działanie mutagenne
Działanie mutagenne to zdolność czynnika chemicznego, fizycznego lub biologicznego do wywoływania mutacji w materiale genetycznym organizmu. Mutacje są trwałymi zmianami w sekwencji DNA, które mogą prowadzić do zmian w funkcjonowaniu komórek i całego organizmu.
Mutageny mogą powodować różne typy uszkodzeń DNA, w tym substytucje par zasad, delecje, insercje czy rearanżacje chromosomowe. Działanie mutagenne jest szczególnie niebezpieczne, gdy dotyczy komórek rozrodczych, ponieważ zmiany te mogą być przekazywane potomstwu. W komórkach somatycznych mutacje mogą prowadzić do zaburzenia funkcji komórek, a w konsekwencji do rozwoju chorób, w tym nowotworów.
Wśród czynników o działaniu mutagennym wyróżnia się promieniowanie jonizujące i ultrafioletowe, niektóre wirusy, a także liczne związki chemiczne. W praktyce klinicznej istotna jest świadomość potencjalnego działania mutagennego niektórych leków, szczególnie w kontekście ich stosowania u kobiet w ciąży. Badanie potencjału mutagennego substancji stanowi ważny element oceny bezpieczeństwa leków, kosmetyków i dodatków do żywności.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Melkart Duo 50 mg + 850 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne produktu leczniczego Melkart Duo, zawierającego wildagliptynę i metforminę, nie wykazały nowych działań toksycznych związanych z połączeniem tych substancji. W badaniach na psach odnotowano opóźnienia przewodzenia wewnątrzsercowego przy dawkach ≥15 mg/kg mc., co odpowiada 7-krotności ekspozycji u ludzi (Cmax). U gryzoni obserwowano zmiany w płucach, takie jak gromadzenie piankowatych makrofagów pęcherzykowych, przy dawkach niewywołujących efektów niekorzystnych wynoszących 25 mg/kg mc. u szczurów (5-krotność ekspozycji AUC u ludzi) oraz 750 mg/kg mc. u myszy (142-krotność ekspozycji). Objawy ze strony przewodu pokarmowego u psów, w tym biegunka i krwawienie z przewodu pokarmowego, występowały przy wyższych dawkach, jednak nie ustalono dawki bezpiecznej. Wildagliptyna nie wykazała działania mutagennego w testach genotoksyczności in vitro i in vivo, a badania reprodukcyjne u szczurów i królików nie potwierdziły wpływu na płodność ani wczesny rozwój zarodka przy dawkach do 75 mg/kg mc. (10-krotność ekspozycji u ludzi). W badaniach rozwoju przed- i pourodzeniowego toksyczność obserwowano przy dawkach ≥150 mg/kg mc., związanych z toksycznością matczyną.
badanie przedkliniczne, dawka bezpieczna, działanie mutagenne, działanie toksyczne, ekspozycja na lek, genotoksyczność, genotoksyczność in vitro, gruczolakorak sutka, makrofag pęcherzykowy, metformina, naczyniakomięsak krwionośny, przewodzenie wewnątrzsercowe, rakotwórczość, rozwój zarodka, toksyczność, wildagliptyna, wpływ na płodność, żebro faliste, zmiana kośćca - Leksykon substancji czynnych
Nalewka z kopru włoskiego – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Nalewka z kopru włoskiego (Foeniculum vulgare) zawiera trans-anetol jako główny składnik aktywny, który w badaniach przedklinicznych nie wykazał działania mutagennego. Jednakże obserwowano potencjalne działanie karcynogenne u samic szczurów, manifestujące się występowaniem raka wątrobowokomórkowego, co wskazuje na możliwą zależność między płcią a ryzykiem nowotworzenia. Ponadto, nalewka może wywoływać kontaktowe zapalenie skóry, co jest istotne w kontekście bezpieczeństwa stosowania u pacjentów z predyspozycjami do reakcji alergicznych. Brak jest natomiast kompleksowych badań toksykologicznych dedykowanych wyłącznie nalewce z kopru włoskiego, a większość danych pochodzi z analiz preparatów leczniczych, takich jak Dexapini (65 mg nalewki/5 ml syropu) i Herbapini (64 mg nalewki/5 ml syropu), gdzie badania bezpieczeństwa koncentrowały się głównie na innych składnikach aktywnych, tj. bromowodorku dekstrometorfanu i fosforanie kodeiny.
ataksja, badanie toksykologiczne, bromowodorek dekstrometorfanu, dawka LD50, działanie karcynogenne, działanie mutagenne, Foeniculum vulgare, fosforan kodeiny, karcynogenność, kontaktowe zapalenie skóry, koper włoski, margines bezpieczeństwa, rak wątrobowokomórkowy, toksyczność przewlekła, toksyczność składników, trans-anetol, upośledzenie oddychania - Leksykon substancji czynnych
Laktuloza – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Laktuloza wykazuje bardzo niski profil toksyczności, co potwierdzają liczne badania przedkliniczne na różnych gatunkach zwierząt. W badaniach toksyczności ostrej, LD50 dla myszy wyniosła 48,8 ml/kg masy ciała (doustnie), dla dorosłych szczurów 43 ml/kg (doustnie) oraz 30 ml/kg (dootrzewnowo u noworodków). Objawy toksyczności obejmowały biegunkę, depresję i śpiączkę, a badania histopatologiczne wykazały krwotoczne zapalenie żołądka i jelit. W badaniach podostrych i przewlekłych, podawanie laktulozy w dawkach do 40 ml/kg/dobę nie wykazało istotnych działań toksycznych, jedynie nieznaczne zahamowanie wzrostu u szczurów i pawianów, prawdopodobnie związane ze skróconym czasem pasażu jelitowego. Badania reprodukcyjne i teratogenne na królikach, szczurach i myszach nie wykazały negatywnego wpływu nawet przy dawkach 3-6 razy wyższych niż stosowane u ludzi.
badanie farmakologiczne, badanie histopatologiczne, badanie toksyczności, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie toksyczne, farmakokinetyka, genotoksyczność, krwotoczne zapalenie żołądka i jelit, LD50, mutagenność, pasaż jelitowy, pęcznienie treści pokarmowej, profil bezpieczeństwa, roztwór laktulozy, teratogenność, toksyczność ostra, toksyczność podostra, toksyczność przewlekła, toksyczność substancji, toksyczny wpływ na reprodukcję, wpływ na reprodukcję, zaburzenie płodności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Betaserc 24 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa betahistyny obejmowały ocenę toksyczności przewlekłej, potencjału mutagennego i karcynogennego oraz wpływu na reprodukcję. W badaniach toksyczności przewlekłej po doustnym podaniu u szczurów (18 miesięcy, dawka 500 mg/kg) oraz u psów (6 miesięcy, dawka 25 mg/kg) nie stwierdzono istotnych efektów toksycznych, co wskazuje na dobrą tolerancję leku. Natomiast podanie dożylne w dawkach ≥120 mg/kg u psów i pawianów wywołało działania niepożądane ze strony ośrodkowego układu nerwowego. Badania mutagenności wykazały brak działania mutagennego, a 18-miesięczne badanie karcynogenności u szczurów przy dawkach do 500 mg/kg nie potwierdziło potencjału karcynogennego betahistyny.
