pacjent intensywnie metabolizujący

Pacjent intensywnie metabolizujący (rapid metabolizer) to określenie odnoszące się do osób, które wykazują przyspieszoną aktywność enzymów wątrobowych odpowiedzialnych za metabolizm leków. Najczęściej dotyczy to enzymów cytochromu P450, szczególnie CYP2D6, CYP2C19 lub CYP3A4.

U pacjentów intensywnie metabolizujących leki są szybciej przekształcane w nieaktywne metabolity i usuwane z organizmu, co prowadzi do niższych stężeń terapeutycznych w osoczu. W rezultacie standardowe dawki leków mogą być niewystarczające do osiągnięcia efektu terapeutycznego, co wymaga zwiększenia dawki lub skrócenia odstępów między podaniami.

Intensywny metabolizm jest uwarunkowany genetycznie i stanowi istotny element farmakogenetyki. Identyfikacja statusu metabolicznego pacjenta poprzez badania genetyczne pomaga w indywidualizacji terapii i optymalizacji dawkowania leków, szczególnie tych o wąskim indeksie terapeutycznym, jak leki przeciwdepresyjne, przeciwpsychotyczne czy przeciwbólowe.

Warto odróżnić pacjentów intensywnie metabolizujących od ultraszybkich metabolizerów (ultrarapid metabolizers), którzy posiadają zwielokrotnione kopie genów kodujących enzymy i wykazują jeszcze większą aktywność metaboliczną, co może prowadzić do całkowitej nieskuteczności standardowych dawek leków.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl