objętość dystrybucji
Objętość dystrybucji (Vd) to parametr farmakokinetyczny określający teoretyczną przestrzeń, w której lek jest rozprowadzany w organizmie. Wyrażana w litrach lub litrach na kilogram masy ciała, stanowi stosunek całkowitej ilości leku w organizmie do jego stężenia w osoczu.
Wartość objętości dystrybucji pozwala ocenić, jak szeroko lek rozprzestrzenia się poza krwiobieg. Niska objętość dystrybucji (poniżej 7 L) wskazuje, że lek pozostaje głównie w krwiobiegu. Średnie wartości (7-70 L) sugerują dystrybucję do płynów pozakomórkowych, natomiast wysokie wartości (powyżej 70 L) oznaczają znaczną akumulację leku w tkankach.
Na objętość dystrybucji wpływają właściwości fizykochemiczne leku (lipofilność, stopień jonizacji), wiązanie z białkami osocza oraz powinowactwo do tkanek. Parametr ten jest kluczowy przy ustalaniu dawki nasycającej, interpretacji stężeń leku we krwi oraz przewidywaniu skuteczności metod eliminacji leku (np. hemodializy) w przypadku przedawkowania.
W praktyce klinicznej objętość dystrybucji wykorzystuje się do indywidualizacji farmakoterapii, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami gospodarki wodnej, niewydolnością narządów czy w stanach patologicznych zmieniających fizjologiczną dystrybucję leków.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Piroxicam Jelfa 10 mg
Piroksykam, niesteroidowy lek przeciwzapalny dostępny w dawkach 10 mg i 20 mg, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem z przewodu pokarmowego, osiągając maksymalne stężenie w surowicy (Cmax) w ciągu 3-5 godzin po podaniu doustnym. Lek wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (~99%) oraz umiarkowaną objętość dystrybucji wynoszącą 0,12-0,14 l/kg masy ciała. Jego długi okres półtrwania (37,5 ± 2,84 h) umożliwia stosowanie w schemacie dawkowania raz na dobę, jednak osiągnięcie stanu stacjonarnego wymaga 7-12 dni regularnego podawania, co ma istotne znaczenie kliniczne w kontekście opóźnionego pełnego efektu terapeutycznego.
biodostępność leku, biotransformacja, hydroksylacja, klirens nerkowy, klirens osoczowy, krążenie wątrobowo-jelitowe, niesteroidowy lek przeciwzapalny, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametr farmakokinetyczny, piroksykam, powinowactwo do białek osocza, sprzęganie z kwasem glukuronowym, stan stacjonarny, stężenie terapeutyczne, tabletka powlekana, wydalanie nerkowe - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Rivaroxaban Bluefish 15 mg
Rywaroksaban charakteryzuje się szybkim i dawko-zależnym wchłanianiem po podaniu doustnym, z maksymalnym stężeniem w osoczu (Cmax) osiąganym w 2-4 godziny. Biodostępność wynosi 80-100% dla dawek 2,5 mg i 10 mg niezależnie od posiłku, natomiast dla dawki 20 mg biodostępność na czczo to 66%, a przyjmowanie z posiłkiem zwiększa AUC o 39%, co wskazuje na konieczność podawania dawek ≥15 mg podczas posiłku. Farmakokinetyka jest prawie liniowa do 15 mg/dobę, z umiarkowaną zmiennością osobniczą (CV 30-40%). Wchłanianie jest zależne od miejsca uwalniania w przewodzie pokarmowym – uwalnianie dystalnie od żołądka znacząco obniża ekspozycję (AUC i Cmax). U dzieci farmakokinetyka jest podobna, a dawki ustalane są na podstawie masy ciała; biodostępność względna zmniejsza się przy większych dawkach (mg/kg). Objętość dystrybucji u dorosłych wynosi około 50 l, a u dzieci jest zależna od masy ciała (np. 113 l dla 82,8 kg). Rywaroksaban wiąże się z białkami osocza w 92-95%, co ogranicza możliwość dializy.
