działanie genotoksyczne
Działanie genotoksyczne odnosi się do zdolności różnych czynników do uszkadzania materiału genetycznego (DNA lub RNA) w komórkach żywych organizmów. Czynniki genotoksyczne mogą powodować mutacje, aberracje chromosomowe, fragmentację DNA oraz inne zmiany strukturalne w materiale genetycznym, co może prowadzić do niestabilności genomu.
Genotoksyczność jest ważnym elementem oceny bezpieczeństwa leków, związków chemicznych, promieniowania i innych potencjalnie szkodliwych czynników. Długotrwała ekspozycja na substancje genotoksyczne może zwiększać ryzyko rozwoju chorób nowotworowych, ponieważ uszkodzenia DNA mogą prowadzić do aktywacji onkogenów lub inaktywacji genów supresorowych nowotworów.
W praktyce klinicznej ocena genotoksyczności jest istotnym elementem badań przedklinicznych nowych leków. Do wykrywania działania genotoksycznego stosuje się szereg testów laboratoryjnych, takich jak test Amesa, test mikrojądrowy, test kometowy czy analiza aberracji chromosomowych. Wykrycie działania genotoksycznego substancji wymaga często szczegółowej oceny stosunku korzyści do ryzyka przed wprowadzeniem jej do praktyki klinicznej.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Fluocynolon – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Acetonid fluocynolonu, stosowany w postaci kropli do uszu (0,025%) w produktach leczniczych takich jak Cetraxal Plus i Ciprotic, wykazuje brak działania genotoksycznego w standardowych testach mutagenności, co jest istotne dla bezpieczeństwa długoterminowego stosowania. Badania przedkliniczne nie wykazały istotnego ryzyka ototoksyczności ani toksyczności ogólnoustrojowej po podaniu do ucha, a połączenie z cyprofloksacyną (0,3%) jest oceniane jako bezpieczne. Niemniej jednak, brak jest danych dotyczących potencjalnej kancerogenności oraz toksyczności reprodukcyjnej i rozwojowej acetonidu fluocynolonu, co stanowi istotne ograniczenie w pełnej ocenie profilu bezpieczeństwa, zwłaszcza u pacjentów w wieku rozrodczym i kobiet w ciąży.
acetonid fluocynolonu, cyprofloksacyna, działanie genotoksyczne, działanie kancerogenne, działanie teratogenne, fluocynolon, kortykosteroid, krople do uszu, ośrodkowy układ nerwowy, ototoksyczność, podanie dobębenkowe, podanie doustne, podanie dożylne, potencjał mutagenny, produkt leczniczy, toksyczność ogólnoustrojowa, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie chrząstki, uszkodzenie ścięgien, utrata słuchu, zakażenie ucha - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – ACC optima Hot 600 mg/3 g
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa acetylocysteiny, substancji czynnej produktu ACC optima Hot (600 mg/3 g proszek do sporządzania roztworu doustnego), obejmowały ocenę toksyczności ostrej i przewlekłej, genotoksyczności, rakotwórczości oraz wpływu na reprodukcję. Toksyczność ostra po jednorazowym podaniu została szczegółowo opisana w charakterystyce produktu (punkt 4.9), natomiast badania przewlekłe trwające do 1 roku na szczurach i psach nie wykazały działania toksycznego. Testy genotoksyczności na modelach bakteryjnych były ujemne, co wskazuje na brak mutagennego potencjału acetylocysteiny, choć nie przeprowadzono kompleksowych badań dotyczących rakotwórczości.
acetylocysteina, badanie teratogenności, bezpieczeństwo reprodukcyjne, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, funkcja gonad, organogeneza, potencjał mutagenny, proces reprodukcyjny, roztwór doustny, rozwój noworodka, test genotoksyczności, toksyczność ostra i przewlekła, toksyczność przewlekła, wada rozwojowa płodu, wskaźnik płodności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – MST Continus 10 mg
Badania przedkliniczne dotyczące siarczanu morfiny wykazały jej potencjał genotoksyczny, potwierdzony zarówno in vitro, jak i in vivo. Morfina indukuje fragmentację DNA w ludzkich limfocytach T oraz aberracje chromosomowe w leukocytach, a także w spermatydach i limfocytach myszy. Test mikrojądrowy u myszy potwierdził mutagenne działanie substancji. Nie stwierdzono jednak translokacji ani mutacji letalnych u Drosophila melanogaster. Brak jest natomiast długoterminowych badań karcynogenności morfiny na modelach zwierzęcych, co ogranicza ocenę jej potencjału rakotwórczego w perspektywie klinicznej.
aberracja chromosomowa, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, fragmentacja DNA, mutacja letalna, potencjał karcynogenny, potencjał mutagenny, siarczan morfiny, test mikrojądrowy, translokacja, uszkodzenie chromosomu, uzależnienie od morfiny, zaburzenie reprodukcji, zahamowanie wzrostu, zespół odstawienny, zmniejszenie płodności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Requip 0,5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa ropinirolu wykazały, że lek wpływa na rozrodczość, głównie poprzez obniżenie stężenia prolaktyny, co u szczurów skutkowało zaburzeniami implantacji zarodków. W badaniach teratogenności u szczurów dawki toksyczne dla matki (60-150 mg/kg/dobę, odpowiadające 2-5-krotności AUC względem maksymalnej zalecanej dawki u ludzi) powodowały zmniejszenie masy ciała płodów, zwiększone obumieranie płodów oraz wady wrodzone palców. Brak działania teratogennego stwierdzono przy dawce 120 mg/kg/dobę (4-krotność AUC). U królików nie zaobserwowano wpływu na organogenezę przy dawce 20 mg/kg (9,5-krotność Cmax u ludzi), jednak jednoczesne podawanie ropinirolu (10 mg/kg) z L-dopą zwiększało częstość i ciężkość wad wrodzonych palców, wskazując na potencjalne interakcje w okresie rozwoju płodowego. Profil toksyczności obejmował objawy związane z agonizmem receptorów dopaminowych, takie jak hipoprolaktynemia, hipotonia, bradykardia, opadanie powiek oraz ślinienie się. Długoterminowo u szczurów albinosów przy dawce 50 mg/kg/dobę zaobserwowano degenerację siatkówki, prawdopodobnie związaną z nadmierną ekspozycją na światło.
aberracja chromosomowa, agonista receptorów dopaminowych, badanie rakotwórczości, degeneracja siatkówki, działanie genotoksyczne, działanie karcynogenne, działanie teratogenne, gruczolak jądra, hipoprolaktynemia, hipotensja, implantacja zarodka, in vitro, in vivo, kanał hERG, L-DOPA, obumarcie płodu, organogeneza, potencjał genotoksyczny, prolaktyna, repolaryzacja komórek mięśnia sercowego, ropinirol, rozrost komórek Leydiga, teratogenność, torsade de pointes, wada wrodzona palców, wydłużenie odstępu QT - Leksykon substancji czynnych
Tynidazol – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Tynidazol, substancja czynna leku Tinidazolum Polpharma, wykazuje mutagenność in vitro wobec wybranych szczepów bakterii, zwłaszcza Salmonella typhimurium i Klebsiella pneumoniae, z nasileniem działania w warunkach beztlenowych. Jednak badania na limfocytach krwi obwodowej człowieka nie potwierdziły istotnego wpływu na proliferację komórek, co sugeruje ograniczony potencjał genotoksyczny w komórkach ludzkich. Dane dotyczące karcynogenności są niejednoznaczne – brak bezpośrednich dowodów na rakotwórczość tynidazolu, lecz ze względu na jego strukturalne podobieństwo do metronidazolu, u którego wykazano działanie karcynogenne u gryzoni, zaleca się ostrożność, zwłaszcza w terapii dzieci i młodzieży.
Badania przedkliniczne nie wykazały istotnego działania teratogennego ani negatywnego wpływu na funkcje rozrodcze, co wskazuje na względne bezpieczeństwo stosowania tynidazolu u kobiet w wieku rozrodczym. Mimo to, ze względu na ograniczone dane, szczególnie w pierwszym trymestrze ciąży, konieczne jest ostrożne rozważenie stosunku korzyści do ryzyka. Brak kompleksowych badań długoterminowych, w tym dotyczących potencjalnej karcynogenności, stanowi istotną lukę w wiedzy. W praktyce klinicznej zaleca się monitorowanie pacjentów z grup podwyższonego ryzyka oraz stosowanie leku wyłącznie wtedy, gdy korzyści terapeutyczne przewyższają potencjalne zagrożenia.
aktywność mutagenna, działanie genotoksyczne, działanie karcynogenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, funkcja rozrodcza, Klebsiella pneumoniae, limfocyty krwi obwodowej, metronidazol, pierwszy trymestr ciąży, potencjał mutagenny, Salmonella typhimurium, substancja czynna, tynidazol, warunki beztlenowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Candesartan cilexetil + Amlodipine + HCT +pharma 16 mg + 10 mg + 12,5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu leczniczego zawierającego kandesartan cileksetyl, amlodypinę oraz hydrochlorotiazyd nie wykazały nowych profili toksyczności dla kombinacji składników w porównaniu do ich indywidualnego działania. Niemniej jednak, dodatek hydrochlorotiazydu nasila nefrotoksyczne działanie kandesartanu, co jest istotne klinicznie. Kandesartan w dawkach klinicznych nie powodował ogólnoustrojowych zaburzeń, jednak w wysokich dawkach u zwierząt obserwowano zmniejszenie parametrów czerwonokrwinkowych oraz zmiany nerkowe, takie jak śródmiąższowe zapalenie nerek i podwyższone stężenia mocznika i kreatyniny. Fetotoksyczność kandesartanu w późnej ciąży została potwierdzona, co jest kluczowe dla stosowania leku u kobiet ciężarnych. Badania mutagenności i rakotwórczości kandesartanu nie wykazały działania genotoksycznego ani kancerogennego.
aktywność klastogenna, amlodypina, działanie genotoksyczne, działanie moczopędne, działanie nefrotoksyczne, działanie rakotwórcze, erytrocyty, fetotoksyczność, gęstość nasienia, hematokryt, hemoglobina, hormon gonadotropowy, hydrochlorotiazyd, kandesartan, komórki Sertoliego, naciek bazofilów, obniżenie ciśnienia krwi, parametry czerwonokrwinkowe, poszerzenie kanalików nerkowych, przerost komórek aparatu przykłębuszkowego, spermatydy, śródmiąższowe zapalenie nerek, stężenie mocznika i kreatyniny, testosteron, toksyczność reprodukcyjna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Edolox 60 mg
Przedkliniczne badania etorykoksybu wykazały brak działania genotoksycznego oraz różnicowane działanie rakotwórcze zależne od gatunku zwierząt. U myszy nie stwierdzono działania rakotwórczego, natomiast u szczurów, przy dawkach przekraczających ponad 2-krotnie dobową dawkę stosowaną u ludzi (90 mg), zaobserwowano powstawanie gruczolaków wątrobowokomórkowych oraz pęcherzykowych tarczycy. Mechanizm ten jest związany z indukcją enzymu CYP3A w wątrobie szczurów, co jest specyficzne dla tego gatunku i nie przekłada się bezpośrednio na ryzyko u ludzi. W badaniach toksyczności przewodu pokarmowego u szczurów owrzodzenia pojawiały się przy stężeniach równej lub wyższej niż terapeutyczne stosowane u ludzi, a u psów obserwowano zaburzenia czynności nerek i przewodu pokarmowego przy stężeniach przekraczających dawki terapeutyczne.
badanie przedkliniczne, badanie toksyczności, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, etorykoksyb, gruczolak pęcherzykowy tarczycy, gruczolak wątrobowokomórkowy, indukcja CYP3A, indukcja enzymu CYP, narażenie układowe, owrzodzenie przewodu pokarmowego, wczesne poronienie, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie układu sercowo-naczyniowego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Permetryna Scabinol 40 mg/g
Dane przedkliniczne dotyczące permetryny wskazują na niski profil toksyczności, szczególnie przy podaniu miejscowym, co jest zgodne z farmakokinetyką substancji. Doustne LD50 permetryny technicznej wynosiło 0,5-5 g/kg masy ciała u gryzoni, z różnicami zależnymi od postaci podania (najniższa toksyczność dla wodnych zawiesin: 3-4 g/kg, wyższa dla zawiesin w oleju kukurydzianym: około 0,5 g/kg). Neurotoksyczność była głównym objawem ostrego zatrucia, manifestującym się zespołem drżeń (zespół T) i czasem nadmiernym wydzielaniem śliny (częściowy zespół CS). Po podaniu miejscowym toksyczność ogólnoustrojowa była minimalna, bez zgonów przy dawce 2 g/kg na skórę u szczurów. W badaniach podprzewlekłych NOEL wynosił 20-1500 mg/kg u szczurów i 5-250 mg/kg u psów, a głównym narządem docelowym była wątroba, gdzie obserwowano hipertrofię komórek wątroby przy dawkach ≥100 mg/kg/dobę przez 26 tygodni. Toksyczność miejscowa ograniczała się do podrażnienia skóry przy dawce LOEL 50 mg/kg/dobę.
działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, eozynofilia, hipertrofia komórek wątroby, izomer cis/trans, kardiotoksyczność, neurotoksyczność, permetryna, podrażnienie skóry, profil farmakokinetyczny, proliferacja peroksysomów, przerost wątroby, pyretroid, reakcja nadwrażliwości, substancja rakotwórcza, tarczyca, toksyczność ogólnoustrojowa, wątroba, zawiesina w oleju, zespół CS, zespół T - Leksykon substancji czynnych
Amsakryna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Amsakryna, wykazując silne właściwości cytotoksyczne i genotoksyczne, przede wszystkim indukuje mielosupresję poprzez hamowanie syntezy DNA, co potwierdzono w badaniach przedklinicznych na modelach zwierzęcych. Wielokrotne podawanie substancji prowadzi do istotnego zahamowania czynności szpiku kostnego oraz działań niepożądanych w obrębie przewodu pokarmowego i błon śluzowych. Ze względu na mechanizm działania i potwierdzony potencjał mutagenny, WHO i IARC sklasyfikowały amsakrynę jako substancję rakotwórczą klasy 2B, co potwierdzają badania wykazujące genotoksyczność na komórkach ssaków, w tym ludzkich. Długoterminowe badania na szczurach wykazały zwiększoną częstość występowania gruczolakoraka jelita cienkiego oraz guzów gruczołu mlekowego u samic.
amsakryna, aneuploidia, działanie embriotoksyczne, działanie fetotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie teratogenne, genotoksyczność, gruczolakorak jelita cienkiego, guz gruczołu mlekowego, lek przeciwnowotworowy, Międzynarodowa Agencja Badań nad Rakiem, mielosupresja, poradnictwo genetyczne, potencjał mutagenny, przewód pokarmowy, roztwór do infuzji, substancja rakotwórcza, Światowa Organizacja Zdrowia, synteza DNA, szpik kostny, toksyczność przewlekła, układ krwiotwórczy, właściwości cytotoksyczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Micalcet 30 mg
Dane przedkliniczne dotyczące cynakalcetu wskazują na brak działania teratogennego przy dawkach do 0,4-krotności (AUC) maksymalnej dawki stosowanej u ludzi (180 mg/dobę) u królików oraz do 4,4-krotności u szczurów. Nie stwierdzono wpływu na płodność przy dawkach do 4-krotności dawki ludzkiej. Jednak margines bezpieczeństwa u pacjentów przyjmujących maksymalną dawkę 360 mg/dobę jest węższy, co wymaga ostrożności. U ciężarnych szczurów odnotowano nieznaczne zmniejszenie masy ciała i spożycia pokarmu, a u płodów zmniejszoną masę ciała przy dawkach wywołujących ciężką hipokalemię u matek. Cynakalcet przenika przez łożysko u królików, co ma znaczenie dla oceny bezpieczeństwa stosowania u kobiet w ciąży. W badaniach toksykologicznych i genotoksycznych nie wykazano działania rakotwórczego ani genotoksycznego, jednak hipokalcemia ograniczała zakres stosowanych dawek u zwierząt. Zaćma i zmętnienie soczewki obserwowano u gryzoni, ale nie u psów, małp ani w badaniach klinicznych, co może być związane z hipokalcemią specyficzną dla gryzoni.
badanie rakotwórcze, badanie toksykologiczne, cynakalcet, densytometria kości, działanie genotoksyczne, działanie teratogenne, hipokalcemia, kanał KATP, płytka wzrostu kości, przenikanie przez łożysko, przenośnik serotoniny, receptor wapniowy, układ kostny, węzły chłonne, wtórna nadczynność przytarczyc, zaćma, zmętnienie soczewki - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Cinacalcet Sandoz 30 mg
Cynakalcet przeszedł szerokie badania przedkliniczne oceniające jego bezpieczeństwo, ze szczególnym uwzględnieniem działania teratogennego, wpływu na płodność, genotoksyczności, rakotwórczości oraz toksyczności u młodych zwierząt. W modelach zwierzęcych nie wykazano działania teratogennego przy dawkach do 0,4 maksymalnej dawki ludzkiej (180 mg/dobę) u królików oraz 4,4-krotności dawki ludzkiej u szczurów, a także braku negatywnego wpływu na płodność przy dawkach do 4-krotności dawki ludzkiej. U ciężarnych szczurów odnotowano nieznaczny spadek masy ciała i spożycia pokarmu przy najwyższych dawkach oraz zmniejszenie masy ciała płodów w przypadku ciężkiej hipokalcemii u matek. Cynakalcet przenika przez łożysko u królików. Nie stwierdzono działania genotoksycznego ani rakotwórczego, jednak margines bezpieczeństwa jest ograniczony ze względu na hipokalcemię obserwowaną w modelach zwierzęcych.
badanie densytometryczne, cynakalcet, czerwone krwinki, dawka nieteratogenna, drżenie, działanie genotoksyczne, działanie teratogenne, ekspozycja ogólnoustrojowa, genotoksyczność, hipokalcemia, kanał KATP, płytka wzrostu, przenikanie przez łożysko, przenośnik serotoniny, rakotwórczość, receptor wapnia, toksyczność, wapń w surowicy, węzły chłonne, wpływ na płodność, wtórna nadczynność przytarczyc, wymioty, zaćma, zmętnienie soczewki - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Duac (10 mg + 30 mg)/g
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa leku Duac (10 mg + 30 mg/g żel), zawierającego klindamycynę i nadtlenek benzoilu, wykazały brak istotnego ryzyka karcynogenności w dwuletnich testach na myszach przy stosowaniu miejscowym (klindamycyna 10 mg/g, nadtlenek benzoilu 50 mg/g). Badania fotokarcynogenności wskazały na niewielkie skrócenie mediany czasu do powstania guza pod wpływem jednoczesnej ekspozycji na lek i promieniowanie UV, jednak kliniczne znaczenie tych wyników pozostaje niejasne. Długotrwałe (ponad 90 dni) testy toksyczności skórnej na zwierzętach nie wykazały istotnych działań toksycznych poza łagodnym miejscowym podrażnieniem, co potwierdza dobry profil bezpieczeństwa przy miejscowym stosowaniu preparatu.
badanie in vitro, badanie in vivo, badanie karcynogenności, badanie mutagenności, badanie toksyczności, działanie fotokarcinogenne, działanie genotoksyczne, działanie karcynogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie toksyczne, genotoksyczność, klindamycyna, klindamycyna z nadtlenkiem benzoilu, nadtlenek benzoilu, podrażnienie skóry, toksyczność skórna, tolerancja miejscowa, uszkodzenie DNA, wpływ na reprodukcję - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Podtlenek Azotu Medyczny SPAWMET 98%
Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa podtlenku azotu wskazują na potencjalne ryzyko teratogenne przy długotrwałej i wielokrotnej ekspozycji na wysokie stężenia tego gazu w okresie organogenezy, co może skutkować obumarciem płodu, zaburzeniami wzrostu oraz rozwoju kości. Ponadto, badania na modelach zwierzęcych wykazały neurotoksyczne działanie podtlenku azotu, szczególnie w obszarach mózgu takich jak tylny zakręt obręczy i kora retrosplenialna, gdzie krótkotrwała ekspozycja powoduje przemijające uszkodzenia neuronów, a dłuższa może prowadzić do ich obumierania. Neurotoksyczność jest związana z czasem blokowania receptorów NMDA, a jej zapobieganie możliwe jest przez stosowanie anestetyków GABA-ergicznych. W praktyce klinicznej podtlenek azotu jest podawany w dużych dawkach jedynie podczas znieczulenia, zwykle nie dłużej niż 6 godzin i zawsze w połączeniu z innymi anestetykami, co może ograniczać ryzyko neurotoksyczności obserwowanej w warunkach eksperymentalnych.
biosynteza DNA, działanie genotoksyczne, działanie neurotoksyczne, efekt neurotoksyczny, ekspresja genów, kora retrosplenialna, metionina, obumarcie płodu, organogeneza, podtlenek azotu, podział komórkowy, proces metylacji, receptor glutaminianowy, receptor NMDA, syntaza metioninowa, tetrahydrofolian, tylny zakręt obręczy, witamina B12, zaburzenie rozwoju kości, znieczulenie - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Xyvelam 500 mg
Przedkliniczne badania lewofloksacyny (lek Xyvelam) wykazały akceptowalny profil bezpieczeństwa, bez istotnego ryzyka toksyczności ostrej i przewlekłej u ludzi. W modelach zwierzęcych nie stwierdzono negatywnego wpływu na płodność ani zdolności rozrodcze szczurów, choć odnotowano opóźnienie dojrzewania płodu związane z toksycznością matczyną. Genotoksyczność in vitro ujawniła aberracje chromosomalne w komórkach płucnych chomika chińskiego, co przypisano hamowaniu topoizomerazy II, jednak badania in vivo (test mikrojąderkowy, wymiany chromatyd, syntezy DNA i dominacji letalnej) nie potwierdziły działania genotoksycznego. W badaniach fototoksyczności u myszy efekt ten pojawił się jedynie przy bardzo dużych dawkach, a testy fotomutagenności nie wykazały potencjału genotoksycznego; dodatkowo zaobserwowano hamowanie rozwoju komórek nowotworowych.
aberracje chromosomalne, chrząstka stawowa, działanie genotoksyczne, fluorochinolon, fotokarcinogenność, fotomutagenność, fototoksyczność, lewofloksacyna, odwarstwienie chrząstki, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa leku, synteza nieprogramowanego DNA, test dominacji letalnej, test mikrojąderkowy, toksyczność matczyna, toksyczność ostra i przewlekła, topoizomeraza II, wymiana siostrzanych chromatyd, zaburzenia płodności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Propranolol Aurovitas 40 mg
Propranolol chlorowodorek wykazuje umiarkowaną toksyczność ostrą z LD50 około 600 mg/kg mc. po podaniu doustnym. W badaniach wielokrotnego dawkowania u dorosłych i młodych szczurów obserwowano przejściowe, całkowicie odwracalne zmniejszenie masy ciała i masy narządów. Długoterminowe badania karcinogenności (do 18 miesięcy, dawki do 150 mg/kg mc./dobę) nie wykazały działania rakotwórczego. Analizy genotoksyczności, zarówno in vitro, jak i in vivo, potwierdziły brak potencjału genotoksycznego propranololu, co jest istotne dla oceny bezpieczeństwa stosowania leku.
badanie in vitro, badanie in vivo, badanie karcinogenności, dawka śmiertelna, działanie genotoksyczne, LD50, margines bezpieczeństwa, nieprawidłowość w budowie, NOAEL, potencjał genotoksyczny, potencjał karcinogenny, poziom testosteronu, profil bezpieczeństwa, propranolol, propranolol chlorowodorek, rozwój neurologiczny, ruchliwość plemników, stężenie plemników, toksyczność ostra, toksyczność po dawkowaniu wielokrotnym, zmiana histopatologiczna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Lithium Carbonicum GSK 250 mg
Badania przedkliniczne wykazały, że toksyczność litu węglanu ujawnia się jedynie przy dawkach znacznie przekraczających maksymalne dawki terapeutyczne stosowane u ludzi, co wskazuje na stosunkowo niskie ryzyko toksyczności przy prawidłowym dawkowaniu i monitorowaniu stężenia litu w surowicy. W modelach zwierzęcych LD50 dla chlorku litu wynosił 17 mmol/kg masy ciała (myszy, podanie dootrzewnowe). Istotna jest zależność między zawartością sodu w diecie a toksycznością litu – dieta niskosodowa zwiększała śmiertelność zarówno w toksyczności ostrej, jak i przewlekłej (dawka 12,5 mmol/kg masy ciała, 21 dni ekspozycji). Wyniki te podkreślają kluczową rolę gospodarki sodowej w bezpieczeństwie terapii litem oraz konieczność monitorowania elektrolitów u pacjentów, zwłaszcza przy dietach niskosodowych lub stanach zaburzających równowagę wodno-elektrolitową.
badanie karcynogenności, chlorek litu, cytrynian litu, dawka letalna, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gospodarka sodowa, gospodarka wodno-elektrolitowa, potencjał mutagenny, resorpcja płodu, równowaga elektrolitowa, rozszczep podniebienia, stężenie litu, toksyczność przewlekła, uszkodzenie chromosomu, węglan litu, zaburzenie kostnienia czaszki, zaburzenie rozwojowe płodu, zniekształcenie żebra - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Fraxiparine 9500 j.m. a.Xa/ml
Ocena bezpieczeństwa nadroparyny wapniowej, substancji czynnej Fraxiparine, opiera się na szerokim spektrum badań przedklinicznych, które nie wykazały istotnych zagrożeń dla pacjentów. Stężenie leku wynosi 9500 j.m. AXa/ml w roztworze do wstrzykiwań. Badania farmakologiczne potwierdziły brak negatywnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy oraz ośrodkowy układ nerwowy przy dawkach terapeutycznych. Długotrwałe podawanie nie wywołało toksyczności narządowej, co jest istotne dla przewlekłej terapii przeciwzakrzepowej. Testy genotoksyczności in vitro i in vivo, w tym testy mutagenności i aberracji chromosomowych, nie wykazały działania genotoksycznego, a badania karcynogenności na modelach zwierzęcych potwierdziły brak potencjału rakotwórczego.
aberracja chromosomowa, badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, Fraxiparine, jednostki AXa, nadroparyna wapniowa, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał karcynogenny, roztwór do wstrzykiwań, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, terapia przeciwzakrzepowa, test mikrojądrowy, test mutagenności, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Isoptin 80 80 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa werapamilu wykazały dobrą tolerancję leku u zwierząt laboratoryjnych, w tym szczurów i psów rasy Beagle, przy dawkach od 10 mg/kg m.c. do 85 mg/kg m.c. Niepożądane efekty, takie jak bradykardia, zwolnienie przewodnictwa przedsionkowo-komorowego, obniżenie ciśnienia tętniczego oraz przerost dziąseł, pojawiały się jedynie przy dawkach toksycznych ≥60 mg/kg m.c. Badania teratogenności na królikach i szczurach (dawki do 60 mg/kg m.c.) nie wykazały działania teratogennego, choć dawki toksyczne (>60 mg/kg m.c.) powodowały embriotoksyczność i zwiększoną resorpcję płodów. W badaniach rozrodczych stosowano dawki do 180 mg/m²/dobę u królików i 360 mg/m²/dobę u szczurów (maksymalna dawka kliniczna u ludzi to 300 mg/m²), gdzie dawka zbliżona do klinicznej u szczurów wykazała toksyczność matczyną i letalność zarodka, a także opóźnienie rozwoju płodu. Nie ma jednak odpowiednich badań klinicznych dotyczących stosowania werapamilu u kobiet w ciąży.
aberracja chromosomalna, antagonista wapnia, bradykardia, ciśnienie tętnicze, dysfagia, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, niedociśnienie tętnicze, przerost dziąseł, przewodnictwo przedsionkowo-komorowe, resorpcja płodu, siostrzane chromatydy, szpik kostny, test Amesa, transformacja komórkowa, uszkodzenie materiału genetycznego - Leksykon substancji czynnych
Marmelos – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Aegle marmelos (L.) Corrêa, obecny w preparacie Padma 28 Formuła w postaci sproszkowanego owocu w dawce 20 mg na kapsułkę twardą, został poddany ocenie bezpieczeństwa w badaniach przedklinicznych. Testy toksykologiczne obejmujące podanie pojedynczej oraz wielokrotnej dawki nie wykazały istotnych zagrożeń dla zdrowia człowieka. Dodatkowo, badania genotoksyczności preparatu zawierającego marmelos nie potwierdziły ryzyka działania genotoksycznego, co jest istotne dla oceny bezpieczeństwa długoterminowego stosowania tego składnika.
Aegle marmelos, badanie genotoksyczności, badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, działanie genotoksyczne, karmienie piersią, kobieta w ciąży, marmelos, podanie wielokrotne, rozwój potomstwa, sproszkowany owoc, toksyczność pojedynczej dawki, toksyczny wpływ na rozród, złożony produkt leczniczy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Xorimax 250 250 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne aksetylu cefuroksymu, substancji czynnej leku Xorimax, wykazały brak istotnych zagrożeń toksycznych przy stosowaniu terapeutycznym w dawkach 250 mg i 500 mg. Testy farmakologiczne bezpieczeństwa nie ujawniły negatywnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani ośrodkowy układ nerwowy. Ponadto, badania toksyczności po wielokrotnym podaniu nie wykazały toksyczności narządowej ani długoterminowych działań niepożądanych. Analizy genotoksyczności potwierdziły brak mutagennego i genotoksycznego potencjału cefuroksymu, a dane kliniczne i przedkliniczne nie wskazują na ryzyko karcynogenne. Ocena wpływu na reprodukcję i rozwój potomstwa nie wykazała teratogenności ani negatywnego wpływu na płodność i rozwój okołoporodowy.
aberracja chromosomowa, aksetyl cefuroksymu, cefalosporyna, cefuroksym, dawka terapeutyczna, drogi żółciowe, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, funkcja wątroby, gamma-glutamylotransferaza, mutacja genowa, ośrodkowy układ nerwowy, ryzyko karcynogenne, teratogenność, toksyczność narządowa, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Telmizek HCT 40 mg + 12,5 mg
Badania przedkliniczne produktu leczniczego Telmizek HCT, zawierającego telmisartan i hydrochlorotiazyd, wykazały, że dawki zapewniające ekspozycję porównywalną z klinicznymi dawkami terapeutycznymi (do 80 mg/25 mg) nie powodowały dodatkowych toksycznych efektów w porównaniu z podawaniem poszczególnych składników osobno. W badaniach na szczurach i psach zaobserwowano typowe dla antagonistów receptora angiotensyny II zmniejszenie parametrów erytrocytarnych, zmiany hemodynamiczne nerek (wzrost stężenia BUN i kreatyniny), zwiększoną aktywność reniny oraz hipertrofię lub hiperplazję komórek aparatu przykłębuszkowego. U psów odnotowano także rozszerzenie i zanik kanalików nerkowych, co przypisuje się farmakologicznemu działaniu telmisartanu. Nie stwierdzono jednoznacznych dowodów na teratogenność telmisartanu, choć toksyczne dawki wpływały na rozwój noworodków (mniejsza masa ciała, opóźnione otwarcie oczu). Badania genotoksyczności i karcynogenności telmisartanu nie wykazały działania mutagennego, klastogennego ani rakotwórczego u szczurów i myszy.
antagonista receptora angiotensyny II, aparat przykłębuszkowy, azot mocznikowy, ciśnienie tętnicze, czerwona krwinka, działanie genotoksyczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyt, fetotoksyczność, hematokryt, hemoglobina, hiperplazja, hipertrofia, hydrochlorotiazyd, kanaliki nerkowe, kreatynina, przewód pokarmowy, renina, śluzówka żołądka, telmisartan - Leksykon substancji czynnych
Hydroksyzyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Hydroksyzyna wykazuje działanie przeciwlękowe, przeciwhistaminowe i uspokajające, a badania przedkliniczne potwierdzają jej bezpieczeństwo w dawkach terapeutycznych. W badaniach toksykologicznych nie stwierdzono istotnego ryzyka dla pacjentów przy standardowym stosowaniu, choć w dawkach 50 mg/kg masy ciała u szczurów i królików zaobserwowano działanie teratogenne i embriotoksyczne, w tym wady rozwojowe płodu i poronienia. Elektrofizjologiczne badania serca wykazały, że hydroksyzyna w stężeniach 3 µM i 30 µM wpływa na czas trwania potencjału czynnościowego włókien Purkinjego, a hamowanie prądu potasowego IKr w kanałach hERG następuje przy IC50 = 0,62 µM, co jest 10-60-krotnie wyższym stężeniem niż terapeutyczne. W badaniach telemetrycznych na psach dawki do 36 mg/kg nie wpływały na odstęp QTc, choć obserwowano nieznaczne zwiększenie ciśnienia tętniczego, przyspieszenie akcji serca oraz skrócenie odstępów PR i QT.
badania farmakologiczne, badanie genotoksyczności, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie telemetryczne, charakterystyka produktu leczniczego, działanie genotoksyczne, działanie niepożądane, działanie przeciwlękowe, działanie teratogenne, elektrofizjologia serca, embriotoksyczność, kanał hERG, kanał potasowy, odstęp PR, odstęp QT, odstęp QTc, potencjał czynnościowy, prąd potasowy, prąd sodowy, prąd wapniowy, rakotwórczość, receptor 5-HT2, receptor H1, repolaryzacja, teratogenność, wada rozwojowa płodu, włókno Purkinjego, zespół QRS - Leksykon substancji czynnych
Lamiwudyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania lamiwudyny wykazały, że substancja ta charakteryzuje się niską toksycznością ostrą i przewlekłą, nawet przy bardzo dużych dawkach, z jedynie sporadycznymi zmianami w funkcji nerek, wątroby oraz hematologii (zmniejszenie liczby erytrocytów i neutrofilów). Lamiwudyna nie wykazuje działania mutagennego in vivo, mimo że w testach in vitro hamuje replikację DNA i wykazuje aktywność cytogenetyczną. Długoterminowe badania na szczurach i myszach nie potwierdziły działania rakotwórczego. W badaniach reprodukcyjnych nie stwierdzono teratogenności ani wpływu na płodność, jednak u królików zaobserwowano zwiększoną wczesną śmiertelność zarodków przy ekspozycji porównywalnej do ludzkiej. W skojarzeniu z innymi lekami przeciwwirusowymi, takimi jak zydowudyna, obserwowano hematologiczne działania niepożądane (niedokrwistość, neutropenia, leukopenia), natomiast dane dotyczące rakotwórczości i genotoksyczności kombinacji są ograniczone.
