fenytoina

Fenytoina (Phenytoin) to pochodna hydantoiny, klasyfikowana jako lek przeciwpadaczkowy o szerokim spektrum działania. Pierwotnie została wprowadzona do terapii w latach 30. XX wieku i do dziś pozostaje ważnym elementem farmakoterapii padaczki, szczególnie w napadach toniczno-klonicznych i częściowo złożonych.

Mechanizm działania fenytoiny opiera się głównie na blokowaniu napięciozależnych kanałów sodowych w neuronach, co hamuje powstawanie i szerzenie się potencjałów czynnościowych. Lek wykazuje właściwości stabilizujące błony komórkowe i zapobiega nadmiernym wyładowaniom elektrycznym w mózgu. Charakterystyczną cechą fenytoiny jest nieliniowa farmakokinetyka – przy wzroście dawki dochodzi do nasycenia enzymów metabolizujących, co może powodować nieproporcjonalny wzrost stężenia leku w surowicy.

W praktyce klinicznej fenytoina stosowana jest w leczeniu padaczki, zapobieganiu i przerywaniu stanu padaczkowego oraz profilaktyce napadów drgawkowych po zabiegach neurochirurgicznych. Dawniej stosowano ją również w leczeniu zaburzeń rytmu serca, jednak obecnie zastąpiono ją nowszymi preparatami. Terapeutyczne stężenie leku w surowicy wynosi 10-20 µg/ml, a monitoring stężenia jest istotnym elementem prowadzenia terapii.

Wśród działań niepożądanych fenytoiny wymienia się objawy neurologiczne (oczopląs, ataksja, zaburzenia mowy), skórne (wysypka, zespół Stevensa-Johnsona, hirsutyzm), przerost dziąseł oraz zaburzenia hematologiczne. Lek wykazuje liczne interakcje farmakologiczne poprzez indukcję enzymów wątrobowych. Podczas długotrwałego stosowania może powodować osteoporozę i zaburzenia metabolizmu witaminy D.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Interakcje leku – Vibin 3 mg + 0,03 mg

Produkt leczniczy Vibin, zawierający drospirenon (3 mg) i etynyloestradiol (0,02 mg), wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mogą wpływać na skuteczność antykoncepcyjną oraz bezpieczeństwo terapii. Szczególnie istotne jest unikanie jednoczesnego stosowania z lekami przeciwwirusowymi stosowanymi w terapii wirusowego zapalenia wątroby typu C (ombitaswir/parytaprewir/rytonawir + dazabuwir, glekaprewir/pibrentaswir, sofosbuwir/welpataswir/woksylaprewir), ze względu na ryzyko znacznego wzrostu aktywności aminotransferaz (AlAT >5-krotnie powyżej normy). W takich przypadkach zaleca się zmianę metody antykoncepcji na niehormonalną lub zawierającą wyłącznie progestagen, a powrót do Vibin dopiero po 2 tygodniach od zakończenia terapii przeciwwirusowej. Drospirenon, jako antagonista aldosteronu, wymaga ostrożności przy jednoczesnym stosowaniu leków wpływających na gospodarkę potasową, zwłaszcza antagonistów aldosteronu i diuretyków oszczędzających potas, z koniecznością monitorowania stężenia potasu w surowicy podczas pierwszego cyklu leczenia.
aktywność reninowa osocza, antagonista aldosteronu, antagonista mineralokortykosteroidów, cyklosporyna, drospirenon, działania niepożądane układu pokarmowego, dziurawiec zwyczajny, etorykoksyb, felbamat, fenytoina, glekaprewir z pibrentaswirem, globulina wiążąca kortykosteroidy, gryzeofulwina, hiperkaliemia, indukcja enzymatyczna, induktor enzymów mikrosomalnych, inhibitor CYP3A4, inhibitor konwertazy angiotensyny, inhibitor proteazy HIV, karbamazepina, ketokonazol, klirens hormonów płciowych, krwawienie śródcykliczne, lamotrygina, lek moczopędny, nienukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, okskarbazepina, ombitaswir z parytaprewirem, prymidon, ryfampicyna, sofosbuwir z welpataswirem, stężenie potasu w surowicy, topiramat, wirusowe zapalenie wątroby typu C, wskaźnik krzepnięcia, zwiększona aktywność aminotransferaz
Leksykon substancji czynnych
Pinen – Interakcje

Pinen, występujący głównie jako izomery α-pinen i β-pinen w preparatach takich jak Rowachol i Rowatinex, wykazuje istotny wpływ na metabolizm wątrobowy leków, co może prowadzić do zmiany ich stężeń i efektów terapeutycznych. Szczególnie istotne są interakcje z doustnymi lekami przeciwzakrzepowymi (np. warfaryna, acenokumarol), gdzie pinen może modyfikować parametry krzepnięcia krwi, wymagając ścisłego monitorowania i ewentualnej korekty dawki. Ponadto, pinen może wpływać na metabolizm leków o wąskim indeksie terapeutycznym, takich jak fenytoina, cyklosporyna czy digoksyna, co zwiększa ryzyko toksyczności lub obniżenia skuteczności terapii. Zaleca się także ograniczenie spożycia cholesterolu w diecie podczas stosowania preparatów zawierających pinen ze względu na potencjalny wpływ na metabolizm lipidów.
acenokumarol, cyklosporyna, cytochrom P450, digoksyna, doustny antykoagulant, doustny lek przeciwzakrzepowy, efekt hepatotoksyczny, farmakokinetyka i farmakodynamika, fenytoina, lek metabolizowany w wątrobie, lek przeciwdrgawkowy, metabolizm lipidów, metabolizm wątrobowy, parametry krzepnięcia krwi, pinen, Rowachol, Rowatinex, warfaryna, wąski indeks terapeutyczny
Leksykon leków
Interakcje leku – Tabagine 75 mg

Pregabalina, substancja czynna leku Tabagine, charakteryzuje się farmakokinetyką opartą na wydalaniu głównie w postaci niezmienionej przez nerki, z minimalnym metabolizmem (<2% dawki). Nie wiąże się z białkami osocza i nie hamuje metabolizmu innych leków, co ogranicza ryzyko interakcji farmakokinetycznych. Badania in vivo nie wykazały istotnych klinicznie interakcji z lekami przeciwpadaczkowymi (fenytoina, karbamazepina, kwas walproinowy, lamotrygina, gabapentyna), doustnymi lekami przeciwcukrzycowymi, insuliną, diuretykami oraz doustnymi środkami antykoncepcyjnymi zawierającymi noretysteron i etynyloestradiol. Jednakże pregabalina może nasilać działanie depresyjne na ośrodkowy układ nerwowy (OUN) w połączeniu z etanolem, opioidami (np. oksykodonem) i benzodiazepinami (np. lorazepamem), co zwiększa ryzyko sedacji, zaburzeń koordynacji, depresji oddechowej, śpiączki i zgonów.
benzodiazepiny, białka osocza, depresja układu oddechowego, diuretyki, doustne leki przeciwcukrzycowe, etanol, etynyloestradiol, fenobarbital, fenytoina, funkcje poznawcze, gabapentyna, hormonalne środki antykoncepcyjne, insulina, interakcje farmakodynamiczne, interakcje farmakokinetyczne, karbamazepina, klirens pregabaliny, kwas walproinowy, lamotrygina, leki przeciwpadaczkowe, lorazepam, metabolizm, motoryka duża, niewydolność oddechowa, noretysteron, oksykodon, opioidy, ośrodek oddechowy, ośrodkowy układ nerwowy, polipragmazja, pregabalina, profil farmakokinetyczny, sedacja, śpiączka, Tabagine, tiagabina, topiramat, zaburzenia koordynacji psychoruchowej
Leksykon leków
Interakcje leku – Memantine Glenmark 20 mg

Memantyna, jako antagonista receptorów NMDA, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Jednoczesne stosowanie memantyny z lekami dopaminergicznymi (np. L-dopa, agoniści receptorów dopaminergicznych) oraz przeciwcholinergicznymi może nasilać ich działanie, co wymaga monitorowania i ewentualnej korekty dawkowania. Memantyna osłabia działanie barbituranów i neuroleptyków, a także modyfikuje efekty leków zmniejszających napięcie mięśni szkieletowych, takich jak dantrolen i baklofen. Przeciwwskazane jest łączenie memantyny z amantadyną, ketaminą i dekstrometorfanem ze względu na ryzyko psychozy farmakotoksycznej i nasilenia działań niepożądanych. Ponadto, memantyna konkuruje o nerkowy układ transportu kationów z lekami takimi jak cymetydyna, ranitydyna, prokainamid, chinidyna, chinina i nikotyna, co może prowadzić do zwiększenia ich stężenia w osoczu i wymagać dostosowania dawkowania.
agonista receptorów dopaminergicznych, amantadyna, antagonista receptorów H2, antagonista receptorów NMDA, baklofen, barbiturany, benzodiazepina, chinidyna, chinina, choroba Alzheimera, cymetydyna, CYP 1A2, CYP 2A6, CYP 2C9, CYP 2D6, CYP 2E1, CYP 3A, cytochrom P450, czas protrombinowy, dantrolen, dekstrometorfan, donepezil, doustny lek przeciwzakrzepowy, fenytoina, galantamina, hydrochlorotiazyd, inhibitor cholinesterazy, ketamina, L-DOPA, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwcholinergiczny, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwmalaryczny, metformina, międzynarodowy współczynnik znormalizowany, napięcie mięśni szkieletowych, neuroleptyk, NLPZ, prokainamid, psychoza farmakotoksyczna, ranitydyna, receptor NMDA, statyna, transport nerkowy, warfaryna
Leksykon substancji czynnych
Gestoden – Interakcje

Gestadon, jako składnik złożonych doustnych środków antykoncepcyjnych, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą wpływać na skuteczność antykoncepcyjną oraz bezpieczeństwo terapii. Szczególnie istotne są interakcje z lekami indukującymi enzymy mikrosomalne (np. fenytoina, karbamazepina, ryfampicyna, rytonawir), które zwiększają klirens hormonów płciowych, prowadząc do obniżenia stężenia gestodenu i ryzyka krwawień śródcyklicznych oraz nieskuteczności antykoncepcji. W takich przypadkach zaleca się stosowanie dodatkowych mechanicznych metod antykoncepcji podczas terapii oraz przez 28 dni po jej zakończeniu, a w przypadku długotrwałego leczenia – rozważenie alternatywnych metod niehormonalnych. Z kolei inhibitory CYP3A4 (np. itrakonazol, klarytromycyna, werapamil) mogą zwiększać stężenia gestodenu i estrogenów, choć zwykle nie wymagają modyfikacji dawkowania. Warto również zwrócić uwagę na interakcje z lekami przeciwwirusowymi stosowanymi w terapii HIV i HCV, które mogą powodować zmienne zmiany stężeń hormonów płciowych oraz istotne zwiększenie aktywności aminotransferaz (AlAT), co wymaga zmiany metody antykoncepcji na niehormonalną przed rozpoczęciem terapii i powrotu do gestadonu dopiero po 2 tygodniach od zakończenia leczenia.
antagonista kanału wapniowego, antybiotyk makrolidowy, barbituran, bosentan, cyklosporyna, cytochrom P450, dazabuwir, deksametazon, diltiazem, doustny środek antykoncepcyjny, dziurawiec zwyczajny, efawirenz, erytromycyna, etorykoksyb, etynyloestradiol, felbamat, fenylbutazon, fenytoina, flukonazol, fosfataza zasadowa, gestadon, glekaprewir, glikokortykosteroid, globulina wiążąca tyroksynę, gryzeofulwina, indukcja enzymów, indukcja enzymów wątrobowych, induktor enzymów mikrosomalnych, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, itrakonazol, karbamazepina, klarytromycyna, klirens hormonów płciowych, krwawienie śródcykliczne, lamotrygina, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwpadaczkowy, melatonina, metabolizm hormonów steroidowych, metabolizm węglowodanów, modafinil, newirapina, niehormonalna metoda antykoncepcji, nienukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, okskarbamazepina, ombitaswir, parytaprewir, pibrentaswir, pochodna azolowa, prymidon, rybawiryna, ryfabutyna, ryfampicyna, rytonawir, siarczan dehydroepiandrosteronu, sofosbuwir, stężenie folianów, teofilina, tizanidyna, topiramat, walproinian, welpataswir, werapamil, wirusowe zapalenie wątroby typu C, woksylaprewir, worykonazol, złożony doustny środek antykoncepcyjny, zwiększenie aktywności aminotransferaz
Leksykon chorób i schorzeń
Zaburzenie eksplozywne przerywane – Leczenie