dane przedkliniczne, dawka terapeutyczna, dichlorowodorek betahistyny, działanie karcynogenne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, model zwierzęcy, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał karcynogenny, potencjał mutagenny, proces reprodukcyjny, toksyczność doustna, toksyczność dożylna, toksyczność przewlekła, toksyczny wpływ na reprodukcję, wpływ na reprodukcję, zastosowanie kliniczne - Leksykon substancji czynnych
Owoc anyżu – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Owoc anyżu (Pimpinella anisum L., fructus) jest składnikiem leczniczych produktów ziołowych, dostępnych w formie ziół do zaparzania (1 g/g) oraz saszetek (2,0 g/saszetkę). Zgodnie z Dyrektywą 2001/83/EC, badania przedkliniczne nie są obligatoryjne, chyba że konieczne do potwierdzenia bezpieczeństwa. Test Amesa przeprowadzony na wodnym ekstrakcie z owocu anyżu z użyciem szczepów Salmonella typhimurium (TA98, TA100, TA102) wykazał brak działania mutagennego. Anetol, główny składnik aktywny, wykazuje słabe działanie mutagenne in vitro, jednak ryzyko genotoksyczności in vivo jest oceniane jako niskie, co wskazuje na akceptowalny profil bezpieczeństwa przy stosowaniu terapeutycznym.
anetol, badanie genotoksyczności, badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, bezpieczeństwo pacjenta, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, estragol, owoc anyżu, profil bezpieczeństwa, ryzyko genotoksyczności, Salmonella typhimurium, składnik aktywny, stężenie toksyczne, stosowanie terapeutyczne, test Amesa, właściwość genotoksyczna, wyciąg z anyżu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Bulgaplin 75 mg
Pregabalina, substancja czynna preparatu Bulgaplin, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony szerokimi badaniami przedklinicznymi. W badaniach toksyczności wielokrotnych dawek na szczurach i małpach zaobserwowano efekty na ośrodkowy układ nerwowy, takie jak zmniejszenie aktywności, nadmierna aktywność oraz ataksja, zgodne z farmakologicznym mechanizmem działania. Zmiany te występowały przy dawkach odpowiadających lub przekraczających dawki terapeutyczne stosowane u ludzi (maksymalna dawka kliniczna 600 mg). W badaniach rozrodczych i rozwojowych nie stwierdzono działania teratogennego, a toksyczność płodów i zaburzenia rozwojowe pojawiały się jedynie przy dawkach wielokrotnie przekraczających ekspozycję kliniczną. Niekorzystny wpływ na płodność i parametry nasienia u szczurów był przemijający i obserwowany przy ekspozycji znacznie przekraczającej dawki terapeutyczne, co wskazuje na minimalne znaczenie kliniczne tych efektów.
ataksja, badanie in vitro, badanie in vivo, bruksizm, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, męskie narządy rozrodcze, naczyniakomięsak krwionośny, ośrodkowy układ nerwowy, płodność, płytki krwi, pregabalina, proliferacja komórek śródbłonka, toksyczność płodowa, toksyczność reprodukcyjna, zanik siatkówki - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Cozaar 12,5 mg
Losartan potasowy, poddany standardowym badaniom przedklinicznego bezpieczeństwa, nie wykazał działania genotoksycznego ani mutagennego, co eliminuje ryzyko uszkodzenia materiału genetycznego u ludzi. Badania rakotwórczości nie potwierdziły potencjału onkogennego substancji, co wskazuje na bezpieczeństwo długoterminowego stosowania losartanu pod kątem karcynogenności. W badaniach toksyczności dawek wielokrotnych zaobserwowano istotne zmiany hematologiczne, takie jak redukcja liczby erytrocytów, obniżenie stężenia hemoglobiny oraz hematokrytu, a także biochemiczne – wzrost stężenia azotu mocznikowego i sporadyczne podwyższenie kreatyniny w surowicy. Dodatkowo odnotowano zmniejszenie masy serca bez zmian histologicznych oraz uszkodzenia błony śluzowej przewodu pokarmowego, w tym owrzodzenia i krwawienia, co jest zgodne z profilem działań niepożądanych leków wpływających na układ renina-angiotensyna-aldosteron.
antagonista receptora angiotensyny II, azot mocznikowy, błona śluzowa, działanie karcynogenne, działanie mutagenne, erytrocyty, genotoksyczność, hematokryt, hemoglobina, kreatynina, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwinki czerwone, losartan potasowy, malformacja płodowa, nadżerki, obumarcie płodu, owrzodzenia, parametry hematologiczne, potencjał onkogenny, przewód pokarmowy, rakotwórczość, toksyczność dawek wielokrotnych, toksyczność reprodukcyjna, układ renina-angiotensyna, układ renina-angiotensyna-aldosteron, układ sercowo-naczyniowy, zmiany biochemiczne, zmiany histologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Zomikos 4 mg/5 ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa kwasu zoledronowego, substancji czynnej leku Zomikos, wykazały zróżnicowaną toksyczność ostrą w zależności od gatunku, z dawkami LD0 wynoszącymi 10 mg/kg u myszy i 0,6 mg/kg u szczurów. W badaniach toksyczności krótkoterminowej i długoterminowej stosowano dawki od 0,001 do 0,02 mg/kg/dobę podawane podskórnie lub dożylnie u szczurów i psów, które były dobrze tolerowane. Charakterystycznym efektem farmakologicznym było zwiększenie pierwotnej warstwy gąbczastej przynasad kości długich, co odzwierciedla hamowanie resorpcji kostnej. Margines bezpieczeństwa względem nefrotoksyczności był wąski, jednak dawki NOAEL wynoszące 1,6 mg/kg jednorazowo oraz 0,06-0,6 mg/kg/dobę przez miesiąc nie wykazywały toksycznego wpływu na nerki, wartości te są równe lub wyższe od maksymalnej dawki terapeutycznej u ludzi. Długotrwałe podawanie w dawkach terapeutycznych ujawniło toksyczność na przewód pokarmowy, wątrobę, śledzionę, płuca oraz miejsce podania.
bisfosfonian, dawka terapeutyczna, dystocja, działanie mutagenne, działanie nefrotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, funkcja nerek, genotoksyczność, kancerogeneza, kość długa, kwas zoledronowy, NOAEL, profil bezpieczeństwa, resorpcja tkanki kostnej, toksyczność długoterminowa, toksyczność ostra, toksyczność płodowa, warstwa gąbczasta przynasad - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Septolete ultra o smaku eukaliptusowym 3 mg + 1 mg
Dostępne dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania produktu leczniczego Septolete ultra o smaku eukaliptusowym, zawierającego 3 mg chlorowodorku benzydaminy oraz 1 mg chlorku cetylopirydyniowego, nie wykazały istotnych zagrożeń dla człowieka. Badania na modelach zwierzęcych potwierdziły optymalną tolerancję oraz brak toksyczności, a także nie stwierdzono zaburzeń w składzie flory bakteryjnej jelit, co jest kluczowe z punktu widzenia bezpieczeństwa farmakoterapii. Wyniki te zostały potwierdzone w badaniach klinicznych na zdrowych ochotnikach, gdzie nie zaobserwowano działań toksycznych ani miejscowych, ani ogólnoustrojowych po podaniu pastylek twardych z wymienionymi substancjami czynnymi. Ocena bezpieczeństwa leku opiera się na szerokim spektrum badań przedklinicznych, obejmujących farmakologiczne testy bezpieczeństwa, badania toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczności, potencjalnego działania rakotwórczego oraz wpływu na funkcje rozrodcze i rozwój potomstwa. Żadne z tych badań nie wykazało ryzyka onkogenezy, mutagenności ani negatywnego wpływu na reprodukcję w dawkach terapeutycznych. Kompleksowa analiza potwierdza, że stosowanie kombinacji chlorowodorku benzydaminy (3 mg) i chlorku cetylopirydyniowego (1 mg) w formie Septolete ultra jest bezpieczne i dobrze tolerowane przez pacjentów.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Lenalidomide Zentiva 25 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa lenalidomidu wykazały niską toksyczność ostrą, z dawką letalną doustną u gryzoni przekraczającą 2000 mg/kg mc./dobę. W badaniach wielokrotnego podawania szczurom (75, 150, 300 mg/kg mc./dobę przez 26 tygodni) zaobserwowano odwracalne zwiększenie mineralizacji miedniczek nerkowych, bardziej wyraźne u samic, przy dawce NOAEL poniżej 75 mg/kg mc./dobę, co stanowi około 25-krotność ekspozycji u ludzi ocenianej na podstawie AUC. U małp dawki 4 i 6 mg/kg mc./dobę przez 20 tygodni wywołały śmiertelność i poważne objawy toksyczności, w tym pancytopenię i atrofię układu chłonnego, natomiast dawki 1 i 2 mg/kg mc./dobę przez rok powodowały odwracalne zmiany hematologiczne i atrofie grasicy, przy czym dawka 1 mg/kg mc./dobę odpowiada ekspozycji u ludzi. Badania rozwoju zarodkowo-płodowego u małp wykazały liczne wady wrodzone, takie jak atrezja odbytu oraz różnorodne deformacje kończyn, a także zmiany w narządach wewnętrznych. U królików podawanie lenalidomidu w dawkach 3-20 mg/kg mc./dobę skutkowało wadami rozwojowymi zależnymi od dawki, w tym brakiem płata środkowego płuc i przemieszczeniem nerek, przy czym efekty te wiązały się z toksycznością dla matek i bezpośrednim działaniem na płód.
atrezja odbytu, atrofia grasicy, atrofia szpiku kostnego, atrofia układu chłonnego, dawka letalna, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, krwinki białe, krwinki czerwone, krwotok wielonarządowy, mineralizacja miedniczek nerkowych, mutagenność, NOAEL, oligodaktylia, płytki krwi, polidaktylia, rozwój zarodkowo-płodowy, stosunek komórek mieloidalnych do erytroidalnych, szpik kostny, teratogenność, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, wada wrodzona, zapalenie przewodu pokarmowego, zastawka przedsionkowo-komorowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sumilar Duo 5 mg + 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu leczniczego Sumilar Duo, zawierającego ramipryl i amlodypinę, wykazały, że ramipryl charakteryzuje się szerokim marginesem bezpieczeństwa przy dawkach do 2 mg/kg mc./dobę u szczurów, 2,5 mg/kg mc./dobę u psów oraz 8 mg/kg mc./dobę u małp. Wysokie dawki (250 mg/kg mc./dobę) powodowały powiększenie aparatu przykłębuszkowego u psów i małp, co jest efektem farmakodynamicznym. U młodych szczurów pojedyncza dawka ramiprylu wywołała nieodwracalne uszkodzenie nerek, a podawanie dawek ≥50 mg/kg mc./dobę samicom szczura w ciąży i laktacji skutkowało trwałym uszkodzeniem nerek potomstwa. Ramipryl nie wykazał działania teratogennego ani negatywnego wpływu na płodność, a badania mutagenności potwierdziły brak genotoksyczności.
aparat przykłębuszkowy, dojrzała spermatyda, działanie mutagenne, genotoksyczność, gęstość nasienia, hormon folikulotropowy, komórka Sertoliego, mutagenność, nefrotoksyczność, obraz krwi, opóźnienie porodu, poszerzenie miedniczki nerkowej, potencjał rakotwórczy, przeżywalność młodych, ramipryl i amlodypina, testosteron w osoczu, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, właściwość genotoksyczna, właściwość teratogenna, wydłużenie porodu, zaburzenie równowagi elektrolitowej - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ubretid 5 mg
Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania distygminy bromku obejmują badania toksyczności podostrej i przewlekłej, mutagenności, rakotwórczości oraz wpływu na reprodukcję. W modelach zwierzęcych (szczury, króliki) zaobserwowano rozwój tolerancji podczas przewlekłego podawania, co wiąże się ze zmniejszeniem liczby receptorów acetylocholinowych, co może wymagać dostosowania dawkowania w terapii długoterminowej. Badania mutagenności nie wykazały działania mutagennego, jednak ich zakres był ograniczony, co wskazuje na potrzebę dalszych analiz. Brak jest natomiast danych dotyczących potencjału rakotwórczego, gdyż nie przeprowadzono długoterminowych badań karcynogenności, co stanowi istotne ograniczenie w ocenie bezpieczeństwa leku przy długotrwałym stosowaniu.
bezpieczeństwo farmakologiczne, dane przedkliniczne, distygmina bromek, działanie mutagenne, modyfikacja dawkowania, potencjał karcynogenny, receptor acetylocholinowy, terapia długotrwała, terapia przewlekła, teratogenność, toksyczność podostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, tolerancja lekowa, właściwość mutagenna, właściwość rakotwórcza, właściwość teratogenna, wpływ na reprodukcję - Leksykon substancji czynnych
Kwas tolfenamowy – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Kwas tolfenamowy, substancja czynna leku Migea, poddany został szerokim badaniom przedklinicznym oceniającym bezpieczeństwo stosowania, ze szczególnym uwzględnieniem wpływu na rozród, potencjału genotoksycznego oraz indeksu terapeutycznego. Badania na szczurach i królikach wykazały, że podawanie kwasu tolfenamowego we wczesnej ciąży prowadzi do zmniejszenia częstości zagnieżdżenia zarodka oraz zwiększenia resorpcji, a w okresie okołoporodowym obserwowano zaburzenia porodu i obniżoną przeżywalność potomstwa, co wskazuje na ryzyko stosowania w zaawansowanej ciąży. Potencjał genotoksyczny pozostaje niejednoznaczny – brak mutagenności in vitro w modelach bakteryjnych, ale nie można wykluczyć uszkodzeń DNA w komórkach ssaków, a dane in vivo są nierozstrzygające. Brak jest również pełnych danych dotyczących właściwości rakotwórczych kwasu tolfenamowego.
badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, czynność nerek, dawka doustna, dawka lecznicza, dawka terapeutyczna, dawka toksyczna, działanie mutagenne, działanie teratogenne, indeks terapeutyczny, komórka ssaka, kwas tolfenamowy, model zwierzęcy, okres okołoporodowy, owrzodzenie, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, przebieg porodu, przewód pokarmowy, resorpcja, rozwój płodu, toksyczność narządowa, wpływ na rozród, zagnieżdżenie zarodka - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Asmag B6 20 mg + 0,25 mg
Przedkliniczne dane dotyczące bezpieczeństwa stosowania Asmag B6, zawierającego magnez wodoroasparaginian oraz pirydoksynę (witaminę B6), opierają się na badaniach poszczególnych składników na modelach zwierzęcych. Chelatowe połączenia magnezu wykazały brak działań niepożądanych przy dawkach do 0,1 g magnezu/kg masy ciała, zarówno przy jednorazowym podaniu, jak i długotrwałej ekspozycji do 6 miesięcy. Nie stwierdzono działania mutagennego ani teratogennego, nawet przy dawkach 10-100-krotnie przekraczających te stosowane u ludzi. Ponadto, w renomowanych bazach toksykologicznych (ACGIH, IARC, NIOSH, NTP, OSHA) nie odnotowano właściwości rakotwórczych związków magnezu.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Telmisartan Orion 80 mg
Badania przedkliniczne telmisartanu wykazały istotne zmiany hematologiczne, w tym obniżenie liczby erytrocytów, stężenia hemoglobiny oraz wartości hematokrytu przy ekspozycji odpowiadającej dawkom terapeutycznym stosowanym u ludzi. Ponadto zaobserwowano niekorzystne efekty na funkcję nerek i ich hemodynamikę, takie jak wzrost stężenia azotu mocznikowego, kreatyniny oraz potasu w surowicy. U psów stwierdzono zmiany strukturalne nerek, w tym poszerzenie kanalików nerkowych z zanikiem tych struktur. Zarówno u szczurów, jak i psów odnotowano zwiększoną aktywność reninową osocza oraz przerost/rozrost aparatu przykłębuszkowego nerek, co jest typowe dla działania inhibitorów ACE i antagonistów receptora angiotensyny II, jednak bez istotnego znaczenia klinicznego. Dodatkowo, telmisartan wywoływał uszkodzenia błony śluzowej żołądka, takie jak nadżerki, owrzodzenia i zmiany zapalne, które można było zapobiegać poprzez doustne uzupełnianie soli.