białka osocza, biodostępność doustna, czas protrombinowy, czynnik Xa, enzymy CYP, farmakokinetyka, klirens, klirens kreatyniny, koagulopatia, marskość wątroby, modelowanie farmakokinetyczne, objętość dystrybucji, okres półtrwania, otyłość, P-glikoproteina, przesączanie kłębuszkowe, przewód pokarmowy, rywaroksaban, stężenie w osoczu, zakrzepica żył głębokich, zawiesina doustna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Adeksa 50 mg
Akarboza, podana doustnie w dawce 200 mg zdrowym ochotnikom, wykazuje stopień wchłaniania około 35%, co potwierdzono na podstawie ilości substancji czynnej i jej metabolitów wydalonych z moczem w ciągu 96 godzin. Stężenie całkowite radioaktywności w osoczu ma charakter dwufazowy: pierwszy szczyt osiąga 52,2 ± 15,7 µg/l po 1,1 ± 0,3 godz., odpowiadający aktywnemu związkowi o stężeniu 49,5 ± 26,9 µg/l po 2,1 ± 1,6 godz.; drugi, znacznie wyższy szczyt (586,3 ± 282,7 µg/l) pojawia się po 20,7 ± 5,2 godz., co jest efektem wchłaniania produktów bakteryjnego rozkładu w dalszych odcinkach jelita. Biodostępność akarbozy jest niska (1-2%), co jest zgodne z jej miejscowym działaniem w świetle przewodu pokarmowego i nie wpływa na skuteczność terapeutyczną.
akarboza, biodostępność, dystrybucja leku, eliminacja leku, farmakokinetyka akarbozy, faza dystrybucji, faza eliminacji, krzywa stężenia, objętość dystrybucji, okres półtrwania, podanie dożylne, przewód pokarmowy, rozkład bakteryjny, skuteczność terapeutyczna, stężenie osoczowe, wchłanianie akarbozy, wydalanie z kałem, wydalanie z moczem - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Axaltra 20 mg
Rywaroksaban wykazuje szybkie i prawie całkowite wchłanianie po podaniu doustnym, osiągając maksymalne stężenia w osoczu (Cmax) w 2-4 godziny. Biodostępność dla dawek 2,5 mg i 10 mg wynosi 80-100%, natomiast dla dawki 20 mg na czczo jest niższa (66%), lecz przyjmowanie z posiłkiem zwiększa AUC o 39%, co uzasadnia zalecenie podawania dawek 15 mg i 20 mg z posiłkiem. Farmakokinetyka jest prawie liniowa do dawki 15 mg na czczo, a większe dawki wykazują ograniczone wchłanianie. Rywaroksaban jest silnie wiązany z białkami osocza (92-95%), a jego objętość dystrybucji (Vss) u dorosłych wynosi około 50 litrów, natomiast u dzieci szacowana jest na 113 litrów dla masy ciała 82,8 kg. Metabolizm zachodzi głównie przez CYP3A4, CYP2J2 oraz niezależne od CYP szlaki, a eliminacja odbywa się w połowie przez nerki i połowie z kałem. Okres półtrwania wynosi 5-9 godzin u młodych dorosłych i 11-13 godzin u osób starszych, a klirens całkowity to około 10 L/godzinę.
białko BCRP, białko osocza, biodostępność, CYP2J2, CYP3A4, czas protrombinowy, czynnik Xa, eliminacja, klasyfikacja Child-Pugh, klirens kreatyniny, klirens ogólnoustrojowy, koagulopatia, marskość wątroby, objętość dystrybucji, P-glikoproteina, podanie dożylne, rywaroksaban, stężenie maksymalne w osoczu, współczynnik przesączania kłębuszkowego, zakrzepica żył głębokich, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon substancji czynnych
Chlorambucyl – Właściwości farmakokinetyczne
Chlorambucyl, substancja czynna leku Leukeran, charakteryzuje się wysoką biodostępnością po podaniu doustnym (70-100%) oraz szybkim wchłanianiem, z wykrywalnym stężeniem w osoczu już po 15-30 minutach. Maksymalne stężenie (Cmax) dostosowane do dawki wynosi średnio 492 ± 160 ng/ml i osiągane jest w czasie 0,25-2 godzin. Wchłanianie chlorambucylu wykazuje niską zmienność międzyosobniczą przy dawkach 15-70 mg, jednak spożycie posiłku znacząco wydłuża czas do osiągnięcia Cmax (>100%), obniża jego wartość o ponad 50% oraz zmniejsza AUC o około 27%. Objętość dystrybucji chlorambucylu wynosi 0,14-0,24 L/kg, a lek wiąże się silnie z białkami osocza (98%, głównie albuminą) oraz z erytrocytami, co wpływa na jego dystrybucję i czas działania.
bierna dyfuzja, biodostępność, chlorambucyl, farmakokinetyka, faza eliminacji, iperyt kwasu fenylooctowego, koniugacja z glutationem, leukeran, monodichloroetylacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pochodne hydroksylowe, stężenie w osoczu, substancja czynna, wiązanie z albuminą, zmienność międzyosobnicza, β-oksydacja - Leksykon substancji czynnych
Owoc kolendry – Właściwości farmakokinetyczne
Owoc kolendry (Coriandri fructu) stanowi około 7,3% (1,46 części na 20 części mieszaniny) składu preparatu Digestonic, w którym występuje w formie wyciągu płynnego sporządzonego w stosunku 1:5 z użyciem 70% etanolu (V/V) jako ekstrahenta. Produkt zawiera 0,31-0,45 mg związków antranoidowych w przeliczeniu na reinę w 1 ml, jednak brak jest danych określających udział owocu kolendry w tej zawartości. Końcowy preparat zawiera 60,0-68,0% (V/V) etanolu, co może wpływać na rozpuszczalność i biodostępność substancji czynnych. W preparacie Digestonic obecne są również inne składniki ziołowe, takie jak ziele dziurawca, kwiat rumianku, liść mięty pieprzowej, korzeń rzewienia, owoc róży oraz owoc kopru włoskiego, co może potencjalnie wpływać na interakcje farmakokinetyczne. Brak jest szczegółowych badań farmakokinetycznych dotyczących owocu kolendry oraz całego preparatu Digestonic, co uniemożliwia precyzyjną charakterystykę procesów ADME (absorpcji, dystrybucji, metabolizmu i eliminacji) substancji czynnych zawartych w tym surowcu roślinnym. Nie dysponujemy danymi dotyczącymi biodostępności, objętości dystrybucji, okresu półtrwania, klirensu ani wiązania z białkami osocza dla składników owocu kolendry w kontekście tego preparatu. Z uwagi na brak tych informacji oraz potencjalne interakcje między składnikami ziołowymi, zaleca się ostrożność w interpretacji działania farmakologicznego owocu kolendry w preparacie Digestonic.
badanie farmakokinetyczne, biodostępność, Digestonic, ekstrahent, etanol 70%, interakcja farmakokinetyczna, klirens, korzeń rzewienia, kwiat rumianku, liść mięty pieprzowej, objętość dystrybucji, okres półtrwania, owoc kolendry, owoc kopru włoskiego, owoc róży, procesy ADME, reina, wiązanie z białkami osocza, wyciąg płynny, ziele dziurawca, związki antranoidowe - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Flumycon 50 mg
Flukonazol wykazuje wysoką biodostępność (>90%) po podaniu doustnym, z szybkim osiąganiem maksymalnego stężenia w osoczu (Cmax) w 0,5-1,5 godziny. Okres półtrwania wynosi około 30 godzin u dorosłych, co umożliwia dawkowanie raz na dobę. Lek charakteryzuje się niskim wiązaniem z białkami osocza (11-12%) i dobrą penetracją do tkanek oraz płynów ustrojowych, w tym do płynu mózgowo-rdzeniowego (około 80% stężenia osoczowego), śliny, plwociny oraz struktur skórnych i paznokci. Stężenia w warstwie rogowej naskórka po dawce 50 mg/dobę osiągają 73 μg/g po 12 dniach, a w paznokciach po 4 miesiącach terapii dawką 150 mg raz na tydzień wynoszą odpowiednio 4,05 μg/g (zdrowe) i 1,8 μg/g (zainfekowane). Flukonazol jest wydalany głównie przez nerki (80% w postaci niezmienionej), a jego klirens koreluje z klirensem kreatyniny, co wymaga modyfikacji dawkowania u pacjentów z niewydolnością nerek. U pacjentów z GFR <20 mL/min okres półtrwania wydłuża się do 98 godzin, a lek może być częściowo usuwany podczas hemodializy (około 50% w 3 godziny). Flukonazol jest umiarkowanym inhibitorem CYP2C9 i CYP3A4 oraz silnym inhibitorem CYP2C19, co należy uwzględnić w kontekście potencjalnych interakcji lekowych.
AUC, biodostępność, ciężkie zaburzenie czynności nerek, Cmax, dializa otrzewnowa, faza eliminacji leku, grzybica paznokci, grzybicze zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, hemodializa, inhibitor CYP3A4, izoenzym CYP2C19, izoenzym CYP2C9, kandydoza błony śluzowej, kandydoza pochwy, klirens kreatyniny, lek moczopędny, objętość dystrybucji, okres półtrwania leku, płyn mózgowo-rdzeniowy, steady state, warstwa rogowa naskórka, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności nerek, zakażenie ośrodkowego układu nerwowego - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Egiramlon 5 mg + 10 mg
Ramipryl, będący inhibitorem konwertazy angiotensyny, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem z przewodu pokarmowego z osiągnięciem maksymalnego stężenia (Cmax) w osoczu w ciągu 1 godziny po podaniu doustnym. Biodostępność aktywnego metabolitu ramiprylatu wynosi około 45% po dawkach 2,5 i 5 mg, a stan stacjonarny osiągany jest po około 4 dniach terapii. Ramiprylat wykazuje silne wiązanie z białkami osocza (56%) oraz wydłużony okres półtrwania 13-17 godzin dla dawek 5-10 mg, co wynika z wysycenia enzymu ACE. Metabolizm ramiprylu zachodzi głównie w wątrobie do ramiprylatu, a eliminacja odbywa się przede wszystkim przez nerki. U pacjentów z niewydolnością nerek lub wątroby obserwuje się zmienioną farmakokinetykę, w tym wydłużone stężenia ramiprylatu w osoczu. U dzieci dawka 0,05 mg/kg masy ciała odpowiada ekspozycji porównywalnej do dawki 5 mg u dorosłych, natomiast dawka 0,2 mg/kg powoduje większą ekspozycję niż maksymalna dawka 10 mg u dorosłych.
białko osocza, biodostępność, bloker kanałów wapniowych, dawkowanie, efektywny okres półtrwania, enzym konwertujący angiotensynę, esteraza wątrobowa, inhibitor konwertazy angiotensyny, klirens amlodypiny, klirens kreatyniny, nadciśnienie tętnicze, objętość dystrybucji, podanie doustne, półokres eliminacji, przewód pokarmowy, ramiprylat, stężenie w osoczu, szybkie wchłanianie, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Amotaks 500 mg
Amoksycylina, substancja czynna leku Amotaks 500 mg, charakteryzuje się wysoką biodostępnością około 70% po podaniu doustnym oraz szybkim osiąganiem maksymalnego stężenia w osoczu (Tmax około 1 godziny). Parametry farmakokinetyczne uzyskane po dawce 250 mg trzy razy na dobę to: Cmax 3,3 ± 1,12 μg/ml, AUC(0-24h) 26,7 ± 4,56 μg·h/ml oraz okres półtrwania (T½) 1,36 ± 0,56 h. Amoksycylina wykazuje liniową zależność dawka-biodostępność w zakresie 250-3000 mg, a jednoczesne przyjmowanie pokarmu nie wpływa na jej wchłanianie. Lek wiąże się w 18% z białkami osocza, ma objętość dystrybucji 0,3-0,4 l/kg i dobrą penetrację do tkanek, w tym skóry, mięśni, płynu maziowego, otrzewnowego, żółci oraz ropy, jednak przenikanie do płynu mózgowo-rdzeniowego jest niewystarczające, co ogranicza jego zastosowanie w zakażeniach OUN.
amoksycylina, antybiotyk beta-laktamowy, biodostępność, farmakokinetyka, hemodializa, klirens amoksycyliny, klirens całkowity, kwas penicylinowy, objętość dystrybucji, okres półtrwania leku, ośrodkowy układ nerwowy, pęcherzyk żółciowy, penetracja tkankowa, płyn maziowy, płyn mózgowo-rdzeniowy, płyn otrzewnowy, probenecyd, przenikanie do mleka kobiecego, stężenie w osoczu, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zależność dawka-efekt - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Acerin (195 mg + 98 mg)/g
Produkt leczniczy ACERIN w postaci płynu na skórę zawiera kwas salicylowy (195 mg/g) oraz kwas mlekowy (98 mg/g) jako substancje czynne. W dokumentacji brak jest danych dotyczących farmakokinetyki tych składników po miejscowej aplikacji, w tym informacji o wchłanianiu przezskórnym, dystrybucji, metabolizmie oraz wydalaniu. Nie określono również stopnia penetracji substancji czynnych przez warstwę rogową naskórka do głębszych warstw skóry, co ogranicza możliwość precyzyjnej oceny ich biodostępności ogólnoustrojowej.
Ze względu na formę farmaceutyczną oraz miejscowe zastosowanie preparatu, zakłada się ograniczone wchłanianie substancji czynnych do krążenia ogólnoustrojowego, jednak brak jest potwierdzenia tych przypuszczeń w badaniach klinicznych. W dokumentacji ACERIN nie uwzględniono kluczowych parametrów farmakokinetycznych, takich jak Tmax, Cmax, AUC, t½, Vd czy klirens, co utrudnia pełną ocenę profilu farmakokinetycznego i potencjalnych interakcji systemowych.
biodostępność ogólnoustrojowa, farmakokinetyka, klirens ogólnoustrojowy, kwas mlekowy, kwas salicylowy, maksymalne stężenie we krwi, objętość dystrybucji, okres półtrwania, płyn na skórę, pole pod krzywą stężenia, warstwa rogowa naskórka, wchłanianie do krwiobiegu, wchłanianie przezskórne, zastosowanie miejscowe - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Gerodaza 25 mg/ml
Azacytydyna, substancja czynna leku Gerodaza, podawana jest w formie zawiesiny do wstrzykiwań o stężeniu 25 mg/ml. Po podaniu podskórnym dawki 75 mg/m² powierzchni ciała osiąga maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) około 750 ng/ml w ciągu 0,5 godziny, z bezwzględną dostępnością biologiczną wynoszącą około 89% względem podania dożylnego. Farmakokinetyka azacytydyny cechuje się proporcjonalnością parametrów AUC i Cmax w zakresie dawek 25-100 mg/m². Lek wykazuje dużą objętość dystrybucji (76 l ± 26 l) oraz wysoki klirens układowy (147 l/h ± 47 l/h) po podaniu dożylnym, co wskazuje na efektywną penetrację do tkanek. Metabolizm azacytydyny nie angażuje izoenzymów cytochromu P450, UGT, SULT ani GST, przebiega głównie przez spontaniczną hydrolizę i deaminację z udziałem deaminazy cytydynowej. Nie obserwuje się indukcji ani hamowania enzymów CYP w stężeniach klinicznych do 100 μM. Okres półtrwania eliminacyjnego wynosi około 41 ± 8 minut, a lek nie kumuluje się przy wielokrotnym podaniu 75 mg/m² podskórnie przez 7 dni.
azacytydyna, ciężka niewydolność nerek, deaminaza cytydynowa, dostępność biologiczna, farmakogenomika, frakcje wątrobowe, hodowla hepatocytów, hydroliza spontaniczna, izoenzymy cytochromu P450, klirens układowy, łagodna niewydolność nerek, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, objawy toksyczności, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametr farmakokinetyczny, podanie dożylne, podanie podskórne, pole pod krzywą stężenia, polimorfizm deaminazy cytydynowej, stężenie w osoczu, sulfotransferaza, transferaza glutationowa, UDP-glukuronozylotransferaza, umiarkowana niewydolność nerek, właściwości farmakokinetyczne, zawiesina do wstrzykiwań - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Rivertaxo 10 mg
Rywaroksaban wykazuje przewidywalny, niemal liniowy profil farmakokinetyczny przy dawkach do 15 mg/dobę, z szybkim wchłanianiem i maksymalnym stężeniem w osoczu (Cmax) osiąganym w 2-4 godziny po podaniu doustnym. Biodostępność wynosi 80-100% dla dawek 2,5 mg i 10 mg, niezależnie od przyjmowania posiłków. Wchłanianie jest zależne od miejsca uwalniania w przewodzie pokarmowym, z istotnym zmniejszeniem AUC (o 29%) i Cmax (o 56%) przy uwalnianiu w proksymalnym jelicie cienkim oraz dalszym spadkiem przy uwalnianiu dystalnym, co wskazuje na konieczność unikania podawania leku poniżej żołądka. Rywaroksaban wiąże się silnie z białkami osocza (92-95%), a jego objętość dystrybucji (Vss) wynosi około 50 litrów. Metabolizm zachodzi głównie przez CYP3A4, CYP2J2 oraz szlaki niezależne od CYP, a lek jest substratem P-gp i Bcrp. Klirens całkowity wynosi około 10 L/h, a okres półtrwania po podaniu doustnym wynosi 5-9 godzin u młodych i 11-13 godzin u osób starszych.
białko BCRP, białko transportowe P-gp, biodostępność doustna, czas protrombinowy, czynnik Xa, dystalna część jelita cienkiego, granulat rywaroksabanu, izoenzymy cytochromu P450, klasyfikacja Child-Pugh, klirens kreatyniny, klirens ogólnoustrojowy, koagulopatia, marskość wątroby, objętość dystrybucji, objętość dystrybucji w stanie równowagi, odczynnik Neoplastin, okres półtrwania, okrężnica wstępująca, profil farmakokinetyczny, profilaktyka pierwotna ŻChZZ, przewód pokarmowy, rywaroksaban, stężenie w osoczu, wchłanianie rywaroksabanu, wiązanie z białkami osocza, wydzielanie nerkowe, zabieg operacyjny, zależność farmakokinetyczno-farmakodynamiczna, zgłębnik żołądkowy, zmienność międzyosobnicza, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Adipine 5 mg
Amlodypina w postaci bezylanu, stosowana w dawkach 5 mg i 10 mg, charakteryzuje się wysoką biodostępnością (64-80%) oraz dużą objętością dystrybucji (~21 l/kg). Lek wykazuje silne wiązanie z białkami osocza (~97,5%), co może mieć znaczenie przy jednoczesnym stosowaniu innych leków o podobnym profilu wiązania. Amlodypina ulega intensywnej biotransformacji w wątrobie do nieaktywnych metabolitów, a jej okres półtrwania eliminacji wynosi 35-50 godzin, co umożliwia dawkowanie raz na dobę. Około 10% niezmienionej substancji jest wydalane przez nerki, a 60% metabolitów również drogą nerkową, pozostała część jest eliminowana żółciowo. U pacjentów z niewydolnością wątroby obserwuje się zmniejszony klirens i wzrost AUC o 40-60%, co wymaga ostrożności i potencjalnej modyfikacji dawkowania.
absorpcja z przewodu pokarmowego, amlodypina, AUC, bezylan amlodypiny, białko osocza, biodostępność leku, biotransformacja wątrobowa, Cmax, ekspozycja na lek, klirens amlodypiny, klirens po podaniu doustnym, nadciśnienie tętnicze, niewydolność krążenia, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania eliminacji, właściwość farmakokinetyczna, zmienność międzyosobnicza