parametry farmakokinetyczne
Parametry farmakokinetyczne to wielkości liczbowe opisujące procesy, jakim podlega lek w organizmie po podaniu. Obejmują one absorpcję, dystrybucję, metabolizm i wydalanie substancji leczniczej, co przekłada się na jej stężenie w osoczu i tkankach w funkcji czasu.
Do najważniejszych parametrów farmakokinetycznych należą: biodostępność (F), objętość dystrybucji (Vd), klirens (CL), okres półtrwania (t½) oraz pole pod krzywą stężenie-czas (AUC). Parametry te pozwalają na indywidualizację dawkowania leków, przewidywanie interakcji lekowych oraz ocenę wpływu chorób na losy leku w organizmie.
Znajomość parametrów farmakokinetycznych ma kluczowe znaczenie w praktyce klinicznej, szczególnie przy stosowaniu leków o wąskim indeksie terapeutycznym, u pacjentów z niewydolnością narządów odpowiedzialnych za eliminację leków oraz w populacjach szczególnych jak dzieci, osoby starsze czy kobiety w ciąży.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Arnithei 24 g/100 g
Produkt leczniczy Arnithei w postaci żelu o stężeniu 24 g nalewki z kwiatów arniki (Arnica montana L., flos) na 100 g żelu, przygotowany z surowca w stosunku DER 1:10 z użyciem 70% etanolu, jest klasyfikowany jako tradycyjny produkt leczniczy roślinny. Zgodnie z art. 16c(1)(a)(iii) dyrektywy 2001/83/EC, nie wymaga się dostarczania danych farmakokinetycznych, co wynika z ugruntowanego, tradycyjnego zastosowania oraz stosowania miejscowego, które minimalizuje potrzebę szczegółowej oceny parametrów farmakokinetycznych dla oceny skuteczności i bezpieczeństwa. Żel ma żółto-brązową, nieprzezroczystą konsystencję i zawiera substancje pomocnicze, w tym 3 g makrogologlicerolu hydroksystearynianu (40) oraz około 24% m/m etanolu na 100 g preparatu.
aplikacja na skórę, arnica montana, dane farmakokinetyczne, etanol jako rozpuszczalnik ekstrakcyjny, makrogologlicerolu hydroksystearynian, nalewka z kwiatów arniki, parametry farmakokinetyczne, profil bezpieczeństwa, przenikanie przez skórę, substancja pomocnicza o znanym działaniu, tradycyjny produkt leczniczy roślinny, właściwości farmakokinetyczne - Leksykon substancji czynnych
Galusan epigallokatechiny – Właściwości farmakokinetyczne
Galusan epigallokatechiny (EGCG), główna katechina wyciągu z liści zielonej herbaty, jest substancją czynną maści Veregen (100 mg/g), zawierającej 55-72 mg EGCG na 1 g produktu. Farmakokinetyczne badania ekspozycji ogólnoustrojowej po miejscowym zastosowaniu maści wykazały, że maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) EGCG po aplikacji 750 mg maści o stężeniu 150 mg/g (72 mg EGCG) wynosiło średnio 7 ng/ml (maksymalnie 7,34 ng/ml). Dane te pochodzą jednak z ograniczonej liczby pacjentów. Wartości te są znacząco niższe niż stężenia osoczowe obserwowane po doustnym spożyciu naparów z zielonej herbaty, które zawierają około 50-200 mg EGCG na filiżankę, co przekłada się na wyższą ekspozycję systemową.
aplikacja na skórę, badanie farmakokinetyczne, Camellia sinensis, Cmax, ekspozycja ogólnoustrojowa, ekspozycja systemowa, galusan epigallokatechiny, katechina, maść Veregen, parametry farmakokinetyczne, profil bezpieczeństwa, spożycie doustne, stężenie w osoczu, substancja czynna produktu leczniczego, wchłanianie ogólnoustrojowe, wyciąg z liści zielonej herbaty, zastosowanie miejscowe - Leksykon substancji czynnych
Asparaginian – Właściwości farmakokinetyczne
L-ornityny L-asparaginian, podawany doustnie (OptiHepan, Ornispar) lub dożylnie (Hepa-Merz), charakteryzuje się szybkim wchłanianiem i natychmiastową dysocjacją do ornityny oraz kwasu asparaginowego. Oba aminokwasy wykazują zbliżony okres półtrwania w fazie eliminacji wynoszący 0,3-0,4 godziny, co świadczy o szybkim metabolizmie i eliminacji. Kwas asparaginowy jest częściowo wydalany z moczem w postaci niezmienionej, co wskazuje na nerkowy mechanizm eliminacji. Biodostępność preparatu jest wysoka, a parametry farmakokinetyczne pozostają zbliżone niezależnie od drogi podania, choć czas do osiągnięcia stężenia maksymalnego może się różnić.
aminokwasy, asparaginian, badanie kliniczne, biodostępność, charakterystyka produktu leczniczego, dawkowanie leku, dystrybucja leku, eliminacja nerkowa, faza eliminacji, forma doustna, L-ornityny L-asparaginian, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, podanie dożylne, przewód pokarmowy, roztwór do infuzji, stężenie maksymalne, wydalanie z moczem, zaburzenie funkcji nerek - Leksykon substancji czynnych
Gadoksetynian disodu – Interakcje
Gadoksetynian disodu, substancja czynna Primovist (0,25 mmol/ml), jest transportowany do wątroby przez polipeptydy OATP, co stanowi podstawę potencjalnych interakcji farmakokinetycznych. Silne inhibitory OATP, takie jak atazanawir, lopinawir, cyklosporyna, simwastatyna czy atorwastatyna, mogą teoretycznie zmniejszać efekt wzmocnienia pokontrastowego miąższu wątroby, co może obniżać jakość diagnostyczną badania obrazowego. Dotychczas brak jest jednak klinicznych dowodów potwierdzających te interakcje. Jednoczesne podanie erytromycyny nie wpływa na farmakokinetykę ani skuteczność gadoksetynianu disodu, co potwierdzono w badaniach na zdrowych ochotnikach. Należy także uwzględnić, że podwyższone stężenia bilirubiny i ferrytyny u pacjentów z chorobami wątroby lub zespołami cholestazy mogą osłabiać efekt wzmocnienia pokontrastowego, co ma istotne znaczenie kliniczne przy interpretacji obrazów.
antybiotyk makrolidowy, antybiotyki i chemioterapeutyki, badanie obrazowe, choroba wątroby, cyklosporyna, erytromycyna, gadoksetynian disodu, hepatocyty, interferencja, lek immunosupresyjny, lek przeciwwirusowy, metoda kompleksometryczna, miąższ wątroby, parametry farmakokinetyczne, polipeptydy transportujące aniony organiczne, Primovist, przeładowanie żelazem, środek kontrastowy, statyna, stężenie bilirubiny, stężenie ferrytyny, stężenie żelaza w surowicy, transportery OATP, wychwyt wątrobowy, wzmocnienie pokontrastowe - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Pulmicort 0,5 mg/ml
Budezonid, stosowany w postaci zawiesiny do nebulizacji (Pulmicort) w stężeniach 0,125 mg/ml, 0,250 mg/ml oraz 0,500 mg/ml, charakteryzuje się biodostępnością ogólnoustrojową u dorosłych na poziomie około 15% dawki nominalnej oraz 40-70% dawki dostarczonej pacjentowi. Maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) po dawce 2 mg osiąga około 4 nmol/l w ciągu 10-30 minut od rozpoczęcia nebulizacji. Objętość dystrybucji wynosi około 3 l/kg, a wiązanie z białkami osocza to 85-90%. Budezonid podlega intensywnemu metabolizmowi wątrobowemu (efekt pierwszego przejścia), głównie przez izoenzym CYP3A4, z około 90% przekształceniem do metabolitów o mniej niż 1% aktywności glikokortykosteroidowej. Klirens układowy u dorosłych wynosi około 1,2 l/min, a okres półtrwania po podaniu dożylnym to 2-3 godziny. Kinetyka farmakokinetyczna jest liniowa i proporcjonalna do dawki.
16-hydroksyprednizolon, 6-hydroksybudezonid, aktywność glikokortykosteroidowa, biodostępność ogólnoustrojowa, biotransformacja, budezonid, cytochrom P450, dawka dostarczona, dawka nominalna, efekt pierwszego przejścia, ekspozycja na budezonid, izoenzym CYP 3A4, klirens układowy, nebulizator pneumatyczny, objętość dystrybucji, ogólnoustrojowa biodostępność, ogólnoustrojowy klirens, okres półtrwania, okres półtrwania budezonidu, parametry farmakokinetyczne, proporcjonalność do dawki, stężenie budezonidu w osoczu, stężenie leku w osoczu, wiązanie z białkami osocza, zawiesina do nebulizacji - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Octagam 5% 50 mg/ml
Octagam 5% to dożylny preparat immunoglobuliny ludzkiej normalnej zawierający 50 mg IgG w 1 ml roztworu o czystości ≥ 95% IgG. Po podaniu dożylnym biodostępność jest natychmiastowa i całkowita, a dystrybucja między osoczem a płynem zewnątrznaczyniowym ustala się w ciągu 3-5 dni, co jest kluczowe przy planowaniu dawkowania. Okres półtrwania IgG wynosi średnio 26-41 dni, z dużą zmiennością indywidualną, szczególnie u pacjentów z pierwotnym niedoborem odporności. Metabolizm zachodzi głównie w układzie siateczkowo-śródbłonkowym. Profil farmakokinetyczny u dzieci i młodzieży (mediana wieku 14 lat) wykazał Cmax 11,1 ± 1,9 g/l, minimalne stężenie 6,2 ± 1,8 g/l, okres półtrwania 35,9 ± 10,8 dni, objętość dystrybucji 3,7 ± 1,4 l oraz klirens 0,07 ± 0,02 l/dzień, co potwierdza skuteczność i bezpieczeństwo stosowania w tej grupie.
biodostępność, IgG, immunoglobulina ludzka normalna, klirens całkowity, niedobór IgA, niedobór odporności, Octagam 5%, okres półtrwania, okres półtrwania IgG, osmolalność, parametry farmakokinetyczne, pH, pierwotny niedobór odporności, płyn zewnątrznaczyniowy, podklasy IgG, przeciwciała anty-IgA, przestrzeń zewnątrznaczyniowa, stężenie w osoczu, układ krążenia, układ siateczkowo-śródbłonkowy - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Falcimar 250 mg + 100 mg
Produkt leczniczy Falcimar, zawierający 250 mg atowakwonu i 100 mg proguanilu chlorowodorku, charakteryzuje się złożonym profilem farmakokinetycznym wynikającym z właściwości obu substancji czynnych. Atowakwon wykazuje wysoką lipofilność, niską rozpuszczalność w wodzie oraz bardzo wysokie (>99%) wiązanie z białkami osocza, a jego biodostępność (około 23% po dawce 750 mg u pacjentów z HIV) jest istotnie zwiększana przez obecność tłuszczów w diecie (2-3-krotny wzrost AUC, 5-krotny wzrost Cmax). Proguanil charakteryzuje się szybkim i znacznym wchłanianiem niezależnym od spożycia pokarmu, wiąże się z białkami osocza w 75%, a jego objętość dystrybucji wynosi 20-42 l/kg. Objętość dystrybucji atowakwonu wynosi około 8,8 l/kg. Okres półtrwania atowakwonu wynosi 2-3 dni u dorosłych i 1-2 dni u dzieci, natomiast proguanilu i jego metabolitu cykloguanilu około 12-15 godzin. Klirens obu substancji koreluje z masą ciała, zwiększając się o około 70% u osób ważących około 80 kg w porównaniu do 40 kg.
ciężkie zaburzenia czynności nerek, cykloguanil, cytochrom P450 2C19, dostępność ogólnoustrojowa, ekspozycja na lek, interakcje lekowe, klirens doustny, kumulacja leku, lipofilność, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pacjent w podeszłym wieku, parametry farmakokinetyczne, profilaktyka malarii, rozpuszczalność w wodzie, wchłanianie leku, wiązanie z białkami osocza, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zakażenie HIV, zmienność osobnicza - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Azacitidine STADA 25 mg/ml
Azacytydyna (Azacitidine STADA, 25 mg/mL) wykazuje szybkie wchłanianie po podaniu podskórnym dawki 75 mg/m², osiągając maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) około 750 ± 403 ng/mL po 0,5 godziny. Całkowita dostępność biologiczna po podaniu podskórnym wynosi około 89% w porównaniu do podania dożylnego. Parametry farmakokinetyczne, takie jak Cmax i pole powierzchni pod krzywą (AUC), są proporcjonalne do dawki w zakresie 25-100 mg/m². Po podaniu dożylnym objętość dystrybucji wynosi średnio 76 ± 26 litrów, a klirens układowy 147 ± 47 l/godz., co wskazuje na szybkie rozprowadzanie i eliminację leku. Azacytydyna ulega głównie spontanicznej hydrolizie i deaminacji przez deaminazę cytydynową, bez udziału izoenzymów cytochromu P450, co minimalizuje ryzyko interakcji lekowych na poziomie metabolizmu. Czas półtrwania eliminacji po podaniu podskórnym wynosi 41 ± 8 minut, a lek i jego metabolity są wydalane głównie przez nerki (85% radioaktywności w moczu po podaniu dożylnym, 50% po podaniu podskórnym), z minimalnym wydalaniem przez przewód pokarmowy (<1%).