Zaburzenie eksplozywne przerywane (IED) charakteryzuje się nawracającymi, nieproporcjonalnymi epizodami impulsywnej agresji. Leczenie IED opiera się głównie na terapii poznawczo-behawioralnej (CBT), która obejmuje restrukturyzację poznawczą, trening relaksacyjny, umiejętności radzenia sobie oraz zapobieganie nawrotom. Terapia grupowa CBT, realizowana w formie 15 cotygodniowych sesji plus trzech sesji podtrzymujących, wykazuje istotną skuteczność w redukcji objawów mierzonej narzędziem STAXI. Alternatywne metody terapeutyczne to dialektyczna terapia behawioralna (DBT), programy zarządzania gniewem, terapia rodzinna oraz psychodynamiczna. Farmakoterapia, choć nie ma leków zatwierdzonych specyficznie dla IED, obejmuje stosowanie SSRI (fluoksetyna, fluwoksamina, citalopram, paroksetyna), stabilizatorów nastroju (lit, kwas walproinowy, karbamazepina, okskarbazepina, topiramat, fenytoina), leków przeciwlękowych (benzodiazepiny, beta-blokery) oraz przeciwpsychotycznych (kwetiapina, cyamemazyna, lewomepromazyna, loksapina). Pełny efekt farmakoterapii może wymagać do 2 miesięcy, a leczenie jest najbardziej efektywne w połączeniu z psychoterapią.
benzodiazepiny, beta-bloker, citalopram, dialektyczna terapia behawioralna, farmakoterapia, fenytoina, fluoksetyna, fluwoksamina, impulsywna agresja, intensywna terapia ambulatoryjna, karbamazepina, kwas walproinowy, kwetiapina, leczenie stacjonarne, lek przeciwlękowy, lek przeciwpsychotyczny, mindfulness, okskarbazepina, paroksetyna, remisja, restrukturyzacja poznawcza, SSRI, stabilizator nastroju, terapia poznawczo-behawioralna, terapia psychodynamiczna, terapia rodzinna, topiramat, trening relaksacyjny, zaburzenia współistniejące, zaburzenie eksplozywne przerywane, zapobieganie nawrotom, zarządzanie gniewem
Leksykon leków
Przedawkowanie – Perazin 200 mg 200 mg

Przedawkowanie dimaleinianu perazyny (Perazin 200 mg zawierający 336,8 mg substancji czynnej) stanowi stan bezpośredniego zagrożenia życia, manifestujący się objawami neurologicznymi (dysartria, ataksja, zaburzenia widzenia, tremor, splątanie), sercowo-naczyniowymi (zatrzymanie akcji serca, arytmie) oraz oddechowymi (duszność, bezdech). Dawki toksyczne mieszczą się w zakresie kilku do kilkunastu gramów perazyny. Dodatkowo, może wystąpić złośliwy zespół neuroleptyczny (NMS) z hipertermią, wymagający natychmiastowej interwencji. Wskazane jest szybkie rozpoznanie i transport pacjenta do ośrodka z odpowiednim zapleczem diagnostyczno-terapeutycznym.
agonista dopaminy, arytmia zagrażająca życiu, ataksja, bezdech, bromokryptyna, dimaleinian perazyny, dopamina, drżenie mięśniowe, duszność, dyzartria, fascykulacja mięśniowa, fenytoina, hipertermia, hipotensja, izoproterenol, kardiowersja elektryczna, komorowe zaburzenie rytmu serca, kwasica metaboliczna, lidokaina, niezborność ruchowa, perazyna, płynoterapia, podwójne widzenie, powikłanie metaboliczne, równowaga wodno-elektrolitowa, siarczan magnezu, stan splątania, tremor, układ nerwowy, węgiel aktywowany, zaburzenie koordynacji, zaburzenie mowy, zaburzenie neurologiczne, zaburzenie ostrości widzenia, zaburzenie przewodnictwa, zaburzenie sercowo-naczyniowe, zaburzenie świadomości, zaburzenie termoregulacji, zatrzymanie akcji serca, zatrzymanie oddechu, złośliwy zespół neuroleptyczny
Leksykon leków
Interakcje leku – Apixaban Aurovitas 2,5 mg

Apiksaban jest metabolizowany głównie przez enzymy CYP3A4 oraz transportowany przez P-glikoproteinę (P-gp). Silne inhibitory obu tych szlaków, takie jak ketokonazol (400 mg/dobę), powodują dwukrotne zwiększenie AUC i 1,6-krotne zwiększenie Cmax apiksabanu, co znacząco podnosi ryzyko krwawienia i jest przeciwwskazaniem do jednoczesnego stosowania. Umiarkowani inhibitory (np. diltiazem 360 mg/dobę, klarytromycyna 500 mg 2x/dobę) zwiększają AUC o 30-60% i Cmax o około 30%, jednak modyfikacja dawki apiksabanu zwykle nie jest konieczna. Silne induktory CYP3A4 i P-gp (np. ryfampicyna) obniżają AUC o około 54% i Cmax o 42%, co może zmniejszać skuteczność przeciwzakrzepową, zwłaszcza w leczeniu ostrej zakrzepicy żył głębokich (ZŻG) i zatorowości płucnej (ZP), gdzie stosowanie apiksabanu jest niewskazane. Współistniejące stosowanie innych leków przeciwzakrzepowych jest przeciwwskazane z wyjątkiem specyficznych sytuacji klinicznych, natomiast leki przeciwpłytkowe (ASA, klopidogrel, prasugrel) oraz NLPZ (np. naproksen 500 mg) mogą zwiększać ryzyko krwawienia i wymagają ostrożności.
ablacja cewnikowa, antagonista receptora GPIIb/IIIa, antagonista receptora H2, apiksaban, atenolol, AUC, beta-adrenolityk, Cmax, CYP3A4, cytochrom P450, czynnik Xa, dekstran, digoksyna, diltiazem, dipirydamol, dziurawiec, enoksaparyna, famotydyna, fenobarbital, fenytoina, hemostaza, heparyna drobnocząsteczkowa, heparyna niefrakcjonowana, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, karbamazepina, klarytromycyna, klopidogrel, kwas acetylosalicylowy, leczenie przeciwzakrzepowe, lek przeciwgrzybiczny, lek trombolityczny, naproksen, niezastawkowe migotanie przedsionków, NLPZ, P-glikoproteina, prasugrel, ryfampicyna, SNRI, SSRI, sulfinpirazon, węgiel aktywny, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ranozek

Podczas terapii ranolazyną (produkt Ranozek) konieczne jest zachowanie szczególnej ostrożności u pacjentów z czynnikami ryzyka zwiększającymi ekspozycję na lek, takimi jak jednoczesne stosowanie umiarkowanych inhibitorów CYP3A4, inhibitorów P-glikoproteiny, łagodne zaburzenia czynności wątroby, łagodne lub umiarkowane zaburzenia czynności nerek (klirens kreatyniny 30–80 ml/min), podeszły wiek, niska masa ciała (≤ 60 kg) oraz umiarkowana lub ciężka zastoinowa niewydolność krążenia (klasa III–IV wg NYHA). U pacjentów z kilkoma czynnikami ryzyka kumulatywne zwiększenie stężenia ranolazyny w osoczu podnosi ryzyko działań niepożądanych zależnych od dawki, co wymaga częstej obserwacji, ewentualnej redukcji dawki lub odstawienia leku. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z wolnym metabolizmem CYP2D6, u których ryzyko toksyczności jest istotnie wyższe. Ranolazyna blokuje prąd potasowy IKr i wydłuża odstęp QTc w sposób zależny od dawki, z nachyleniem 2,4 ms na 1000 ng/ml stężenia w osoczu, co przekłada się na wzrost QTc o 2–7 ms przy dawkach 500–1000 mg dwa razy na dobę. W związku z tym wskazana jest ostrożność u pacjentów z wrodzonym lub nabytym zespołem wydłużonego QT oraz u osób przyjmujących inne leki wpływające na QTc.
enzym CYP2D6, fenobarbital, fenytoina, genotypowanie, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitor P-glikoproteiny, karbamazepina, klasyfikacja NYHA, klirens kreatyniny, korygujący prąd potasowy, nabyte wydłużenie odstępu QT, ranolazyna, ryfampicyna, szybki metabolizm, wolny metabolizm, wydłużenie odstępu QTc, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zastoinowa niewydolność krążenia, zespół wydłużonego QT, ziele dziurawca
Leksykon leków
Interakcje leku – Acarbose Aurovitas 50 mg

Akarboza wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne w terapii cukrzycy. Szczególnie ważne jest monitorowanie ryzyka hipoglikemii przy jednoczesnym stosowaniu akarbozy z pochodnymi sulfonylomocznika, metforminą oraz insuliną, gdzie konieczne może być dostosowanie dawek tych leków. Ponadto, akarboza może wpływać na biodostępność digoksyny, a jej skuteczność może być osłabiona przez leki zobojętniające sok żołądkowy, absorbenty jelitowe (np. kolestyraminę, węgiel aktywowany) oraz preparaty enzymów trawiennych. Interakcje z neomycyną mogą nasilać działanie hipoglikemizujące i działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego, co wymaga ewentualnego zmniejszenia dawki akarbozy. Warto podkreślić, że leki indukujące hiperglikemię, takie jak diuretyki tiazydowe, kortykosteroidy, fenotiazyny, hormony tarczycy, estrogeny, fenytoina, kwas nikotynowy, blokery kanału wapniowego oraz izoniazyd, mogą osłabiać działanie akarbozy, co wymaga ścisłego monitorowania glikemii i potencjalnej modyfikacji dawki akarbozy.
akarboza, amylaza, biegunka, biodostępność, blokery kanału wapniowego, ból brzucha, dekstroza, digoksyna, diuretyki tiazydowe, efekt hipoglikemizujący, enzymy trawienne, estrogeny, fenotiazyny, fenytoina, fermentacja węglowodanów, glukoza, hiperglikemia, hipoglikemia, hormony tarczycy, insulina, izoniazyd, kolestyramina, kortykosteroidy, kwas nikotynowy, leki przeciwgruźlicze, leki przeciwpadaczkowe, leki zobojętniające, metformina, neomycyna, pankreatyna, pochodne sulfonylomocznika, reakcja disulfiramopodobna, sacharoza, środki antykoncepcyjne, tachykardia, terapia akarbozą, węgiel aktywowany, wstrząs hipoglikemiczny
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Topiramate Aurovitas 100 mg

Topiramat, klasyfikowany jako monosacharyd z podstawnikiem sulfaminianowym (ATC: N03AX11), wykazuje wielokierunkowe mechanizmy działania przeciwpadaczkowego i przeciwmigrenowego. Jego aktywność obejmuje blokadę napięciowo zależnych kanałów sodowych, co hamuje powstawanie potencjałów czynnościowych podczas depolaryzacji neuronów. Ponadto, topiramat moduluje układ GABA-ergiczny poprzez zwiększenie częstości aktywacji receptorów GABAA oraz indukcję przepływu jonów chlorkowych, przy czym efekt ten nie jest antagonizowany przez flumazenil i różni się od działania benzodiazepin. Trzecim istotnym mechanizmem jest antagonizm receptorów glutaminianergicznych typu kainowego/AMPA, wykazujący zależność od stężenia w zakresie 1–200 µM, bez wpływu na receptory NMDA. Dodatkowo, topiramat słabo hamuje izoenzymy anhydrazy węglanowej, co nie stanowi głównego mechanizmu jego działania przeciwpadaczkowego.
acetazolamid, anhydraza węglanowa, antagonista benzodiazepiny, ciało migdałowate, drgawki, drgawki toniczno-kloniczne, fenobarbital, fenytoina, flumazenil, gęstość mineralna kości, kanał sodowy zależny od napięcia, karbamazepina, klasyfikacja ATC, kwas gamma-aminomasłowy, kwas kainowy, lek przeciwpadaczkowy, lewetyracetam, monosacharyd, N-metylo-D-asparaginian, napad toniczny, napad typu absence, padaczka, pentylenotetrazol, potencjał czynnościowy, profilaktyka migreny, przepływ jonów chlorkowych, receptor GABAA, receptor glutaminianergiczny, receptor kainowy/AMPA, receptor NMDA, topiramat, układ GABA-ergiczny
Leksykon leków
Interakcje leku – INOVOX Ultra smak miętowy 8,75 mg