analog nukleozydu, anemia, badanie cytogenetyczne, badanie rakotwórczości, badanie toksyczności, czynność nerek i wątroby, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie teratogenne, funkcja nerek, funkcja wątroby, genotoksyczność, lek przeciwwirusowy, leukopenia, narażenie ogólnoustrojowe, neutrofile, neutropenia, rakotwórczość, replikacja DNA komórkowego, skrócenie telomerów, śmiertelność zarodkowa, stężenie w osoczu krwi, test bakteryjny, test mikrojądrowy, toksyczność ostra i przewlekła, wpływ na reprodukcję, zmniejszenie liczby erytrocytów - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Elestar HCT 40 mg + 5 mg + 25 mg
Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa produktu leczniczego Elestar HCT, zawierającego olmesartan medoksomil, amlodypinę i hydrochlorotiazyd, wskazują na brak nasilenia toksyczności poszczególnych składników w skojarzeniu oraz brak nowych form toksyczności. W badaniach toksyczności przewlekłej olmesartanu medoksomilu u szczurów i psów zaobserwowano charakterystyczne dla antagonistów receptora AT1 zmiany, takie jak wzrost stężenia mocznika (BUN) i kreatyniny, zmniejszenie masy serca, obniżenie parametrów czerwonokrwinkowych oraz histologiczne uszkodzenia nerek. Efekty te można częściowo złagodzić poprzez jednoczesne podanie chlorku sodu. W badaniach genotoksyczności olmesartan medoksomil wykazywał działanie w in vitro, jednak nie potwierdzono go in vivo, a badania karcynogenności i wpływu na rozrodczość nie wykazały istotnych zagrożeń, choć odnotowano zmniejszoną przeżywalność potomstwa i poszerzenie miedniczek nerkowych przy ekspozycji w późnej ciąży i laktacji.
antagonista receptora AT1, błona podstawna, działanie fetotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyty, gęstość nasienia, hematokryt, hemoglobina, hormon folikulotropowy, hydrochlorotiazyd, inhibitor ACE, kanalik nerkowy, karcynogenność, komórka Sertoliego, miedniczka nerkowa, mocznik, olmesartan medoksomil, parametry czerwonokrwinkowe, pęknięcie chromosomu, spermatyda, testosteron, toksyczność składników, uszkodzenie nerek - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Memotropil 1200 mg
Dane przedkliniczne potwierdzają niski potencjał toksyczny piracetamu, zarówno po jednorazowym, jak i długotrwałym podaniu. W badaniach toksyczności ostrej, podanie pojedynczej dawki 10 g/kg masy ciała u myszy, szczurów i psów nie wywołało nieodwracalnych efektów toksycznych. Wielokrotne podawanie leku w dawkach do 4,8 g/kg mc./dobę u myszy oraz do 2,4 g/kg mc./dobę u szczurów nie wykazało toksyczności narządowej. Podanie dożylne w dawkach do 1 g/kg mc./dobę przez 4-5 tygodni u szczurów i psów również nie spowodowało działań niepożądanych o charakterze toksycznym. W badaniu rocznym u psów, przy dawkach od 1 do 10 g/kg mc./dobę, zaobserwowano jedynie łagodne zaburzenia ze strony układu pokarmowego, takie jak wymioty, zmiana konsystencji kału oraz zwiększone spożycie wody, mimo że dawki te wielokrotnie przekraczały terapeutyczne stosowane u ludzi.
badanie in vitro, badanie in vivo, dawka terapeutyczna, działanie genotoksyczne, działanie kancerogenne, działanie niepożądane, efekt toksyczny, genotoksyczność, mutacja genetyczna, piracetam, podanie dożylne, podanie pojedynczej dawki, potencjał toksyczny, profil bezpieczeństwa leku, toksyczność narządowa, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, układ pokarmowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sunitinib MSN 12,5 mg
Przedkliniczne badania toksyczności sunitynibu, prowadzone na szczurach i małpach przez okres do 9 miesięcy, wykazały wielonarządowe działania niepożądane obejmujące przewód pokarmowy (nudności, biegunka), nadnercza (przekrwienie, krwotoki, martwica), układ limfatyczny i krwiotwórczy (zmniejszenie komórek szpiku, zanik tkanki limfoidalnej), trzustkę (degranulacja i martwica komórek pęcherzykowych), ślinianki (przerost gronek), stawy (zgrubienie płytki wzrostu) oraz narządy rozrodcze żeńskie (zanik macicy, zmniejszenie wzrostu pęcherzyków jajnikowych). Dodatkowo obserwowano wydłużenie odstępu QTc, zmniejszenie LVEF, zmiany w nerkach i przysadce. Większość zmian była odwracalna w ciągu 2-6 tygodni po zakończeniu terapii. W badaniach genotoksyczności sunitynib nie wykazywał mutagenności ani działania klastogennego in vivo, jednak in vitro obserwowano poliploidię w ludzkich limfocytach. Nie oceniano genotoksyczności metabolitu aktywnego leku.
aberracja chromosomalna, atrezja pęcherzyków, działanie genotoksyczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, frakcja wyrzutowa lewej komory, guz chromochłonny, in vitro, in vivo, kostnienie kręgów, limfocyt krwi obwodowej, martwica komórkowa, nadnercze, organogeneza, poliploidia, przewód pokarmowy, rak gruczołów Brunnera, resorpcja, rozrost rdzenia nadnerczy, rozszczep podniebienia, rozszczep wargi, ślinianki, szpik kostny, trzustka zewnątrzwydzielnicza, układ limfatyczny i krwiotwórczy, wada rozwojowa szkieletu płodu, węzeł chłonny, zanik kanalików jąder, zanik tkanki limfoidalnej, złośliwy śródbłoniak krwionośny, zwyrodnienie ciałek żółtych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Abrea 75 mg
Przedkliniczny profil bezpieczeństwa kwasu acetylosalicylowego, substancji czynnej leku Abrea w tabletkach dojelitowych (75 mg, 100 mg, 160 mg), jest dobrze udokumentowany i wskazuje na akceptowalny poziom bezpieczeństwa w zalecanych dawkach klinicznych. Badania na modelach zwierzęcych wykazały nefrotoksyczność jako główny objaw toksyczności, co wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z istniejącą dysfunkcją nerek. Działania fetotoksyczne i teratogenne obserwowano jedynie przy dawkach toksycznych, przekraczających co najmniej siedmiokrotnie maksymalne dawki stosowane klinicznie. Ponadto, badania genotoksyczności i rakotwórczości na myszach i szczurach nie wykazały potencjału mutagennego ani kancerogennego, co potwierdza bezpieczeństwo długoterminowej terapii, zwłaszcza w profilaktyce schorzeń sercowo-naczyniowych.