aktywność reninowa osocza, antagonista receptora angiotensyny II, aparat przykłębuszkowy nerek, azot mocznikowy, badania genotoksyczności, błona śluzowa żołądka, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyty, hematokryt, hemoglobina, inhibitor konwertazy angiotensyny, kanaliki nerkowe, kreatynina, nadżerki, owrzodzenia, parametry hematologiczne, potas w surowicy, profil bezpieczeństwa substancji czynnej, telmisartan, zmiany zapalne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Medoxa 50 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa prednizonu, substancji czynnej preparatu Medoxa, obejmowały szeroki zakres testów farmakologicznych, toksykologicznych oraz oceny wpływu na reprodukcję i potencjał genotoksyczny. W badaniach toksyczności ostrej u szczurów określono LD50 na poziomie 240 mg/kg masy ciała po jednorazowym podaniu. W badaniach podostrych i przewlekłych zaobserwowano specyficzne zmiany narządowe zależne od gatunku, dawki i czasu ekspozycji, takie jak uszkodzenia komórek wysp trzustkowych Langerhansa (33 mg/kg i.p. u szczurów przez 7-14 dni), uszkodzenia wątroby u królików (2-3 mg/kg/dobę przez 2-4 tygodnie) oraz histotoksyczność mięśni u świnek morskich (0,5-5 mg/kg/dobę) i psów (4 mg/kg/dobę) po kilkutygodniowej ekspozycji. Badania genotoksyczności i karcynogenności nie wykazały klinicznie istotnych właściwości mutagennych ani rakotwórczych prednizonu.
anomalia czaszki, dawka śmiertelna LD50, działanie histotoksyczne, działanie karcynogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, glikokortykosteroid, martwica mięśni, opóźnienie wzrostu wewnątrzmacicznego, prednizolon, prednizon, rozszczep wargi, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność podostra, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie wątroby, właściwości genotoksyczne, wyspy trzustkowe Langerhansa, zaburzenie spermatogenezy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Levothyroxine Accord 50 mcg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa lewotyroksyny sodowej, substancji czynnej preparatu Levothyroxine Accord, wykazały bardzo niską toksyczność ostrą, nawet przy podaniu pojedynczych wysokich dawek. W badaniach toksyczności przewlekłej na szczurach i psach zaobserwowano zmiany patologiczne przy dawkach znacznie przekraczających dawki terapeutyczne stosowane u ludzi, w tym objawy hepatopatii, zwiększoną częstość pierwotnego zespołu nerczycowego oraz zmiany masy narządów wewnętrznych, co wskazuje na systemowy wpływ długotrwałej ekspozycji na wysokie dawki lewotyroksyny. Brak jest jednak danych dotyczących toksycznego wpływu na reprodukcję, gdyż nie przeprowadzono odpowiednich badań na zwierzętach w tym zakresie.
białkomocz, działanie hepatotoksyczne, działanie karcynogenne, działanie mutagenne, hepatopatia, hiperlipidemia, hormon tarczycy, lewotyroksyna, lewotyroksyna sodowa, pierwotny zespół nerczycowy, płodność, proces nowotworowy, rozwój embrionalny, rozwój płodowy, rozwój pourodzeniowy, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie genomu, uszkodzenie materiału genetycznego, zmiana morfologiczna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Flixotide Dysk 100 mcg/dawkę inh.
Dane przedkliniczne dotyczące flutykazonu propionianu, substancji czynnej leku Flixotide Dysk, potwierdzają jego profil bezpieczeństwa typowy dla kortykosteroidów. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym wykazały, że działania niepożądane pojawiają się jedynie przy dawkach znacznie przekraczających zalecane u ludzi, bez dodatkowych nieoczekiwanych efektów. Ocena teratogenności i wpływu na rozrodczość nie wykazała istotnych działań niepożądanych, co jest ważne dla stosowania u kobiet w wieku rozrodczym i w ciąży, choć należy uwzględnić ograniczenia ekstrapolacji wyników ze zwierząt na ludzi. Testy genotoksyczności in vitro i in vivo jednoznacznie potwierdziły brak działania mutagennego, a długoterminowe badania na gryzoniach nie wykazały potencjału rakotwórczego, co jest kluczowe dla bezpieczeństwa przewlekłej terapii chorób obturacyjnych dróg oddechowych.
Flutykazon propionian charakteryzuje się również korzystnym profilem tolerancji miejscowej – nie wywołuje podrażnień tkanek dróg oddechowych podczas inhalacji, co minimalizuje ryzyko działań niepożądanych związanych z miejscowym stosowaniem. Ponadto, nie zaobserwowano reakcji nadwrażliwości, co jest istotne u pacjentów z astmą lub historią alergii. Podsumowując, kompleksowe badania przedkliniczne potwierdzają bezpieczeństwo stosowania flutykazonu propionianu w dawkach terapeutycznych, bez ryzyka mutagenności, teratogenności czy rakotwórczości, co stanowi solidne podstawy do jego stosowania w praktyce klinicznej zgodnie z zaleceniami dawkowania.
astma, choroba obturacyjna dróg oddechowych, dane przedkliniczne, działanie drażniące, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie teratogenne, flutykazon propionian, in vitro, in vivo, kortykosteroid, lek wziewny, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, reakcja nadwrażliwości, test mutagenności, tolerancja miejscowa - Leksykon substancji czynnych
Tokoferol – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Tokoferol (witamina E) wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa w badaniach przedklinicznych, charakteryzując się niską toksycznością zarówno po podaniu pojedynczym, jak i wielokrotnym, nawet przy dawkach znacznie przekraczających te stosowane klinicznie. Nie stwierdzono działania mutagennego, rakotwórczego ani teratogennego, co potwierdzają badania in vitro i in vivo. W preparatach zawierających all-rac-α-tokoferyl octan (np. MBE 200 mg, Vitaminum A + E Hasco 70 mg, Vitaminum A + E Medana 200 mg) oraz RRR-α-tokoferol, tokoferol wykazuje szeroki margines bezpieczeństwa, a ewentualne efekty niepożądane pojawiają się jedynie przy dawkach 10-20-krotnie przekraczających zalecane. Badania embriotoksyczności preparatów złożonych, takich jak Viantan, nie wykazały działania teratogennego, a obserwowane efekty okołoporodowe i poporodowe były związane z bardzo wysokimi dawkami podłoża formulacji.
aberracja chromosomowa, all-rac-α-tokoferylu octan, badanie przedkliniczne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, embriotoksyczność, kwas glikocholowy, lecytyna, margines bezpieczeństwa, micele mieszane, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, RRR-α-tokoferol, toksyczność ogólna, toksyczność pojedynczej dawki, uszkodzenie DNA, wada rozwojowa płodu, witamina E, witamina rozpuszczalna w tłuszczach - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ganciclovir Accord
Gancyklowir Accord (500 mg) jest lekiem o istotnym ryzyku działań niepożądanych, w tym mielosupresji, mutagenności, teratogenności i karcynogenności. Przed rozpoczęciem terapii należy wykluczyć nadwrażliwość krzyżową z acyklowirem i pencyklowirem. Konieczne jest stosowanie skutecznej antykoncepcji: u kobiet w wieku rozrodczym przez cały okres leczenia i 30 dni po, a u mężczyzn przez leczenie i 90 dni po zakończeniu terapii. Leczenie u dzieci i młodzieży wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko odległych skutków toksycznych. Mielosupresja jest najpoważniejszym działaniem niepożądanym, dlatego przed rozpoczęciem leczenia należy potwierdzić minimalne wartości hematologiczne: bezwzględna liczba neutrofili ≥ 500/µl, liczba płytek krwi ≥ 25 000/µl oraz stężenie hemoglobiny ≥ 8 g/dl.
acyklowir i pencyklowir, bezwzględna liczba neutrofilów, ciężka leukopenia, dydanozyna, dysfagia, działanie karcynogenne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, gancyklowir, imipenem z cylastatyną, krwiotwórczy czynnik wzrostu, lek mielotoksyczny, małopłytkowość, mielosupresja, morfologia krwi, nadwrażliwość krzyżowa, napad drgawkowy, neutropenia, niedokrwistość, niewydolność szpiku kostnego, pancytopenia, walacyklowir i famcyklowir, zahamowanie spermatogenezy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Flixotide 2 mg/2 ml
Przedkliniczne badania toksykologiczne flutykazonu propionianu, substancji czynnej preparatu Flixotide, potwierdziły, że działania niepożądane tego glikokortykosteroidu są zgodne z typowym profilem grupy i pojawiają się jedynie przy dawkach znacznie przekraczających poziomy terapeutyczne stosowane u ludzi. W badaniach wielokrotnego podawania nie zaobserwowano dodatkowych toksyczności, a ocena wpływu na rozrodczość i teratogenność nie wykazała efektów wykraczających poza znane działania glikokortykosteroidów. Ponadto, testy mutagenności in vitro i in vivo potwierdziły brak działania mutagennego, a długoterminowe badania na modelach zwierzęcych nie wykazały potencjału rakotwórczego flutykazonu propionianu.
badanie mutagenności, badanie toksykologiczne, błona śluzowa dróg oddechowych, dawka terapeutyczna, działanie drażniące, działanie glikokortykosteroidów, działanie mutagenne, działanie teratogenne, flutykazon propionian, glikokortykosteroid, in vitro, in vivo, potencjał rakotwórczy, reakcja nadwrażliwości, toksyczność po wielokrotnym podaniu, zawiesina do nebulizacji - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Curacne 20 mg 20 mg
Izotretynoina, substancja czynna Curacne 20 mg, wykazuje niską toksyczność ostrą z wartościami LD50 wynoszącymi około 2000 mg/kg u królików, 3000 mg/kg u myszy oraz ponad 4000 mg/kg u szczurów. Długoterminowe badania toksyczności przewlekłej na szczurach (dawki 2, 8 i 32 mg/kg/dobę) wykazały działania niepożądane charakterystyczne dla hiperwitaminozy A, takie jak częściowa utrata sierści i wzrost stężenia trójglicerydów w osoczu, które ustępowały samoistnie po odstawieniu leku. Nie zaobserwowano natomiast zmian w komórkach wątrobowych typowych dla witaminy A. Izotretynoina wykazuje silne działanie teratogenne i embriotoksyczne, co stanowi podstawę restrykcji dotyczących stosowania u kobiet w wieku rozrodczym, zgodnie z zaleceniami zawartymi w charakterystyce produktu leczniczego.
atrofia jąder, atrofia kanalików nasiennych, Curacne, dawka śmiertelna, dawka śmiertelna LD50, działanie embriotoksyczne, działanie karcynogenne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, hipertrójglicerydemia, hiperwitaminoza A, izotretynoina, pochodna witaminy A, przeciwwskazanie, toksyczność ostra i przewlekła, toksyczność ostra izotretynoiny, toksyczność przewlekła, wpływ na płodność, zaburzenia spermatogenezy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Betahistine dihydrochloride Accord 24 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa betahistyny dichlorowodorku wykazały, że dożylne podanie w dawkach ≥120 mg/kg u psów i pawianów powodowało działania niepożądane ze strony ośrodkowego układu nerwowego, natomiast niższe dawki dożylne nie wywoływały takich efektów. Długoterminowa toksyczność przewlekła podawanej doustnie betahistyny była dobrze tolerowana: u szczurów w dawce 500 mg/kg przez 18 miesięcy oraz u psów w dawce 25 mg/kg przez 6 miesięcy nie zaobserwowano objawów toksyczności. Badania mutagenności nie wykazały potencjału mutagennego, co jest istotne dla oceny bezpieczeństwa długoterminowego stosowania leku.
betahistyny dichlorowodorek, dawka terapeutyczna, droga dożylna, działanie karcynogenne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, ośrodkowy układ nerwowy, podawanie doustne, potencjał karcynogenny, potencjał mutagenny, profil bezpieczeństwa, toksyczność przewlekła, toksyczny wpływ na reprodukcję, wpływ na reprodukcję - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Memorion 5 mg
Donepezyl chlorowodorek, substancja czynna leku Memorion, przeszedł szerokie badania przedkliniczne oceniające jego bezpieczeństwo, obejmujące działanie farmakologiczne, mutagenność, klastogenność, rakotwórczość oraz wpływ na rozrodczość. W badaniach na zwierzętach stwierdzono, że donepezyl wywołuje głównie stymulację cholinergiczną, zgodną z jego mechanizmem jako inhibitora acetylocholinoesterazy, bez innych istotnych działań niepożądanych. Testy mutagenne in vitro i in vivo nie wykazały działania mutagennego, a działanie klastogenne obserwowano jedynie in vitro przy stężeniach toksycznych dla komórek, przekraczających ponad 3000-krotnie stężenie terapeutyczne w osoczu ludzi. Test mikrojądrowy in vivo u myszy nie potwierdził klastogenności, a inne badania genotoksyczne in vivo również nie wykazały zagrożeń.
badanie przedkliniczne, dane przedkliniczne, donepezyl chlorowodorek, działanie genotoksyczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, inhibitor acetylocholinoesterazy, martwy płód, płodność, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, stężenie stacjonarne leku, stymulacja cholinergiczna, test mikrojądrowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Naramig 2,5 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne naratryptanu, substancji czynnej leku Naramig, wykazały szeroki margines bezpieczeństwa przy dawkach terapeutycznych stosowanych u ludzi. Ocena toksyczności ostrej i przewlekłej nie ujawniła działań niepożądanych przy ekspozycji odpowiadającej dawkom klinicznym. Testy genotoksyczności nie wykazały mutagennego ani uszkadzającego wpływu na materiał genetyczny, a badania rakotwórczości na myszach i szczurach nie potwierdziły potencjału kancerogennego substancji. Wpływ na płodność szczurów był nieistotny nawet przy dawkach znacznie przekraczających maksymalną zalecaną dawkę dobową (MRDD) u ludzi wynoszącą 5 mg.
badania rakotwórczości, badania toksykologiczne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, lęk, maksymalna zalecana dawka dobowa, Naramig, naratryptan, poronienie poimplantacyjne, potencjał genotoksyczny, test genotoksyczności, toksyczność matczyna, toksyczność ostra i przewlekła, toksyczność rozwojowa, wpływ na płodność, wpływ na reprodukcję, zmiany szkieletowe płodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Rivanol 0,1% 1 mg/g
W dokumentacji produktu leczniczego Rivanol 0,1% (1 mg/g, płyn na skórę), zawierającego etakrydyny mleczan, nie przedstawiono danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania. Brak informacji obejmuje toksyczność ostrą, przewlekłą i podprzewlekłą, potencjalne działanie mutagenne i kancerogenne, wpływ na rozrodczość i rozwój płodu, farmakologię bezpieczeństwa (w tym funkcje układu sercowo-naczyniowego, oddechowego i ośrodkowego układu nerwowego) oraz badania miejscowego działania drażniącego i uczulającego. Taki deficyt danych wymaga opierania decyzji klinicznych głównie na wieloletnim doświadczeniu klinicznym oraz obserwacjach dotyczących bezpieczeństwa stosowania leku.
działanie drażniące, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie uczulające, etakrydyny mleczan, farmakologia bezpieczeństwa, ośrodkowy układ nerwowy, płyn na skórę, profil bezpieczeństwa, rozwój płodu, toksyczność ostra, toksyczność podprzewlekła, toksyczność przewlekła, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, wpływ na rozrodczość - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Co-Valsacor 160 mg + 12,5 mg
Przedkliniczne badania toksyczności przewlekłej skojarzenia walsartanu i hydrochlorotiazydu, prowadzone na szczurach i małpach szerokonosych przez okres do 6 miesięcy, nie wykazały przeciwwskazań do stosowania terapeutycznego u ludzi. Głównym narządem docelowym była nerka, gdzie przy dawkach 30 mg/kg/dobę walsartanu + 9 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu u szczurów (odpowiadających 0,9-krotności MRHD walsartanu i 3,5-krotności MRHD hydrochlorotiazydu) oraz 10 mg/kg/dobę walsartanu + 3 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu u małp (0,3-krotności MRHD walsartanu i 1,2-krotności MRHD hydrochlorotiazydu) obserwowano nefropatię z bazofilią kanalikową, wzrost stężenia mocznika, kreatyniny i potasu w surowicy oraz zmiany w objętości i składzie moczu. Wysokie dawki (100 mg/kg/dobę walsartanu + 31 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu u szczurów oraz 30 mg/kg/dobę + 9 mg/kg/dobę u małp) powodowały obniżenie parametrów czerwonokrwinkowych (erytrocyty, hemoglobina, hematokryt). U małp szerokonosych stwierdzono także uszkodzenie błony śluzowej żołądka oraz hiperplazję tętniczek doprowadzających w nerkach, co wiązano z farmakologicznym działaniem walsartanu na układ renina-angiotensyna.
angiotensyna II, błona śluzowa żołądka, Co-Valsacor, dysfunkcja nerek, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyty, hematokryt, hemodynamika nerek, hemoglobina, hiperplazja tętniczek doprowadzających, inhibitor ACE, maksymalna zalecana dawka, małpy szerokonose, mocznik i kreatynina, nefropatia z bazofilią kanalikowa, objętość moczu, parametry czerwonokrwinkowe, rozwój embrionalny płodowy, skojarzenie walsartanu z hydrochlorotiazydem, stężenie potasu, toksyczność płodowa, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, uwalnianie reniny, walsartan i hydrochlorotiazyd - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Alpraxil 0,25 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa alprazolamu wykazały brak potencjału mutagennego i rakotwórczego. Test Amesa oraz test mikrojąder in vitro na szczurach przy dawce do 100 mg/kg mc. (500-krotnie wyższej niż maksymalna dawka u ludzi 10 mg/dobę) nie wykazały mutagenności. Długoterminowe badania karcynogenności na szczurach (do 30 mg/kg mc./dobę, 150-krotnie wyższej dawce) i myszach (do 10 mg/kg mc./dobę, 50-krotnie wyższej dawce) przez 2 lata nie potwierdziły działania rakotwórczego. Ponadto, badania na szczurach przy dawce do 5 mg/kg mc./dobę (25-krotnie wyższej niż u ludzi) nie wykazały negatywnego wpływu na płodność.
aberracja chromosomowa, alprazolam, badanie przedkliniczne, dawka terapeutyczna, dawka zalecana, działanie karcynogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, napad drgawkowy, narząd wzroku, płodność, potencjał mutagenny, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność przewlekła, wrastanie naczyń w rogówkę, zaćma - Leksykon substancji czynnych
Poraktant alfa – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Poraktant alfa, naturalny surfaktant pochodzenia świńskiego, zawierający około 74 mg fosfolipidów/ml (w tym 70% fosfatydylocholiny) oraz 0,9 mg hydrofobowych protein SP-B i SP-C, przeszedł szeroko zakrojone badania przedkliniczne oceniające jego bezpieczeństwo. Badania ostrej i podostrej toksyczności na różnych gatunkach zwierząt (psy, króliki, szczury) wykazały brak istotnych objawów niepożądanych, zarówno po podaniu dotchawiczym, jak i dootrzewnowym. Nie stwierdzono toksyczności płucnej, układowej ani zgonów związanych z preparatem. Długoterminowa ekspozycja (14-28 dni) nie wpłynęła negatywnie na parametry kliniczne, hematologiczne ani makroskopowe zmiany, co potwierdza korzystny profil bezpieczeństwa poraktantu alfa.
badanie hematologiczne, białka surfaktantu, bierna skórna reakcja anafilaktyczna, działanie klastogenne, działanie mutagenne, fosfatydylocholina, fosfolipid, genotoksyczność, immunogenność, nadwrażliwość skórna, podanie dooskrzelowe, podanie dootrzewnowe, podanie dotchawicze, poraktant alfa, potencjał alergizujący, preparat Curosurf, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, surfaktant naturalny, synteza przeciwciał, toksyczność ostra, toksyczność płucna, toksyczność podostra, toksyczność układowa, zespół zaburzeń oddychania - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tiopental Panpharma 500 mg
Dane przedkliniczne dotyczące tiopentalu sodu wskazują, że ze względu na jego farmakokinetykę i dożylny sposób podania, ryzyko przewlekłego zatrucia jest minimalne. Badania genotoksyczności są ograniczone, jednak dotychczas nie wykazano działania mutagennego. Brak jest również danych dotyczących potencjału rakotwórczego w długoterminowych badaniach. Istotne obserwacje pochodzą z modeli zwierzęcych, gdzie podawanie tiopentalu w okresach intensywnego rozwoju mózgu prowadziło do neurodegeneracji i potencjalnych deficytów poznawczych, choć kliniczne znaczenie tych wyników pozostaje niejasne.
anestezjologia, deficyt funkcji poznawczych, działanie mutagenne, farmakokinetyka, komórka nerwowa, obrzęk płuc, ośrodkowy układ nerwowy, pentoksyfilina, podanie dożylne, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, środek znieczulający, synaptogeneza, tiopental sodu, toksyczność przewlekła, zatrucie przewlekłe, zmiana neurodegeneracyjna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Cardura 4 mg
Badania przedkliniczne doksazosyny, substancji czynnej leku Cardura, obejmowały długoterminową ocenę karcynogenności na szczurach i myszach, z dawkami odpowiednio do 40 mg/kg mc./dobę (8-krotność AUC w porównaniu do 16 mg/dobę u ludzi) oraz 120 mg/kg mc./dobę (4-krotność AUC). W żadnym z tych modeli nie stwierdzono działania rakotwórczego. Dodatkowo, testy mutagenności przeprowadzone na różnych modelach nie wykazały mutagennego wpływu doksazosyny ani jej metabolitów na materiał genetyczny na poziomie chromosomalnym i subchromosomalnym, co potwierdza bezpieczeństwo genotoksyczne substancji.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Zomiren 1 mg
Przedkliniczne badania alprazolamu, substancji czynnej preparatu Zomiren, wykazały brak działania mutagennego w teście Amesa in vitro oraz w teście mikrojąder in vivo na szczurach przy dawce do 100 mg/kg mc. (500-krotność maksymalnej dawki u ludzi 10 mg/dobę). Dwuletnie badania rakotwórczości na szczurach (do 30 mg/kg mc./dobę, 150-krotność dawki ludzkiej) i myszach (do 10 mg/kg mc./dobę, 50-krotność dawki ludzkiej) nie wykazały działania rakotwórczego. Testy płodności na szczurach przy dawce 5 mg/kg mc./dobę (25-krotność dawki ludzkiej) nie wykazały negatywnego wpływu na płodność. Jednakże, długotrwałe podawanie alprazolamu szczurzym w dawkach 3-30 mg/kg mc./dobę (15-150-krotność dawki ludzkiej) spowodowało zależny od dawki wzrost częstości zaćmy u samic oraz wrastania naczyń w rogówkę u samców, pojawiający się po 11 miesiącach leczenia.
aberracja chromosomowa, alprazolam, badanie biologiczne, badanie mutagenności, badanie rakotwórczości, dawka zalecana, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, napad drgawkowy, narząd wzroku, płodność, test Amesa, test mikrojąder, toksyczność przewlekła, wrastanie naczyń w rogówkę, zaćma, Zomiren - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Methofill 2,5 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne metotreksatu wykazały istotne efekty toksyczne przy przewlekłym stosowaniu, obejmujące zmiany żołądkowo-jelitowe, supresję szpiku kostnego oraz hepatotoksyczność, potwierdzone na modelach zwierzęcych (myszy, szczury, psy). Potencjał genotoksyczny leku został udokumentowany zarówno in vitro, jak i in vivo, wskazując na indukcję mutacji genowych i chromosomowych, co ma szczególne znaczenie dla pacjentów w wieku rozrodczym. Mimo to, długoterminowe badania rakotwórczości na gryzoniach nie wykazały działania kancerogennego metotreksatu, co jest istotne w kontekście terapii przewlekłych schorzeń.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tirosint Sol 150 mcg
Przedkliniczne badania lewotyroksyny sodowej, substancji czynnej preparatu Tirosint Sol, wykazały niską toksyczność ostrą, co potwierdza bezpieczeństwo jednorazowego podania dużych dawek u zwierząt laboratoryjnych. W badaniach toksyczności przewlekłej na szczurach i psach zaobserwowano objawy takie jak hepatopatia, pierwotny zespół nerczycowy oraz istotne zmiany masy narządów wewnętrznych przy długotrwałej ekspozycji na wysokie dawki leku. Brak jest jednak danych dotyczących wpływu lewotyroksyny na procesy reprodukcyjne, co stanowi lukę w ocenie bezpieczeństwa w tym zakresie.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Vessel due F 250 LSU
Przedkliniczne badania toksyczności sulodeksydu wykazały bardzo niski potencjał toksyczny po podaniu doustnym, z wartościami LD50 przekraczającymi 9000 mg/kg masy ciała u myszy i szczurów, co wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa w stosunku do dawek klinicznych. Podanie dootrzewnowe wiązało się z niższymi wartościami LD50 (myszy: 1980 mg/kg, szczury: 2385 mg/kg), co podkreśla istotną różnicę w toksyczności zależną od drogi podania. W badaniach podostrych i przewlekłych, obejmujących podawanie doustne psom i szczurzym w dawkach do 20 mg/kg przez okres do 180 dni, nie zaobserwowano istotnych zaburzeń hematologicznych, zmian w parametrach moczu i kału ani patologii narządowej, co potwierdza dobrą tolerancję i brak kumulacji toksyczności przy długotrwałym stosowaniu.
badanie przedkliniczne, dawka śmiertelna, działanie embriotoksyczne, działanie fetotoksyczne, działanie mutagenne, LD50, margines bezpieczeństwa, parametry hematologiczne, podanie dootrzewnowe, podanie doustne, profil bezpieczeństwa, sulodeksyd, toksyczność ostra, toksyczność podostra, toksyczność przewlekła, zaburzenia hematologiczne, zmiany anatomopatologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ortofosforan sodu, Na2H32PO4, do wstrzykiwań Natrii phosphatis (32^P) solutio iniectabilis 37-370 MBq/ml
Ortofosforan sodu Na₂H³²PO₄ do wstrzykiwań o aktywności 37-370 MBq/ml charakteryzuje się istotnymi brakami w dokumentacji przedklinicznej dotyczącej bezpieczeństwa stosowania. Nie przeprowadzono badań toksyczności ostrej, co uniemożliwia określenie wartości LD₅₀ oraz profilu toksyczności po pojedynczej dawce. Ponadto, brak jest danych dotyczących potencjału karcinogennego i mutagennego, mimo teoretycznego ryzyka związanego z emisją promieniowania beta o wysokiej energii przez izotop fosforu-32. Nie wykonano również badań wpływu na rozwój płodu, toksyczności reprodukcyjnej, toksyczności przewlekłej, genotoksyczności, farmakologii bezpieczeństwa, toksykokinetyki oraz tolerancji miejscowej po podaniu preparatu.
badania przedkliniczne, biodystrybucja, dawka letalna, doświadczenie kliniczne, działanie karcinogenne, działanie mutagenne, emiter promieniowania beta, farmakologia bezpieczeństwa, genotoksyczność, model zwierzęcy, objawy toksyczne, ortofosforan sodu, potencjał karcinogenny, radiofarmaceutyk, rozwój embrionalny, rozwój płodu, rozwój pourodzeniowy, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, toksykokinetyka, tolerancja miejscowa, uszkodzenie DNA, właściwości farmakologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Eligard 45 mg 45 mg
Ocena przedkliniczna octanu leuproreliny, substancji czynnej preparatu Eligard 45 mg, wykazała przewidywalny wpływ na układ rozrodczy u samców i samic zwierząt doświadczalnych, z efektami odwracalnymi po zakończeniu terapii. Badania nie potwierdziły działania teratogennego, jednak stwierdzono toksyczność zarodkową u królików, co wymaga ostrożności w stosowaniu u kobiet w ciąży lub planujących ciążę. Długoterminowe badania rakotwórczości na szczurach i myszach (ponad 24 miesiące) ujawniły dawkozależne krwotoki do przysadki u szczurów przy dawkach 0,6–4 mg/kg/dobę, natomiast u myszy nie zaobserwowano podobnych efektów, wskazując na specyficzność gatunkową i różnice metaboliczne.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Daktarin 20 mg/g
Ocena bezpieczeństwa stosowania azotanu mikonazolu w kremie o stężeniu 20 mg/g opiera się na szerokim spektrum badań przedklinicznych, które nie wykazały istotnych zagrożeń toksykologicznych ani farmakologicznych. Badania farmakologiczne i toksykologiczne, obejmujące toksyczność ostrą i przewlekłą, potwierdziły szeroki margines bezpieczeństwa preparatu stosowanego miejscowo. Szczególną uwagę zwrócono na potencjał drażniący, który okazał się minimalny, co wskazuje na dobrą tolerancję miejscową kremu zawierającego mikonazol.
azotan mikonazolu, badanie farmakologiczne, badanie przedkliniczne, bezpieczeństwo stosowania, dawka wielokrotna, działanie mutagenne, działanie teratogenne, efekt drażniący, lokalne podrażnienie, potencjał genotoksyczny, preparat mikonazolu, profil bezpieczeństwa, toksyczność dawki pojedynczej, toksyczność miejscowa, toksyczność ogólnoustrojowa, toksyczność reprodukcyjna, tolerancja miejscowa, zastosowanie miejscowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Flixotide Dysk 50 mcg/dawkę inh.
Przedkliniczne badania toksykologiczne flutykazonu propionianu wykazały, że substancja ta wywołuje jedynie działania charakterystyczne dla glikokortykosteroidów, i to wyłącznie przy dawkach znacznie przekraczających te stosowane klinicznie u ludzi. W badaniach wielokrotnego podawania nie zaobserwowano efektów niepożądanych innych niż typowe dla silnych glikokortykosteroidów. Ponadto, testy mutagenności in vitro i in vivo nie wykazały działania mutagennego, a długoterminowe badania na gryzoniach nie potwierdziły działania karcinogennego. Badania teratogenności i wpływu na rozrodczość również nie ujawniły negatywnych efektów, co potwierdza korzystny profil bezpieczeństwa flutykazonu propionianu w kontekście funkcji rozrodczych i rozwoju płodowego.
badanie in vivo, dawka terapeutyczna, działanie drażniące, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, efekt toksyczny, flutykazonu propionian, glikokortykosteroid, grupa farmakologiczna, materiał genetyczny komórki, mechanizm działania, mutagenność, potencjał alergizujący, potencjał karcinogenny, reakcja nadwrażliwości, rozwój płodowy, silny glikokortykosteroid, test in vitro, toksyczność wielokrotnego podania, tolerancja miejscowa, wada rozwojowa płodu, wpływ na rozrodczość - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ampril 2,5 mg tabletki 2,5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa ramiprylu wykazały, że lek charakteryzuje się relatywnie niską toksycznością ostrą po doustnym podaniu u gryzoni i psów, bez objawów toksyczności przy jednorazowym przedawkowaniu. W badaniach toksyczności przewlekłej u szczurów, psów i małp zaobserwowano zaburzenia równowagi elektrolitowej oraz zmiany w morfologii krwi, co jest zgodne z farmakodynamicznym profilem inhibitorów ACE. Dobrze tolerowane dawki wynosiły odpowiednio: 2,0 mg/kg/dobę u szczurów, 2,5 mg/kg/dobę u psów oraz 8 mg/kg/dobę u małp. Przy wysokich dawkach (250 mg/kg/dobę) u psów i małp stwierdzono powiększenie aparatu przykłębuszkowego, co odzwierciedla mechanizm działania ramiprylu. Badania mutagenności nie wykazały działania mutagennego ani genotoksycznego substancji czynnej, potwierdzając jej bezpieczeństwo genetyczne.
aparat przykłębuszkowy, badanie mutagenności, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, inhibitor ACE, inhibitor konwertazy angiotensyny, konwertaza angiotensyny, materiał genetyczny, mechanizm działania leku, miedniczka nerkowa, morfologia krwi, potencjał mutagenny, ramipryl, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie nerek, zaburzenie równowagi elektrolitowej - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Anidulafungin Fresenius Kabi 100 mg
Badania przedkliniczne anidulafunginy wykazały, że lek jest stosunkowo bezpieczny w dawkach klinicznych, jednak przy dawkach 4-6-krotnie wyższych niż terapeutyczne obserwowano hepatotoksyczność u szczurów i małp, manifestującą się podwyższoną aktywnością enzymów wątrobowych oraz zmianami w morfologii krwi. Nie stwierdzono zwiększonej podatności na toksyczność w młodych zwierzętach. Badania genotoksyczności in vitro i in vivo nie wykazały działania mutagennego, choć brak jest danych dotyczących potencjalnej kancerogenności. W zakresie wpływu na reprodukcję, anidulafungina nie zaburzała płodności u szczurów, jednak przenikała przez łożysko, co potwierdzono obecnością leku w osoczu płodu. W toksyczności rozwojowej u szczurów nie zaobserwowano efektów teratogennych przy dawkach do 2-krotności dawki terapeutycznej 100 mg/dobę, natomiast u królików przy dawkach 1-4-krotnych odnotowano niewielkie zmniejszenie masy płodu, związane z toksycznością u matki.
anidulafungina, badanie in vitro, badanie in vivo, Candida, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, ekspozycja wewnątrzmaciczna płodu, enzymy wątrobowe, kandydoza rozsiana, ketamina i ksylazyna, morfologia krwi, przenikanie do OUN, stężenie w mózgu, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sumamed forte 200 mg/5 ml
Przeprowadzone badania przedkliniczne azytromycyny wykazały, że podawanie tego antybiotyku makrolidowego w dawkach do 40-krotnie wyższych niż terapeutyczne powodowało jedynie przemijającą fosfolipidozę bez istotnych klinicznych objawów toksyczności. Testy mutagenności, zarówno in vitro, jak i in vivo, nie wykazały działania genotoksycznego, co potwierdza bezpieczeństwo genetyczne leku. Brak długoterminowych badań rakotwórczości uzasadniono krótkotrwałym stosowaniem azytromycyny, co minimalizuje ryzyko karcynogenne. W badaniach embriotoksyczności na myszach i szczurach nie stwierdzono teratogenności, jednak przy bardzo wysokich dawkach (100-200 mg/kg mc./dobę) obserwowano opóźnienie kostnienia płodów oraz zaburzenia masy ciała u samic, a przy dawce 50 mg/kg mc./dobę opóźnienie kostnienia w okresie okołoporodowym i pourodzeniowym.
aberracja chromosomowa, antybiotyk makrolidowy, azytromycyna, badanie długoterminowe, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie przedkliniczne, działanie genotoksyczne, działanie karcynogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, fosfolipidoza, kostnienie, mutacja genowa, okres okołoporodowy, test mutagenności, toksyczność ogólna, toksyczność reprodukcyjna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Bisopromerck 5 5 mg
Bisoprolol, substancja czynna leku Bisopromerck, przeszedł kompleksowe badania przedkliniczne oceniające jego bezpieczeństwo, które nie wykazały istotnych zagrożeń toksycznych przy stosowaniu klinicznym. Standardowe testy farmakologiczne potwierdziły brak negatywnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy oraz ośrodkowy układ nerwowy. Badania toksyczności po podaniu pojedynczym i wielokrotnym nie ujawniły specyficznych efektów toksycznych, a profil bezpieczeństwa bisoprololu jest zgodny z charakterystyką beta-adrenolityków. Ponadto, testy genotoksyczności in vitro i in vivo nie wykazały potencjału mutagennego ani uszkodzeń DNA, a długoterminowe badania kancerogenne potwierdziły brak działania rakotwórczego.
aberracja chromosomowa, badania farmakologiczne, badania przedkliniczne, badania toksyczności, badanie kancerogenne, beta-adrenolityk, bisoprololu fumaran, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, mutacja genowa, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał kancerogenny, resorpcja płodu, substancja czynna, toksyczność reprodukcyjna, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie DNA