Flurbiprofen, jako niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ), wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Bezwzględnie przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie flurbiprofenu z innymi NLPZ, w tym selektywnymi inhibitorami COX-2, ze względu na wysokie ryzyko owrzodzeń i krwawień z przewodu pokarmowego. Również łączenie z kwasem acetylosalicylowym w dawkach przekraczających 75 mg/dobę jest niewskazane. Flurbiprofen może nasilać działanie leków przeciwzakrzepowych (np. warfaryny), zwiększając ryzyko krwawień, a także osłabiać efektywność leków hipotensyjnych (diuretyki, inhibitory ACE, ARB) i nasilać ich nefrotoksyczność, szczególnie u pacjentów z upośledzoną funkcją nerek. Wymaga to monitorowania ciśnienia tętniczego oraz parametrów nerkowych. Ponadto, flurbiprofen może zwiększać stężenia glikozydów nasercowych, litu, fenytoiny oraz metotreksatu, co wymaga odpowiedniego monitorowania i dostosowania dawek. Szczególną uwagę należy zwrócić na unikanie stosowania flurbiprofenu w okresie 8-12 dni po podaniu mifepristonu oraz 24 godziny przed i po podaniu metotreksatu ze względu na zmniejszenie efektu terapeutycznego i wzrost toksyczności, odpowiednio.
antybiotyk chinolonowy, bloker receptora angiotensyny, cyklosporyna, diuretyk, diuretyk oszczędzający potas, doustny lek przeciwcukrzycowy, działanie przeciwpłytkowe, fenytoina, flurbiprofen, gastroprotekcja, glikozyd nasercowy, hepatotoksyczność, hiperkaliemia, inhibitor cyklooksygenazy-2, inhibitor konwertazy angiotensyny, inhibitor pompy protonowej, INR, kortykosteroid, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, lek hipotensyjny, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, lek zobojętniający, lit pierwiastek, metotreksat, mifepriston, nefrotoksyczność, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, owrzodzenie, pochodna sulfonylomocznika, probenecyd, przesączanie kłębkowe, selektywny inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny, sulfinpirazon, takrolimus, tolbutamid, układ krwiotwórczy, warfaryna, zydowudyna
Leksykon leków
Interakcje leku – Ivabradine Viatris 5 mg

Iwabradyna, dostępna w dawkach 5 mg i 7,5 mg, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne, zwłaszcza w kontekście leczenia chorób układu sercowo-naczyniowego. Silne inhibitory CYP3A4 (np. ketokonazol, klarytromycyna, erytromycyna doustna) zwiększają AUC iwabradyny 7-8-krotnie, co znacząco nasila ryzyko bradykardii i jest przeciwwskazane. Umiarkowane inhibitory CYP3A4 o działaniu chronotropowo-ujemnym, takie jak diltiazem i werapamil, podnoszą ekspozycję na lek 2-3-krotnie i dodatkowo obniżają częstość pracy serca o około 5 uderzeń/min, co również stanowi przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania. Induktory CYP3A4 (np. ryfampicyna, barbiturany, fenytoina, preparaty dziurawca zwyczajnego) obniżają stężenie iwabradyny, potencjalnie osłabiając jej efekt terapeutyczny, co może wymagać korekty dawki. Spożycie soku grejpfrutowego podwaja narażenie na iwabradynę i jest niezalecane. Szczególną uwagę należy zwrócić na interakcje z lekami wydłużającymi odstęp QT (np. chinidyna, sotalol, amiodaron), które zwiększają ryzyko torsade de pointes i innych groźnych arytmii, dlatego ich łączna terapia z iwabradyną wymaga ścisłego monitorowania EKG lub jest przeciwwskazana.
amiodaron, amlodypina, antagonista aldosteronu, antagonista angiotensyny II, antagonista wapnia, antybiotyk makrolidowy, arytmia, azolowy lek przeciwgrzybiczny, azotan, barbiturat, beprydyl, beta-adrenolityk, bradykardia, chinidyna, choroba niedokrwienna serca, cytochrom P450, cyzapryd, częstość pracy serca, digoksyna, diltiazem, doustny lek przeciwcukrzycowy, dyzopiramid, działanie depresyjne, erytromycyna doustna, erytromycyna dożylna, fenytoina, fibrat, flukonazol, halofantryna, hipokaliemia, ibutylid, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitor enzymu, inhibitor konwertazy angiotensyny, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy HIV, inhibitor reduktazy HMG-CoA, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, itrakonazol, iwabradyna, izoenzym CYP3A4, jozamycyna, ketokonazol, klarytromycyna, kwas acetylosalicylowy, lacydypina, lanzoprazol, lek moczopędny, lek przeciwpłytkowy, lek wydłużający odstęp QT, meflochina, metabolizm substratów, nefazodon, nelfinawir, niedociśnienie, niewydolność serca, odstęp QT, omeprazol, pentamidyna, pętlowy lek moczopędny, pimozyd, pochodna dihydropirydyny, ryfampicyna, rytonawir, sertyndol, sotalol, syldenafil, symwastatyna, tabletka powlekana, telitromycyna, tiazydowy lek moczopędny, torsade de pointes, układ sercowo-naczyniowy, warfaryna, werapamil, zespół długiego odstępu QT, zyprazydon
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Lackepila 100 mg

Lakozamid, będący aminokwasem funkcjonalizowanym i należący do grupy „innych leków przeciwpadaczkowych” (ATC: N03AX18), wykazuje specyficzne działanie na układ nerwowy poprzez selektywne nasilenie powolnej inaktywacji napięciowo-zależnych kanałów sodowych, co stabilizuje nadmiernie pobudliwe błony neuronów i hamuje aktywność epileptyczną. Skuteczność przeciwdrgawkowa lakozamidu potwierdzono w modelach zwierzęcych napadów częściowych i pierwotnie uogólnionych oraz w modelach kindlingu, a także wykazano synergistyczne lub addytywne działanie w połączeniu z innymi lekami przeciwpadaczkowymi, takimi jak lewetyracetam, karbamazepina, fenytoina, walproinian sodu, lamotrygina, topiramat i gabapentyna. W badaniach klinicznych lakozamid wykazał równoważną skuteczność w monoterapii w porównaniu z karbamazepiną CR, z dawkowaniem 200-600 mg/dobę (lakozamid) vs. 400-1200 mg/dobę (karbamazepina CR), osiągając 6-miesięczną częstość uwolnienia od napadów na poziomie 89,8% (lakozamid) i 91,1% (karbamazepina CR). U pacjentów ≥65 lat większość (88,7%) osiągnęła kontrolę napadów przy dawce 200 mg/dobę lakozamidu.
błona komórkowa neuronu, dawka podtrzymująca, dożylna dawka nasycająca, działanie przeciwdrgawkowe, działanie synergistyczne, estymator Kaplana-Meiera, fenytoina, gabapentyna, karbamazepina, karbamazepina o kontrolowanym uwalnianiu, kindling, kontrola napadu, lakozamid, lamotrygina, lek przeciwpadaczkowy, lewetyracetam, monoterapia, napad częściowy, napad częściowy wtórnie uogólniony, napad padaczkowy częściowy, napad pierwotnie uogólniony, napięciowo-zależny kanał sodowy, niekontrolowany napad padaczkowy, pacjent w wieku podeszłym, padaczka, podwójna ślepa próba, terapia wspomagająca, topiramat, walproinian sodu
Leksykon substancji czynnych
Sorbitol – Interakcje

Sorbitol, powszechnie stosowany jako substancja pomocnicza w wielu produktach leczniczych, wykazuje istotne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mogą wpływać na bezpieczeństwo terapii. Najważniejszą interakcją jest współstosowanie sorbitolu z sulfonianem polistyrenu wapnia lub sodu (żywice kationowymienne stosowane w leczeniu hiperkaliemii), które może prowadzić do poważnych powikłań, takich jak perforacja jelita krętego oraz martwica okrężnicy lub jelit, co stanowi przeciwwskazanie do jednoczesnego podawania. Ponadto, stosowanie sorbitolu w preparatach doodbytniczych z innymi lekami podawanymi tą drogą może skutkować przyspieszonym usunięciem leków z przewodu pokarmowego i obniżeniem ich skuteczności. W przypadku szczepionek zawierających sorbitol (np. Priorix, Priorix-Tetra, Varilrix) należy unikać stosowania salicylanów przez 6 tygodni po szczepieniu ze względu na ryzyko zespołu Reye’a oraz odroczyć szczepienia o minimum 3 miesiące po podaniu immunoglobulin lub transfuzji krwi. Testy tuberkulinowe mogą wykazywać przejściowe obniżenie wrażliwości skórnej po szczepieniu, co wymaga odpowiedniego planowania diagnostyki.
biegunka osmotyczna, cyklosporyna, doustny lek przeciwzakrzepowy, fenytoina, hiperkaliemia, immunoglobulina, interakcja lekowa, itrakonazol, martwica okrężnicy, mitomycyna C, perforacja jelita, salicylan, skurcz oskrzeli, sorbitol, substancja pomocnicza, sulfonian polistyrenu, szczepionka zawierająca żywe drobnoustroje, takrolimus, test tuberkulinowy, transfuzja krwi, wskaźnik INR, zespół Reye’a, żywica kationowymienna
Leksykon leków
Przeciwwskazania – MIG dla dzieci 20 mg/ml

MIG dla dzieci (ibuprofen 20 mg/ml zawiesina doustna) jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na ibuprofen lub substancje pomocnicze (maltitol ciekły E 965, benzoesan sodu E 211, alkohol benzylowy), a także u osób z historią skurczu oskrzeli, astmy, pokrzywki lub obrzęku naczynioruchowego po NLPZ. Nie należy stosować leku u pacjentów z zaburzeniami krwiotworzenia o niewyjaśnionej etiologii, aktywną lub nawracającą chorobą wrzodową żołądka i dwunastnicy, krwotokami z przewodu pokarmowego, krwawieniami z naczyń mózgowych lub innymi aktywnymi krwawieniami. Przeciwwskazania obejmują także ciężką niewydolność wątroby, nerek, serca (klasa IV wg NYHA), ciężkie odwodnienie oraz kobiety w III trymestrze ciąży ze względu na ryzyko powikłań płodowych i matczynych. Ibuprofen może nasilać ryzyko krwawień, perforacji przewodu pokarmowego oraz pogarszać funkcję narządów w wymienionych stanach klinicznych.
astma, choroba autoimmunologiczna, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba wrzodowa dwunastnicy, choroba wrzodowa żołądka, digoksyna, działanie antyagregacyjne, fenytoina, filtracja kłębuszkowa, glikokortykosteroid, hemostaza, ibuprofen, krwawienie z naczyń mózgowych, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwotok z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, lek moczopędny, lek przeciwnadciśnieniowy, lek przeciwzakrzepowy, lit, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na leki, nefrotoksyczność, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, NLPZ, obrzęk naczynioruchowy, odwodnienie, perforacja, płytki krwi, pokrzywka, prostaglandyna nerkowa, przewód tętniczy, skurcz oskrzeli, trzeci trymestr ciąży, warfaryna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie krwiotworzenia, zapalenie błony śluzowej nosa
Leksykon leków
Interakcje leku – Linefor 25 mg

Pregabalina, substancja czynna leku Linefor, charakteryzuje się niskim potencjałem interakcji farmakokinetycznych ze względu na wydalanie głównie w postaci niezmienionej z moczem oraz minimalny metabolizm (poniżej 2% dawki). Nie wiąże się z białkami osocza i nie hamuje metabolizmu leków in vitro. Badania in vivo i analizy farmakokinetyczne wykazały brak istotnych klinicznie interakcji z lekami przeciwpadaczkowymi (fenytoina, karbamazepina, kwas walproinowy, lamotrygina, gabapentyna, fenobarbital, tiagabina, topiramat), lekami przeciwlękowymi (lorazepam), opioidowymi lekami przeciwbólowymi (oksykodon) oraz innymi substancjami, w tym alkoholem i doustnymi środkami antykoncepcyjnymi zawierającymi noretysteron i/lub etynyloestradiol. Klirens pregabaliny nie jest istotnie modyfikowany przez doustne leki przeciwcukrzycowe, diuretyki czy insulinę, co pozwala na ich bezpieczne łączne stosowanie bez konieczności dostosowywania dawek.
alprazolam, barbiturat, benzodiazepina, depresja oddechowa, diazepam, diuretyk, etynyloestradiol, farmakokinetyka, fenobarbital, fentanyl, fenytoina, furosemid, gabapentyna, hydrochlorotiazyd, insulina, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, karbamazepina, kwas walproinowy, lamotrygina, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwlękowy, lek przeciwpadaczkowy, lorazepam, metformina, morfina, motoryka duża, niewydolność oddechowa, noretysteron, oksykodon, opioid, ośrodkowy układ nerwowy, pochodna hydantoiny, pochodna sulfonylomocznika, pregabalina, sedacja, śpiączka, środek antykoncepcyjny, tiagabina, topiramat, tramadol, zaburzenie funkcji poznawczych
Leksykon leków
Interakcje leku – Coldrex o smaku cytrynowym (750 mg + 10 mg + 60 mg)/5 g

Preparat Coldrex o smaku cytrynowym zawiera paracetamol (750 mg), chlorowodorek fenylefryny (10 mg) oraz kwas askorbinowy (60 mg) i wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, które mogą mieć istotne znaczenie kliniczne. Fenylefryna wchodzi w interakcje z inhibitorami monoaminooksydazy (IMAO), innymi aminami sympatykomimetycznymi, beta-adrenolitykami, trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi, digoksyną, alkaloidami sporyszu oraz lekami przyspieszającymi poród, co może prowadzić do znacznego wzrostu ciśnienia tętniczego, zaburzeń rytmu serca oraz ryzyka przełomu nadciśnieniowego. Paracetamol natomiast może nasilać działanie przeciwzakrzepowe warfaryny przy regularnym stosowaniu, zwiększać ryzyko uszkodzenia nerek w połączeniu z NLPZ, a także wykazywać zwiększony metabolizm i potencjalną hepatotoksyczność pod wpływem leków indukujących enzymy wątrobowe (fenobarbital, fenytoina, karbamazepina, ryfampicyna). Ponadto, paracetamol może wpływać na wyniki badań laboratoryjnych, zwłaszcza glikemii, co należy uwzględnić w diagnostyce.
alkaloid sporyszu, amina sympatykomimetyczna, amitryptylina, beta-adrenolityk, chlorowodorek fenylefryny, cholestyramina, debryzochina, digoksyna, domperidon, duża luka anionowa, działanie przeciwzakrzepowe, działanie sedatywne, efedryna, fenobarbital, fenylefryna, fenylpropanolamina, fenytoina, flukloksacylina, glikozyd nasercowy, glutation, guanetydyna, hepatotoksyczność, inhibitor monoaminooksydazy, izoenzym CYP2E1, karbamazepina, kofeina, kwas askorbowy, kwasica metaboliczna, lek indukujący enzymy wątrobowe, lek przeciwnadciśnieniowy, lek zobojętniający zawierający glin, metabolit paracetamolu, metoklopramid, metyldopa, nadciśnienie tętnicze, NAPQI, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, paracetamol, pochodna kumaryny, preparat żelaza, przełom nadciśnieniowy, pseudoefedryna, rezerpina, ryfampicyna, salicylamid, tachykardia, toksyczność glinu, toksyczność wątrobowa, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, uszkodzenie wątroby, warfaryna, witamina C, zaburzenie rytmu serca, zawał mięśnia sercowego
Leksykon leków
Interakcje leku – Tirosint Sol 150 mcg

Lewotyroksyna sodowa, substancja czynna Tirosint Sol, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą wpływać na jej skuteczność terapeutyczną oraz działanie innych leków. Substancje takie jak żywice jonowymienne (kolestyramina, kolestypol), preparaty zawierające aluminium, żelazo, wapń oraz sewelamer znacząco zmniejszają wchłanianie lewotyroksyny, co wymaga zachowania odpowiednich odstępów czasowych (4-5 godzin dla żywic, co najmniej 2 godziny dla pozostałych). Inhibitory pompy protonowej oraz produkty sojowe również mogą obniżać biodostępność leku, co wymaga monitorowania funkcji tarczycy i ewentualnej korekty dawki. Substancje takie jak salicylany, dikumarol, furosemid (250 mg), klofibrat i fenytoina wypierają lewotyroksynę z białek osocza, zwiększając frakcję wolnej tyroksyny (fT4), co może wymagać dostosowania dawki. Ponadto, leki hamujące obwodową konwersję T4 do T3 (propylotiouracyl, glikokortykoidy, beta-blokery, amiodaron, środki kontrastowe z jodem) mogą obniżać efekt terapeutyczny lewotyroksyny, co jest szczególnie istotne u pacjentów z wolem guzkowym i autonomią tarczycy.
amiodaron, barbiturany, białko osocza, biotyna, chlorochina, dikumarol, dysfagia, dziurawiec zwyczajny, estrogen, fenytoina, furosemid, glikokortykoid, imatynib, induktor enzymatyczny, indynawir, inhibitor kinazy tyrozynowej, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy, interakcja biotyna-streptawidyna, klofibrat, kolestypol, kolestyramina, konwersja tyroksyny, lek beta-sympatolityczny, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwzakrzepowy, lek zobojętniający kwas żołądkowy, lewotyroksyna sodowa, lopinawir, metabolizm hormonów tarczycy, motesanib, nadczynność tarczycy, niedoczynność tarczycy, orlistat, pochodna kumaryny, produkty sojowe, proguanil, propylotiouracyl, rytonawir, salicylany, sertralina, sewelamer, sole żelaza, sorafenib, środek kontrastowy z jodem, sukralfat, sunitynib, terapia zastępcza, trijodotyronina, TSH, układ enzymatyczny wątroby, wole guzkowe, żywice jonowymienne
Leksykon leków
Interakcje leku – Miravil 100 mg

Sertralina, składnik aktywny Miravil 100 mg, wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie sertraliny z inhibitorami MAO (np. selegilina, moklobemid, linezolid) ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego; wymagane są odpowiednie odstępy czasowe (minimum 14 dni po inhibitorze MAO przed sertraliną i 7 dni po sertralinie przed inhibitorami MAO). Pimozyd w połączeniu z sertraliną zwiększa stężenie pimozydu o około 35%, co jest niebezpieczne ze względu na wąski indeks terapeutyczny. Zaleca się ostrożność przy łączeniu sertraliny z lekami serotoninergicznymi (opioidy, tryptany) oraz lekami wydłużającymi odstęp QT, gdyż może to zwiększać ryzyko arytmii komorowych, w tym torsade de pointes. Współistniejące stosowanie sertraliny z litem wymaga monitorowania drżeń, a fenytoina może indukować metabolizm sertraliny, co wymaga kontroli stężenia fenytoiny. Metamizol może obniżać stężenie sertraliny poprzez indukcję CYP2B6 i CYP3A4, co może zmniejszać skuteczność terapii.
arytmia komorowa, błękit metylenowy, blokada nerwowo-mięśniowa, cholinoesteraza, cymetydyna, czas protrombinowy, dezypramina, diazepam, digoksyna, dziurawiec zwyczajny, farmakokinetyka litu, fentanyl, fenytoina, flekainid, fluoksetyna, fluwoksamina, haloperydol, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitor monoaminooksydazy, inhibitor proteazy, INR, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, kwas acetylosalicylowy, lek antyarytmiczny, lek przeciwpsychotyczny, lek serotoninergiczny, lek wydłużający odstęp QT, linezolid, metabolizm CYP2C19, metamizol, miwakurium, moklobemid, pimozyd, propafenon, selegilina, sumatryptan, torsade de pointes, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, tryptan, tyklopidyna, warfaryna, wydłużenie odstępu QT, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny
Leksykon leków
Interakcje leku – Tabcin Trend 250 mg + 30 mg + 2 mg

Tabcin Trend zawiera paracetamol, pseudoefedrynę chlorowodorek oraz chlorfenyraminy maleinian, które wykazują liczne interakcje farmakologiczne istotne klinicznie. Leki wpływające na motorykę przewodu pokarmowego, takie jak propantelina (opóźniająca opróżnianie żołądka) i metoklopramid (przyspieszający wchłanianie), modyfikują farmakokinetykę paracetamolu, co może wpływać na czas wystąpienia efektu terapeutycznego. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko kwasicy metabolicznej z dużą luką anionową przy jednoczesnym stosowaniu flukloksacyliny z paracetamolem. Ponadto, induktory enzymów mikrosomalnych wątroby (fenobarbital, fenytoina, karbamazepina, glutetimid, rifampicyna) znacząco zwiększają ryzyko hepatotoksyczności paracetamolu, nawet przy dawkach terapeutycznych. W przypadku pacjentów stosujących doustne antykoagulanty (np. warfarynę) zaleca się unikanie długotrwałego stosowania paracetamolu ze względu na potencjalne zwiększenie działania przeciwzakrzepowego.
antykoagulanty doustne, chloramfenikol, chlorfenyramina, ciśnienie tętnicze, enzymy mikrosomalne wątroby, fenobarbital, fenytoina, flukloksacylina, glutetimid, hepatotoksyczność, induktor enzymów mikrosomalnych, inhibitor monoaminooksydazy, karbamazepina, kwasica metaboliczna z dużą luką anionową, leki przeciwpadaczkowe, metoklopramid, neutropenia, opróżnianie żołądka, paracetamol, pochodne kumaryny, propantelina, przełom nadciśnieniowy, pseudoefedryna, rifampicyna, warfaryna, zydowudyna
Leksykon leków
Interakcje leku – Medoxa 5 mg

Prednizon, jako glikokortykosteroid, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Współstosowanie z glikozydami nasercowymi może prowadzić do nasilonej toksyczności i arytmii z powodu hipokaliemii indukowanej przez prednizon. Leki moczopędne i przeczyszczające zwiększają ryzyko ciężkiej hipokaliemii, wymagając monitorowania elektrolitów. Prednizon osłabia działanie hipoglikemiczne leków przeciwcukrzycowych, co może wymagać korekty dawek. W przypadku pochodnych kumaryny konieczne jest częstsze monitorowanie INR z uwagi na nieprzewidywalne zmiany działania przeciwzakrzepowego. Jednoczesne stosowanie NLPZ, salicylanów czy indometacyny zwiększa ryzyko powikłań ze strony przewodu pokarmowego, takich jak owrzodzenia i krwawienia. Prednizon wydłuża także działanie niedepolaryzujących leków zwiotczających mięśnie, co ma znaczenie w anestezjologii. Ponadto, interakcje z lekami przeciwcholinergicznymi mogą podnosić ciśnienie śródgałkowe, a z prazykwantelem obniżać jego skuteczność.
barbituran, chlorochina, ciśnienie śródgałkowe, cyklosporyna, działanie hepatotoksyczne, efedryna, estrogen, fenytoina, fluorochinolon, gastroprotekcja, glikokortykosteroid, glikozyd nasercowy, glukoneogeneza wątrobowa, gospodarka węglowodanowa, hipokaliemia, hormon tyreotropowy, hormon wzrostu, hydroksychlorochina, induktor CYP3A4, inhibitor ACE, inhibitor CYP3A4, inhibitor konwertazy angiotensyny, insulinooporność, itrakonazol, jaskra, karbamazepina, kardiomiopatia, ketokonazol, kobicystat, lek immunosupresyjny, lek moczopędny, lek przeciwcholinergiczny, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwzakrzepowy, lek zobojętniający, leukopenia, meflochina, miopatia, napad drgawkowy, niedepolaryzujący lek zwiotczający, niesteroidowy lek przeciwzapalny, NLPZ, osteoporoza, owrzodzenie, parametr krzepnięcia, pochodna kumaryny, prazykwantel, prednizon, protyrelina, prymidon, przekaźnictwo nerwowo-mięśniowe, ryfampicyna, ścięgno Achillesa, somatotropina, środek przeczyszczający, tendinopatia, terapia przeciwpasożytnicza, test alergiczny, trombocytopenia, TSH, złamanie patologiczne
Leksykon substancji czynnych
Fenchon – Interakcje

Fenchon, jako składnik olejowej mieszaniny monoterpenów w preparacie Rowatinex, wykazuje potencjalne interakcje farmakokinetyczne, szczególnie z lekami metabolizowanymi w wątrobie przez enzymy cytochromu P450. Szczególną uwagę należy zwrócić na doustne leki przeciwzakrzepowe, takie jak warfaryna, acenokumarol oraz rywaroksaban, ze względu na ryzyko zaburzenia ich metabolizmu i kontroli antykoagulacji. Ponadto, fenchon może wpływać na metabolizm leków o wąskim indeksie terapeutycznym, w tym leków przeciwpadaczkowych (karbamazepina, fenytoina, fenobarbital), immunosupresantów (cyklosporyna, takrolimus), digoksyny oraz teofiliny, co wymaga ścisłego monitorowania stężeń terapeutycznych i dostosowania dawkowania. Zaleca się również unikanie jednoczesnego spożywania alkoholu etylowego, który poprzez konkurencję metaboliczną na poziomie CYP2E1 i dehydrogenazy alkoholowej może nasilać hepatotoksyczność oraz działania niepożądane ze strony ośrodkowego układu nerwowego.
acenokumarol, alfa-pinen, anetol, antykoagulacja, beta-pinen, borneol, cyklosporyna, cyneol, cytochrom P450, cytochrom P450 2E1, dehydrogenaza alkoholowa, digoksyna, doustny antykoagulant, doustny lek przeciwzakrzepowy, erytromycyna, fenchon, fenobarbital, fenytoina, hepatotoksyczność, immunosupresant, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor enzymu wątrobowego, kamfen, karbamazepina, ketokonazol, lek hepatotoksyczny, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwzakrzepowy, metotreksat, monoterpen, olejek eteryczny, ośrodkowy układ nerwowy, paracetamol, Rowatinex, ryfampicyna, rywaroksaban, takrolimus, teofilina, warfaryna, wąski indeks terapeutyczny
Leksykon leków
Interakcje leku – Temozolomide Fair-Med 100 mg

Temozolomid (Temozolomide FAIR-MED) wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne, które mają znaczenie kliniczne w terapii guzów mózgu. Podanie leku z pokarmem powoduje zmniejszenie maksymalnego stężenia w osoczu (Cmax) o 33% oraz obniżenie AUC o 9%, co uzasadnia zalecenie przyjmowania temozolomidu na czczo. Antagoniści receptora H2, w tym ranitydyna, oraz leki często stosowane u pacjentów onkologicznych, takie jak deksametazon, prochlorperazyna, fenytoina, karbamazepina, ondansetron i fenobarbital, nie wpływają istotnie na klirens temozolomidu, co pozwala na ich bezpieczne łączne stosowanie bez konieczności modyfikacji dawkowania. Wyjątkiem jest kwas walproinowy, który powoduje statystycznie istotne zmniejszenie klirensu temozolomidu, co może zwiększać ryzyko mielosupresji i wymaga ścisłego monitorowania hematologicznego oraz ewentualnej korekty dawki.
antagonista receptora H2, antagonista receptorów 5-HT3, deksametazon, działanie niepożądane, fenobarbital, fenytoina, guz mózgu, guz OUN, karbamazepina, kwas walproinowy, lek mielosupresyjny, lek przeciwnowotworowy, lek przeciwpadaczkowy, metabolizm wątrobowy, mielosupresja, monometylotriazenoimidazolo-karboksamid, morfologia krwi, neurotoksyczność, neutropenia, niedokrwistość, nudności i wymioty, obrzęk mózgu, odwodnienie organizmu, ondansetron, ośrodkowy układ nerwowy, parametry hematologiczne, pole pod krzywą stężenia, prochlorperazyna, ranitydyna, stężenie leku w osoczu, temozolomid, terapia temozolomidem, trombocytopenia, zaburzenie czynności wątroby
Leksykon leków
Interakcje leku – Memantin NeuroPharma 20 mg

Memantyna, jako antagonista receptorów NMDA, wykazuje istotne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają kluczowe znaczenie w praktyce klinicznej. Szczególnie ważne są przeciwwskazane jednoczesne podawania z amantadyną, ketaminą i dekstrometorfanem ze względu na wysokie ryzyko psychozy farmakotoksycznej i nasilenia działań niepożądanych. Memantyna może nasilać działanie leków dopaminergicznych (L-dopa, agoniści receptorów dopaminergicznych) oraz antycholinergicznych, co wymaga monitorowania i ewentualnej korekty dawkowania. Ponadto, osłabia działanie barbituranów i neuroleptyków oraz modyfikuje efekty leków zmniejszających napięcie mięśni szkieletowych (dantrolen, baklofen). Interakcje farmakokinetyczne dotyczą głównie konkurencji o nerkowy układ transportu kationów, co może zwiększać stężenia leków takich jak cymetydyna, ranitydyna, prokainamid, chinidyna, chinina i nikotyna, a także wpływać na obniżenie stężenia hydrochlorotiazydu (HCT) w surowicy.
agonista dopaminergiczny, amantadyna, antagonista receptorów NMDA, baklofen, chinidyna, chinina, cymetydyna, cytochrom P450, czas protrombinowy, dantrolen, dekstrometorfan, depresja OUN, donepezil, fenytoina, galantamina, hydrochlorotiazyd, hydrolaza epoksydowa, inhibitor cholinesterazy, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, ketamina, L-DOPA, lek dopaminergiczny, lek przeciwzakrzepowy, metformina, międzynarodowy współczynnik znormalizowany, mięsień szkieletowy, monooksygenaza flawinowa, neuroleptyk, prokainamid, psychoza farmakotoksyczna, ranitydyna, środek antycholinergiczny, sulfotransferaza, transport kationów, warfaryna
Leksykon leków
Interakcje leku – Cisatracurium Kalceks 2 mg/ml

Cisatrakurium, jako niedepolaryzujący środek zwiotczający mięśnie szkieletowe, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, które mogą znacząco wpływać na siłę i czas trwania bloku nerwowo-mięśniowego. Wziewne środki znieczulające (enfluran, izofluran, halotan) oraz ketamina nasilają i przedłużają efekt cisatrakurium, co wymaga redukcji dawki i ścisłego monitorowania. Synergistyczne działanie obserwuje się także przy jednoczesnym stosowaniu innych niedepolaryzujących zwiotczających (wekuronium, rokuronium, atrakurium). Antybiotyki aminoglikozydowe (gentamycyna, neomycyna, streptomycyna) oraz polimyksyny, tetracykliny, linkomycyna i klindamycyna nasilają blok nerwowo-mięśniowy, podobnie jak leki przeciwarytmiczne (propranolol, blokery kanałów wapniowych, lidokaina, prokainamid, chinidyna). Diuretyki (furosemid, tiazydy, mannitol, acetazolamid) mogą nasilać blok poprzez zaburzenia elektrolitowe, a sole magnezu i litu wykazują wysokie ryzyko znacznego nasilenia działania cisatrakurium. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z miastenią, gdyż wiele leków (antybiotyki, beta-adrenolityki, leki przeciwarytmiczne, chlorochina, D-penicylamina, steroidy, fenytoina, lit) może ujawnić lub zaostrzyć objawy, prowadząc do nieprzewidywalnego wydłużenia bloku.
acetazolamid, alkohol etylowy, aminoglikozyd, antagonista acetylocholinoesterazy, blok nerwowo-mięśniowy, bloker kanału wapniowego, chinidyna, chlorochina, choroba Alzheimera, choroba nerwowo-mięśniowa, donepezyl, fenytoina, furosemid, gentamycyna, halotan, inhibitor acetylocholinoesterazy, karbamazepina, lek beta-adrenolityczny, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwpadaczkowy, lidokaina, linkomycyna, mannitol, miastenia, monitorowanie przewodnictwa nerwowo-mięśniowego, niedepolaryzujący środek zwiotczający, ośrodkowy układ nerwowy, polimyksyna, preparat magnezu, prokainamid, propranolol, siarczan magnezu, suksametonium, trimetafan, wekuronium, wziewny środek znieczulający, zaburzenie elektrolitowe, zespół miasteniczny
Leksykon leków
Interakcje leku – Calcium folinate Sandoz 10 mg/ml

Folinian wapnia (kwas folinowy) wykazuje istotne interakcje farmakologiczne, które mają kluczowe znaczenie w praktyce klinicznej. Współpodawanie folinianu wapnia z antagonistami kwasu foliowego, takimi jak kotrymoksazol czy pirymetamina, prowadzi do farmakodynamicznego zniesienia ich efektu terapeutycznego poprzez uzupełnianie niedoborów folianów. Ponadto, folinian wapnia nasila metabolizm wątrobowy leków przeciwpadaczkowych (fenobarbital, prymidon, fenytoina, pochodne sukcynoimidu), co skutkuje obniżeniem ich stężenia w osoczu i zwiększoną częstością napadów padaczkowych. Szczególnie istotna jest interakcja z 5-fluorouracylem (5-FU), gdzie folinian wapnia wzmacnia wiązanie metabolitu 5-FU z syntazą tymidylanową, co zwiększa zarówno skuteczność, jak i toksyczność 5-FU. Warto podkreślić, że brak jest jednoznacznych danych dotyczących interakcji folinianu wapnia z alkoholem etylowym, jednak ze względu na ryzyko nasilenia działań niepożądanych podczas chemioterapii, zaleca się unikanie spożywania alkoholu.
5-fluorouracyl, antagonista kwasu foliowego, działanie cytotoksyczne, działanie niepożądane, fenobarbital, fenytoina, folinian wapnia, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, interakcja lekowa, kotrymoksazol, kwas folinowy, lek przeciwpadaczkowy, metabolizm wątrobowy, napad padaczkowy, pirymetamina, prymidon, przewód pokarmowy, schemat chemioterapii, syntaza tymidylanowa, terapia ratunkowa
Leksykon substancji czynnych
Deksibuprofen – Interakcje

Deksibuprofen, jako NLPZ, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, które mogą znacząco wpływać na bezpieczeństwo i skuteczność terapii. Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu z doustnymi antykoagulantami (np. warfaryna), gdzie obserwuje się nasilenie działania przeciwzakrzepowego, wymagające monitorowania INR i czasu krwawienia oraz dostosowania dawki. Metotreksat w dawce ≥15 mg/tydzień w połączeniu z deksibuprofenem może prowadzić do zwiększenia stężenia metotreksatu w osoczu przez zmniejszenie klirensu nerkowego, co jest przeciwwskazaniem do łącznego stosowania. W przypadku dawek <15 mg/tydzień konieczna jest kontrola morfologii krwi i czynności nerek. Deksibuprofen może również zwiększać stężenie litu i digoksyny w osoczu, co wymaga monitorowania ich poziomów i rozważenia zmiany dawkowania. Interakcje z lekami nefrotoksycznymi (np. cyklosporyna, takrolimus, aminoglikozydy) oraz inhibitorami ACE i antagonistami receptora angiotensyny II zwiększają ryzyko ostrej niewydolności nerek, zwłaszcza u osób starszych i pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, co wymaga ścisłego monitorowania funkcji nerek.
agregacja płytek krwi, antagonista receptora angiotensyny II, antybiotyk aminoglikozydowy, digoksyna, diuretyk, diuretyk oszczędzający potas, diuretyk pętlowy, doustny antykoagulant, fenobarbital, fenytoina, hemofilia, hiperkaliemia, inhibitor ACE, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, klirens nerkowy, kortykosteroid, kwas acetylosalicylowy, lek przeciwpłytkowy, lek trombolityczny, leki immunosupresyjne, metotreksat, morfologia krwi, niesteroidowy lek przeciwzapalny, ostra niewydolność nerek, owrzodzenie przewodu pokarmowego, pemetreksed, pochodna sulfonylomocznika, przesączanie kłębuszkowe, rifampicyna, tyklopidyna, wskaźnik INR, zydowudyna
Leksykon leków
Interakcje leku – Alprox 1 mg

Alprazolam jest metabolizowany głównie przez izoenzym CYP3A4 w wątrobie, co powoduje liczne interakcje farmakokinetyczne z lekami hamującymi (np. itrakonazol, ketokonazol, nefazodon, fluwoksamina) oraz indukującymi (np. ryfampicyna, fenytoina, karbamazepina) ten enzym. Hamowanie CYP3A4 może prowadzić do 2-3-krotnego wzrostu AUC alprazolamu i wydłużenia okresu półtrwania nawet do 40 godzin, co wymaga często redukcji dawki o połowę. Indukcja enzymu skutkuje obniżeniem stężenia alprazolamu w osoczu i osłabieniem efektu terapeutycznego. Dodatkowo alprazolam może zwiększać stężenie digoksyny oraz leków przeciwdepresyjnych (imipramina, dezypramina), co wymaga monitorowania pacjenta. Nie stwierdzono istotnych interakcji z warfaryną, propranololem i disulfiramem.
antagonista wapnia, antybiotyk makrolidowy, azolowe leki przeciwgrzybicze, cymetydyna, CYP3A4, cytochrom P450, czas protrombinowy, depresja oddechowa, dezypramina, digoksyna, diltiazem, disulfiram, dziurawiec zwyczajny, erytromycyna, fenytoina, fluoksetyna, fluwoksamina, imipramina, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, itrakonazol, izoenzym CYP3A4, karbamazepina, ketokonazol, klozapina, kwas gamma-aminomasłowy, lek nasenny, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwpsychotyczny, lek znieczulający, lek zwiotczający mięśnie, metabolizm wątrobowy leku, nefazodon, omeprazol, opioid, ośrodkowy układ nerwowy, propranolol, receptor GABA-ergiczny, ryfampicyna, rytonawir, sertralina, SSRI, teofilina, troleandomycyna, warfaryna
Leksykon leków
Interakcje leku – Solvetusan 60 mg/10 ml

Lewodropropizyna, substancja czynna preparatu Solvetusan, wykazuje korzystny profil interakcji farmakologicznych, potwierdzony badaniami przedklinicznymi i klinicznymi. Nie nasila działania leków oddziałujących na ośrodkowy układ nerwowy, takich jak benzodiazepiny, fenytoina czy imipramina, co potwierdza brak modyfikacji zapisu EEG przy jednoczesnym stosowaniu. W terapii schorzeń oskrzeli i płuc nie stwierdzono istotnych interakcji z agonistami receptorów beta-2-adrenergicznych, metyloksantynami (np. teofilina), kortykosteroidami, antybiotykami, lekami mukolitycznymi oraz przeciwhistaminowymi. Lewodropropizyna nie wpływa również na aktywność doustnych leków przeciwzakrzepowych (np. warfaryna) ani na hipoglikemizujący efekt insuliny.
agonista receptora beta-2-adrenergicznego, alkohol etylowy, aminofilina, benzodiazepina, doustny lek przeciwzakrzepowy, EEG, efekt hipoglikemizujący, fenytoina, imipramina, interakcja lekowa, kortykosteroid, lek mukolityczny, lek przeciwhistaminowy, lek rozszerzający oskrzela, lek uspokajający, lewodropropizyna, metyloksantyna, ośrodkowy układ nerwowy, POChP, receptor histaminowy, schorzenie oskrzeli, syrop przeciwkaszlowy, teofilina, warfaryna
Leksykon leków
Interakcje leku – Prograf 1 mg

