działanie mutagenne
Działanie mutagenne to zdolność czynnika chemicznego, fizycznego lub biologicznego do wywoływania mutacji w materiale genetycznym organizmu. Mutacje są trwałymi zmianami w sekwencji DNA, które mogą prowadzić do zmian w funkcjonowaniu komórek i całego organizmu.
Mutageny mogą powodować różne typy uszkodzeń DNA, w tym substytucje par zasad, delecje, insercje czy rearanżacje chromosomowe. Działanie mutagenne jest szczególnie niebezpieczne, gdy dotyczy komórek rozrodczych, ponieważ zmiany te mogą być przekazywane potomstwu. W komórkach somatycznych mutacje mogą prowadzić do zaburzenia funkcji komórek, a w konsekwencji do rozwoju chorób, w tym nowotworów.
Wśród czynników o działaniu mutagennym wyróżnia się promieniowanie jonizujące i ultrafioletowe, niektóre wirusy, a także liczne związki chemiczne. W praktyce klinicznej istotna jest świadomość potencjalnego działania mutagennego niektórych leków, szczególnie w kontekście ich stosowania u kobiet w ciąży. Badanie potencjału mutagennego substancji stanowi ważny element oceny bezpieczeństwa leków, kosmetyków i dodatków do żywności.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Envil kaszel junior 15 mg/5 ml
Przedkliniczne badania toksyczności ambroksolu chlorowodorku, substancji czynnej preparatu Envil kaszel junior, wykazały bardzo niski potencjał toksyczny. W badaniach toksyczności ostrej nie zaobserwowano objawów niepożądanych po podaniu doustnym dawek do 150 mg/kg u myszy, 50 mg/kg u szczurów, 40 mg/kg u królików oraz 50 mg/kg u psów, co wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa. Ponadto, nie stwierdzono toksyczności narządowej ani działania mutagennego. Badania reprodukcyjne wykazały brak embriotoksyczności i teratogenności przy dawkach do 3000 mg/kg u szczurów i 200 mg/kg u królików oraz brak wpływu na płodność przy dawkach do 500 mg/kg u szczurów. W okresie okołoporodowym i postnatalnym nie zaobserwowano działań niepożądanych u potomstwa przy dawce 50 mg/kg, natomiast dawka 500 mg/kg wiązała się z niewielkim działaniem toksycznym manifestującym się wolniejszym przyrostem masy ciała.
ambroksol chlorowodorek, badanie genotoksyczności, badanie karcinogenności, badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie toksyczne, Envil kaszel junior, margines bezpieczeństwa, potencjał karcinogenny, potencjał mutagenny, potencjał toksyczny, profil bezpieczeństwa, rozwój okołoporodowy, rozwój postnatalny, toksyczność narządowa, toksyczność ostra, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność substancji, wpływ na płodność, zwierzęta laboratoryjne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Indywidualny Zestaw Autostrzykawek przeciwko Bojowym Środkom Trującym IZAS-05 Autostrzykawka Atropina: 2 mg/2 ml Autostrzykawka Diazepam: 10 mg/2 ml Autostrzykawka Pralidoksym + Atropina: 600 mg/2 ml + 2 mg/2 ml
Przedkliniczne dane dotyczące bezpieczeństwa składników Indywidualnego Zestawu Autostrzykawek IZAS-05, obejmującego atropinę, diazepam oraz pralidoksym chlorek, wskazują na dobrze poznany profil farmakologiczny i bezpieczeństwo stosowania tych substancji w warunkach doraźnych. Atropina, dzięki wieloletniemu zastosowaniu klinicznemu, posiada dobrze udokumentowany profil bezpieczeństwa. Diazepam wykazuje brak istotnej toksyczności przewlekłej w badaniach na modelach zwierzęcych, a jego potencjał mutagenny jest minimalny i obserwowany jedynie przy dawkach znacznie przekraczających terapeutyczne. Badania tolerancji miejscowej diazepamu, obejmujące podanie do worka spojówkowego u królików oraz doodbytnicze u psów, wykazały jedynie minimalne podrażnienia bez istotnych efektów układowych.
atropina, badanie przedkliniczne, bezpieczeństwo farmakologiczne, bezpieczeństwo stosowania, bojowy środek trujący, dawka lecznicza, diazepam, działanie mutagenne, indywidualny zestaw autostrzykawek, podanie doodbytnicze, podrażnienie tkanki, potencjał karcynogenny, potencjał mutagenny, pralidoksymu chlorek, toksyczność przewlekła, tolerancja miejscowa, właściwość karcynogenna, wpływ na reprodukcję, zmiana patologiczna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Coffecorn mite 500 mcg + 25 mg
Produkt leczniczy Coffecorn mite zawiera ergotaminę winianu (500 µg) oraz kofeinę bezwodną (25 mg). Dane przedkliniczne wskazują na zróżnicowaną toksyczność ostrej dawki (LD50) ergotaminy w zależności od gatunku: myszy (p.o.) 2500 mg/kg, szczury (p.o.) >2000 mg/kg, króliki (p.o.) >1000 mg/kg, natomiast kofeina wykazuje LD50 u królików (s.c.) >265 mg/kg. Obie substancje wykazują działanie embriotoksyczne, prowadząc do niedotlenienia płodów oraz zwiększonej śmiertelności wewnątrzmacicznej. Epidemiologiczne dane potwierdzają ryzyko wad wrodzonych u noworodków matek stosujących preparaty zawierające ergotaminę i kofeinę przed 20 tygodniem ciąży.
aberracja chromosomowa, dawka śmiertelna, działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, działanie obkurczające, kofeina bezwodna, mięsień macicy, mięśniówka gładka, naczynie krwionośne, niedotlenienie płodu, obumieranie płodu, poronienie, potencjał mutagenny, śmiertelność płodu, toksyczność ostra, wada wrodzona, winian ergotaminy, zaburzenie przepływu łożyskowego, zdrowie reprodukcyjne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Donepesan 10 mg
Donepezyl, substancja czynna leku Donepesan, przeszedł szerokie badania przedkliniczne oceniające jego bezpieczeństwo, obejmujące działania farmakologiczne, genotoksyczność, kancerogenność oraz wpływ na rozrodczość. W badaniach na zwierzętach wykazano, że donepezyl działa zgodnie z mechanizmem pobudzania układu cholinergicznego, z minimalnymi działaniami niepożądanymi poza przewidywanym spektrum terapeutycznym. Testy genotoksyczności wykazały brak mutagenności w komórkach bakterii i ssaków, a działania klastogenne obserwowano jedynie in vitro przy stężeniach toksycznych i ponad 3000-krotnie wyższych niż stężenia terapeutyczne u ludzi. Test mikrojąderkowy in vivo u myszy nie potwierdził genotoksyczności ani klastogenności donepezylu.
badanie in vitro, badanie kancerogenności, chlorowodorek donepezylu, dawka terapeutyczna, Donepesan, donepezyl, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie onkogenne, działanie teratogenne, potencjał genotoksyczny, potencjał kancerogenny, stymulacja układu cholinergicznego, test mikrojąderkowy in vivo, układ cholinergiczny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Atrozol 1 mg
Dane przedkliniczne dotyczące anastrozolu (substancji czynnej leku Atrozol) wskazują na brak istotnego ryzyka toksycznego przy dawkach zbliżonych do klinicznych. Mediana dawki śmiertelnej (LD50) u gryzoni wynosiła >100 mg/kg mc./dobę (doustnie) oraz >50 mg/kg mc./dobę (dootrzewnowo), a u psów >45 mg/kg mc./dobę. W badaniach toksyczności przewlekłej nie zaobserwowano zmian zwyrodnieniowych ani istotnej toksyczności ogólnoustrojowej przy dawkach 1–5 mg/kg mc./dobę. Anastrozol nie wykazuje działania mutagennego ani klastogennego. Wpływ na płodność u zwierząt laboratoryjnych był dawko-zależny i odwracalny: u samców szczurów dawki 50 i 400 mg/l w wodzie pitnej (średnie stężenia w osoczu 44,4 ±14,7 ng/ml i 165 ±90 ng/ml) powodowały przejściowe obniżenie płodności, natomiast u samic dawka 1 mg/kg mc./dobę indukowała znaczną niepłodność oraz zwiększone niepowodzenie implantacji już przy 0,02 mg/kg mc./dobę. Efekty te ustępowały po 5–9 tygodniach od odstawienia leku.
anastrozol, bezpieczeństwo farmakologiczne, chłoniak, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie teratogenne, gruczolak tarczycy, implantacja zarodka, indukcja enzymów, inhibitor aromatazy, łagodny nowotwór jajnika, mediana dawki śmiertelnej, mięsak histiocytarny, nowotwór wątroby, polip zrębowy macicy, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, powiększenie łożyska, toksyczność ostra i przewlekła, toksyczność przewlekła, uszkodzenie materiału genetycznego, wpływ na płodność, zaburzenie zdolności rozrodczej - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Matrifen 75 mikrogramów/godzinę system transdermalny 75 mcg/h
Przeprowadzone badania przedkliniczne systemu transdermalnego Matrifen zawierającego fentanyl, uwalniającego substancję czynną w dawce 75 µg/h, wykazały brak istotnych zagrożeń toksycznych przy wielokrotnym podaniu. Ocena wpływu na rozrodczość i rozwój wykazała, że fentanyl nie wywołuje teratogenności u szczurów i królików, choć u samic szczurów zaobserwowano zmniejszoną płodność oraz zwiększoną śmiertelność zarodków, co wiązało się z toksycznością matczyną, a nie bezpośrednim działaniem na zarodek. Ponadto, pomimo znamiennego zmniejszenia przeżywalności potomstwa przy dawkach nieznacznie obniżających masę ciała matek, nie stwierdzono negatywnego wpływu na rozwój fizyczny i zachowanie potomstwa.
badanie in vitro, badanie in vivo, chlorowodorek fentanylu, działanie mutagenne, działanie onkogenne, działanie teratogenne, fentanyl, hodowla komórkowa, opioidowy lek przeciwbólowy, płodność, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, rozwój płodowy i pourodzeniowy, śmiertelność zarodkowa, stężenie terapeutyczne, system transdermalny, toksyczność matczyna, toksyczność po wielokrotnym podaniu, wstrzyknięcie podskórne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sunitinib Glenmark 50 mg
Przedkliniczne badania toksyczności sunitynibu wykazały, że główne narządy docelowe obejmują przewód pokarmowy, nadnercza, układ limfatyczny i krwiotwórczy, trzustkę, ślinianki, stawy oraz układ rozrodczy, przy czym zmiany te występowały przy klinicznie istotnych stężeniach leku. Zaobserwowano m.in. wymioty, biegunki, przekrwienie i krwotoki nadnerczy, zmniejszenie liczby komórek szpiku, degranulację komórek trzustki, przerost gronek ślinianek, zanik macicy i zaburzenia rozwoju pęcherzyków jajnikowych. Dodatkowo odnotowano wydłużenie odstępu QTc, obniżenie LVEF, rozrost komórek mezangium nerek oraz krwotoki z przewodu pokarmowego. Większość zmian była odwracalna po 2-6 tygodniach od zakończenia terapii. Sunitynib nie wykazał mutagenności ani klastogenności in vivo, jednak w limfocytach ludzkich in vitro obserwowano poliploidię. Potencjał rakotwórczy potwierdzono w modelach myszy transgenicznych rasH2 i szczurów, gdzie dawki ≥25 mg/kg mc. (≥7,3-krotna ekspozycja AUC klinicznego) indukowały nowotwory przewodu pokarmowego i rozrosty nadnerczy.
aberracja chromosomalna, atrezja pęcherzykowa, błona śluzowa macicy, działanie klastogenne, działanie mutagenne, embriotoksyczność, frakcja wyrzutowa lewej komory, gruczoł krokowy, guz chromochłonny, hiperplazja błony śluzowej, kanalik jądrowy, komórki mezangium, nadnercze, organogeneza, pęcherzyk nasienny, płytka wzrostowa kości, poliplodia, rdzeń nadnerczy, rozszczep podniebienia, rozszczep wargi, śledziona, szpik kostny, teratogenność, tkanka limfoidalna grasicy, węzeł chłonny, złośliwy śródbłoniak krwionośny, zwyrodnienie ciałka żółtego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Alprox 0,25 mg
Badania przedkliniczne alprazolamu wykazały, że długotrwałe podawanie leku w dawkach zależnych u szczurów (do 30 mg/kg/dobę, co stanowi 150-krotność maksymalnej dawki u ludzi 10 mg/dobę) prowadziło do rozwoju zaćmy i rozrostu naczyń w rogówce. W badaniach toksyczności wielokrotnych dawek u psów (duże dawki doustne przez 12 miesięcy) zaobserwowano drgawki, które w niektórych przypadkach były śmiertelne, jednak ich znaczenie kliniczne dla ludzi pozostaje niejasne. Badania karcynogenności na szczurach i myszach (odpowiednio do 30 mg/kg/dobę i 10 mg/kg/dobę) nie wykazały działania rakotwórczego. Testy mutagenności in vivo i in vitro, w tym test mikrojądrowy u szczurów przy dawkach do 100 mg/kg (500-krotność dawki ludzkiej), nie potwierdziły potencjału mutagennego alprazolamu.
alprazolam, badanie karcynogenności, badanie mutagenności, benzodiazepina, drgawka, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, ekspozycja płodu, obumarcie płodu, potencjał rakotwórczy, rozrost naczyń rogówki, teratogenność, test mikrojądrowy, toksyczność przewlekła, toksyczność wielokrotnych dawek, wada wrodzona, zaburzenia zachowania, zaburzenie płodności, zaćma - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Owoc Anyżu –
W świetle przepisów Dyrektywy 2001/83/EC oraz dostępnych danych przedklinicznych, wodny wyciąg z owocu anyżu (Pimpinella anisum L., fructus) nie wykazuje działania mutagennego w teście Amesa przeprowadzonym na szczepach Salmonella typhimurium TA98, TA100 i TA102. Główny składnik olejku anyżowego, anetol, wykazuje jedynie słabe działanie mutagenne in vitro, jednakże dane in vivo wskazują na niskie ryzyko genotoksyczności. Estragol, obecny w owocu anyżu, posiada potencjał genotoksyczny, lecz jego stężenie w naparze jest na tyle niskie, że ryzyko kliniczne jest minimalne, szczególnie przy krótkotrwałym stosowaniu u młodzieży, dorosłych i osób starszych.