badania genotoksyczności, dysfunkcja nerek, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, kwas acetylosalicylowy, laktoza jednowodna, lecytyna sojowa, nefrotoksyczność, profilaktyka sercowo-naczyniowa, schorzenia sercowo-naczyniowe, tabletki dojelitowe, toksyczność matczyna, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie nerek, żółcień pomarańczowa - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Bendamustine Zentiva 2,5 mg/ml
Chlorowodorek bendamustyny, zawarty w preparacie Bendamustine Zentiva (2,5 mg/ml, proszek do sporządzania koncentratu roztworu do infuzji), wykazuje działanie embrio-/fetoletalne, teratogenne oraz genotoksyczne, co potwierdzają dane z badań nieklinicznych. Z tego względu lek nie powinien być stosowany u kobiet w ciąży, chyba że jest to bezwzględnie konieczne z medycznego punktu widzenia. Kobiety w wieku rozrodczym muszą być poinformowane o konieczności stosowania skutecznej antykoncepcji zarówno przed rozpoczęciem terapii, jak i w jej trakcie, aby zapobiec ryzyku uszkodzenia płodu. W przypadku zajścia w ciążę podczas leczenia lub konieczności terapii w ciąży, pacjentka powinna być objęta ścisłą opieką lekarską oraz rozważyć konsultację genetyczną.
Bendamustine Zentiva, bezpłodność, chlorowodorek bendamustyny, działanie embriofetalne, działanie genotoksyczne, działanie teratogenne, karmienie piersią, konsultacja genetyczna, krioprezerwacja nasienia, laktacja, nieodwracalna bezpłodność, roztwór do infuzji, ryzyko dla płodu, stosowanie w ciąży, wiek rozrodczy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Coxydyna 90 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa etorykoksybu, substancji czynnej leku Coxydyna, wykazały brak działania genotoksycznego oraz różnorodne wyniki w zakresie rakotwórczości zależne od gatunku zwierząt. U myszy nie stwierdzono działania rakotwórczego, natomiast u szczurów poddanych dawkom przekraczającym dwukrotnie dawkę ludzką (90 mg/dobę) zaobserwowano gruczolaki wątrobowokomórkowe i pęcherzykowe tarczycy, co jest związane z indukcją enzymów CYP specyficzną dla szczurów i nie występuje u ludzi. Toksyczność przewodu pokarmowego była dawko- i czasozależna, z owrzodzeniami obserwowanymi przy stężeniach przekraczających lub porównywalnych do terapeutycznych u ludzi, zwłaszcza przy długotrwałym stosowaniu (53-106 tygodni). U psów stwierdzono zaburzenia czynności nerek przy stężeniach przekraczających dawkę terapeutyczną, co wskazuje na potencjalne ryzyko nefrotoksyczności.
Coxydyna, dawka terapeutyczna, deformacja zewnętrzna, działanie genotoksyczne, działanie teratogenne, ekspozycja układowa, etorykoksyb, funkcje nerek, gruczolak pęcherzykowy tarczycy, gruczolak wątrobowokomórkowy, indukcja CYP w wątrobie, indukcja CYP3A w wątrobie, narażenie układowe, nefrotoksyczność, owrzodzenie przewodu pokarmowego, potencjał rakotwórczy, powikłanie żołądkowo-jelitowe, toksyczność przewodu pokarmowego, wada rozwojowa płodu, wczesne poronienie, właściwości genotoksyczne, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie układu sercowo-naczyniowego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Naxalgan 75 mg
Pregabalina, substancja czynna preparatu Naxalgan, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony badaniami przedklinicznymi na modelach zwierzęcych. W dawkach odpowiadających klinicznym u ludzi (maksymalna dawka 600 mg/dobę) lek był dobrze tolerowany, choć w badaniach wielokrotnych dawek u szczurów i małp zaobserwowano dawkozależne objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego, takie jak zmniejszenie aktywności motorycznej, nadmierna aktywność oraz ataksja. Długotrwała ekspozycja w dawkach ≥5-krotnie przekraczających ekspozycję kliniczną wiązała się z zanikiem siatkówki u starszych szczurów albinotycznych. Pregabalina nie wykazuje działania teratogennego ani genotoksycznego, a jej wpływ na płodność i rozwój płodowy jest obserwowany jedynie przy dawkach znacznie przekraczających kliniczne. W badaniach karcynogenności u szczurów nie stwierdzono zwiększonego ryzyka nowotworów nawet przy ekspozycji 24-krotnie wyższej niż u ludzi, natomiast u myszy przy wysokich dawkach odnotowano wzrost częstości naczyniakomięsaka krwionośnego, co jest związane z mechanizmem niegenotoksycznym i nie ma potwierdzenia u ludzi.
ataksja, badania farmakologiczne bezpieczeństwa, badania karcynogenności, bruksizm, działanie genotoksyczne, działanie teratogenne, naczyniakomięsak krwionośny, ośrodkowy układ nerwowy, płytki krwi, pregabalina, proliferacja komórek śródbłonka, toksyczność płodowa, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, wpływ na płodność, zaburzenia koordynacji ruchowej, zaburzenia rozwojowe, zanik siatkówki - Leksykon substancji czynnych
Tatarak – Przedawkowanie
Kłącze tataraku (Acorus calamus L.) jest jednym z siedmiu składników wyciągu płynnego preparatu Dentosept, stanowiąc 1/9 jego składu (proporcje 2/2/2/1/1/1/1). W dokumentacji medycznej tego produktu nie odnotowano przypadków przedawkowania, a brak jest danych klinicznych dotyczących objawów toksycznych po nadmiernym spożyciu. Preparat zawiera również 60-70% etanolu (V/V), co stanowi potencjalne ryzyko intoksykacji alkoholowej przy przedawkowaniu, niezależnie od działania samego tataraku. Warto podkreślić, że kłącze tataraku zawiera β-azaron, związek o udokumentowanym działaniu genotoksycznym i kancerogennym w badaniach przedklinicznych, co może stanowić zagrożenie przy nadmiernym stosowaniu pojedynczej substancji.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Neo-Capsiderm –
Produkt leczniczy Neo-Capsiderm w postaci maści zawiera noniwamidum (0,05 g/100 g), kamforę (5,3 g/100 g), olejek terpentynowy z sosny nadmorskiej (9,7 g/100 g) oraz olejek eukaliptusowy (2,5 g/100 g). W dokumentacji produktu brak jest danych dotyczących przeprowadzonych badań przedklinicznych oceniających bezpieczeństwo stosowania miejscowego, w tym toksyczności ostrej i przewlekłej, potencjalnego działania genotoksycznego, kancerogennego, wpływu na reprodukcję i rozwój płodu oraz lokalnej tolerancji. Brak szczegółowych wyników badań toksykologicznych dla preparatu lub jego składników ogranicza możliwość pełnej oceny profilu bezpieczeństwa na etapie przedklinicznym.