Takrolimus, metabolizowany głównie przez izoenzym CYP3A4 w wątrobie i jelitach, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą znacząco wpływać na jego stężenie w osoczu oraz profil bezpieczeństwa. Szczególnie istotne jest unikanie jednoczesnego stosowania z silnymi inhibitorami CYP3A4 (np. ketokonazol, itrakonazol, klarytromycyna), które mogą powodować znaczne zwiększenie stężenia takrolimusu i ryzyko nefrotoksyczności, neurotoksyczności oraz wydłużenia odstępu QT. Również produkty spożywcze, takie jak grejpfrut i sok grejpfrutowy, silnie hamują CYP3A4 w jelicie, co prowadzi do podwyższenia stężenia takrolimusu i zwiększa ryzyko działań niepożądanych. W przypadku stosowania leków o umiarkowanym lub słabym działaniu hamującym CYP3A4 (np. flukonazol, diltiazem, azytromycyna) konieczne jest monitorowanie stężenia takrolimusu i dostosowanie dawki. Ponadto, jednoczesne stosowanie takrolimusu z cyklosporyną jest przeciwwskazane ze względu na addytywną nefrotoksyczność i ryzyko poważnych działań niepożądanych.
amfoterycyna B, amiloryd, aminoglikozyd, amiodaron, antybiotyk makrolidowy, bloker kanału wapniowego, cyklosporyna, czynność nerek, diltiazem, everolimus, fenytoina, glikoproteina p, hepatotoksyczność, hiperkaliemia, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitory mTOR, itrakonazol, izoenzym CYP3A4, kannabidiol, ketokonazol, klarytromycyna, kotrimoksazol, kwas mykofenolowy, lek przeciwgrzybiczny, mikroangiopatia zakrzepowa, nefrotoksyczność, neurotoksyczność, posakonazol, sirolimus, sok grejpfrutowy, spironolakton, takrolimus, transplantolog, triamteren, trimetoprym, werapamil, worykonazol, wydłużenie odstępu QT, zakrzepowa plamica małopłytkowa, zespół hemolityczno-mocznicowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Ibuprex 200 mg

Ibuprofen, jako niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ), wykazuje liczne interakcje farmakologiczne o istotnym znaczeniu klinicznym, zwłaszcza u pacjentów poddanych politerapii. Jednoczesne stosowanie ibuprofenu z innymi NLPZ, w tym salicylanami, znacząco zwiększa ryzyko owrzodzeń i krwawień z przewodu pokarmowego, co wymaga bezwzględnego unikania takiego połączenia. Szczególną uwagę należy zwrócić na interakcję z małymi dawkami kwasu acetylosalicylowego, gdzie ibuprofen może kompetycyjnie hamować jego przeciwpłytkowe działanie, osłabiając tym samym efekt kardioprotekcyjny. Ponadto, ibuprofen zwiększa ryzyko krwawień w połączeniu z lekami przeciwpłytkowymi, przeciwzakrzepowymi (np. warfaryna), SSRI oraz kortykosteroidami, co wymaga monitorowania parametrów hemostazy i ostrożności klinicznej. Interakcje z lekami nefrotoksycznymi, takimi jak inhibitory ACE, beta-adrenolityki, antagoniści angiotensyny II oraz diuretyki, mogą prowadzić do pogorszenia funkcji nerek, zwłaszcza u pacjentów odwodnionych lub w podeszłym wieku, co wymaga monitorowania czynności nerek i odpowiedniego nawodnienia.
antagonista angiotensyny II, antybiotyk aminoglikozydowy, antybiotyk chinolonowy, cholestyramina, choroba autoimmunologiczna, choroba nowotworowa, cyklosporyna, czynność nerek, digoksyna, diuretyk oszczędzający potas, dna moczanowa, działanie hepatotoksyczne, działanie hipoglikemizujące, działanie kardioprotekcyjne, działanie nefrotoksyczne, działanie przeciwpłytkowe, fenytoina, glikozyd nasercowy, hemofilia, hiperkaliemia, inhibitor konwertazy angiotensyny, inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny, kortykosteroid, lek beta-adrenolityczny, lek cytostatyczny, lek immunosupresyjny, lek moczopędny, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwnadciśnieniowy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, metotreksat, nefrotoksyczność, niesteroidowy lek przeciwzapalny, ostra niewydolność nerek, owrzodzenie przewodu pokarmowego, parametry krzepnięcia, pochodna sulfonylomocznika, powikłania przewodu pokarmowego, prewencja kardiologiczna, probenecyd, sulfinpirazon, takrolimus, układ krzepnięcia, zydowudyna, żywica wiążąca kwasy żółciowe
Leksykon leków
Interakcje leku – Esomeprazole Zentiva 40 mg

Ezomeprazol, jako inhibitor pompy protonowej, wpływa na farmakokinetykę wielu leków poprzez zmianę pH żołądkowego oraz hamowanie enzymu CYP2C19. Szczególnie istotne są interakcje z inhibitorami proteazy HIV, gdzie jednoczesne stosowanie z atazanawirem powoduje około 75% spadek ekspozycji (AUC, Cmax, Cmin), a z nelfinawirem zmniejszenie AUC, Cmax i Cmin o 36–39% oraz metabolitu M8 o 75–92%, co czyni takie połączenia przeciwwskazanymi. Ezomeprazol zmniejsza wchłanianie leków takich jak ketokonazol, itrakonazol i erlotynib, a zwiększa biodostępność digoksyny o 10–30%, co wymaga szczególnej ostrożności i monitorowania u osób starszych. Hamowanie CYP2C19 przez ezomeprazol może podnosić stężenia leków takich jak diazepam (zmniejszenie klirensu o 45%), worykonazol (wzrost Cmax o 15% i AUC o 41%), cylostazol (wzrost Cmax o 18% i AUC o 26%) oraz cyzapryd (wzrost AUC o 32% i wydłużenie t1/2 o 31%), co może wymagać modyfikacji dawkowania i monitorowania działań niepożądanych, zwłaszcza ryzyka zaburzeń rytmu serca przy cyzaprydzie.
agregacja płytek krwi, atazanawir, choroba refluksowa przełyku, cylostazol, CYP2C19, cytochrom P450, cyzapryd, czas krzepnięcia, diazepam, digoksyna, enzym CYP2C19, erlotynib, ezomeprazol, farmakokinetyka leku, fenytoina, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy, itrakonazol, ketokonazol, klirens kreatyniny, klopidogrel, leczenie HIV, lek przeciwzakrzepowy, metabolizm wątrobowy leku, metotreksat, nelfinawir, odstęp QTc, pH żołądkowe, pochodna kumaryny, sakwinawir, takrolimus, warfaryna, wartość INR, worykonazol, wrzód trawienny
Leksykon leków
Interakcje leku – Bosutinib Stada 400 mg

Bosutynib jest metabolizowany głównie przez enzym CYP3A, co powoduje istotne interakcje farmakokinetyczne z lekami modulującymi aktywność tego enzymu. Silne inhibitory CYP3A, takie jak ketokonazol, zwiększają Cmax bosutynibu 5,2-krotnie oraz AUC 8,6-krotnie, co wymaga unikania ich jednoczesnego stosowania z bosutynibem. Inhibitory o średniej sile działania, np. aprepitant, podnoszą Cmax bosutynibu 1,5-krotnie i AUC 2-krotnie, również wskazując na konieczność unikania kojarzenia lub dostosowania dawki. Silne induktory CYP3A, takie jak ryfampicyna, obniżają ekspozycję na bosutynib do 6-14% wartości wyjściowej, co znacząco zmniejsza skuteczność terapii i również jest przeciwwskazaniem do jednoczesnego stosowania. Ponadto, inhibitory pompy protonowej (np. lanzoprazol) redukują Cmax i AUC bosutynibu odpowiednio do 54% i 74%, co wymaga rozważenia stosowania alternatywnych środków zobojętniających lub rozdzielenia czasowego podania leków.
amiodaron, aprepitant, białko oporności raka piersi, bosutynib, bozentan, chinidyna, chlorochina, cyprofloksacyna, diltiazem, domperidon, dyzopiramid, dziurawiec zwyczajny, efawirenz, erytromycyna, etrawiryna, fenytoina, flukonazol, halofantryna, haloperydol, hepatotoksyczność, imatynib, induktor CYP3A, induktor CYP3A o średniej sile działania, inhibitor CYP3A, inhibitor CYP3A o średniej sile działania, inhibitor pompy protonowej, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, kryzotynib, lanzoprazol, lek przeciwarytmiczny, metadon, modafinil, moksyfloksacyna, nefazodon, nośnik anionów organicznych, nośnik kationów organicznych, polipeptyd transportujący aniony organiczne, pozakonazol, prokainamid, ryfampicyna, silny induktor CYP3A, silny inhibitor CYP3A, sotalol, telitromycyna, uszkodzenie wątroby, werapamil, worykonazol, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie rytmu serca
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Topamax 25 mg

Topiramat, lek przeciwpadaczkowy z grupy monosacharydów z podstawnikiem sulfaminianowym (kod ATC: N03AX11), wykazuje złożony mechanizm działania obejmujący blokowanie kanałów sodowych zależnych od napięcia, modulację receptorów GABAA oraz antagonizm receptorów glutaminergicznych kainowego/AMPA w stężeniach 1-200 µM. W przeciwieństwie do benzodiazepin i barbituranów, topiramat działa na podtyp receptorów GABAA niewrażliwy na flumazenil i nie wydłuża czasu otwarcia kanałów jonowych. Dodatkowo, lek słabo hamuje izoenzymy anhydrazy węglanowej, co nie jest głównym mechanizmem jego działania przeciwpadaczkowego. W modelach zwierzęcych topiramat wykazał skuteczność przeciwdrgawkową w różnych typach napadów, w tym tonicznych, klonicznych oraz absence, a także wykazał synergistyczne i addycyjne efekty w terapii skojarzonej z karbamazepiną, fenobarbitalem i fenytoiną.
acetazolamid, badanie elektrofizjologiczne, drgawki toniczno-kloniczne, działanie addycyjne, działanie przeciwdrgawkowe, działanie synergistyczne, fenobarbital, fenytoina, gęstość mineralna kości, izoenzym anhydrazy węglanowej, kanał sodowy zależny od napięcia, karbamazepina, kwas gamma-aminomasłowy, kwas kainowy, lek przeciwpadaczkowy, lewetyracetam, mineralizacja kości, monosacharyd sulfaminianowy, napad absence, napad toniczny, pentetrazol, profilaktyka migreny, przepływ jonów chlorkowych, receptor GABA, receptor kainowy/AMPA, receptor NMDA, terapia skojarzona
Leksykon leków
Interakcje leku – Miansec 30 30 mg

Mianseryna, substancja czynna leku Miansec 30, wykazuje istotne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa terapii. Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie mianseryny z alkoholem etylowym, co prowadzi do nasilonego działania depresyjnego na ośrodkowy układ nerwowy i znacznego pogorszenia funkcji poznawczych oraz psychomotorycznych, dlatego pacjenci powinni całkowicie unikać alkoholu. Przeciwwskazane jest także łączenie mianseryny z inhibitorami monoaminooksydazy (moklobemid, tranylcypromina, linezolid) ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego; konieczne jest zachowanie co najmniej 2-tygodniowego odstępu między terapiami. Mianseryna może obniżać stężenie w osoczu pod wpływem induktorów CYP3A4 (fenytoina, karbamazepina), co wymaga monitorowania i ewentualnej korekty dawki. Ponadto, lek wpływa na metabolizm pochodnych kumaryny (np. warfaryny), co wymaga regularnego monitorowania INR i dostosowania dawki antykoagulantu.
arytmia serca, badanie EKG, ciśnienie tętnicze, depresja OUN, drgawka, fenytoina, funkcja poznawcza, gospodarka wodno-elektrolitowa, hipertermia, indukcja enzymatyczna, induktor CYP3A4, inhibitor MAO, inhibitor monoaminooksydazy, karbamazepina, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwnadciśnieniowy, lek przeciwpadaczkowy, linezolid, mianseryna, moklobemid, niewydolność oddechowa, odstęp QT, odstęp QTc, ośrodkowy układ nerwowy, ostre niedociśnienie, parametr krzepnięcia, płukanie żołądka, pobudzenie psychoruchowe, pochodna kumaryny, równowaga kwasowo-zasadowa, torsade de pointes, tranylcypromina, warfaryna, zaburzenie autonomiczne, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie stanu psychicznego, zapis elektrokardiograficzny, zespół serotoninowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Biotebal Max 10 mg

Biotyna (witamina B7) zawarta w preparacie Biotebal Max (10 mg) wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, które mogą wpływać na jej stężenie i skuteczność terapeutyczną. Leki przeciwdrgawkowe takie jak fenytoina, karbamazepina, fenobarbital i prymidon przyspieszają metabolizm biotyny, co prowadzi do obniżenia jej poziomu w surowicy i może wymagać zwiększenia dawki suplementu. Kwas walproinowy obniża aktywność biotynidazy, ograniczając biodostępność witaminy, natomiast hormony steroidowe i palenie tytoniu przyspieszają katabolizm biotyny, zwiększając zapotrzebowanie na nią. Antybiotyki o szerokim spektrum działania mogą zaburzać mikroflorę jelitową odpowiedzialną za syntezę biotyny, co również skutkuje zmniejszeniem jej stężenia. Spożycie alkoholu etylowego powoduje zwiększone wydalanie biotyny z moczem oraz zaburza jej wchłanianie, co może wymagać ograniczenia alkoholu podczas terapii.
alkohol etylowy, antybiotyk, antykoncepcja hormonalna, awidyna, biodostępność biotyny, biotyna, biotynidaza, choroba zapalna, fenobarbital, fenytoina, glikokortykosteroid, hormon płciowy, hormon steroidowy, karbamazepina, kwas liponowy, kwas pantotenowy, kwas walproinowy, lek przeciwdrgawkowy, lek przeciwpadaczkowy, mikrobiota jelitowa, mikroflora jelitowa, niedobór biotyny, prymidon, przewlekłe spożywanie alkoholu, stężenie biotyny, zaburzenia afektywne dwubiegunowe, zaburzenie mikroflory
Leksykon leków
Interakcje leku – Aripsan 15 mg

Arypiprazol, substancja czynna leku Aripsan, jest metabolizowany głównie przez enzymy CYP2D6 i CYP3A4, co determinuje jego liczne interakcje farmakokinetyczne. Silne inhibitory CYP2D6 (np. chinidyna, fluoksetyna, paroksetyna) zwiększają AUC arypiprazolu o około 107%, co wymaga zmniejszenia dawki o połowę. Podobnie, silne inhibitory CYP3A4 (ketokonazol, itrakonazol, inhibitory proteazy HIV) podnoszą AUC o 63% i Cmax o 37%, również wskazując na konieczność redukcji dawki o połowę. Z kolei silne induktory CYP3A4 (karbamazepina, ryfampicyna, fenytoina i inne) obniżają Cmax i AUC arypiprazolu o około 70%, co wymaga podwojenia dawki. W przypadku odstawienia inhibitorów lub induktorów CYP3A4/CYP2D6, dawkę należy powrócić do wartości wyjściowej. Famotydyna zmniejsza szybkość wchłaniania arypiprazolu, jednak bez istotnego znaczenia klinicznego. Nie obserwuje się istotnych zmian farmakokinetycznych przy jednoczesnym stosowaniu walproinianów, litu czy lamotryginy.
antagonista receptora H2, dehydroarypiprazol, działanie antagonistyczne, działanie hipotensyjne, działanie sedacyjne, famotydyna, farmakokinetyka arypiprazolu, fenobarbital, fenytoina, fluoksetyna, funkcja poznawcza, induktor CYP3A4, inhibitor CYP2D6, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, lek przeciwnadciśnieniowy, ośrodkowy układ nerwowy, paroksetyna, receptor adrenergiczny alfa 1, receptor alfa1-adrenergiczny, repolaryzacja mięśnia sercowego, ryfampicyna, selektywny inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny, walproinian, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie koordynacji psychoruchowej, zespół serotoninowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Senzop 7,5 mg

Zopiklon, substancja czynna leku SENZOP, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie zopiklonu z alkoholem, co prowadzi do synergistycznego nasilenia działania depresyjnego na ośrodkowy układ nerwowy (OUN), zwiększając ryzyko nadmiernej sedacji, depresji oddechowej, zaburzeń świadomości, a nawet zgonu. Ponadto, zopiklon metabolizowany jest przez enzymy CYP3A4 i CYP2C8, co powoduje, że inhibitory tych enzymów (np. ketokonazol, erytromycyna, klarytromycyna, itrakonazol, rytonawir, nefazodon) zwiększają stężenie leku w osoczu, przedłużając jego działanie i nasilając działania niepożądane. Z kolei induktory CYP3A4 (np. ryfampicyna, karbamazepina, fenobarbital, fenytoina, ziele dziurawca) obniżają stężenie zopiklonu, co może wymagać korekty dawki. Szczególną uwagę należy zwrócić na interakcje z opioidami, lekami nasennymi, przeciwpsychotycznymi, anksjolitycznymi, przeciwdepresyjnymi, przeciwpadaczkowymi i przeciwhistaminowymi, które potęgują depresję OUN i zwiększają ryzyko działań niepożądanych, w tym depresji oddechowej.
amnezja następcza, biodostępność, CYP2C8, CYP3A4, cytochrom P450, cyzapryd, depresja oddechowa, domperidon, erytromycyna, fenobarbital, fenytoina, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, lek anksjolityczny, lek nasenny, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwpsychotyczny, metoklopramid, narkotyczny lek przeciwbólowy, nefazodon, niedociśnienie tętnicze, opioid, ośrodkowy układ nerwowy, receptor GABA-ergiczny, ryfampicyna, rytonawir, ziele dziurawca, zopiklon
Leksykon leków
Interakcje leku – Trelema 100 mg

Lakozamid, substancja czynna leku Trelema, wykazuje niski potencjał interakcji międzylekowych, jednak wymaga szczególnej ostrożności przy jednoczesnym stosowaniu leków wydłużających odstęp PR (w tym przeciwpadaczkowych blokujących kanały sodowe) oraz leków przeciwarytmicznych ze względu na ryzyko dalszego wydłużenia odstępu PR. W badaniach in vitro i in vivo stwierdzono, że lakozamid nie indukuje ani nie hamuje istotnie klinicznie enzymów CYP1A2, CYP2B6, CYP2C9, CYP2C19 i CYP3A4, a także nie jest transportowany przez glikoproteinę P w jelicie. Metabolizm lakozamidu odbywa się częściowo przez CYP2C9, CYP2C19 i CYP3A4, a silne inhibitory tych enzymów (np. flukonazol, itrakonazol, ketokonazol) mogą zwiększać ekspozycję na lakozamid, co wymaga zachowania ostrożności. Silne induktory enzymów (np. ryfampicyna, ziele dziurawca) mogą natomiast obniżać ekspozycję na lek, co jest istotne przy rozpoczynaniu lub kończeniu terapii.
AUC, badanie in vitro, badanie in vivo, depresja OUN, digoksyna, doustny środek antykoncepcyjny, dziurawiec zwyczajny, ekspozycja układowa, enzymy CYP, etynyloestradiol, fenobarbital, fenytoina, flukonazol, induktor enzymu, inhibitor CYP2C19, inhibitor CYP2C9, inhibitor CYP3A4, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, kwas walproinowy, lakozamid, lamotrygina, lek przeciwarytmiczny, leki przeciwpadaczkowe blokujące kanały sodowe, lewonorgestrel, metabolit O-desmetylowy, metabolizm CYP3A4, metformina, odstęp PR, próg drgawkowy, ryfampicyna, rytonawir, sedacja, warfaryna
Leksykon leków
Interakcje leku – Temozolomide Fair-Med 180 mg

Temozolomid (TMZ) wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mają kluczowe znaczenie dla optymalizacji terapii nowotworów mózgu. Spożycie pokarmu podczas podawania TMZ powoduje znaczące zmniejszenie maksymalnego stężenia leku w osoczu (Cmax) o 33% oraz obniżenie pola pod krzywą (AUC) o 9%, co wskazuje na konieczność przyjmowania leku na czczo. Jednoczesne stosowanie TMZ z ranitydyną oraz innymi antagonistami receptora H2 nie wpływa na farmakokinetykę TMZ ani na ekspozycję na jego aktywny metabolit MTIC. Ponadto, leki takie jak deksametazon, prochlorperazyna, fenytoina, karbamazepina, ondansetron i fenobarbital nie modyfikują klirensu TMZ, co pozwala na ich bezpieczne łączne stosowanie. Wyjątkiem jest kwas walproinowy, który powoduje statystycznie istotne, choć niewielkie zmniejszenie klirensu TMZ, co może wymagać dostosowania dawki ze względu na ryzyko zwiększenia toksyczności leku.
anemia, antagonista receptora 5-HT3, antagonista receptora H2, AUC, białko osocza, Cmax, deksametazon, farmakokinetyka populacyjna, fenobarbital, fenytoina, karbamazepina, kwas walproinowy, lek cytotoksyczny, lek mielosupresyjny, lek przeciwpadaczkowy, małopłytkowość, mielosupresja, MTIC, neutropenia, nowotwór mózgu, obrzęk mózgu, ondansetron, ośrodkowy układ nerwowy, prochlorperazyna, radioterapia, ranitydyna, szpik kostny, temozolomid, trombocytopenia, właściwość farmakokinetyczna
Leksykon substancji czynnych
Liść senesu – Interakcje

Liść senesu (Sennae folium) zawiera glikozydy hydroksyantracenowe, które mogą indukować hipokaliemię przy długotrwałym stosowaniu, co znacząco wpływa na farmakokinetykę i farmakodynamikę wielu leków. Hipokaliemia (obniżenie stężenia potasu w surowicy) nasila toksyczność glikozydów nasercowych (digoksyna, digitoksyna), zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu serca przy stosowaniu leków przeciwarytmicznych (amiodaron, propafenon, chinidyna) oraz leków wydłużających odstęp QT (np. makrolidy, leki przeciwpsychotyczne). Dodatkowo, liść senesu może nasilać hipokaliemię w połączeniu z diuretykami pętlowymi i tiazydowymi (furosemid, hydrochlorotiazyd), adrenokortykosteroidami (prednizon, deksametazon) oraz preparatami z korzenia lukrecji (Glycyrrhiza glabra). Mechanizm przyspieszonego pasażu jelitowego może ograniczać wchłanianie doustnych środków antykoncepcyjnych, leków o wąskim indeksie terapeutycznym (warfaryna, fenytoina), antybiotyków doustnych oraz leków przeciwcukrzycowych, co wymaga monitorowania skuteczności terapii i ewentualnej korekty dawek.
adrenokortykosteroid, amiodaron, amoksycylina, azytromycyna, chinidyna, deksametazon, digitoksyna, digoksyna, diuretyk pętlowy, diuretyk tiazydowy, doksycyklina, fenytoina, furosemid, gliklazyd, glikozyd hydroksyantracenowy, glikozyd nasercowy, hipokaliemia, hydrochlorotiazyd, indeks terapeutyczny, insulina, kontrola glikemii, korzeń lukrecji, lek przeciwarytmiczny, liść senesu, metformina, odcinek QT, pasaż jelitowy, prednizon, preparat estrogenowo-progestagenowy, propafenon, spironolakton, teofilina, torsade de pointes, warfaryna, zaburzenie równowagi elektrolitowej
Leksykon leków
Interakcje leku – Ranloc Med 20 mg

Pantoprazol, jako inhibitor pompy protonowej, podwyższa pH żołądka, co wpływa na wchłanianie leków zależnych od kwaśnego środowiska, takich jak ketokonazol czy inhibitory proteazy HIV (atazanawir, nelfinawir). Jednoczesne stosowanie pantoprazolu z tymi inhibitorami proteazy jest przeciwwskazane ze względu na znaczne zmniejszenie ich biodostępności i ryzyko utraty skuteczności terapeutycznej. W przypadku antykoagulantów kumarynowych (warfaryna, fenprokumon) obserwowano zmiany wartości INR, dlatego zaleca się monitorowanie INR przy rozpoczęciu, zakończeniu lub nieregularnym stosowaniu pantoprazolu. Ponadto, wysokie dawki metotreksatu (np. 300 mg) stosowane jednocześnie z pantoprazolem mogą prowadzić do zwiększenia stężenia metotreksatu i wzrostu toksyczności, co wymaga rozważenia czasowego odstawienia pantoprazolu.
antykoagulant pochodny kumaryny, atazanawir, beta-adrenolityk, bloker kanału wapniowego, choroba refluksowa przełyku, cytochrom P-450, diazepam, digoksyna, diklofenak, doustny środek antykoncepcyjny, etanol, etynyloestradiol, fenprokumon, fenytoina, glibenklamid, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy HIV, karbamazepina, ketokonazol, krwawienie z przewodu pokarmowego, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwpadaczkowy, lek rozszerzający oskrzela, lewonorgestrel, metoprolol, metotreksat, naproksen, nelfinawir, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nifedypina, pH żołądka, piroksykam, środek zobojętniający, teofilina, warfaryna, współczynnik INR, zapalenie błony śluzowej żołądka
Leksykon leków
Interakcje leku – Soloxelam 2,5 mg