- Leksykon substancji czynnych
Ryboflawina – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Ryboflawina (witamina B2) jest składnikiem wielu preparatów leczniczych, takich jak Vitaminum B2 Teva (3 mg/tabletka), Juvit Multi (0,8 mg/ml ryboflawiny sodu fosforanu) czy Soluvit N (4,9 mg ryboflawiny sodu fosforanu, odpowiadające 3,6 mg witaminy B2 w fiolce). Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania ryboflawiny są jednak ograniczone lub niekompletne. W przypadku preparatu Viantan (3,60 mg ryboflawiny w postaci 4,58 mg ryboflawiny sodu fosforanu) dostępne badania przedkliniczne odnoszą się do całego produktu, a nie wyłącznie do ryboflawiny. Toksyczność po podaniu pojedynczej i wielokrotnej dawki jest niska, a działania toksyczne obserwowano jedynie przy ekspozycji znacznie przekraczającej maksymalną dawkę u człowieka. Brak jest danych przedklinicznych dotyczących mutagenności, rakotwórczości oraz toksycznego wpływu na rozród i rozwój potomstwa, choć nie przewiduje się takich efektów w warunkach klinicznych.
badanie embriotoksyczności, badanie przedkliniczne, bezpieczeństwo stosowania, charakterystyka produktu leczniczego, dawka pojedyncza, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, kwas glikocholowy, lecytyna, mieszane micele, podanie wielokrotne, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, preparat wielowitaminowy, ryboflawina, ryboflawiny sodu fosforan, śmiertelność potomstwa, spontaniczne poronienie, tabletka drażowana, teratogenność, toksyczność ogólna, toksyczny wpływ na rozród, witamina B2, zaburzenie rozwoju płodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Clexane forte 15 000 j.m. (150 mg)/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa enoksaparyny sodowej zawartej w preparacie Clexane Forte obejmowały szeroki zakres testów toksykologicznych, mutagennych oraz oceny wpływu na reprodukcję. W badaniach subchronicznych (13-tygodniowych) na szczurach i psach stosowano dawkę 15 mg/kg/dobę podskórnie, natomiast w badaniach przewlekłych (26-tygodniowych) na szczurach i małpach dawkę 10 mg/kg/dobę podawano podskórnie i dożylnie. We wszystkich przypadkach nie zaobserwowano działań niepożądanych poza przewidywanym efektem przeciwzakrzepowym. Testy genotoksyczności in vitro (m.in. test Amesa, test mutacji komórek chłoniaka myszy, test aberracji chromosomalnej limfocytów ludzkich) oraz in vivo (test aberracji chromosomalnej komórek szpiku kostnego szczura) wykazały brak aktywności mutagennej enoksaparyny sodowej.
aberracja chromosomalna, aktywność klastogenna, badanie płodności, badanie teratogenności, chłoniak, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie przeciwzakrzepowe, działanie teratogenne, enoksaparyna sodowa, limfocyt ludzki, mutacja powrotna, szpik kostny, test Amesa, test genotoksyczności, test in vitro, test in vivo, toksyczność przewlekła, toksyczność subchroniczna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Durogesic 100 mcg/h
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa systemów transdermalnych Durogesic, zawierających fentanyl, wykazały akceptowalny profil toksyczności przy dawkach terapeutycznych. Badania wielokrotnej toksyczności oraz genotoksyczności nie wskazały na istotne zagrożenia dla człowieka. W badaniach reprodukcyjnych na szczurach stwierdzono zmniejszoną płodność u samic oraz zwiększoną śmiertelność zarodków, jednak efekty te były wtórne do toksyczności matczynej, a nie bezpośredniego działania fentanylu. Testy teratogenności na szczurach i królikach nie wykazały wad rozwojowych potomstwa. Obserwowano zmniejszoną przeżywalność potomstwa przy dawkach powodujących nieznaczne obniżenie masy ciała matek, co mogło wynikać z zaburzeń behawioralnych samic lub bezpośredniego działania toksycznego na młode, jednak nie stwierdzono wpływu na dalszy rozwój fizyczny i zachowanie potomstwa.
badanie teratogenności, badanie toksyczności, chlorowodorek fentanylu, działanie mutagenne, działanie onkogenne, fentanyl przezskórny, opioidowe leki przeciwbólowe, podanie parenteralne, potencjał mutagenny, rozwój pourodzeniowy, śmiertelność zarodka, system transdermalny, toksyczność matczyna, toksyczność reprodukcyjna, wada rozwojowa, wstrzyknięcie podskórne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Diuver 10 mg
Badania przedkliniczne torasemidu wykazały niski profil toksyczności po jednorazowym podaniu, bez istotnych efektów toksycznych, co wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa. W badaniach przewlekłych na psach i szczurach zaobserwowano zmiany związane z farmakodynamicznym działaniem diuretycznym, takie jak zmniejszenie masy ciała, wzrost stężenia kreatyniny i mocznika oraz zmiany strukturalne w nerkach (rozszerzenie kanalików nerkowych, śródmiąższowe zapalenie nerek). Wszystkie te zmiany miały charakter przemijający i ustępowały po zaprzestaniu terapii, co potwierdza ich odwracalność.
badanie toksyczności, diureza, działanie farmakodynamiczne, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie teratogenne, filtracja kłębuszkowa, genotoksyczność, kanaliki nerkowe, kreatynina i mocznik, profil toksyczności, śródmiąższowe zapalenie nerek, substancja czynna, teratogenność, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, torasemid, wady rozwojowe płodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – ApoAmlo 5 mg
Przedkliniczne badania amlodypiny wykazały, że stosowanie dawek około 50-krotnie przekraczających maksymalną zalecaną dawkę dla ludzi (w przeliczeniu na mg/kg masy ciała) u gryzoni powodowało opóźnienie porodu, wydłużenie jego czasu oraz zmniejszoną przeżywalność potomstwa. W badaniach dotyczących płodności, podawanie amlodypiny szczurom w dawkach do 10 mg/kg/dobę (8-krotnie wyższych niż maksymalna dawka dla ludzi 10 mg w przeliczeniu na mg/m² powierzchni ciała) nie wykazało negatywnego wpływu na płodność. Jednakże w innym badaniu, przy dawkach porównywalnych do ludzkich (mg/kg), u samców szczurów zaobserwowano obniżenie stężenia FSH i testosteronu, zmniejszenie gęstości nasienia oraz redukcję liczby dojrzałych spermatyd i komórek Sertoliego.
amlodypina wpływ na rozród, badania przedkliniczne, bezylan, dawka tolerowana, dojrzałe spermatydy, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, gęstość nasienia, hormon folikulotropowy, komórki Sertoliego, maksymalna zalecana dawka, opóźnienie porodu, płodność, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, przeżywalność potomstwa, testosteron w osoczu - Leksykon substancji czynnych
Cyklopiroks – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Cyklopiroks, stosowany miejscowo w różnych formach farmaceutycznych, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony badaniami przedklinicznymi. W badaniach toksyczności ostrej LD50 dla myszy wynosi 238 mg/kg (doustnie) i 1321 mg/kg (dootrzewnowo), a dla szczurów odpowiednio 2100-3200 mg/kg i 663 mg/kg. Długotrwałe podawanie doustne dawki do 10 mg/kg masy ciała na dobę u szczurów i psów nie wywoływało działań niepożądanych, natomiast dawka 30 mg/kg m.c./dobę wiązała się z patologią mięśnia sercowego i wątroby. Miejscowa aplikacja cyklopiroksu z olaminą (1% roztwór) była dobrze tolerowana u królików i świnek morskich, bez istotnych zmian histopatologicznych nawet przy długotrwałym stosowaniu do 90 dni. Testy genotoksyczności i mutagenności nie wykazały działania mutagennego, a badania rakotwórczości na myszach potwierdziły brak właściwości kancerogennych przy stosowaniu miejscowym przez okres do 50 tygodni.
badania farmakokinetyczne, badania teratogenności, badanie histopatologiczne, cyklopiroks z olaminą, działanie alergizujące, działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, działanie przeciwgrzybicze, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, LD50, martwica mięśnia sercowego, mutagenność, pochodna chitozanu, podrażnienie, profil toksykologiczny, przenikanie przez łożysko, rakotwórczość, stężenie leku w osoczu, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na reprodukcję, tolerancja dopochwowa, tolerancja miejscowa, zaburzenia płodności, zmiany patologiczne wątroby, zniekształcenia płodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Gemsol 40 mg/ml
Przedkliniczne badania toksykologiczne gemcytabiny, prowadzone na myszach i psach przez okres do 6 miesięcy, wykazały, że wielokrotne podawanie leku powoduje odwracalne zahamowanie procesów krwiotwórczych, zależne od dawki i schematu dawkowania. W testach genotoksyczności gemcytabina wykazała działanie mutagenne in vitro oraz pozytywny wynik w teście mikrojąderkowym in vivo na komórkach szpiku kostnego, potwierdzając potencjał genotoksyczny. Brak jest jednak długoterminowych badań oceniających kancerogenność, co pozostawia niepełne dane dotyczące ryzyka nowotworowego.
badania toksykologiczne, działanie embriofetotoksyczne, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gemcytabina, genotoksyczność, osłabienie spermatogenezy, szpik kostny, test mikrojąderkowy, test mutacji genowej, toksyczność reprodukcyjna, wady wrodzone, zaburzenia okołoporodowe, zaburzenia rozwoju płodu, zahamowanie hematopoezy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Acard 150 mg 150 mg
Kwas acetylosalicylowy, substancja czynna leku Acard 150 mg, nie wykazuje działania rakotwórczego ani mutagennego w badaniach przedklinicznych in vitro i in vivo. Testy genotoksyczności potwierdziły brak uszkodzeń materiału genetycznego, co eliminuje ryzyko mutacji związanych z jego stosowaniem w dawkach terapeutycznych. Jednakże, badania na modelach zwierzęcych wykazały istotne działanie teratogenne, embrio- i fetotoksyczne, a także zaburzenia neurobehawioralne u potomstwa, co wskazuje na potencjalne ryzyko dla rozwoju płodu i układu nerwowego.
badanie in vitro, badanie in vivo, badanie przedkliniczne, błona śluzowa macicy, charakterystyka produktu leczniczego, działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, hamowanie owulacji, kwas acetylosalicylowy, model zwierzęcy, obniżenie płodności, rozwój układu nerwowego, uszkodzenie materiału genetycznego, wada rozwojowa, wpływ na rozród, zaburzenie neurobehawioralne, zaburzenie zagnieżdżenia - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Immunine 1200 IU 1200 j.m.
IMMUNINE 1200 IU to wysoko oczyszczony koncentrat ludzkiego czynnika IX krzepnięcia, pozyskiwany z osocza, zawierający minimalne ilości czynników II, VII i X. Badania przedkliniczne wykazały brak toksyczności ostrej po podaniu pojedynczych dawek u zwierząt laboratoryjnych, co wskazuje na korzystny profil bezpieczeństwa w tym zakresie. Ponadto, preparat nie zwiększał ryzyka zakrzepicy, co jest kluczowe w terapii pacjentów z hemofilią B. Ze względu na heterologiczny charakter białka dla zwierząt, nie przeprowadzano badań toksyczności przewlekłej, gdyż odpowiedź immunologiczna zwierząt mogłaby zafałszować wyniki i nie odzwierciedlać bezpieczeństwa u ludzi.
białko ludzkie, czynnik IX, czynnik IX krzepnięcia, czynniki krzepnięcia, działanie karcynogenne, działanie mutagenne, hemofilia B, IMMUNINE, koncentrat czynnika krzepnięcia, odpowiedź immunologiczna, płodność, potencjał trombogenny, rozwój płodu, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, zakrzep - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Vicebrol 5 mg
Przedkliniczne badania toksyczności winpocetyny, substancji czynnej leku Vicebrol, obejmowały ocenę toksyczności ostrej, podostrej i przewlekłej na myszach, szczurach i psach. Doustna dawka LD50 u psów nie została ustalona ze względu na nietolerancję dawek powyżej 400 mg/kg m.c., objawiającą się wymiotami. W badaniach podostrych, dożylne podawanie winpocetyny w dawkach do 8 mg/kg u szczurów i do 5 mg/kg u psów przez 14-28 dni nie wywołało toksyczności, natomiast wyższe dawki indukowały objawy takie jak ślinienie, tachykardia i przyspieszony oddech. Doustne podawanie szczurzym dawkom do 25 mg/kg przez 28 dni nie powodowało objawów toksycznych. W badaniach przewlekłych, przy dawkach do 100 mg/kg doustnie przez 6 miesięcy u szczurów oraz do 45 mg/kg u psów, nie stwierdzono istotnych zmian patologicznych, choć u psów pojawiły się objawy niepożądane, takie jak obniżony apetyt i wymioty. Dożylne podawanie powyżej 5 mg/kg przez 90 dni u psów wiązało się z objawami neurologicznymi i kardiopulmonalnymi, bez potwierdzenia zmian laboratoryjnych i histologicznych.
brak łaknienia, dawka LD50, działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie toksyczne układowe, krwawienie łożyskowe, płodność, podanie dożylne, poronienie, ślinotok, tachykardia, tachypnoe, toksyczność ostra, toksyczność podostra, toksyczność przewlekła, winpocetyna, wymioty, zaburzenia krążenia - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Valsartan HCT Fair-Med 160 mg + 25 mg
Preparat Valsartan HCT Fair-Med, łączący walsartan i hydrochlorotiazyd, przeszedł szerokie badania toksykologiczne na szczurach i małpach szerokonosych, wykazując profil bezpieczeństwa akceptowalny dla stosowania u ludzi w dawkach terapeutycznych. Głównym narządem docelowym toksyczności były nerki, gdzie obserwowano nefropatię z bazofilią, wzrost stężenia mocznika, kreatyniny i potasu w surowicy oraz zaburzenia elektrolitowe i diurezę. Zmiany te pojawiały się przy dawkach 30 mg/kg/dobę walsartanu + 9 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu u szczurów (odpowiednik 0,9× MRHD walsartanu i 3,5× MRHD hydrochlorotiazydu) oraz 10 mg/kg/dobę walsartanu + 3 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu u małp (0,3× MRHD walsartanu i 1,2× MRHD hydrochlorotiazydu). Dodatkowo, wysokie dawki powodowały istotne zmiany hematologiczne (spadek erytrocytów, hemoglobiny i hematokrytu) oraz hiperplazję tętniczek doprowadzających w nerkach, a u małp także uszkodzenie błony śluzowej żołądka. Mechanizm toksyczności wiąże się z blokadą receptora angiotensyny II i zmienioną hemodynamiką nerkową, co jest zgodne z działaniem farmakologicznym walsartanu i inhibitorów ACE.
