeniu ekspozycji, co wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa. U szczurów zaobserwowano nieprawidłowości w obrębie siekaczy przy ekspozycji >67×, natomiast w badaniu 14-tygodniowym przy 58-krotnym przekroczeniu ekspozycji nie stwierdzono takich zmian. U psów objawy neurotoksyczne i miotoksyczne pojawiały się przy ekspozycji około 23-krotnie przekraczającej narażenie kliniczne, natomiast przy 6-krotnym przekroczeniu nie odnotowano wpływu na parametry neurologiczne i mięśniowe. Badania genotoksyczności nie wykazały działania mutagennego, a potencjał rakotwórczy był ograniczony do wzrostu częstości gruczolaków i raków wątroby u szczurów przy ekspozycji >58×, co wiązało się z przewlekłą hepatotoksycznością i nie jest uznawane za istotne zagrożenie kliniczne.
ataksja, działanie hepatotoksyczne, działanie karcynogenne, genotoksyczność, hepatokarcynogenność, hepatotoksyczność, hepatotoksyczność sytagliptyny, mięsień szkieletowy, miopatia, narażenie ustrojowe, nefrotoksyczność, neurotoksyczność, nieprawidłowości siekaczy, nowotwór wątroby, potencjał rakotwórczy, przenikanie do mleka, rozwój zarodkowo-płodowy, sytagliptyna, toksyczność matczyna, toksyczność narządowa, zniekształcenie żeber płodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ziele Skrzypu 1 g/1 g
Produkt leczniczy Ziele Skrzypu zawiera substancję czynną ziela skrzypu (Equiseti herba) w dawce 1 g/1 g. Dostępne dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania są ograniczone, a standardowy pakiet badań toksykologicznych, typowy dla leków syntetycznych, nie został przeprowadzony. Brak jest szczegółowych badań w zakresie toksyczności reprodukcyjnej, genotoksyczności oraz kancerogenności, co oznacza, że nie oceniono wpływu preparatu na płodność, rozwój zarodka i płodu, potencjał mutagenny ani ryzyko nowotworowe.
badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, działanie mutagenne, Equiseti herba, Equisetum arvense, genotoksyczność, kancerogenność, lek syntetyczny, materiał genetyczny, medycyna tradycyjna, płodność, potencjał kancerogenny, produkt leczniczy, produkt roślinny, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, substancja czynna, toksyczność reprodukcyjna, zastosowanie medyczne, ziele skrzypu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Duac (10 mg + 30 mg)/g
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa leku Duac (10 mg + 30 mg/g żel), zawierającego klindamycynę i nadtlenek benzoilu, wykazały brak istotnego ryzyka karcynogenności w dwuletnich testach na myszach przy stosowaniu miejscowym (klindamycyna 10 mg/g, nadtlenek benzoilu 50 mg/g). Badania fotokarcynogenności wskazały na niewielkie skrócenie mediany czasu do powstania guza pod wpływem jednoczesnej ekspozycji na lek i promieniowanie UV, jednak kliniczne znaczenie tych wyników pozostaje niejasne. Długotrwałe (ponad 90 dni) testy toksyczności skórnej na zwierzętach nie wykazały istotnych działań toksycznych poza łagodnym miejscowym podrażnieniem, co potwierdza dobry profil bezpieczeństwa przy miejscowym stosowaniu preparatu.
badanie in vitro, badanie in vivo, badanie karcynogenności, badanie mutagenności, badanie toksyczności, działanie fotokarcinogenne, działanie genotoksyczne, działanie karcynogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie toksyczne, genotoksyczność, klindamycyna, klindamycyna z nadtlenkiem benzoilu, nadtlenek benzoilu, podrażnienie skóry, toksyczność skórna, tolerancja miejscowa, uszkodzenie DNA, wpływ na reprodukcję - Leksykon substancji czynnych
Cineol – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Cineol (1,8-cineol, eukaliptol) jest składnikiem aktywnym preparatów takich jak Rowachol, Rowatinex oraz Salviasept (0,6 g/100 g). Aktualne dane kliniczne nie dostarczają wystarczających informacji na temat wpływu cineolu na płodność, co wymaga zachowania ostrożności przy przepisywaniu tych leków kobietom w wieku rozrodczym planującym ciążę, zwłaszcza przy długotrwałej terapii. Pomimo braku udokumentowanych działań teratogennych i genotoksycznych, stosowanie preparatów zawierających cineol jest przeciwwskazane w okresie ciąży ze względu na brak wiarygodnych danych potwierdzających ich bezpieczeństwo. Lekarz powinien jasno poinformować pacjentkę o potencjalnych ryzykach i zalecić unikanie tych preparatów w ciąży.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Indix Combi 2,5 mg + 0,625 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne leku Indix Combi, zawierającego 2,5 mg peryndoprylu i 0,625 mg indapamidu, wykazały specyficzny profil toksyczności kombinacji obu substancji w porównaniu do monoterapii. Zaobserwowano nieznacznie wyższą toksyczność preparatu złożonego, jednak działania niepożądane pojawiały się jedynie po podaniu dawek wielokrotnie przekraczających dawki terapeutyczne stosowane u ludzi. W badaniach na zwierzętach stwierdzono umiarkowaną nefrotoksyczność u szczurów, nasilone objawy toksyczności żołądkowo-jelitowej u psów oraz bardziej wyraźne toksyczne działanie na samice szczurów w porównaniu do peryndoprylu stosowanego osobno.
badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, dawka terapeutyczna, działanie niepożądane, działanie teratogenne, genotoksyczność, monoterapia, nefrotoksyczność, peryndopryl z indapamidem, potencjał rakotwórczy, preparat złożony, proces nowotworowy, profil toksyczności, toksyczność żołądkowo-jelitowa, uszkodzenie materiału genetycznego, zaburzenie płodności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Coxitex 60 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa etorykoksybu wykazały brak potencjału genotoksycznego oraz brak działania rakotwórczego u myszy. U szczurów, przy dawkach przekraczających ponad dwukrotnie dobową dawkę stosowaną u ludzi (90 mg), zaobserwowano gruczolaki wątrobowokomórkowe i pęcherzykowe tarczycy, jednak mechanizm ich powstawania jest specyficzny dla szczurów i związany z indukcją enzymu CYP, co nie ma przełożenia na ludzi. W zakresie toksyczności narządowej, etorykoksyb wykazywał działanie toksyczne na przewód pokarmowy i nerki, szczególnie przy dawkach przekraczających terapeutyczne, z obserwacją owrzodzeń przewodu pokarmowego nawet przy stężeniach porównywalnych do klinicznych.
Badania reprodukcyjne wskazały na brak teratogenności u szczurów przy dawkach do 15 mg/kg m.c./dobę (około 1,5 raza dawki ludzkiej 90 mg), natomiast u królików przy ekspozycji niższej niż kliniczna zaobserwowano zwiększenie zaburzeń układu sercowo-naczyniowego płodów. U obu gatunków stwierdzono wzrost częstości wczesnych poronień przy ekspozycji ≥1,5-krotności ekspozycji u ludzi. Etorykoksyb przenika do mleka szczurów, osiągając stężenia dwukrotnie wyższe niż w osoczu, co wiązało się ze zmniejszeniem masy ciała młodych. Wnioski kliniczne podkreślają konieczność monitorowania bezpieczeństwa układu pokarmowego, funkcji nerek oraz ostrożności w stosowaniu u kobiet w ciąży i karmiących piersią.
badanie przedkliniczne, działanie teratogenne, ekspozycja układowa, etorykoksyb, genotoksyczność, gruczolak pęcherzykowy tarczycy, gruczolak wątrobowokomórkowy, indukcja CYP3A, indukcja enzymu CYP, narażenie układowe, owrzodzenie przewodu pokarmowego, potencjał onkogenny, potencjał rakotwórczy, stężenie w osoczu, toksyczność narządowa, toksyczność przewodu pokarmowego, uszkodzenie materiału genetycznego, wczesne poronienie, wpływ na reprodukcję, zaburzenie funkcji nerek - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sitagliptin Grindeks 25 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa sytagliptyny wykazały toksyczne efekty wątrobowe i nerkowe u gryzoni jedynie przy ekspozycji ≥58-krotnie przewyższającej dawkę kliniczną, z brakiem niekorzystnych skutków przy 19-krotnym narażeniu, co wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa. U szczurów zaobserwowano nieprawidłowości zębów przy ekspozycji ≥67x, jednak ich kliniczne znaczenie pozostaje nieustalone. U psów przy 23-krotnym narażeniu wystąpiły przemijające objawy toksycznego uszkodzenia układu nerwowego oraz zwyrodnienie mięśni szkieletowych, natomiast przy 6-krotnym narażeniu nie stwierdzono patologii, co również potwierdza bezpieczeństwo stosowania. Badania genotoksyczności nie wykazały potencjału mutagennego, a ocena rakotwórczości wskazała na brak działania u myszy oraz obecność guzów wątroby u szczurów przy bardzo wysokich dawkach (≥58x), prawdopodobnie wtórnych do hepatotoksyczności.
ataksja, badanie histopatologiczne, bezpieczeństwo reprodukcyjne, dyspnea, genotoksyczność, hepatotoksyczność, hipersaliwacja, indeks terapeutyczny, narażenie ustrojowe, neurotoksyczność, nowotwór wątroby, przenikanie do mleka, rak wątroby, rakotwórczość, sytagliptyna, teratogenność, toksyczność matczyna, toksyczność narządowa, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność wątrobowo-nerkowa, tremor, wady wrodzone płodu, zaburzenia postawy, zwyrodnienie mięśni - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Lenalidomide Zentiva 15 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa lenalidomidu wykazały istotne ryzyko teratogenności, potwierdzone zarówno u małp (dawki 0,5-4 mg/kg mc./dobę), jak i królików (3, 10, 20 mg/kg mc./dobę). U potomstwa małp obserwowano liczne wady wrodzone, w tym atrezję odbytu oraz deformacje kończyn, a także zmiany w narządach wewnętrznych. U królików stwierdzono brak płata środkowego płuc oraz przemieszczenie nerek, z wyraźną zależnością od dawki. W badaniach toksyczności przewlekłej u szczurów (75-300 mg/kg mc./dobę przez 26 tygodni) odnotowano odwracalne zwiększenie mineralizacji miedniczek nerkowych, a NOAEL określono na poziomie <75 mg/kg mc./dobę, co odpowiada około 25-krotnej ekspozycji względem ludzi. Lenalidomid nie wykazał działania genotoksycznego w testach in vitro i in vivo, jednak formalne badania rakotwórczości nie zostały przeprowadzone.
atrezja odbytu, atrofia grasicy, atrofia szpiku kostnego, atrofia układu chłonnego, działanie niepożądane, erytrocyt, genotoksyczność, komórkowość szpiku kostnego, krwotok wielonarządowy, lenalidomid, leukopenia, mikrojąderko komórkowe, mineralizacja miedniczek nerkowych, mutacja bakteryjna, pęcherzyk żółciowy, płat środkowy płuca, płytka krwi, polidaktylia, potencjał rakotwórczy, przemieszczenie nerki, stosunek komórek mieloidalnych do erytroidalnych, teratogenność, toksyczność hematologiczna, toksyczność reprodukcyjna, wada przepony, wada wrodzona kończyny, zapalenie przewodu pokarmowego, zastawka przedsionkowo-komorowa - Leksykon substancji czynnych
Tianeptyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa tianeptyny, obejmujące standardowe testy farmakologiczne, genotoksyczności, rakotwórczości oraz wpływu na rozrodczość, nie wykazały istotnych zagrożeń dla człowieka przy dawkach terapeutycznych. Testy genotoksyczności nie potwierdziły uszkodzeń materiału genetycznego, a badania rakotwórczości nie wykazały zwiększonej częstości nowotworów u zwierząt. W badaniach reprodukcyjnych zaobserwowano niekorzystne efekty, takie jak zwiększona utrata zarodków przed implantacją oraz zaburzenia okresu okołoporodowego i poporodowego (w tym zaburzenia wydzielania mleka, zwiększona częstość poronień i utraty młodych), jednak występowały one wyłącznie przy dawkach toksycznych wynoszących 45 mg/kg mc./dobę, co stanowi około 12-krotną wartość dawki terapeutycznej stosowanej u ludzi (przeliczonej względem powierzchni ciała). Nie stwierdzono działania teratogennego w modelach zwierzęcych (szczury, króliki).
badanie przedkliniczne, dawka terapeutyczna, dawka toksyczna, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, ekspozycja terapeutyczna, genotoksyczność, kancerogenność, margines bezpieczeństwa, nowotwór, okres okołoporodowy, płodność, poronienie, teratogenność, tianeptyna, uszkodzenie materiału genetycznego, utrata zarodków, wada rozwojowa, wpływ na rozrodczość, zaburzenie wydzielania mleka - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Clonazepamum TZF 1 mg/ml
Przedkliniczne badania nad klonazepamem wykazały istotne działanie teratogenne leku u noworodków zwierząt doświadczalnych (myszy, szczury) przy dawkach 3, 9 i 18-krotnie przekraczających maksymalną zalecaną dawkę u ludzi. Zaobserwowano co najmniej dwukrotny wzrost ryzyka teratogenności w porównaniu do grup kontrolnych, co wskazuje na znaczące zagrożenie przy stosowaniu klonazepamu u kobiet w ciąży. Brak jest natomiast danych dotyczących potencjalnego działania rakotwórczego, co stanowi istotną lukę w ocenie bezpieczeństwa długoterminowego stosowania leku, zwłaszcza u pacjentów z grup podwyższonego ryzyka onkologicznego.
ciąża, Clonazepamum, dane przedkliniczne, dawka maksymalna, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, farmakologia bezpieczeństwa, funkcja rozrodcza, genotoksyczność, klonazepam, materiał genetyczny, model zwierzęcy, modele zwierzęce, potencjał rakotwórczy, ryzyko onkologiczne, teratogenność, toksyczność ostra i przewlekła, układ nerwowy, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, wpływ na płodność