Midazolam, składnik aktywny Soloxelamu, jest metabolizowany głównie przez enzym CYP3A4, co powoduje, że inhibitory i induktory tego enzymu znacząco wpływają na farmakokinetykę leku. Inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol (zwiększenie stężenia midazolamu 5-krotnie i wydłużenie t1/2 3-krotnie), worykonazol (3-krotne zwiększenie stężenia i t1/2), itrakonazol, flukonazol, klarytromycyna, erytromycyna oraz inhibitory proteazy HIV (np. rytonawir+lopinawir, 5,4-krotne zwiększenie stężenia) powodują istotne zwiększenie ekspozycji na midazolam i wydłużenie jego działania. Z kolei induktory CYP3A4, takie jak ryfampicyna (zmniejszenie stężenia o 60% i skrócenie t1/2 o 50-60%) oraz dziurawiec zwyczajny, obniżają stężenie midazolamu, co może wymagać dostosowania dawki. Interakcje farmakodynamiczne z lekami działającymi depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy (opioidy, alkohol, barbiturany, inne benzodiazepiny, leki przeciwpadaczkowe) nasilają sedację i ryzyko depresji oddechowej, co wymaga szczególnej ostrożności i monitorowania pacjenta.
atorwastatyna, baklofen, barbiturat, benzodiazepina, choroba Parkinsona, cymetydyna, CYP3A4, depresja oddechowa, diltiazem, dziurawiec zwyczajny, erytromycyna, etomidat, fentanyl, fenytoina, flukonazol, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy, inhibitor proteazy HIV, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, itrakonazol, ketamina, ketokonazol, klarytromycyna, kofeina, ksantyna, lek anestetyczny, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwnadciśnieniowy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwpsychotyczny, lek zwiotczający mięśnie, lewodopa, lopinawir, midazolam, minimalne stężenie pęcherzykowe, nabilon, omeprazol, ośrodkowy układ nerwowy, pozakonazol, propofol, ranitydyna, ryfampicyna, rytonawir, sok grejpfrutowy, teofilina, werapamil, worykonazol, wziewny anestetyk
Leksykon substancji czynnych
Liotyronina – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności

Liotyronina (T3) jest syntetycznym hormonem tarczycy stosowanym w leczeniu niedoczynności tarczycy, często w preparatach złożonych z lewotyroksyną (T4). Terapia wymaga szczególnej ostrożności, zwłaszcza u pacjentów z chorobami serca (niewydolność wieńcowa, dławica piersiowa, zaburzenia rytmu serca z tachykardią), nadciśnieniem tętniczym, niedoczynnością przysadki lub kory nadnerczy oraz autonomiczną czynnością tarczycy. Przed rozpoczęciem leczenia należy wykluczyć lub odpowiednio leczyć te schorzenia. U pacjentów z ryzykiem zaburzeń psychotycznych konieczne jest monitorowanie stanu psychicznego i stopniowe zwiększanie dawki. W przypadku kobiet po menopauzie z ryzykiem osteoporozy należy unikać stężeń hormonów tarczycy przekraczających wartości fizjologiczne. W terapii liotyroniną istotne jest monitorowanie parametrów hormonalnych, zwłaszcza przy zmianie preparatu lub współistniejącym leczeniu innymi lekami.
amiodaron, autonomiczna czynność tarczycy, dławica piersiowa, działanie beta-sympatykomimetyczne, eutyreoza, fenytoina, inhibitor kinazy tyrozynowej, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy, lek przeciwcukrzycowy, lek sympatykomimetyczny, lewotyroksyna, liotyronina, miażdżyca naczyń, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, nadczynność tarczycy, niedoczynność kory nadnerczy, niedoczynność przysadki, niedoczynność tarczycy, niewydolność wieńcowa, obrzęk naczynioruchowy, orlistat, osteoporoza, ostra niewydolność kory nadnerczy, ostra psychoza, plazmafereza, pochodna kumaryny, propylotiouracyl, receptor beta-adrenolityczny, rzekomy guz mózgu, scyntygrafia supresyjna, tachykardia, terapia zastępcza glikokortykosteroidami, test TRH, tyreoliberyna, wole guzkowe, wtórna niedoczynność tarczycy, zaburzenie psychotyczne, zaburzenie rytmu serca, zapaść krążeniowa, żywica jonowymienna
Leksykon leków
Interakcje leku – Xancodal 40 mg

Oksykodon, główny składnik produktu leczniczego Xancodal, wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie oksykodonu z lekami uspokajającymi (benzodiazepiny, neuroleptyki, leki nasenne), co może prowadzić do sedacji, depresji oddechowej, śpiączki, a nawet zgonu. Alkohol nasila depresyjne działanie na OUN, zwiększając ryzyko przedawkowania. Interakcje z lekami serotoninergicznymi (SSRI, SNRI) mogą wywołać zespół serotoninowy, objawiający się m.in. pobudzeniem, hipertermią i zaburzeniami nerwowo-mięśniowymi. Produkty o działaniu przeciwcholinergicznym nasilają działania niepożądane oksykodonu, takie jak zaparcia i suchość w jamie ustnej. Konieczna jest ostrożność u pacjentów stosujących inhibitory MAO ze względu na ryzyko nasilenia działania opioidów i depresji oddechowej.
antybiotyk makrolidowy, benzodiazepina, chinidyna, cymetydyna, CYP2D6, CYP3A4, depresja oddechowa, dziurawiec zwyczajny, erytromycyna, fenotiazyna, fenytoina, hiperrefleksja, inhibitor MAO, inhibitor proteazy, INR, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, lek nasenny, lek przeciwcholinergiczny, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwgrzybiczy azolowy, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwparkinsonowski, lek przeciwpsychotyczny, lek przeciwwymiotny, lek przeciwzakrzepowy, lek uspokajający, lek zwiotczający mięśnie, moklobemid, neuroleptyk, oksykodon, opioid, ośrodkowy układ nerwowy, paroksetyna, pozakonazol, ryfampicyna, selegilina, SNRI, śpiączka, SSRI, telitromycyna, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, warfaryna, worykonazol, zespół serotoninowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Kwetaplex 300 mg

Kwetiapina, metabolizowana głównie przez izoenzym CYP3A4, wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne z innymi lekami. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol, powodują 5-8-krotne zwiększenie AUC kwetiapiny, co stanowi przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania. Induktory enzymów wątrobowych, np. karbamazepina i fenytoina, znacząco zwiększają klirens kwetiapiny (odpowiednio do 13% i o około 450% wartości wyjściowej), co może obniżać skuteczność terapii. Inne leki, takie jak tiorydazyna, zwiększają klirens o około 70%. Leki przeciwdepresyjne (imipramina, fluoksetyna) oraz przeciwpsychotyczne (rysperydon, haloperydol) nie wpływają istotnie na farmakokinetykę kwetiapiny. Współstosowanie z litem zwiększa ryzyko objawów pozapiramidowych i sedacji, a z walproinianem sodu – leukopenii i neutropenii, szczególnie u dzieci i młodzieży.
alkohol etylowy, badanie chromatograficzne, cymetydyna, cytochrom P450, działanie przeciwcholinergiczne, fenytoina, fluoksetyna, haloperydol, hipotensja ortostatyczna, imipramina, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor CYP3A4, itrakonazol, karbamazepina, klarytromycyna, klirens, lek trójpierścieniowy, metadon, neutropenia, objawy pozapiramidowe, ośrodkowy układ nerwowy, rysperydon, sedacja, tiorydazyna, torsade de pointes, walproinian sodu, wydłużenie QT, zaburzenia elektrolitowe
Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Etopro 25 mg

Topiramat w preparacie Etopro powinien być dawkowany indywidualnie, rozpoczynając od niskich dawek (np. 25 mg/dobę u dorosłych lub 0,5-1 mg/kg m.c. u dzieci powyżej 6 lat) i stopniowo zwiększany co 1-2 tygodnie do dawki skutecznej. W monoterapii u dorosłych zalecana dawka docelowa wynosi 100-200 mg/dobę w dwóch dawkach podzielonych, z maksymalną dawką do 500 mg/dobę (do 1000 mg/dobę w opornych przypadkach). W terapii uzupełniającej u dorosłych dawki wynoszą zwykle 200-400 mg/dobę, a u dzieci ≥2 lat 5-9 mg/kg m.c./dobę, z możliwością stosowania dawek do 30 mg/kg m.c./dobę. W profilaktyce migreny u dorosłych dawka docelowa to 100 mg/dobę, z możliwością zwiększenia do 200 mg/dobę przy zachowaniu ostrożności ze względu na ryzyko działań niepożądanych. Odstawianie topiramatu powinno być stopniowe, zmniejszając dawkę o 50-100 mg tygodniowo u dorosłych z padaczką lub o 25-50 mg tygodniowo w profilaktyce migreny, a u dzieci przez 2-8 tygodni, aby zminimalizować ryzyko nawrotu napadów.
fenytoina, hemodializa, indukcja enzymatyczna, karbamazepina, klirens kreatyniny, klirens leku, klirens osoczowy, leczenie padaczki, lek przeciwdrgawkowy, lek przeciwpadaczkowy, monoterapia padaczki, napad padaczkowy, padaczka lekooporna, profilaktyka migreny, tabletka powlekana, terapia skojarzona, terapia uzupełniająca padaczki, topiramat, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby
Leksykon leków
Interakcje leku – Treprostinil Reddy 2,5 mg/ml

Treprostynil wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne, zwłaszcza w kontekście terapii skojarzonej. Szczególną uwagę należy zwrócić na synergistyczne działanie z lekami moczopędnymi, przeciwnadciśnieniowymi oraz innymi środkami rozszerzającymi naczynia, co znacząco zwiększa ryzyko ogólnoustrojowego niedociśnienia tętniczego. Ponadto, treprostynil hamuje czynność płytek krwi, co w połączeniu z lekami antyagregacyjnymi (w tym NLPZ) oraz przeciwzakrzepowymi (np. warfaryna, heparyna, DOAC) podnosi ryzyko powikłań krwotocznych. Zaleca się ścisłe monitorowanie parametrów hemostazy i hemodynamiki oraz rozważenie modyfikacji dawkowania leków. Warto podkreślić, że u pacjentów stosujących furosemid obserwuje się zmniejszenie osoczowego klirensu treprostynilu, co może wymagać dostosowania dawki.
alkohol etylowy, bozentan, deferasiroks, DOAC, donor tlenku azotu, działanie naczyniorozszerzające, dziurawiec, efekt hipotensyjny, farmakokinetyka warfaryny, fenobarbital, fenytoina, furosemid, gemfibrozyl, hamowanie czynności płytek krwi, hemostaza, heparyna, induktor CYP2C8, infuzja podskórna, inhibitor CYP2C8, inhibitor cytochromu, karbamazepina, klirens osoczowy, klopidogrel, kwas acetylosalicylowy, kwas glukuronowy, lek antyagregacyjny, lek moczopędny, lek przeciwnadciśnieniowy, lek przeciwzakrzepowy, lek rozszerzający naczynia, niedociśnienie tętnicze, niesteroidowy lek przeciwzapalny, NLPZ, parametr krzepnięcia, podanie dożylne, powikłanie krwotoczne, ryfampicyna, sildenafil, treprostynil, trimetoprim
Leksykon leków
Interakcje leku – DETRICAL 7000 IU

Cholekalcyferol (witamina D3) zawarty w preparacie DETRICAL 7000 IU wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, które mogą wpływać na jego skuteczność terapeutyczną oraz bezpieczeństwo stosowania. Leki indukujące enzymy wątrobowe, takie jak fenytoina, barbiturany, ryfampicyna oraz glikokortykosteroidy, przyspieszają metabolizm witaminy D3, co prowadzi do obniżenia jej stężenia i działania. Izoniazyd hamuje aktywację metaboliczną witaminy D3, również zmniejszając jej efektywność. Ponadto, leki wpływające na wchłanianie z przewodu pokarmowego, takie jak kolestyramina, orlistat, środki przeczyszczające oraz parafina ciekła, mogą ograniczać absorpcję witaminy D3, co wymaga odpowiedniego odstępu czasowego między podaniem tych leków a DETRICAL. Aktynomycyna i imidazolowe leki przeciwgrzybicze hamują enzym 1-hydrolazę 25-hydroksywitaminy D, zaburzając konwersję do aktywnej formy 1,25-dihydroksycholekalcyferolu, co może obniżać efektywność terapii.
25-hydroksywitamina D, aktynomycyna, alkoholowa choroba wątroby, arytmia serca, cholekalcyferol, digitoksyna, digoksyna, dihydroksycholekalcyferol, diuretyki tiazydowe, fenytoina, glikokortykosteroidy, glikozydy nasercowe, gospodarka wapniowo-fosforanowa, gruźlica, hiperkalcemia, hipermagnezemia, hydroksylacja witaminy D, indukcja enzymów wątrobowych, inhibitor lipazy, izoniazyd, kolestyramina, lek przeciwgruźliczy, lek przeciwgrzybiczny, leki przeciwdrgawkowe, nadkwaśność żołądka, niewydolność nerek, orlistat, parafina ciekła, ryfampicyna, środki przeczyszczające, wymienniki jonowe