zmniejszenie objętości krwi krążącej
Zmniejszenie objętości krwi krążącej (hipowolemii) to stan kliniczny charakteryzujący się niedostateczną ilością krwi w układzie naczyniowym, co prowadzi do zaburzenia perfuzji tkankowej. Najczęstszymi przyczynami są krwotoki, odwodnienie, utrata płynów do trzeciej przestrzeni (np. w oparzeniach), biegunki oraz wymioty.
Objawy hipowolemii zależą od stopnia utraty objętości krwi krążącej. Przy utracie 10-15% pojawiają się tachykardia i zmniejszenie ciśnienia tętna. Utrata 15-30% prowadzi do hipotensji ortostatycznej, niepokoju i oligourii. Przy utracie powyżej 30% rozwija się wstrząs hipowolemiczny z hipotensją, zaburzeniami świadomości i anurią.
Diagnostyka obejmuje ocenę parametrów hemodynamicznych, badania laboratoryjne (morfologia, elektrolity, ocena funkcji nerek), monitorowanie diurezy oraz badania obrazowe. Kluczowe znaczenie ma ocena stanu wypełnienia łożyska naczyniowego poprzez badanie ciśnienia tętniczego, częstości akcji serca, nawrotu kapilarnego i stanu nawodnienia błon śluzowych.
Leczenie zmniejszonej objętości krwi krążącej polega na przywróceniu prawidłowej wolemii poprzez podaż płynów (krystaloidy, koloidy) oraz leczenie przyczynowe. W przypadku krwotoków konieczne może być przetoczenie preparatów krwi. Monitorowanie odpowiedzi na resuscytację płynową jest niezbędne do oceny skuteczności leczenia i zapobiegania powikłaniom.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Lorista HD
Produkt leczniczy Lorista HD, zawierający 100 mg losartanu potasowego oraz 25 mg hydrochlorotiazydu, wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania, zwłaszcza u pacjentów z obrzękiem naczynioruchowym w wywiadzie, ryzykiem niedociśnienia objawowego (szczególnie po pierwszej dawce) oraz zaburzeniami równowagi elektrolitowej. Zaleca się monitorowanie stężenia potasu w osoczu oraz klirensu kreatyniny, zwłaszcza u pacjentów z niewydolnością serca i klirensem kreatyniny 30-50 ml/min. Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie leków moczopędnych oszczędzających potas, suplementów potasu oraz innych preparatów zwiększających stężenie potasu w surowicy. U pacjentów z łagodnymi do umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby należy zachować ostrożność, natomiast u osób z ciężkimi zaburzeniami wątroby lek jest przeciwwskazany.
antagoniści receptora angiotensyny II, choroba naczyniowo-mózgowa, choroba niedokrwienna serca, hiperkaliemia, inhibitory konwertazy angiotensyny, kardiomiopatia przerostowa, klirens kreatyniny, leki moczopędne, leki moczopędne oszczędzające potas, marskość wątroby, nefropatia cukrzycowa, niedobór sodu, niedociśnienie objawowe, niewydolność nerek, niewydolność serca, niska aktywność reninowa osocza, obrzęk naczynioruchowy, pierwotny hiperaldosteronizm, przeszczep nerki, trimetoprim, udar mózgu, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia elektrolitowe, zawał mięśnia sercowego, zmniejszenie objętości krwi krążącej, zwężenie tętnicy nerkowej, zwężenie zastawki aortalnej, zwężenie zastawki mitralnej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Co-Olimestra 40 mg + 12,5 mg
Produkt leczniczy Co-Olimestra, zawierający olmesartan medoksomil oraz hydrochlorotiazyd w dawkach 40 mg + 12,5 mg oraz 40 mg + 25 mg, wykazuje specyficzny profil bezpieczeństwa potwierdzony badaniami klinicznymi na 3709 pacjentach. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są bóle głowy (2,9%), zawroty głowy (1,9%) oraz zmęczenie (1,0%). Hydrochlorotiazyd, jako składnik diuretyczny, może powodować zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej, w tym zmniejszenie objętości krwi krążącej, co wymaga szczególnej uwagi podczas monitorowania pacjentów, zwłaszcza tych z chorobami współistniejącymi lub przyjmujących inne leki wpływające na równowagę elektrolitową. Działania niepożądane obserwowane przy mniejszych dawkach (20 mg + 12,5 mg oraz 20 mg + 25 mg) mogą również wystąpić przy wyższych dawkach stosowanych w Co-Olimestrze.
ból głowy, ciśnienie tętnicze, Co-Olimestra, działanie diuretyczne, funkcja nerek, gospodarka wodno-elektrolitowa, obniżenie ciśnienia tętniczego, profil bezpieczeństwa, stan nawodnienia, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej, zaburzenia nerkowe, zaburzenia równowagi elektrolitowej, zawroty głowy, zmęczenie, zmniejszenie objętości krwi krążącej - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Karbicombi
Produkt leczniczy Karbicombi, zawierający kandesartan cyleksetyl i hydrochlorotiazyd, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko niedociśnienia, hiperkaliemii oraz zaburzeń czynności nerek, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu inhibitorów ACE, ARB lub aliskirenu. Nie zaleca się podwójnej blokady układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAA) bez ścisłego nadzoru specjalistycznego i regularnego monitorowania czynności nerek, elektrolitów (w tym potasu) oraz ciśnienia tętniczego. U pacjentów z nefropatią cukrzycową, obustronnym zwężeniem tętnic nerkowych, zmniejszoną objętością krwi krążącej lub zaburzeniami czynności wątroby stosowanie Karbicombi wymaga szczególnej ostrożności. Hydrochlorotiazyd może powodować hipokaliemię, hiperkalcemię, hiponatremię, hipomagnezemię oraz zasadowicę hipochloremiczną, a kandesartan zwiększa ryzyko hiperkaliemii, zwłaszcza u pacjentów z niewydolnością serca i/lub niewydolnością nerek. Zaleca się okresową kontrolę elektrolitów i funkcji nerek podczas terapii.
antagonista receptora angiotensyny II, azotemia, cukrzyca utajona, dna moczanowa, hiperaldosteronizm pierwotny, hiperkalcemia, hiperkaliemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, hormon adrenokortykotropowy, inhibitor konwertazy angiotensyny, jaskra zamkniętego kąta, kardiomiopatia przerostowa, kwas moczowy, marskość wątroby, nadczynność przytarczyc, nadwrażliwość na światło, nefropatia cukrzycowa, nieczerniakowy nowotwór złośliwy skóry, niedociśnienie, ostra niewydolność nerek, rak kolczystokomórkowy, rak podstawnokomórkowy, skąpomocz, śpiączka wątrobowa, toczeń rumieniowaty układowy, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zasadowica hipochloremiczna, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zmniejszenie objętości krwi krążącej, zwężenie tętnicy nerkowej, zwężenie zastawki aortalnej, zwężenie zastawki mitralnej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Telmisartan HCT EGIS 80 mg + 12,5 mg
Telmisartan HCT EGIS to lek złożony zawierający telmisartan (w dawkach 40 mg, 80 mg) oraz hydrochlorotiazyd (12,5 mg lub 25 mg). W badaniach klinicznych z udziałem 1471 pacjentów częstość działań niepożądanych była porównywalna dla terapii skojarzonej i monoterapii telmisartanem, bez zależności od dawki, płci, wieku czy rasy. Najczęstszym działaniem niepożądanym są zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego (częstość ≥1/100 do <1/10). Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) może wystąpić ciężki obrzęk naczynioruchowy, który w skrajnych przypadkach prowadzi do zgonu. Hydrochlorotiazyd może powodować hipokaliemię (≥1/1000 do <1/100), hipomagnezemię (częstość nieznana), a także zwiększać ryzyko nieczerniakowego raka skóry. Monitorowanie elektrolitów i funkcji nerek jest wskazane ze względu na ryzyko zaburzeń elektrolitowych i hipowolemii.
agranulocytoza, dyspepsja, hiperkalcemia, hiperurykemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, leukopenia, martwicze zapalenie naczyń, neutropenia, nieczerniakowy rak skóry, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, nieprawidłowa czynność wątroby, niewydolność szpiku kostnego, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, ostra jaskra, posocznica, rak kolczystokomórkowy, rak podstawnokomórkowy, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, śródmiąższowe zapalenie nerek, tachykardia, telmisartan z hydrochlorotiazydem, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia rytmu serca, zapalenie gardła, zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zapalenie zatok, zapalenie żołądka, zasadowica hipochloremiczna, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół zaburzeń oddechowych, zmniejszenie objętości krwi krążącej, żółtaczka cholestatyczna, żółtaczka miąższowa