angiotensyna II, błona śluzowa żołądka, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, elektrolity w moczu, erytrocyty, hematokryt, hemodynamika nerkowa, hemoglobina, hiperplazja tętniczek doprowadzających, inhibitory ACE, kreatynina w osoczu, małżowina uszna, mocznik w osoczu, nefropatia z bazofilią, objętość moczu, parametry hematologiczne, potas w surowicy, przewód słuchowy zewnętrzny, renina, toksyczność płodowa, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie chromosomów, uszkodzenie nerek, Valsartan HCT, walsartan hydrochlorotiazyd - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Lenalidomide Gedeon Richter 25 mg
Dane przedkliniczne dotyczące lenalidomidu wskazują na istotne ryzyko toksyczności rozwojowej, potwierdzone badaniami na małpach i królikach. U małp, przy dawkach 0,5–4 mg/kg/dobę, obserwowano poważne wady wrodzone, takie jak atrezja odbytu, liczne deformacje kończyn (m.in. oligodaktylia, polidaktylia) oraz zmiany w narządach wewnętrznych. U królików, przy dawkach 3, 10 i 20 mg/kg/dobę, stwierdzono brak płata środkowego płuc (10 i 20 mg/kg/dobę) oraz przemieszczenie nerek (20 mg/kg/dobę), a także zmienność tkanek miękkich i szkieletu. Toksyczność ostra lenalidomidu jest relatywnie niska, z dawką letalną doustną u gryzoni powyżej 2000 mg/kg/dobę. W badaniach przewlekłych na szczurach (75–300 mg/kg/dobę przez 26 tygodni) zaobserwowano odwracalne zwiększenie mineralizacji miedniczek nerkowych, z NOAEL poniżej 75 mg/kg/dobę, co stanowi około 25-krotną wartość ekspozycji u ludzi (na podstawie AUC).
atrezja odbytu, atrofia grasicy, atrofia układu chłonnego, działanie mutagenne, komórkowość szpiku kostnego, krwinka biała i czerwona, krwotok wielonarządowy, lek immunomodulujący, lenalidomid, mineralizacja miedniczek nerkowych, minimalna dawka letalna, NOAEL, oligodaktylia, płat środkowy płuc, polidaktylia, potencjał karcynogenny, potencjał mutagenny, szpik kostny, test mikrojąderek komórkowych, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność rozwojowa, zastawka przedsionkowo-komorowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Anastrozol Bluefish 1 mg
Dane przedkliniczne dotyczące anastrozolu wskazują na jego bezpieczeństwo stosowania w dawkach terapeutycznych, potwierdzone brakiem toksyczności ostrej i przewlekłej przy dawkach klinicznych oraz brakiem działania mutagennego i klastogennego. Mediana dawki śmiertelnej (LD50) u gryzoni wynosiła >100 mg/kg mc./dobę (doustnie) i >50 mg/kg mc./dobę (dootrzewnowo), a u psów >45 mg/kg mc./dobę (doustnie). W badaniach toksyczności przewlekłej nie ustalono poziomu NOAEL, jednak efekty obserwowane przy dawkach 1-5 mg/kg mc./dobę wiązały się z farmakologicznym działaniem leku i indukcją enzymów, bez istotnych zmian toksycznych. Badania reprodukcji wykazały wpływ na płodność u szczurów, z dawkami 1 mg/kg mc./dobę powodującymi bezpłodność u samic oraz dawkami 50-400 mg/l (44,4-165 ng/ml w osoczu) obniżającymi płodność u samców, jednak efekty te były odwracalne po zaprzestaniu leczenia. Badania teratogenności nie wykazały działań teratogennych, choć zaobserwowano farmakologiczne zmiany, takie jak powiększenie łożyska i niepowodzenia ciąży.
anastrozol, badanie teratogenności, bezpieczeństwo genetyczne, bezpłodność, chłoniak, dawka śmiertelna, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gruczolak tarczycy, implantacja zarodka, indukcja enzymów, inhibitor aromatazy, łagodny guz jajnika, mięsak histiocytarny, nowotwór wątroby, polip śluzówki macicy, potencjał genotoksyczny, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Seronil 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa fluoksetyny nie wykazały potencjału rakotwórczego ani mutagennego w modelach in vitro i zwierzęcych, co potwierdza jej bezpieczeństwo długoterminowe. Badania reprodukcyjne na dorosłych szczurach przy dawkach 1,5, 3,9 i 9,7 mg/kg mc. nie wykazały negatywnego wpływu na płodność, kojarzenie ani rozwój potomstwa. Jednak u samców myszy przy dawce około 31 mg/kg mc. przez 3 miesiące zaobserwowano toksyczne efekty, takie jak spadek masy jąder i hipospermatogenezę, co przekraczało maksymalną dawkę tolerowaną (MDT). Szczególnie istotne są wyniki badań na młodych szczurach, gdzie dawka 30 mg/kg/dobę od 21 do 90 dnia życia wywołała poważne zmiany zwyrodnieniowe i martwicę jąder, wakulolizację nabłonka najądrzy, niedojrzałość narządów rozrodczych oraz zmniejszenie płodności, a także opóźnienie dojrzewania płciowego przy dawkach 10 i 30 mg/kg/dobę. Dodatkowo stwierdzono zaburzenia rozwoju układu kostno-mięśniowego, w tym zmniejszenie długości kości udowej i zmiany degeneracyjne mięśni szkieletowych.
badanie kliniczne, badanie toksykologiczne, bezpieczeństwo długoterminowe, chlorowodorek fluoksetyny, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, fluoksetyna, hipospermatogeneza, norfluoksetyna, opóźnienie dojrzewania płciowego, płodność, stężenie osoczowe, transporter serotoniny, układ kostno-mięśniowy, wakuolizacja komórek, zaburzenia spermatogenezy, zmiany zwyrodnieniowe - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Dihydroergotaminum Filofarm 2 mg/g
Produkt leczniczy Dihydroergotaminum Filofarm, zawierający 2 mg/g dihydroergotaminy mezylanu w roztworze doustnym, jest całkowicie przeciwwskazany w okresie ciąży oraz karmienia piersią. Pomimo braku jednoznacznych dowodów na teratogenność w dawkach terapeutycznych, istnieją uzasadnione obawy dotyczące działania embriotoksycznego i potencjalnego mutagennego tej substancji. Badania na zwierzętach są niewystarczające, co wymaga zachowania szczególnej ostrożności. Dihydroergotamina przenika do mleka matki i może wywoływać u dzieci karmionych piersią efekty naczynioskurczowe oraz wpływać na ośrodkowy układ nerwowy, co stanowi istotne ryzyko dla noworodków. W związku z tym, pacjentki w wieku rozrodczym powinny stosować skuteczną antykoncepcję podczas terapii, a kobiety planujące ciążę muszą odstawić lek przed poczęciem.
alkohol etylowy, dihydroergotamina, dihydroergotamina mezylan, dysfagia, działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, efekt naczynioskurczowy, glicerol, laktacja, metoda antykoncepcji, ośrodkowy układ nerwowy, pochodna ergotaminy, przenikanie do mleka matki, roztwór doustny, substancja pomocnicza - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Monural 2 g
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa fosfomycyny, substancji czynnej leku Monural, wykazały brak działania mutagennego, co eliminuje ryzyko indukcji mutacji genetycznych i potencjalnego rozwoju nowotworów. Ocena toksyczności reprodukcyjnej i rozwojowej nie wykazała efektów teratogennych ani toksyczności okołoporodowej i pourodzeniowej, co potwierdza bezpieczeństwo stosowania w tych krytycznych okresach rozwoju. Ponadto, badania nie wykazały negatywnego wpływu na płodność u zwierząt doświadczalnych, sugerując brak zaburzeń funkcji rozrodczych związanych z fosfomycyną.
antybiotyk, badanie przedkliniczne, bezpieczeństwo farmakologiczne, bezpieczeństwo przedkliniczne, ciąża i laktacja, działanie mutagenne, działanie teratogenne, fosfomycyna, genotoksyczność, indukcja mutacji, materiał genetyczny, model zwierzęcy, Monural, toksyczność okołoporodowa, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność rozwojowa, wada rozwojowa płodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Etiagen 25 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa kwetiapiny, substancji czynnej leku Etiagen, nie wykazały działania genotoksycznego zarówno in vitro, jak i in vivo, co jest istotne z punktu widzenia ryzyka mutagennego. W badaniach na zwierzętach laboratoryjnych zaobserwowano jednak zmiany wskazujące na potencjalne oddziaływanie leku na funkcję tarczycy, w tym odkładanie barwnika w gruczole tarczowym u szczurów oraz przerost komórek pęcherzyków tarczycy i obniżenie stężenia T₃ w surowicy u makaków jawajskich. Dodatkowo, u tych samych makaków stwierdzono zmniejszenie stężenia hemoglobiny oraz liczby czerwonych i białych krwinek, co sugeruje wpływ na układ krwiotwórczy. U psów odnotowano zmętnienie soczewki i zaćmę, a u królików – zwiększoną częstość skrzywień kości nadgarstka i/lub stępu przy ekspozycji około 4-krotnie wyższej niż u ludzi przy maksymalnej dawce terapeutycznej.
badanie in vitro, badanie in vivo, ciąża rzekoma, czerwone i białe krwinki, diestrus, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, genotoksyczność, gruczoł tarczowy, hiperprolaktynemia, kwetiapina, parametry hematologiczne, pęcherzyki tarczycy, prolaktyna, stężenie hemoglobiny, stężenie T3, układ krwiotwórczy, zaćma, zmętnienie soczewki - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tramadol Krka 200 mg
Przedkliniczne badania toksyczności tramadolu chlorowodorku obejmowały podawanie leku szczurom i psom drogą doustną i parenteralną przez okres od 6 do 26 tygodni oraz długoterminowe badanie 12-miesięczne u psów. W dawkach terapeutycznych (do 20 mg/kg u szczurów i do 10 mg/kg u psów doustnie, oraz do 20 mg/kg doodbytniczo u psów) nie stwierdzono istotnych zmian hematologicznych, biochemicznych ani histologicznych. Objawy toksyczności pojawiały się jedynie przy dawkach znacznie przekraczających zakres terapeutyczny i obejmowały zaburzenia neurologiczne, takie jak niepokój psychoruchowy, ślinienie, drgawki oraz zmniejszony przyrost masy ciała. W badaniach reprodukcyjnych dawki powyżej 50 mg/kg/dobę u szczurów powodowały toksyczność u samic oraz zwiększoną śmiertelność noworodków, a także opóźnienia rozwojowe potomstwa, natomiast u królików toksyczność i anomalie kostnienia pojawiały się przy dawkach przekraczających 125 mg/kg/dobę.
autonomiczny układ nerwowy, chlorowodorek tramadolu, działanie mutagenne, działanie prokonwulsyjne, gruczolak wątrobowokomórkowy, guz płuca, niepokój psychoruchowy, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, rozwój postnatalny, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność po wielokrotnym podaniu, toksyczność reprodukcyjna, zaburzenie kostnienia szkieletu, zaburzenie neurologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Concoram 5 mg + 5 mg
Przedkliniczne dane dotyczące bezpieczeństwa stosowania produktu leczniczego Concoram, zawierającego bisoprolol fumaran i amlodypinę (w postaci bezylanu), wskazują na różne profile toksyczności obu składników. Amlodypina w dawkach około 50-krotnie wyższych niż maksymalna zalecana dawka u ludzi (10 mg, przeliczone na mg/kg masy ciała) powodowała opóźnienie porodu, wydłużenie jego czasu oraz zmniejszoną przeżywalność potomstwa u szczurów i myszy. W dawkach do 10 mg/kg/dobę (około 8-krotnie wyższych niż u ludzi, przeliczone na mg/m²) nie wpływała na płodność, jednak w dawkach porównywalnych do stosowanych u ludzi zaobserwowano u samców szczurów zmniejszenie stężenia hormonu folikulotropowego i testosteronu, a także obniżenie jakości nasienia. Badania długoterminowe (2 lata) nie wykazały działania rakotwórczego ani mutagennego amlodypiny w dawkach do 2,5 mg/kg/dobę, co odpowiada dawkom zbliżonym lub dwukrotnie wyższym niż maksymalna dawka u ludzi (10 mg, przeliczone na mg/m²).
amlodypina, amlodypina bezylan, bisoprolol fumaran, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, gęstość nasienia, hormon folikulotropowy, komórki Sertoliego, lek beta-adrenolityczny, przeżywalność potomstwa, resorpcja płodu, testosteron, toksyczność po podaniu, toksyczny wpływ na reprodukcję, wada rozwojowa, wpływ na rozród - Leksykon substancji czynnych
Cassia occidentalis – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa preparatu Liv.52 zawierającego Cassia occidentalis (16 mg/tabletkę) wykazały brak toksyczności ostrej przy dawkach do 5000 mg/kg mc. u szczurów i królików, co uniemożliwiło określenie MTD i MLD. Długotrwałe podawanie (9 miesięcy) w dawkach 1000-3000 mg/kg mc. nie wpływało negatywnie na masę ciała zwierząt. Badania reprodukcyjne u szczurów w okresie ciąży i laktacji nie wykazały działania embriotoksycznego ani teratogennego, potwierdzając bezpieczeństwo stosowania w kontekście rozrodu i rozwoju potomstwa.
cassia occidentalis, dawkowanie leku, dominująca mutacja letalna, działanie embriotoksyczne, działanie karcynogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, Liv.52, maksymalna dawka tolerowana, minimalna dawka śmiertelna, mutagenność, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa leku, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność w ciąży - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Flegafortan 0,8 mg/ml
Bromoheksyna, będąca substancją czynną leku Flegafortan (0,8 mg/ml syrop), została poddana wszechstronnym badaniom przedklinicznym oceniającym jej bezpieczeństwo pod kątem działania teratogennego, wpływu na płodność oraz potencjału mutagennego i kancerogennego. Badania wykazały brak działania teratogennego oraz toksycznego wpływu na płodność u zwierząt laboratoryjnych. Wyjątkowo, przy ekstremalnie wysokich dawkach rzędu 500 mg/kg masy ciała (około 650-krotnie wyższych niż maksymalne dawki terapeutyczne u ludzi), u królików zaobserwowano działanie embriotoksyczne oraz opóźnienie rozwoju płodu, co jednak nie ma zastosowania w standardowej terapii. Testy mutagenne, w tym test Amesa in vitro oraz test mikrojądrowy in vivo u myszy, dały wyniki negatywne, wskazując na brak potencjału mutagennego bromoheksyny.
W kontekście kancerogenności, długoterminowe badania na szczurach nie wykazały zwiększonej częstości występowania nowotworów w porównaniu z grupą kontrolną, co potwierdza brak działania rakotwórczego. Zebrane dane przedkliniczne potwierdzają korzystny profil bezpieczeństwa bromoheksyny w dawkach terapeutycznych stosowanych u ludzi, bez istotnego ryzyka teratogenności, mutagenności, kancerogenności czy negatywnego wpływu na płodność. Obserwowane efekty embriotoksyczne i opóźnienie rozwoju płodu pojawiły się jedynie przy dawkach wielokrotnie przekraczających dawki kliniczne, co wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa stosowania leku Flegafortan.
badanie in vitro, badanie in vivo, badanie przedkliniczne, bromoheksyna, działanie embriotoksyczne, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, Flegafortan, lek mukolityczny, margines bezpieczeństwa terapeutycznego, potencjał mutagenny, profil bezpieczeństwa, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność reprodukcyjna, toksyczny wpływ, właściwości rakotwórcze - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sorafenib Stada 200 mg
Profil bezpieczeństwa sorafenibu oceniono na modelach zwierzęcych (myszy, szczury, psy, króliki), gdzie wykazano zmiany zwyrodnieniowe i regeneracyjne w narządach przy ekspozycjach poniżej przewidywanych klinicznych wartości AUC, co sugeruje możliwość wystąpienia działań niepożądanych u pacjentów. Szczególnie istotne są zmiany w układzie kostnym i uzębieniu młodych psów, takie jak nierówne pogrubienie płytki wzrostowej kości udowej, ubogokomórkowość szpiku kostnego oraz zmiany w składzie zębiny, które nie występowały u dorosłych osobników. Badania genotoksyczności dały wyniki mieszane: pozytywne w teście na aberracje chromosomowe in vitro (komórki CHO) przy pobudzeniu metabolicznym oraz negatywne w teście Amesa i mikrojądrowym in vivo u myszy. Warto podkreślić obecność mutagennego produktu pośredniego (PAPE) w stężeniu 0,34% w substancji czynnej, co może mieć znaczenie dla bezpieczeństwa leku.
aberracje chromosomowe, bioakumulacja, ciałka żółte, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, ekspozycja kliniczna, embriotoksyczność, genotoksyczność, klastogenność, narządy rozrodcze, oligospermia, pęcherzyki jajnikowe, płodność, płytka wzrostowa kości, resorpcja płodu, sorafenib, teratogenność, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność wielokrotnego podania, tozylan sorafenibu, ubogokomórkowość szpiku, układ kostny, wady wrodzone, zębina, zmiany zwyrodnieniowe, zwyrodnienie jąder - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Everolimus Synthon 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa ewerolimusu wykazały brak istotnego zagrożenia dla człowieka przy dawkach terapeutycznych, choć toksyczność obserwowano przy dawkach znacznie przekraczających maksymalną ekspozycję u ludzi. Główne narządy docelowe toksyczności to układ rozrodczy (zwyrodnieniowe zmiany w jądrach, zmniejszona liczba plemników, zanik macicy), płuca (zwiększona liczba makrofagów w pęcherzykach), trzustka (degranulacja i wakuolizacja komórek zewnątrzwydzielniczych, zwyrodnienie komórek Langerhansa) oraz oczy (zmętnienia soczewki u szczurów). Dodatkowo, u szczurów i myszy obserwowano zmiany nerkowe, a u zwierząt z chorobami współistniejącymi ewerolimus nasilał przebieg tych schorzeń. W badaniach płodności u samców szczurów dawki ≥0,5 mg/kg m.c. powodowały zmiany morfologiczne jąder, a dawki 5 mg/kg m.c. obniżały ruchliwość plemników i stężenie testosteronu, co skutkowało ograniczeniem płodności; efekty te były odwracalne po odstawieniu leku. U samic dawki ≥0,1 mg/kg zwiększały częstość poronień, a lek przenikał przez łożysko, wywołując toksyczność embrionalną i płodową, w tym zwiększoną śmiertelność płodów, zmniejszoną masę oraz wady rozwojowe przy dawkach 0,3–0,9 mg/kg m.c.
degranulacja komórek, działanie karcynogenne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, ekspozycja ogólnoustrojowa, ekspozycja u człowieka, genotoksyczność, kokcydioza, komórki Langerhansa, komórki zewnątrzwydzielnicze, lipofuscyna, makrofagi pęcherzykowe, masa płodu, nabłonek cewek nerkowych, płodność samców, poronienie, resorpcja płodu, rozszczep mostka, ruchliwość plemników, śmiertelność płodów, testosteron w osoczu, toksyczność dla płodu, toksyczność embrionalna, toksyczność embrionalno-płodowa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na rozród, wirus Coxsackie, zanik macicy, zapalenie mięśnia sercowego, zmętnienie soczewki, zmiany szkieletowe, zwyrodnieniowe zmiany jąder - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Clopixol 10 mg
Badania przedkliniczne wykazały, że zuklopentyksol charakteryzuje się niską toksycznością ostrą oraz szerokim marginesem bezpieczeństwa przy stosowaniu terapeutycznym. Długoterminowe podawanie w dawkach terapeutycznych nie powodowało istotnych zmian patologicznych. W badaniach toksyczności reprodukcyjnej zaobserwowano opóźnienie zachowań seksualnych u szczurów, jednak płodność nie była zaburzona po kryciu. Podawanie zuklopentyksolu w dawkach 5 i 15 mg/kg mc./dobę w okresie około- i pourodzeniowym skutkowało zwiększoną liczbą martwych urodzeń oraz opóźnieniem rozwoju noworodków, co może być efektem pośrednim działania leku na matki. Nie stwierdzono działania teratogennego ani mutagennego, a w długoterminowym badaniu rakotwórczości (do 30 mg/kg mc./dobę) odnotowano jedynie nieistotne statystycznie zwiększenie częstości niektórych nowotworów u szczurów, co wiąże się z podwyższonym poziomem prolaktyny i nie ma jasnego znaczenia klinicznego dla ludzi.
antagonista receptora D2, dekanonian zuklopentyksolu, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, gruczolakorak sutka, komórki Langerhansa, lek neuroleptyczny, neuroleptyk, octan zuklopentyksolu, podanie parenteralne, prolaktyna, rak pęcherzykowy tarczycy, teratogenność, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, zuklopentyksol - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Mykodermina 60 mg/g
Monoetanoloamid kwasu undecylenowego, substancja czynna Mykoderminy w stężeniu 60 mg/g maści, wykazuje niską toksyczność ostrą, potwierdzoną badaniami na myszach i szczurach, gdzie LD50 wynosi odpowiednio 3300 mg/kg (doustnie) i 2500 mg/kg (podskórnie) dla myszy oraz 3000-3500 mg/kg (doustnie) dla szczurów. Długotrwałe podawanie kwasu undecylenowego, związku macierzystego, w dawce 400 mg/kg przez 6-9 miesięcy nie wykazało toksyczności przewlekłej. Test Amesa nie potwierdził działania mutagennego monoetanoloamidu kwasu undecylenowego, a brak formalnych badań rakotwórczości rekompensowany jest ponad 50-letnim doświadczeniem klinicznym z pochodnymi undecylenowymi, które nie wskazuje na zwiększone ryzyko nowotworów.