badanie toksykologiczne, działanie genotoksyczne, działanie kancerogenne, kamfora, lanolina, maść Neo-Capsiderm, noniwamidum, olejek eukaliptusowy, olejek terpentynowy, profil bezpieczeństwa, substancja czynna, substancja pomocnicza, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, tolerancja lokalna, wpływ na reprodukcję, zastosowanie miejscowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Glukoza 10 Braun 100 mg/ml
Roztwór glukozy 10% (100 mg/ml) przeszedł szerokie badania przedkliniczne, które nie wykazały istotnych zagrożeń dla pacjentów. Ocena bezpieczeństwa farmakologicznego potwierdziła brak negatywnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy i nerwowy. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym nie ujawniły patologicznych zmian ani toksyczności, a testy genotoksyczności (test Amesa, aberracji chromosomowych, mikrojądrowy) potwierdziły brak działania mutagennego. Długoterminowe badania karcynogenności nie wykazały zwiększonego ryzyka nowotworów, a badania reprodukcyjne nie potwierdziły działania teratogennego, embriotoksycznego ani fetotoksycznego.
aberracja chromosomowa, badania przedkliniczne, badanie histopatologiczne, bezpieczeństwo farmakologiczne, działanie drażniące, działanie embriotoksyczne, działanie fetotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, infuzja dożylna, karcynogenność, ocena histopatologiczna, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, roztwór glukozy, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, tolerancja miejscowa, układ nerwowy, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, zmiana nowotworowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tolutris 80 mg + 5 mg + 12,5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa Tolutris, zawierającego telmisartan, hydrochlorotiazyd i amlodypinę, wykazały, że jednoczesne podawanie telmisartanu i hydrochlorotiazydu w dawkach odpowiadających klinicznym nie powoduje dodatkowych toksycznych efektów poza tymi obserwowanymi przy monoterapii. Telmisartan wykazuje charakterystyczne zmiany hematologiczne (obniżenie erytrocytów, hemoglobiny, hematokrytu), hemodynamiczne nerek (wzrost stężenia mocznika i kreatyniny), oraz zmiany w układzie renina-angiotensyna (wzrost aktywności reniny) i strukturze nerek (hipertrofia/hiperplazja komórek aparatu przykłębuszkowego). Uszkodzenia błony śluzowej żołądka można zapobiegać przez doustne podawanie roztworów soli i izolację zwierząt. Telmisartan nie wykazuje działania mutagennego ani rakotwórczego, natomiast hydrochlorotiazyd wykazuje niejednoznaczne działanie genotoksyczne i rakotwórcze w niektórych modelach. W badaniach teratogennych telmisartan nie wykazał jednoznacznych efektów, choć dawki toksyczne wpływały na zmniejszenie masy ciała noworodków i opóźnienie otwarcia oczu.
amlodypina, antagonista receptora angiotensyny II, aparat przykłębuszkowy, azot mocznikowy, badanie mutagenności, błona śluzowa żołądka, dawka toksyczna, działanie genotoksyczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyt, gęstość nasienia, hematokryt, hemodynamika nerek, hemoglobina, hormon folikulotropowy, inhibitor enzymu konwertującego angiotensynę, kanaliki nerkowe, komórka Sertoliego, parametry hematologiczne, potencjał rakotwórczy, telmisartan i hydrochlorotiazyd, testosteron, układ renina-angiotensyna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Pramolan 50 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne opipramolu dichlorowodorku, substancji czynnej preparatu Pramolan, wykazały niską ostrą toksyczność, z dominującymi objawami ze strony ośrodkowego układu nerwowego przy dużych dawkach. W badaniach subchronicznych i chronicznych zaobserwowano toksyczność wielonarządową, obejmującą neurotoksyczność, hepatotoksyczność, uszkodzenia płuc, zmiany skórne oraz powstawanie zaćmy, jednak efekty te występowały przy dawkach znacznie przekraczających dawki terapeutyczne stosowane u ludzi. Kompleksowe testy mutagenności in vitro i in vivo nie wykazały działania genotoksycznego, co potwierdza brak ryzyka mutacji genowych i aberracji chromosomowych związanych z opipramolem.
aberracja chromosomowa, badanie in vitro, badanie in vivo, działanie embriotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie teratogenne, embriotoksyczność, hepatotoksyczność, neurotoksyczność, opipramol dichlorowodorek, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał mutagenny, Pramolan, toksyczność matczyna, toksyczność okołoporodowa, toksyczność ostra, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność subchroniczna, zaburzenie lękowe, zaćma - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Hiconcil 250 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa amoksycyliny, substancji czynnej produktu leczniczego Hiconcil w kapsułkach twardych o dawkach 250 mg (286,95 mg amoksycyliny trójwodnej) oraz 500 mg (573,90 mg amoksycyliny trójwodnej), nie wykazały istotnych zagrożeń dla organizmu ludzkiego. Ocena farmakologiczna bezpieczeństwa obejmowała wpływ na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy oraz ośrodkowy układ nerwowy, nie ujawniając niepożądanych efektów. Długotrwałe podawanie leku w badaniach toksyczności po podaniu wielokrotnym również nie wskazało na ryzyko toksyczności, co potwierdza korzystny profil bezpieczeństwa amoksycyliny przy stosowaniu przewlekłym.
amoksycylina, amoksycylina trójwodna, antybiotyk, badanie przedkliniczne, działanie genotoksyczne, działanie karcynogenne, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, Hiconcil, ośrodkowy układ nerwowy, profil bezpieczeństwa leku, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność wielokrotna, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie DNA - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Epigapent 600 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa gabapentyny wykazały brak istotnego działania rakotwórczego u myszy przy dawkach do 2000 mg/kg/dobę oraz u szczurów przy dawkach do 2000 mg/kg/dobę, z wyjątkiem wzrostu częstości nowotworów z komórek zrazikowych trzustki u samców szczurów przy najwyższej dawce (2000 mg/kg/dobę). Maksymalne stężenia leku u tych zwierząt przekraczały 10-krotnie stężenia osiągane u ludzi przy dawce 3600 mg/dobę. Gabapentyna nie wykazywała działania genotoksycznego w badaniach in vitro i in vivo. W badaniach na szczurach nie stwierdzono wpływu na płodność i rozrodczość przy dawkach do 2000 mg/kg, co odpowiada około 5-krotności maksymalnej dawki ludzkiej przeliczonej na mg/m² powierzchni ciała.
aberracja chromosomowa, badanie teratologiczne, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gabapentyna, mikrojąderko w szpiku kostnym, nowotwór z komórek zrazikowych trzustki, opóźnienie kostnienia, organogeneza, potencjał teratogenny, utrata płodu po zagnieżdżeniu, wada wrodzona, wodniak moczowodu, wodonercze