preparat zwiększający objętość osocza

Preparaty zwiększające objętość osocza (tzw. leki objętościowe lub volume expanders) to grupa leków stosowanych do zwiększania objętości krwi krążącej, szczególnie w stanach hipowolemii, wstrząsu oraz podczas zabiegów chirurgicznych z dużą utratą krwi. Działają poprzez zwiększenie ciśnienia onkotycznego osocza, co powoduje przemieszczanie się płynu z przestrzeni pozanaczyniowej do łożyska naczyniowego.

Do preparatów zwiększających objętość osocza zaliczamy krystaloidy (np. 0,9% NaCl, płyn Ringera) oraz koloidy. Koloidy dzielą się na naturalne (albuminy) i syntetyczne (hydroksyetylowana skrobia – HES, dekstrany, żelatyny). Krystaloidy rozprzestrzeniają się szybko w przestrzeni pozanaczyniowej, dlatego ich efekt objętościowy jest krótkotrwały. Koloidy natomiast dłużej utrzymują się w łożysku naczyniowym.

Wybór odpowiedniego preparatu zależy od sytuacji klinicznej pacjenta. W ostatnich latach pojawiły się kontrowersje dotyczące stosowania niektórych koloidów, szczególnie hydroksyetylowanej skrobi, z powodu zwiększonego ryzyka uszkodzenia nerek i zaburzeń krzepnięcia. Obecnie w resuscytacji płynowej preferuje się zrównoważone krystaloidy, a stosowanie koloidów ogranicza się do szczególnych wskazań klinicznych.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl