działanie rakotwórcze
Działanie rakotwórcze (kancerogenne) to zdolność substancji, czynnika fizycznego lub biologicznego do indukowania procesu nowotworowego. Substancje o takim działaniu nazywane są kancerogenami lub karcynogenami. Mogą one inicjować mutacje w DNA, promować proliferację komórek nowotworowych lub działać jako kofaktory w procesie kancerogenezy.
Mechanizm działania rakotwórczego obejmuje najczęściej uszkodzenie materiału genetycznego komórki, zaburzenia w procesach naprawy DNA, indukcję stresu oksydacyjnego, aktywację onkogenów lub inaktywację genów supresorowych nowotworów. Kancerogeny mogą działać bezpośrednio lub po metabolicznej aktywacji w organizmie.
Międzynarodowa Agencja Badań nad Rakiem (IARC) klasyfikuje substancje rakotwórcze w pięciu grupach, od udowodnionego działania rakotwórczego u ludzi (grupa 1), przez prawdopodobne (grupa 2A) i możliwe (grupa 2B), do niesklasyfikowanych pod względem rakotwórczości (grupa 3) oraz prawdopodobnie nierakotwórczych (grupa 4). Do znanych kancerogenów należą m.in. azbest, niektóre wirusy (np. HPV), promieniowanie jonizujące, aflatoksyny czy związki zawarte w dymie tytoniowym.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Olanzapin Krka 15 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne olanzapiny wykazały typowe dla neuroleptyków działania na ośrodkowy układ nerwowy, takie jak sedacja, drżenia, drgawki kloniczne oraz zahamowanie przyrostu masy ciała. Mediana dawki śmiertelnej wynosiła około 210 mg/kg mc. u myszy i 175 mg/kg mc. u szczurów, natomiast psy i małpy tolerowały dawki do 100 mg/kg mc. bez zgonów, choć obserwowano objawy neurologiczne i kardiopulmonarne. W badaniach długoterminowych (do 1 roku) u myszy, szczurów i psów stwierdzono hamowanie aktywności OUN, objawy antycholinergiczne oraz obwodowe zaburzenia hematologiczne, w tym przemijającą neutropenię, małopłytkowość i niedokrwistość u psów przy dawkach 8-10 mg/kg mc./dobę. Zwiększone stężenie prolaktyny u szczurów wiązało się z przemijającymi zmianami w narządach rozrodczych i nabłonku pochwy.
ataksja, cytopenia, drgawki kloniczne, działanie antycholinergiczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, jadłowstręt, leukocyt, małopłytkowość, neuroleptyk, neutropenia, niedokrwistość, olanzapina, opóźnienie rozwoju płodu, ośrodkowy układ nerwowy, prolaktyna, prostracja, sedacja, szpik kostny, zaburzenia endokrynologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Solitombo 6 mg + 0,4 mg
Produkt leczniczy Solitombo zawiera 6 mg solifenacyny bursztynianu oraz 0,4 mg tamsulosyny chlorowodorku w formie tabletek o zmodyfikowanym uwalnianiu. Nie przeprowadzono bezpośrednich badań przedklinicznych na produkcie złożonym, jednak ocena bezpieczeństwa opiera się na licznych badaniach toksyczności i farmakologii obu substancji czynnych prowadzonych oddzielnie na modelach zwierzęcych. Wyniki tych badań nie wykazały nieoczekiwanych działań toksycznych, potwierdzając znane profile farmakologiczne. Analizy obejmowały badania farmakologiczne dotyczące bezpieczeństwa, toksyczności po podaniu wielokrotnym, wpływu na płodność, rozwój zarodka i płodu, genotoksyczności oraz potencjalnego działania rakotwórczego, które nie wskazały na istotne zagrożenia dla populacji ludzkiej przy stosowaniu dawki terapeutycznej.
badanie farmakologiczne, badanie przedkliniczne, badanie toksyczności, dawka terapeutyczna, działanie rakotwórcze, działanie toksyczne, genotoksyczność, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, potencjał teratogenny, produkt złożony, profil farmakologiczny, solifenacyna bursztynian, synergizm farmakologiczny, tabletka o zmodyfikowanym uwalnianiu, tamsulosyna chlorowodorek, toksyczność po podaniu wielokrotnym - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Alepton 75 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne kwasu acetylosalicylowego (ASA), substancji czynnej leku Alepton, wykazały, że nerki są głównym narządem docelowym potencjalnej toksyczności, przy czym uszkodzenia nerkowe pojawiały się jedynie przy dawkach znacznie przekraczających dawki terapeutyczne stosowane u ludzi. Badania toksyczności reprodukcyjnej na szczurach ujawniły działanie fetotoksyczne i teratogenne, jednak tylko przy dawkach co najmniej siedmiokrotnie wyższych niż maksymalne dawki stosowane w terapii schorzeń sercowo-naczyniowych u pacjentów. Znaczenie kliniczne tych efektów pozostaje nieustalone ze względu na istotne różnice w stosowanych dawkach między modelami zwierzęcymi a terapią kliniczną.
dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, efekt teratogenny, fetotoksyczność, genotoksyczność, kwas acetylosalicylowy, nefrotoksyczność, nerki, salicylany, schorzenie sercowo-naczyniowe, toksyczność kwasu acetylosalicylowego, toksyczność reprodukcyjna, toksykologia, uszkodzenie nerek - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Cefepime Accord 1 g
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa cefepimu, antybiotyku beta-laktamowego czwartej generacji, wykazały brak działania genotoksycznego zarówno in vitro, jak i in vivo, co potwierdza jego bezpieczeństwo na poziomie komórkowym i organizmalnym. Badania na szczurach nie wykazały negatywnego wpływu na płodność, co sugeruje, że cefepim nie zaburza funkcji rozrodczych u zwierząt doświadczalnych. Warto podkreślić, że nie przeprowadzono długoterminowych badań oceniających potencjalne działanie rakotwórcze cefepimu dichlorowodorku jednowodnego, co stanowi istotne ograniczenie dostępnych danych przedklinicznych.
antybiotyk beta-laktamowy, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie przedkliniczne, cefepim, cefepim dichlorowodorek jednowodny, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, funkcja rozrodcza, genotoksyczność, karcynogeneza, profil bezpieczeństwa, uszkodzenie materiału genetycznego, wpływ na płodność - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Hepatosan fix –
Produkt leczniczy Hepatosan fix, dostępny w formie saszetek z ziołami do zaparzania, zawiera ekstrakty z mniszka lekarskiego (Taraxacum officinale), karczocha (Cynara scolymus), mięty pieprzowej (Mentha x piperita), krwawnika (Achillea millefolium) oraz dziurawca (Hypericum perforatum). Pomimo szerokiego zastosowania tych surowców roślinnych, dokumentacja preparatu nie obejmuje pełnego zakresu badań przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa, w tym testów genotoksyczności, kancerogenności oraz wpływu na rozrodczość. Brak jest danych oceniających potencjalne uszkodzenia materiału genetycznego, ryzyko indukcji nowotworów oraz wpływ na płodność i rozwój płodu, co ogranicza możliwość kompleksowej oceny profilu bezpieczeństwa Hepatosan fix.
aberracja chromosomowa, achillea millefolium, badanie kancerogenności, badanie przedkliniczne, Cynara scolymus, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, dziurawiec, genotoksyczność, Hypericum perforatum, karczoch, krwawnik, Mentha piperita, mięta pieprzowa, mniszek lekarski, płodność, preparat ziołowy, profil bezpieczeństwa, składnik ziołowy, Taraxacum officinale, uszkodzenie materiału genetycznego, wpływ na rozrodczość, zioła do zaparzania - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tolutris 40 mg + 5 mg + 12,5 mg
Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania Tolutris, zawierającego telmisartan, amlodypinę i hydrochlorotiazyd, opierają się na badaniach poszczególnych składników oraz ich kombinacji w modelach zwierzęcych. Telmisartan wykazuje zmiany hematologiczne (obniżenie liczby erytrocytów, hemoglobiny i hematokrytu), hemodynamiczne nerek (wzrost stężenia azotu mocznikowego i kreatyniny), zwiększoną aktywność reniny oraz hipertrofię komórek aparatu przykłębuszkowego. Nie stwierdzono działania mutagennego ani rakotwórczego, a teratogenność nie została jednoznacznie potwierdzona, choć toksyczne dawki wpływały na rozwój noworodków. Hydrochlorotiazyd wykazał niejednoznaczne działanie genotoksyczne i rakotwórcze w niektórych modelach, natomiast amlodypina nie wykazała działania mutagennego ani rakotwórczego, choć przy dawkach około 50-krotnie wyższych niż maksymalna zalecana dawka (10 mg/dobę) obserwowano opóźnienie i wydłużenie porodu oraz zmniejszoną przeżywalność potomstwa. W dawkach klinicznych amlodypina wpływała na parametry płodności u samców, obniżając stężenia hormonów płciowych i parametry nasienia.
amlodypina, antagonista receptora angiotensyny II, aparat przykłębuszkowy, azot mocznikowy, badanie mutagenności, działanie genotoksyczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyt, hematokryt, hemoglobina, hipertrofia i hiperplazja, hormon folikulotropowy, hydrochlorotiazyd, inhibitor enzymu konwertującego angiotensynę, komórki Sertoliego, renina, telmisartan i hydrochlorotiazyd, testosteron - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Meladine SR 1000 mg
Metformina, będąca substancją czynną preparatu Meladine SR w dawkach 750 mg i 1000 mg, została poddana kompleksowym badaniom przedklinicznym, które potwierdziły jej korzystny profil bezpieczeństwa. Badania farmakologiczne nie wykazały istotnych działań niepożądanych na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani ośrodkowy układ nerwowy. Testy toksyczności po podaniu wielokrotnym, obejmujące długotrwałe podawanie różnych dawek, nie wskazały na działania toksyczne ani kumulacyjne. Ponadto, metformina nie wykazała właściwości mutagennych ani genotoksycznych w standardowych testach in vitro i in vivo, co jest kluczowe dla bezpieczeństwa terapii przewlekłej.
aberracja chromosomowa, badanie farmakologiczne, badanie przedkliniczne, dane niekliniczne, działanie karcynogenne, działanie rakotwórcze, działanie toksyczne, efekt kumulacyjny, genotoksyczność, metformina, ośrodkowy układ nerwowy, rozwój embrionalny, rozwój płodowy, rozwój pourodzeniowy, substancja czynna, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie DNA, właściwość mutagenna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Apo-Napro 250 mg
Dokumentacja przedkliniczna leku Apo-Napro, zawierającego naproksen w dawkach 250 mg i 500 mg, nie dostarcza dodatkowych informacji istotnych dla praktyki klinicznej, które nie zostałyby już uwzględnione w innych częściach Charakterystyki Produktu Leczniczego (ChPL). Badania na zwierzętach obejmujące toksyczność ostrą i przewlekłą, potencjalne działanie genotoksyczne, rakotwórcze oraz wpływ na rozrodczość i rozwój płodu zostały kompleksowo opisane w odpowiednich sekcjach ChPL, co pozwala na pełną ocenę bezpieczeństwa przedklinicznego naproksenu.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Alprazolam Aurovitas 0,5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa alprazolamu wykazały brak działania mutagennego w teście Amesa oraz teście mikrojądrowym u szczurów przy dawkach do 100 mg/kg mc. (500-krotność maksymalnej dawki ludzkiej 10 mg/dobę). Długoterminowe podawanie leku szczurzym w dawkach 3-30 mg/kg mc./dobę (15-150-krotność dawki ludzkiej) wiązało się z występowaniem zaćmy i rozrostem naczyń rogówki po 11 miesiącach terapii. Badania karcynogenności u szczurów i myszy (odpowiednio do 30 mg/kg i 10 mg/kg mc./dobę) nie wykazały działania rakotwórczego. W zakresie płodności, dawki do 5 mg/kg mc./dobę (25-krotność dawki ludzkiej) nie zaburzały płodności u szczurów, jednak wysokie dawki indukowały wzrost wad wrodzonych i śmiertelności płodów, a także zaburzenia behawioralne potomstwa po prenatalnej ekspozycji na benzodiazepiny, w tym alprazolam.
aberracja chromosomowa, alprazolam, badanie przedkliniczne, benzodiazepina, dawka dobowa, drgawka, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, ekspozycja na wysokie dawki, ekspozycja prenatalna, in vitro, in vivo, ośrodkowy układ nerwowy, płodność, potencjał karcynogenny, rozrost naczyń rogówki, rozwój układu nerwowego, śmiertelność płodów, test Amesa, test mikrojądrowy, wada wrodzona, zaburzenie behawioralne, zaćma - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Blocard 5 mg
Bisoprolol fumaran, substancja czynna leku Blocard, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony w badaniach przedklinicznych. Testy farmakologiczne nie ujawniły istotnych zagrożeń dla organizmu ludzkiego, a analizy toksyczności ostrej i przewlekłej potwierdziły brak istotnych efektów niepożądanych przy krótkotrwałym i długotrwałym stosowaniu. Badania genotoksyczności i mutagenności nie wykazały uszkodzeń DNA ani ryzyka mutacji, a testy kancerogenności nie potwierdziły działania rakotwórczego nawet przy długotrwałej ekspozycji. Ponadto, bisoprolol nie wpływa negatywnie na płodność zwierząt doświadczalnych, co wskazuje na brak zaburzeń reprodukcyjnych.
badania farmakologiczne, badania przedkliniczne, beta-adrenolityk, bisoprolol fumaran, działanie kancerogenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, niska masa urodzeniowa, opóźnienie rozwoju fizycznego, płodność, resorpcja płodu, toksyczność ciążowa, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie DNA, wada wrodzona - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dezaftan med 1,5 mg + 1 mg + 17,42 mg
W badaniach toksykologicznych przedklinicznych produktu leczniczego Dezaftan med (1,5 mg + 1,0 mg + 17,42 mg, tabletki do ssania) oceniano bezpieczeństwo trzech składników aktywnych: chlorku cetylopirydyniowego (CPC), chlorowodorku lidokainy oraz glukonianu cynku. Parenteralne podanie CPC u szczurów, królików i psów wywoływało przemijający paraliż kończyn oraz w niektórych przypadkach porażenie mięśni oddechowych prowadzące do śmierci. Doustna dawka letalna CPC u królików wynosiła 400 mg/kg. W testach okulistycznych roztwory CPC o stężeniu 0,1-1% powodowały podrażnienia i uszkodzenia oczu. Dożylne podanie CPC u królików indukowało zaćmę z charakterystycznym wzrostem uwodnienia soczewki, zwiększeniem stężenia jonów Na+ i zmniejszeniem K+. Doustne podanie CPC wykazywało toksyczność u szczurów, myszy i królików, natomiast inhalacja nie powodowała ostrej toksyczności.
badanie toksykologiczne, chlorek cetylopirydyniowy, chlorowodorek lidokainy, czwartorzędowe sole amoniowe, dawka letalna, Dezaftan med, działanie rakotwórcze, glukonian cynku, guz nowotworowy, LD50, paraliż kończyn, podrażnienie oczu, porażenie mięśni oddechowych, substancja powierzchniowo czynna, tabletka do ssania, toksyczność ostra, zaćma - Leksykon substancji czynnych
Propofol – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Propofol, szeroko stosowany środek anestetyczny, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony badaniami toksyczności ostrej i przewlekłej na modelach zwierzęcych, gdzie LD50 wynosi odpowiednio 53 mg/kg u myszy i 42 mg/kg u szczurów. Dawkowanie do 10-30 mg/kg codziennie lub 2-3 razy w tygodniu przez okres do miesiąca nie wywoływało toksyczności ani zmian patologicznych. Badania genotoksyczności, w tym test Amesa i badania in vivo na myszach i chomikach, nie wykazały działania mutagennego. Nie przeprowadzono jednak długoterminowych badań dotyczących potencjalnej kancerogenności. Propofol nie wykazuje działania teratogennego u zarodków szczurów i królików, choć przenika przez łożysko i do mleka kobiet karmiących, a dane kliniczne dotyczące stosowania w ciąży i laktacji są ograniczone.
badanie farmakologiczne, deficyt poznawczy, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, naciek zapalny, obumieranie komórek nerwowych, przenikanie przez łożysko, środek anestetyczny, synaptogeneza, test Amesa, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, tolerancja miejscowa, trzeci trymestr ciąży, układ nerwowy, wlew dożylny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Paliperidone Teva 100 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa palmitynianu paliperydonu, substancji czynnej preparatu Paliperidone Teva, wykazały, że podawanie domięśniowe (w dawkach do 160 mg/kg/dobę, co odpowiada 4,1-krotności ekspozycji u ludzi przy maksymalnej dawce 150 mg) nie powoduje działania embriotoksycznego ani wad rozwojowych u potomstwa szczurów. W badaniach toksykologicznych dominowały efekty farmakologiczne, takie jak sedacja oraz hiperprolaktynemia, wpływające na gruczoły sutkowe i narządy płciowe zwierząt. Reakcje zapalne i sporadyczne ropnie obserwowano w miejscu wstrzyknięcia domięśniowego. Zarówno palmitynian paliperydonu, jak i paliperydon nie wykazywały działania genotoksycznego, co wyklucza ryzyko mutagenności i aberracji chromosomowych.
aberracja chromosomowa, antagonista dopaminy, antagonista receptorów dopaminowych, badanie toksykologiczne, działanie embriotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gruczolak gruczołu sutkowego, gruczolak przysadki mózgowej, gruczolak trzustki, gruczolakorak gruczołu sutkowego, hiperprolaktynemia, palmitynian paliperydonu, potencjał karcynogenny, prolaktyna, sedacja, wada rozwojowa - Leksykon substancji czynnych
Wapnia węglan – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Węglan wapnia (Calcii carbonas) jest szeroko stosowanym środkiem zobojętniającym kwas żołądkowy, charakteryzującym się niskim profilem toksyczności w standardowych dawkach terapeutycznych. Badania przedkliniczne nie wykazały mutagenności ani działania rakotwórczego tej substancji. W badaniach na zwierzętach podawanie dużych dawek przez dłuższy czas wiązało się z nieprawidłową osteogenezą, co może być efektem zaburzeń gospodarki wapniowo-fosforanowej. Ponadto, toksyczność reprodukcyjna węglanu wapnia nie została potwierdzona, a stosowanie substancji nie wpływało negatywnie na płodność, rozwój płodu ani przebieg ciąży. W przypadku preparatów złożonych, takich jak Rennie Antacidum czy Rennie Fruit, brak jest specyficznych badań przedklinicznych, jednak ocena bezpieczeństwa opiera się na danych dotyczących poszczególnych składników, w tym węglanu wapnia.
aktywność mutagenna, działanie rakotwórcze, famotydyna, genotoksyczność, gospodarka wapniowo-fosforanowa, LD50, nieprawidłowa osteogeneza, niski profil toksyczności, potencjał kancerogenny, preparat zobojętniający kwas żołądkowy, Rennie Antacidum, rozwój płodu, rozwój pourodzeniowy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, węglan wapnia, wodorotlenek magnezu, wpływ na płodność - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Coripren 20 mg + 20 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa leku Coripren, zawierającego enalapryl i lerkanidypinę, wykazały brak dodatkowych zagrożeń toksykologicznych wynikających ze skojarzonego stosowania tych substancji w porównaniu do ich indywidualnego profilu. Badania na szczurach trwające do 3 miesięcy oraz testy genotoksyczności nie wykazały istotnych działań niepożądanych. Enalapryl nie wykazuje działania teratogennego ani wpływu na płodność u szczurów, jednak podawanie go samicom w okresie przedkoncepcyjnym, ciąży i laktacji wiązało się ze zwiększoną śmiertelnością młodych. Inhibitory ACE, do których należy enalapryl, mogą indukować poważne działania niepożądane w późnym okresie rozwoju płodowego, takie jak zgon płodu, wady wrodzone czaszki, fetotoksyczność, wewnątrzmaciczne opóźnienie wzrostu oraz drożny przewód tętniczy, co jest związane z ich wpływem na układ renina-angiotensyna płodu oraz niedokrwieniem wynikającym z niedociśnienia u matki.
antagonista wapnia, drożny przewód tętniczy, dystocja, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, fetotoksyczność, genotoksyczność, inhibitor konwertazy angiotensyny, opóźnienie rozwoju płodu, pochodna dihydropirydyny, poimplantacyjna utrata zarodków, przedimplantacyjna utrata zarodków, układ renina-angiotensyna płodu, wada wrodzona, wewnątrzmaciczne opóźnienie wzrostu, zaburzenie porodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Arprenessa 5 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne peryndoprylu z argininą, substancji czynnej Arprenessa, wykazały, że głównym narządem narażonym na działanie leku są nerki, przy czym obserwowane uszkodzenia miały charakter odwracalny po zaprzestaniu terapii. Testy mutagenności in vitro i in vivo nie wykazały działania mutagennego, a badania długoterminowe na szczurach i myszach nie potwierdziły potencjału rakotwórczego. Ponadto, peryndopryl nie wpływał negatywnie na płodność samców i samic szczurów, co wskazuje na korzystny profil bezpieczeństwa w zakresie funkcji rozrodczych.
działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, in vitro, in vivo, inhibitor ACE, peryndopryl z argininą, płodność, potencjał mutagenny, potencjał onkogenny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, śmiertelność pourodzeniowa, toksyczność przewlekła, uszkodzenie nerek, wada wrodzona, wpływ na reprodukcję - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Pegorion 12 g
Makrogol 4000, będący głównym składnikiem aktywnym leku Pegorion, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony w licznych badaniach przedklinicznych. Badania farmakologiczne na glikolach propylenowych o dużej masie cząsteczkowej, do których należy makrogol 4000, dostarczyły istotnych danych dotyczących jego bezpieczeństwa. W badaniach toksyczności po podaniu wielokrotnym nie stwierdzono istotnych zagrożeń dla organizmu ludzkiego, co potwierdza bezpieczeństwo długotrwałej ekspozycji na tę substancję podczas przewlekłego stosowania leku.
badanie farmakologiczne, badanie karcynogenności, badanie przedkliniczne, badanie toksyczności, działanie rakotwórcze, glikol propylenowy, makrogol 4000, masa cząsteczkowa, Pegorion, podanie wielokrotne, proces reprodukcyjny, profil bezpieczeństwa, przewlekłe stosowanie leku, rozwój nowotworów, rozwój płodu, rozwój potomstwa, składnik aktywny leku, toksyczność reprodukcyjna - Leksykon substancji czynnych
Benazepryl – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa chlorowodorku benazeprylu, substancji czynnej preparatu Lotensin, wykazały brak negatywnego wpływu na zdolności reprodukcyjne szczurów przy dawkach do 500 mg/kg mc./dobę, co znacznie przekracza dawki terapeutyczne stosowane u ludzi. Badania teratogenności i rozwoju embrionalnego przeprowadzone na myszach (do 150 mg/kg mc./dobę), szczurach (do 500 mg/kg mc./dobę) oraz królikach (do 5 mg/kg mc./dobę) nie wykazały działania teratogennego ani szkodliwego wpływu na rozwój zarodka i płodu. Testy mutagenności in vitro i in vivo potwierdziły brak działania mutagennego chlorowodorku benazeprylu, co jest istotnym elementem profilu bezpieczeństwa tej substancji.
badanie przedkliniczne, benazepryl, chlorowodorek benazeprylu, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie toksyczne, in vitro, in vivo, Lotensin, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, rozrodczość, rozwój płodowy, substancja czynna, zdolność reprodukcyjna - Leksykon substancji czynnych
Ortofosforan sodu – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Produkt leczniczy Ortofosforan sodu Na₂H³²PO₄ w formie roztworu do wstrzykiwań zawiera radioaktywny izotop fosforu ³²P w stężeniu 37-370 MBq/ml. W dokumentacji brak jest kompleksowych badań przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania, w tym standardowych testów toksykologicznych, oceny toksyczności ostrej w modelach zwierzęcych oraz badań potencjalnego działania rakotwórczego. Brak danych dotyczących wpływu na rozwój płodu, teratogenności oraz rozrodczości stanowi istotną lukę w ocenie profilu bezpieczeństwa tego radiofarmaceutyku.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Melabiorytm 5 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne melatoniny wykazały szeroki margines bezpieczeństwa przy stosowaniu w dawkach terapeutycznych. W badaniach toksyczności ostrej u myszy wartość LD50 wyniosła 1250 mg/kg masy ciała (podanie doustne), co potwierdza niskie ryzyko toksyczności przy standardowych dawkach. Badania wielokrotnego podawania nie wykazały istotnych zagrożeń dla funkcji fizjologicznych, w tym układu sercowo-naczyniowego, oddechowego oraz ośrodkowego układu nerwowego. Ponadto, testy genotoksyczności i kancerogenności nie potwierdziły potencjału melatoniny do wywoływania uszkodzeń DNA ani zwiększania ryzyka rozwoju nowotworów, co wskazuje na brak ryzyka genotoksycznego i karcynogennego przy stosowaniu terapeutycznym.
badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, bezpieczeństwo długoterminowe, dawka śmiertelna, dawka terapeutyczna, działanie genotoksyczne, działanie kancerogenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, LD50, margines bezpieczeństwa, melatonina, ośrodkowy układ nerwowy, rozwój płodu, ryzyko karcynogenne, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie materiału genetycznego, właściwość kancerogenna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Evastix 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa ebastyny, substancji czynnej preparatu Evastix w dawkach 10 mg i 20 mg, wykazały akceptowalny profil bezpieczeństwa farmakologicznego. Analizy obejmowały ocenę wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy oraz ośrodkowy układ nerwowy, nie ujawniając istotnych zagrożeń. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym nie wykazały klinicznie istotnych objawów toksyczności, a parametry biochemiczne, hematologiczne i histopatologiczne pozostawały w granicach normy. Testy genotoksyczności, w tym mutacje genowe, aberracje chromosomowe i uszkodzenia DNA, dały wyniki negatywne, co potwierdza brak działania mutagennego i genotoksycznego ebastyny.
aberracja chromosomowa, badanie farmakologiczne, badanie histopatologiczne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, ebastyna, karcynogenność, mutacja genowa, ośrodkowy układ nerwowy, parametry biochemiczne, parametry hematologiczne, potencjał genotoksyczny, profil bezpieczeństwa, substancja czynna, teratogenność, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie DNA, wada rozwojowa, zmiana nowotworowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Stediril 30 150 mcg + 30 mcg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu leczniczego Stediril 30, zawierającego 30 mikrogramów etynyloestradiolu i 150 mikrogramów lewonorgestrelu, nie wykazały istotnych zagrożeń przy stosowaniu zgodnym z zaleceniami. Badania toksyczności ostrej potwierdziły brak ryzyka ciężkich działań niepożądanych nawet przy dawkach wielokrotnie przekraczających zalecaną dzienną dawkę. Ponadto, badania toksyczności przewlekłej nie wykazały działania rakotwórczego, a testy mutagenności in vitro i in vivo potwierdziły brak potencjału mutagennego obu substancji czynnych. Kompleksowa ocena obejmowała również wpływ na reprodukcję, rozwój płodu, laktację oraz funkcje rozrodcze potomstwa, nie wskazując na ryzyko działań niepożądanych przy prawidłowym stosowaniu leku.
antykoncepcja hormonalna doustna, badanie in vitro, badanie in vivo, działanie rakotwórcze, embriotoksyczność, etynyloestradiol, hormon płciowy, lewonorgestrel, mutagenność, przedawkowanie leku, Stediril, teratogenność, tkanka hormonozależna, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność układowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Avamina 1000 mg
Przedkliniczne badania chlorowodorku metforminy, substancji czynnej leku Avamina, potwierdziły jej akceptowalny profil bezpieczeństwa przy stosowaniu zgodnym z zaleceniami. Ocena farmakologiczna wykazała brak istotnych klinicznie zaburzeń funkcjonowania układu sercowo-naczyniowego, oddechowego, nerwowego oraz nerek. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym, prowadzone w różnych okresach czasowych, nie ujawniły efektów toksycznych zagrażających pacjentom. Testy genotoksyczności nie wykazały mutagennego ani klastogennego działania metforminy, co jest istotne w kontekście długotrwałego stosowania leku.
aberracja chromosomowa, badanie farmakologiczne, badanie karcynogenności, badanie przedkliniczne, chlorowodorek metforminy, cukrzyca typu 2, dane niekliniczne, działanie rakotwórcze, funkcja nerek, funkcja rozrodcza, genotoksyczność, laktacja, model zwierzęcy, mutacja genowa, organogeneza, potencjał klastogenny, potencjał mutagenny, substancja czynna, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, układ i narząd, układ nerwowy, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Pegorion Junior 6 g
Analiza danych nieklinicznych dotyczących makrogolu 4000, substancji czynnej leku Pegorion Junior (6 g proszku do sporządzania roztworu doustnego), opiera się na wynikach konwencjonalnych badań farmakologicznych glikoli propylenowych o dużej masie cząsteczkowej. Badania toksyczności po wielokrotnym podaniu nie wykazały istotnych efektów toksycznych ani klinicznie znaczących zaburzeń funkcjonowania narządów i układów, co wskazuje na korzystny profil bezpieczeństwa przy długotrwałym stosowaniu. Ponadto, badania kancerogenności nie potwierdziły działania rakotwórczego makrogolu 4000, eliminując tym samym obawy dotyczące zwiększonego ryzyka rozwoju nowotworów przy przewlekłym stosowaniu substancji.
badanie farmakologiczne, badanie przedkliniczne, dane niekliniczne, działanie rakotwórcze, glikol propylenowy, makrogol 4000, podanie wielokrotne, potencjał kancerogenny, roztwór doustny, rozwój płodu, rozwój pourodzeniowy, substancja czynna, teratogenność, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna - Leksykon substancji czynnych
Anidulafungina – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania anidulafunginy wykazały hepatotoksyczność przy dawkach 4-6-krotnie przekraczających kliniczne, manifestującą się podwyższoną aktywnością enzymów wątrobowych oraz zmianami morfologicznymi krwi, bez różnic wrażliwości między młodymi a dorosłymi szczurami. Brak dowodów na genotoksyczność potwierdzono zarówno in vitro, jak i in vivo, natomiast nie przeprowadzono długoterminowych badań karcynogenności. W zakresie reprodukcji, anidulafungina nie wpływała na płodność samców i samic, jednak przenikała przez łożysko, co potwierdzono obecnością leku w osoczu płodu. W badaniach toksyczności rozwojowej stosowano dawki od 0,2 do 2-krotności zalecanej dawki podtrzymującej 100 mg/dobę u szczurów oraz 1-4-krotności u królików; u szczurów nie stwierdzono toksyczności rozwojowej, natomiast u królików odnotowano niewielkie zmniejszenie masy płodu przy najwyższej dawce, która jednocześnie była toksyczna dla matki.
aktywność enzymu wątrobowego, anidulafungina, badanie farmakokinetyczne, badanie farmakokinetyczno-farmakodynamiczne, badanie genotoksyczności, działanie genotoksyczne, działanie karcynogenne, działanie rakotwórcze, echinokandyna, enzym wątrobowy, hepatotoksyczność, infekcja ośrodkowego układu nerwowego, ketamina i ksylazyna, lek przeciwgrzybiczny, morfologia krwi, ośrodkowy układ nerwowy, przenikanie przez łożysko, rozsiana kandydoza, środek znieczulający, toksyczny wpływ - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Xiltess 10 mg
Przedkliniczne badania rywaroksabanu, substancji czynnej leku Xiltess 10 mg, wykazały brak istotnych zagrożeń toksykologicznych i farmakologicznych dla człowieka. Testy farmakologiczne i toksykologiczne nie ujawniły mutagenności, genotoksyczności ani działania karcynogennego. W badaniach wielokrotnego podawania obserwowano efekty wynikające z farmakodynamicznego hamowania czynnika Xa, w tym zwiększenie stężeń IgG i IgA u szczurów, co może wskazywać na wpływ immunologiczny. Rywaroksaban nie wykazywał potencjału fototoksycznego, a profil bezpieczeństwa u młodych zwierząt był porównywalny z dorosłymi. Wartości ekspozycji o znaczeniu klinicznym nie wywoływały toksycznych efektów po jednorazowym podaniu.
czynnik Xa, działanie karcynogenne, działanie przeciwzakrzepowe, działanie rakotwórcze, fototoksyczność, immunoglobuliny, kaskada krzepnięcia, kostnienie, krwawienia, nadwrażliwość na światło, nowotwory, parametry immunologiczne, płodność, potencjał mutagenny, powikłania krwotoczne, rywaroksaban, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność zarodkowa, wady rozwojowe, Xiltess, zmiany łożyskowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Posaconazole Teva 100 mg
Badania przedkliniczne pozakonazolu, substancji czynnej leku Posaconazole Teva, wykazały hamujący wpływ na syntezę hormonów steroidowych oraz czynność nadnerczy u szczurów i psów przy stężeniach równych lub wyższych od terapeutycznych u ludzi. U psów obserwowano fosfolipidozę neuronów przy stężeniach niższych niż terapeutyczne, jednak nie stwierdzono tego efektu u małp po rocznym podawaniu. W badaniach neurotoksyczności nie wykazano wpływu na ośrodkowy ani obwodowy układ nerwowy przy stężeniach przekraczających terapeutyczne. U młodych psów dożylnie podawany pozakonazol powodował powiększenie komór mózgu, które jednak nie wiązało się z zaburzeniami neurologicznymi i ustępowało po 5 miesiącach od zakończenia leczenia. W dwuletnim badaniu na szczurach stwierdzono fosfolipidozę płuc, prowadzącą do rozszerzenia i niedrożności pęcherzyków, jednak znaczenie kliniczne tych zmian dla ludzi jest niejasne.
badanie echokardiograficzne, badanie elektrokardiograficzne, ciśnienie skurczowe, ciśnienie tętnicze krwi, czynność nadnerczy, dekompensacja serca, dystocja, działanie rakotwórcze, embriotoksyczność, fosfolipidoza neuronów, fosfolipidoza płuc, genotoksyczność, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwgrzybiczny z grupy azoli, neurotoksyczność, niedrożność pęcherzyków płucnych, obwodowy układ nerwowy, odstęp QT, ośrodkowy układ nerwowy, Posaconazole Teva, powiększenie komór mózgu, pozakonazol, steroidogeneza, substancja czynna leku, synteza hormonów steroidowych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Xanax 500 mcg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa alprazolamu wykazały brak działania mutagennego w teście Amesa oraz braku aberracji chromosomowych in vitro przy dawkach do 100 mg/kg mc. (500-krotność dawki ludzkiej 10 mg/dobę). Dwuletnie badania rakotwórczości na szczurach (do 30 mg/kg mc./dobę, 150x dawka ludzka) i myszach (do 10 mg/kg mc./dobę, 50x dawka ludzka) nie wykazały działania karcynogennego. Wpływ na płodność oceniano u szczurów przy dawce 5 mg/kg mc./dobę (25x dawka ludzka) bez negatywnych efektów. Jednakże długotrwałe podawanie wysokich dawek (3-30 mg/kg mc./dobę, 15-150x dawka ludzka) wiązało się z występowaniem zaćmy u samic oraz wrastaniem naczyń w rogówkę u samców, co wskazuje na potencjalne ryzyko okulistyczne przy przewlekłym stosowaniu dużych dawek.
aberracja chromosomowa, alprazolam, badanie przedkliniczne, badanie rakotwórczości, działanie mutagenne, działanie niepożądane układu nerwowego, działanie rakotwórcze, karcynogeneza, maksymalna dawka zalecana, napad drgawkowy, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, test Amesa, test mikrojąder, toksyczność przewlekła, wpływ na płodność, wrastanie naczyń w rogówkę, zaćma - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Metformin hydrochloride Inventia 500 mg
Przedkliniczna ocena bezpieczeństwa metforminy chlorowodorku obejmowała szeroki zakres badań farmakologicznych, toksykologicznych, genotoksycznych oraz oceny wpływu na rozród i rozwój potomstwa. Badania farmakologiczne nie wykazały istotnego negatywnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani ośrodkowy układ nerwowy w dawkach terapeutycznych. Wielokrotne podawanie metforminy u zwierząt laboratoryjnych nie ujawniło znaczących efektów toksycznych, a testy genotoksyczności in vitro i in vivo potwierdziły brak potencjału mutagennego i uszkadzającego DNA. Długoterminowe badania kancerogenności nie wykazały działania rakotwórczego, co jest istotne dla przewlekłego stosowania leku u pacjentów z cukrzycą typu 2.
aberracja chromosomowa, badanie toksyczności, cukrzyca typu 2, dawka terapeutyczna, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, metformina chlorowodorek, mutacja genowa, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał genotoksyczny, potencjał kancerogenny, rozwój postnatalny, rozwój prenatalny, toksyczność reprodukcyjna, układ organizmu, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie DNA, zdrowie reprodukcyjne - Leksykon substancji czynnych
Klofarabina – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania toksykologiczne klofarabiny na myszach, szczurach i psach wykazały, że głównym celem toksycznego działania leku są tkanki o wysokim tempie proliferacji komórkowej. Szczególnie istotne jest stwierdzenie kardiotoksyczności u szczurów, manifestującej się kardiomiopatią i objawami niewydolności serca, obserwowanej przy ekspozycjach Cmax około 7-13 razy (po ≥3 cyklach) oraz 16-35 razy (po 1-2 cyklach) wyższych niż kliniczne. Minimalne zmiany kardiotoksyczne pojawiały się także przy niższych dawkach, co wskazuje na istnienie wartości progowej. Dodatkowo, nefropatia kłębuszkowa u szczurów występowała przy dawkach 3-5-krotnie przekraczających kliniczne, bez odchyleń w biochemii surowicy, co sugeruje subkliniczny charakter uszkodzenia nerek. Wątroba wykazywała zmiany degeneracyjno-regeneracyjne, również bez istotnych odchyleń biochemicznych, zarówno u szczurów po długotrwałym leczeniu, jak i u psów po jednorazowych dużych dawkach. Toksyczność na męskie narządy płciowe była dawkozależna, z obustronnym zwyrodnieniem nabłonka kanalików nasiennych u szczurów przy 150 mg/m²/dobę oraz zwyrodnieniem najądrza u psów przy dawkach ≥7,5 mg/m²/dobę. U samic myszy obserwowano opóźnioną atrofię jajników i apoptozę błony śluzowej macicy przy dawce 225 mg/m²/dobę.
aberracja chromosomowa, apoptoza błony śluzowej macicy, atrofia jajników, atrofia komórek śródmiąższowych, badania toksykologiczne, czynność wątroby, działanie klastogenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, farmakokinetyka osoczowa, hepatotoksyczność, kardiomiopatia, kardiotoksyczność, kłębuszkowa błona podstawna, klofarabina, nefropatia kłębuszkowa, niewydolność serca, opóźnione kostnienie, test mikrojąderkowy, toksyczność rozwojowa, uszkodzenie kanalików nerkowych, zwyrodnienie komórek najądrza, zwyrodnienie nabłonka kanalików nasiennych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Abagat 75 mg
Dane przedkliniczne dotyczące dabigatranu eteksylanu, substancji czynnej preparatu ABAGAT, obejmują badania farmakologiczne, toksyczności po podaniu wielokrotnym oraz genotoksyczności, które nie wykazały istotnego zagrożenia dla człowieka. Efekty toksyczne obserwowane w badaniach wielokrotnego podawania były związane głównie z nasilonym działaniem przeciwzakrzepowym substancji. W badaniach na zwierzętach stwierdzono wpływ na płodność samic przy dawce 70 mg/kg (5-krotnie wyższej niż ekspozycja u pacjentów), objawiający się zmniejszeniem liczby zagnieżdżeń i zwiększoną utratą zapłodnionych jaj. Dodatkowo, przy dawkach toksycznych dla matek (5-10-krotnie wyższych niż u pacjentów) zaobserwowano zmniejszenie masy ciała płodów, obniżoną przeżywalność oraz wzrost wad rozwojowych.
aktywność farmakologiczna, badania prenatalne i postnatalne, badanie toksyczności, dabigatran eteksylan, dawka toksyczna, działanie farmakodynamiczne, działanie guzotwórcze, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, incydent krwawienia, mechanizm przeciwzakrzepowy, płodność samic, ryzyko środowiskowe, utrata zapłodnionego jaja, wady rozwojowe płodów, zagnieżdżenie zapłodnionego jaja