azacytydyna, cytochrom P450, deaminacja, deaminaza cytydynowa, dostępność biologiczna, frakcja wątrobowa S9, hepatocyty ludzkie, hydroliza spontaniczna, klirens układowy, maksymalne stężenie w osoczu, niewydolność nerek, objętość dystrybucji, ostra białaczka szpikowa, parametry farmakokinetyczne, pole pod krzywą, półtrwanie eliminacji, stężenie kliniczne, sulfotransferaza, transferaza glutationowa, UDP-glukuronozylotransferaza, zespół mielodysplastyczny, zmienność międzyosobnicza - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Kalium hypermanganicum Galena 100 mg
Nadmanganian potasu zawarty w produkcie leczniczym Kalium hypermanganicum Galena w dawce 100 mg na tabletkę wykazuje wyłącznie działanie miejscowe, co oznacza brak wchłaniania systemowego i przenikania do krwiobiegu. W związku z tym nie występują klasyczne parametry farmakokinetyczne, takie jak biodostępność, objętość dystrybucji, okres półtrwania czy klirens, które są typowe dla leków o działaniu ogólnoustrojowym. Produkt dostępny jest w formie fioletowo-czarnych, okrągłych, obustronnie płaskich tabletek, co jest istotne z punktu widzenia jego miejscowego zastosowania.
biodostępność, działanie miejscowe, działanie ogólnoustrojowe, interakcje lekowe, Kalii permanganas, Kalium hypermanganicum, klirens, nadmanganian potasu, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, profil bezpieczeństwa, stosowanie zewnętrzne, wchłanianie systemowe, właściwości farmakokinetyczne - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Sulperazon 1 g 500 mg + 500 mg
Sulperazon to preparat zawierający cefoperazon i sulbaktam w stosunku 1:1, dostępny w dawkach 1 g (500 mg cefoperazonu + 500 mg sulbaktamu) oraz 2 g (1000 mg cefoperazonu + 1000 mg sulbaktamu) do podawania dożylnego lub domięśniowego. Standardowa dawka u dorosłych wynosi 2-4 g produktu na dobę (1-2 g cefoperazonu), podawana co 12 godzin w dwóch dawkach podzielonych. W ciężkich zakażeniach dawkę można zwiększyć do 8 g produktu (4 g cefoperazonu) na dobę. U dzieci dawki wahają się od 40 do 80 mg/kg mc./dobę produktu (20-40 mg/kg mc./dobę cefoperazonu), z możliwością zwiększenia do 160 mg/kg mc./dobę w ciężkich zakażeniach. Noworodki otrzymują do 160 mg/kg mc./dobę produktu (80 mg/kg mc./dobę cefoperazonu i sulbaktamu), podawane co 12 godzin. Dawkowanie u pacjentów z niewydolnością nerek wymaga modyfikacji w zależności od klirensu kreatyniny, z maksymalną dawką sulbaktamu 2 g/dobę przy klirensie 15-30 ml/min i 1 g/dobę przy klirensie <15 ml/min. Hemodializowani powinni otrzymywać lek po sesji dializy ze względu na zmienioną farmakokinetykę.
cefoperazon i sulbaktam, chlorowodorek lidokainy, hemodializa, infuzja dożylna, klirens kreatyniny, maksymalna dawka dobowa, niewydolność nerek, parametry farmakokinetyczne, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, roztwór mleczanowy Ringera, sesja dializy, sulbaktam, wstrzyknięcie dożylne, zakażenie oporne na leczenie - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Siofor 1000 1000 mg
Chlorowodorek metforminy, substancja czynna leku Siofor 1000, charakteryzuje się specyficzną farmakokinetyką, obejmującą Tmax około 2,5 godziny oraz bezwzględną dostępność biologiczną na poziomie 50-60% dla dawek 500 mg i 850 mg. Znacząca część dawki (20-30%) nie ulega wchłonięciu i jest wydalana z kałem, co wskazuje na nieliniowość procesu absorpcji. Stabilne stężenie w osoczu osiągane jest po 24-48 godzinach i zwykle utrzymuje się poniżej 1 μg/ml, z maksymalnym stężeniem (Cmax) do 4 μg/ml nawet przy maksymalnych dawkach. Spożycie pokarmu obniża stężenie metforminy w surowicy o 40%, zmniejsza AUC o 25% oraz wydłuża Tmax o 35 minut, choć kliniczne znaczenie tych zmian pozostaje niejednoznaczne. Metformina nie wiąże się z białkami osocza, a jej objętość dystrybucji (Vd) wynosi od 63 do 276 l, co świadczy o szerokim rozprzestrzenianiu w tkankach. Lek przenika do erytrocytów, które stanowią wtórny kompartment dystrybucji.
chlorowodorek metforminy, dostępność biologiczna, dystrybucja tkankowa, farmakokinetyka pediatryczna, farmakokinetyka wchłaniania, filtracja kłębuszkowa, klirens nerkowy, kompartment dystrybucji, maksymalne stężenie osoczowe, maksymalne stężenie w surowicy, nieliniowa farmakokinetyka, niewydolność nerek, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, stężenie glukozy, stężenie w osoczu, wychwyt ogólnoustrojowy, wydzielanie cewkowe, zaburzenia czynności nerek