mała dawka aspiryny
Mała dawka aspiryny (kwasu acetylosalicylowego) to dawka wynosząca zwykle 75-150 mg na dobę, stosowana głównie w profilaktyce chorób sercowo-naczyniowych. W przeciwieństwie do dawek przeciwbólowych i przeciwgorączkowych (500-1000 mg), mała dawka aspiryny ma na celu wykorzystanie przeciwpłytkowego działania leku bez znaczących efektów przeciwzapalnych.
Mechanizm działania małej dawki aspiryny polega na nieodwracalnym hamowaniu cyklooksygenazy płytkowej (COX-1), co prowadzi do blokady syntezy tromboksanu A2 i zmniejszenia agregacji płytek krwi. Efekt przeciwpłytkowy utrzymuje się przez cały okres życia płytki krwi (około 7-10 dni), mimo krótkiego okresu półtrwania leku w osoczu.
Zgodnie z aktualnymi wytycznymi, mała dawka aspiryny jest zalecana w prewencji wtórnej u pacjentów po przebytym zawale serca, udarze niedokrwiennym mózgu czy z rozpoznaną chorobą wieńcową. W prewencji pierwotnej jej stosowanie powinno być rozważane indywidualnie, uwzględniając stosunek korzyści do ryzyka krwawienia, szczególnie u osób po 70. roku życia.
Główne działania niepożądane małej dawki aspiryny obejmują powikłania krwotoczne, zwłaszcza z przewodu pokarmowego, oraz rzadziej występujące krwawienia wewnątrzczaszkowe. Ryzyko to wzrasta u osób starszych, z chorobą wrzodową w wywiadzie, przyjmujących jednocześnie inne leki przeciwkrzepliwe lub niesteroidowe leki przeciwzapalne.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Przedwczesne wyładowanie ciśnienia – Zapobieganie i profilaktyka
Przedwczesne wyładowanie ciśnienia (preeclampsia) dotyka 3-8% ciężarnych i jest główną przyczyną powikłań matczyno-płodowych. Najskuteczniejszą profilaktyką jest stosowanie małej dawki kwasu acetylosalicylowego (aspiryny) 81 mg/dzień, rozpoczynanej optymalnie przed 16. tygodniem ciąży i kontynuowanej do porodu. Badanie ASPRE sugeruje, że dawka 150 mg może zmniejszyć ryzyko ciężkiej preeklampsji o 60%. Aspiryna przyjmowana wieczorem wykazuje większą skuteczność niż rano. Profilaktyka jest zalecana u kobiet z wysokim ryzykiem (np. przewlekłe nadciśnienie, cukrzyca, choroby autoimmunologiczne) oraz u pacjentek z wieloma umiarkowanymi czynnikami ryzyka (np. pierwiastki, otyłość, wiek ≥35 lat). Suplementacja wapniem (500-1500 mg/dzień) jest rekomendowana przez WHO u kobiet z niskim spożyciem wapnia i również redukuje ryzyko preeklampsji (RR 0,49; 95% CI 0,39-0,61).
choroba nerek, cukrzyca, cukrzyca ciążowa, dieta śródziemnomorska, drgawki rzucawkowe, ezomeprazol, inhibitor pompy protonowej, kwas acetylosalicylowy, L-arginina, mała dawka aspiryny, metformina, nadciśnienie ciążowe, nadciśnienie tętnicze przewlekłe, niesteroidowe leki przeciwzapalne, niewydolność wielonarządowa, ograniczenie wzrostu płodu, polipy nosa, preeklampsja, reduktaza HMG-CoA, skurcz oskrzeli, statyny, suplementacja wapnia, Światowa Organizacja Zdrowia, toczeń rumieniowaty układowy, wskaźnik masy ciała, zapłodnienie in vitro, zespół antyfosfolipidowy - Leksykon chorób i schorzeń
Policytemia vera – Leczenie
Policytemia vera (PV) to przewlekła mieloproliferacyjna neoplazja charakteryzująca się nadprodukcją erytrocytów, co prowadzi do zwiększonej lepkości krwi i podwyższonego ryzyka powikłań zakrzepowych. Podstawą leczenia jest flebotomia, mająca na celu utrzymanie hematokrytu poniżej 45% u mężczyzn i 42% u kobiet, co znacząco redukuje ryzyko incydentów sercowo-naczyniowych (badanie CYTO-PV). Dodatkowo, stosuje się niskie dawki kwasu acetylosalicylowego (75-100 mg/dobę) w celu profilaktyki zakrzepicy, co potwierdzono w badaniu ECLAP. U pacjentów wysokiego ryzyka (wiek >60 lat lub przebyta zakrzepica) oraz tych z niewystarczającą kontrolą hematokrytu, wskazane jest leczenie cytoredukcyjne, najczęściej hydroksymocznikiem (500-1500 mg/dobę), który zmniejsza proliferację komórek szpiku i ryzyko powikłań zakrzepowych (badanie PVSG). Alternatywą jest interferon alfa, szczególnie u młodszych pacjentów i kobiet w ciąży, a także ruxolitinib – inhibitor JAK1/JAK2, stosowany u chorych opornych lub nietolerujących hydroksymocznika, skuteczny w kontroli objawów i powiększenia śledziony (badanie RESPONSE).
busulfan, czerwienica prawdziwa, enoksaparyna, flebotomia, fototerapia, givinostat, hematokryt, hydroksymocznik, inhibitor deacetylazy histonowej, inhibitor kinazy JAK, interferon alfa, kwas acetylosalicylowy, leczenie cytoredukcyjne, lek alkilujący, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwnowotworowy, leukocytoza, mała dawka aspiryny, morfologia krwi, mutacja JAK2V617F, pegylowany interferon, policytemia vera, promieniowanie ultrafioletowe A, ropeginterferon alfa-2b, rusfertide, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, trombocytoza, upust krwi