badanie in vitro, badanie rakotwórczości, dawka śmiertelna, działanie mutagenne, działanie toksyczne, funkcja reprodukcyjna, kwas undecylenowy, LD50, monoetanoloamid kwasu undecylenowego, płodność, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, rozwój płodu, rozwój pre- i postnatalny, teratogenność, test Amesa, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Gaviscon Duo (500 mg + 213 mg + 325 mg)/10 ml
W dokumentacji przedklinicznej produktu leczniczego Gaviscon Duo w postaci zawiesiny doustnej, zawierającego w dawce 10 ml: 500 mg alginianu sodu, 213 mg wodorowęglanu sodu oraz 325 mg węglanu wapnia, nie zgłoszono istotnych danych przedklinicznych mających wpływ na ocenę bezpieczeństwa stosowania. Brak jest szczegółowych informacji dotyczących badań toksyczności ostrej i przewlekłej, mutagenności, kancerogenności oraz wpływu na funkcje rozrodcze dla tej kombinacji substancji czynnych.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Vildagliptin + Metformin hydrochloride +pharma 50 mg + 850 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne preparatu złożonego zawierającego wildagliptynę i metforminę, prowadzone na modelach zwierzęcych do 13 tygodni, nie wykazały synergistycznej toksyczności w porównaniu do podawania substancji czynnych osobno. Wildagliptyna wykazała specyficzne działania toksyczne zależne od gatunku: u psów opóźnienie wewnątrzsercowego przewodzenia impulsów przy dawce NOAEL 15 mg/kg mc. (7-krotność ekspozycji u ludzi na podstawie Cmax), u szczurów i myszy gromadzenie piankowatych makrofagów pęcherzykowych w płucach przy dawkach NOAEL odpowiednio 25 mg/kg mc. (5-krotność ekspozycji na podstawie AUC) i 750 mg/kg mc. (142-krotność ekspozycji). U psów obserwowano również objawy ze strony przewodu pokarmowego, jednak dawka NOAEL nie została ustalona. Badania genotoksyczności nie wykazały działania mutagennego wildagliptyny in vitro i in vivo. W badaniach rozrodczych u szczurów i królików dawki NOAEL wynosiły 75 mg/kg mc. (10-krotność ekspozycji u ludzi) i 50 mg/kg mc. (9-krotność ekspozycji), odpowiednio, przy czym obserwowano zmiany rozwojowe jedynie przy dawkach toksycznych dla matek. Dwuletnie badania rakotwórczości u szczurów nie wykazały zwiększonego ryzyka nowotworowego, natomiast u myszy zaobserwowano wzrost częstości gruczolakoraka sutków i naczyniakomięsaka krwionośnego przy dawkach ≥ 500 mg/kg mc. i 100 mg/kg mc., jednak uznano to za mało istotne dla ludzi ze względu na brak genotoksyczności i specyfikę gatunkową.
badania farmakologiczne, badania toksyczności, badanie histopatologiczne, dawka NOAEL, dysfagia, działanie mutagenne, działanie toksyczne, faliste żebra, genotoksyczność, gruczolakorak sutka, naczyniakomięsak krwionośny, nieprawidłowość histopatologiczna, piankowate makrofagi pęcherzykowe, przewód pokarmowy, rakotwórczość, rozwój przed- i pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, substancja czynna, toksyczność narządowa, toksyczny wpływ na rozród, wewnątrzsercowe przewodzenie impulsów, wildagliptyna i metformina, zmiany skórne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Matrifen 50 mikrogramów/godzinę system transdermalny 50 mcg/h
Przedkliniczna ocena bezpieczeństwa leku Matrifen, zawierającego fentanyl w formie systemu transdermalnego, opiera się na szerokim spektrum badań toksykologicznych, genotoksycznych oraz reprodukcyjnych. Badania wielokrotnej toksyczności nie wykazały istotnych zagrożeń dla człowieka, a testy reprodukcyjne wskazały na brak negatywnego wpływu na płodność samców oraz brak działania teratogennego u szczurów i królików. Zaobserwowano jednak zmniejszoną płodność u samic szczurów oraz zwiększoną śmiertelność zarodków, co przypisano toksyczności matczynej, a nie bezpośredniemu działaniu fentanylu. W badaniach rozwojowych stwierdzono obniżoną przeżywalność potomstwa przy dawkach powodujących niewielkie zmniejszenie masy ciała matek, co mogło wynikać z zaburzeń opieki matczynej lub bezpośredniego działania farmakologicznego, jednak bez wpływu na rozwój fizyczny i zachowanie potomstwa.
badanie genotoksyczności, badanie teratogenności, chlorowodorek fentanylu, działanie mutagenne, działanie onkogenne, działanie teratogenne, fentanyl, opioidowy lek przeciwbólowy, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, rozwój pourodzeniowy, śmiertelność zarodkowa, system transdermalny, toksyczność matczyna, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność wielokrotna, wstrzyknięcie podskórne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Fragmin 10 000 j.m. a.Xa/0,4 ml
Badania przedkliniczne dalteparyny sodowej (Fragmin) wykazały korzystny profil bezpieczeństwa w porównaniu do standardowej heparyny, ze znacznie słabszym ostrym działaniem toksycznym. Podawanie dużych dawek podskórnie powodowało jedynie krwawienia w miejscu iniekcji, których częstość i nasilenie były zależne od dawki, bez kumulacji efektu przy powtarzanych podaniach. Powikłania krwotoczne korelowały proporcjonalnie z parametrami przeciwzakrzepowymi, takimi jak czas częściowej tromboplastyny po aktywacji (APTT) oraz aktywność anty-Xa. Ponadto, dalteparyna nie zwiększała ryzyka osteopenii, co jest istotne przy długotrwałej terapii, zwłaszcza u pacjentów z predyspozycjami do osłabienia kości.
aktywność anty-Xa, aPTT, dalteparyna sodowa, działanie krwotoczne, działanie mutagenne, działanie przeciwzakrzepowe, działanie teratogenne, genotoksyczność, heparyna standardowa, kancerogeneza, krwawienie w miejscu wstrzyknięcia, mutacja genowa, osteopenia, podanie podskórne, powikłanie krwotoczne, terapia przeciwzakrzepowa, tkanka kostna, układ krzepnięcia - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Vinpoven 5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa winpocetyny obejmowały ocenę toksyczności ostrej, podostrej i przewlekłej na różnych gatunkach zwierząt (myszy, szczury, psy). Toksyczność ostra po podaniu doustnym u psów nie pozwoliła na ustalenie LD50 z powodu wymiotów przy dawkach >400 mg/kg mc. W toksyczności podostrej szczury tolerowały dożylne dawki do 8 mg/kg mc. przez 14 dni, a psy do 5 mg/kg mc. przez 28 dni bez objawów toksycznych. Doustnie szczury tolerowały dawki do 25 mg/kg mc. przez 28 dni. W badaniach przewlekłych (do 1 roku i dłużej) nie stwierdzono patologicznych zmian klinicznych ani laboratoryjnych przy dawkach do 100 mg/kg mc. doustnie u szczurów, natomiast u psów dawki >45 mg/kg mc. doustnie wywoływały obniżone łaknienie i wymioty, a dożylne >5 mg/kg mc. przez 90 dni powodowały objawy neurologiczne i kardiodepresyjne bez zmian histopatologicznych.
drgawki, działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, jadłowstręt, krwawienie łożyskowe, LD50, poronienie, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, tachykardia, tachypnoe, toksyczność okołoporodowa, toksyczność ostra, toksyczność podostra, toksyczność poporodowa, toksyczność przewlekła, winpocetyna, wzmożone ślinienie