obrzęk naczyniowo-ruchowy

Obrzęk naczyniowo-ruchowy (naczynioruchowy), nazywany również obrzękiem Quinckego, to nagła, ograniczona opuchlizna skóry, błon śluzowych lub tkanki podskórnej, wynikająca z przejściowego zwiększenia przepuszczalności naczyń włosowatych. Może wystąpić jako reakcja alergiczna (zależna od IgE), nieimmunologiczna (spowodowana bezpośrednią degranulacją komórek tucznych) lub związana z zaburzeniami metabolizmu bradykininy.

Klinicznie obrzęk naczyniowo-ruchowy objawia się jako blady, niebolesny, nieswędzący obrzęk tkanek, często asymetryczny, najczęściej obejmujący twarz (zwłaszcza wargi, powieki), kończyny, narządy płciowe oraz błony śluzowe dróg oddechowych i przewodu pokarmowego. Szczególnie niebezpieczna jest lokalizacja w obrębie górnych dróg oddechowych (krtań, języczek), która może prowadzić do obturacji i zagrożenia życia.

W diagnostyce obrzęku naczyniowo-ruchowego kluczowe jest ustalenie mechanizmu patogenetycznego. W przypadku obrzęku zależnego od bradykininy (np. wrodzony obrzęk naczynioruchowy) oznacza się poziom składowych dopełniacza (C1, C4), aktywność esterazy C1 oraz badania genetyczne. W obrzękach alergicznych pomocne są testy skórne, oznaczanie swoistych IgE oraz próby prowokacyjne.

Leczenie ostrego obrzęku naczyniowo-ruchowego zależy od jego mechanizmu. W obrzękach o podłożu alergicznym stosuje się adrenaliną, glikokortykosteroidy i leki przeciwhistaminowe. W obrzękach bradykininowych wykorzystuje się inhibitory C1 esterazy, antagonisty receptora bradykininy (ikatybant) lub inhibitory kalikreiny (ekalantyd). W przypadku obrzęku krtani konieczne może być zabezpieczenie drożności dróg oddechowych.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl