Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Coxydyna 90 mg

Przedkliniczne badania bezpieczeństwa etorykoksybu, substancji czynnej leku Coxydyna, wykazały brak działania genotoksycznego oraz różnorodne wyniki w zakresie rakotwórczości zależne od gatunku zwierząt. U myszy nie stwierdzono działania rakotwórczego, natomiast u szczurów poddanych dawkom przekraczającym dwukrotnie dawkę ludzką (90 mg/dobę) zaobserwowano gruczolaki wątrobowokomórkowe i pęcherzykowe tarczycy, co jest związane z indukcją enzymów CYP specyficzną dla szczurów i nie występuje u ludzi. Toksyczność przewodu pokarmowego była dawko- i czasozależna, z owrzodzeniami obserwowanymi przy stężeniach przekraczających lub porównywalnych do terapeutycznych u ludzi, zwłaszcza przy długotrwałym stosowaniu (53-106 tygodni). U psów stwierdzono zaburzenia czynności nerek przy stężeniach przekraczających dawkę terapeutyczną, co wskazuje na potencjalne ryzyko nefrotoksyczności.

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania etorykoksybu

Przedkliniczne badania bezpieczeństwa etorykoksybu, substancji czynnej produktu leczniczego Coxydyna, obejmowały szereg aspektów, w tym ocenę właściwości genotoksycznych, rakotwórczych, toksyczności przewodu pokarmowego, wpływu na funkcje nerek oraz reprodukcję. Dane te są kluczowe dla pełnej oceny profilu bezpieczeństwa leku przed wprowadzeniem go do praktyki klinicznej.1

Genotoksyczność i potencjał rakotwórczy

Przeprowadzone badania niekliniczne nie wykazały genotoksycznego działania etorykoksybu, co wskazuje na brak potencjału do wywoływania uszkodzeń materiału genetycznego.2 W zakresie potencjału rakotwórczego, wyniki różniły się w zależności od gatunku zwierząt. U myszy etorykoksyb nie wykazywał działania rakotwórczego.3

Natomiast u szczurów otrzymujących etorykoksyb w dawkach ponad 2-krotnie przekraczających dobową dawkę stosowaną u ludzi (90 mg), w oparciu o ekspozycję układową, zaobserwowano rozwój gruczolaków wątrobowokomórkowych oraz gruczolaków pęcherzykowych tarczycy. Istotne jest jednak podkreślenie, że mechanizm powstawania tych zmian nowotworowych jest związany z indukcją CYP w wątrobie szczurów i zachodzi w swoistym dla tego gatunku mechanizmie, który nie występuje u ludzi, gdyż etorykoksyb nie powoduje indukcji CYP3A w wątrobie człowieka.4

Toksyczność przewodu pokarmowego

Badania przedkliniczne wykazały zależność między toksycznym działaniem etorykoksybu na przewód pokarmowy a zwiększaniem dawki i okresu ekspozycji na lek. W 14-tygodniowym badaniu toksyczności, etorykoksyb powodował owrzodzenia przewodu pokarmowego u szczurów, gdy jego stężenie przekraczało stężenie osiągane po podaniu dawki terapeutycznej u ludzi.5

W dłuższych badaniach trwających 53 i 106 tygodni, owrzodzenia przewodu pokarmowego obserwowano również przy stężeniach porównywalnych do osiąganych po podaniu dawki terapeutycznej u ludzi, co wskazuje na potencjalne ryzyko wystąpienia tych powikłań przy długotrwałym stosowaniu leku.6

Wpływ na funkcje nerek

U psów, przy stężeniach etorykoksybu przekraczających stężenia terapeutyczne, stwierdzono zaburzenia czynności nerek, co może sugerować potencjalne ryzyko nefrotoksyczności przy stosowaniu wysokich dawek leku.7

Wpływ na reprodukcję i rozwój

Badania toksycznego wpływu na reprodukcję przeprowadzone na szczurach wykazały, że etorykoksyb nie wykazuje działania teratogennego (nie powoduje wad rozwojowych płodu) przy stosowaniu w dawkach 15 mg/kg na dobę, co stanowi około 1,5-krotność dawki dobowej stosowanej u ludzi (90 mg) w przeliczeniu na narażenie układowe.8

Jednakże u królików, nawet przy poziomie narażenia mniejszym niż narażenie kliniczne podczas stosowania u ludzi dawki dobowej 90 mg, obserwowano zwiększenie występowania zaburzeń układu sercowo-naczyniowego związanych ze stosowanym leczeniem. Niezależnie od stosowanego leczenia obserwowano występowanie deformacji zewnętrznych bądź w obrębie układu kostnego płodów.9

Zarówno u szczurów, jak i u królików stwierdzono zwiększenie liczby wczesnych poronień przy narażeniu większym lub równym 1,5-krotności narażenia u ludzi, co może mieć istotne znaczenie kliniczne i wpływać na zalecenia dotyczące stosowania leku w okresie ciąży.10

Przenikanie do mleka i wpływ na potomstwo

Badania wykazały, że etorykoksyb przenika do mleka samic szczurów, osiągając w nim stężenie 2-krotnie wyższe niż stężenie w osoczu. Obserwowano również zmniejszenie masy ciała młodych szczurów karmionych mlekiem samic, którym w okresie laktacji podawano etorykoksyb.11 Dane te wskazują na potencjalne ryzyko związane ze stosowaniem etorykoksybu podczas karmienia piersią i mogą stanowić podstawę do przeciwwskazań lub szczególnych ostrzeżeń dotyczących stosowania leku w tym okresie.

Badanie przedkliniczne Gatunek Główne obserwacje Implikacje kliniczne
Genotoksyczność Różne modele Brak działania genotoksycznego Niskie ryzyko uszkodzeń genetycznych
Rakotwórczość Myszy Brak działania rakotwórczego Nie wskazuje na ryzyko rakotwórcze u ludzi
Rakotwórczość Szczury Gruczolaki wątrobowokomórkowe i pęcherzykowe tarczycy przy dawkach >2x dawki ludzkiej Mechanizm swoisty dla gatunku, nie występuje u ludzi
Toksyczność przewodu pokarmowego (14 tyg.) Szczury Owrzodzenia przy stężeniach >dawki terapeutycznej Potencjalne ryzyko powikłań żołądkowo-jelitowych
Toksyczność przewodu pokarmowego (53-106 tyg.) Szczury Owrzodzenia przy stężeniach porównywalnych z dawką terapeutyczną Zwiększone ryzyko przy długotrwałym stosowaniu
Toksyczność nerkowa Psy Zaburzenia czynności nerek przy stężeniach >dawki terapeutycznej Potencjalne ryzyko nefrotoksyczności
Teratogenność Szczury Brak działania teratogennego przy dawkach 1,5x dawki ludzkiej Względne bezpieczeństwo w ciąży (dla tego parametru)
Toksyczny wpływ na rozwój Króliki Zaburzenia układu sercowo-naczyniowego przy narażeniu <dawki klinicznej Potencjalne ryzyko dla rozwijającego się płodu
Wpływ na reprodukcję Szczury i króliki Zwiększenie wczesnych poronień przy narażeniu ≥1,5x dawki ludzkiej Przeciwwskazanie w ciąży
Przenikanie do mleka Szczury Stężenie w mleku 2x wyższe niż w osoczu, zmniejszenie masy ciała młodych Potencjalne ryzyko podczas karmienia piersią
  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl