obojnactwo

Obojnactwo (hermafrodytyzm) to rzadkie zaburzenie rozwojowe, w którym u jednej osoby występują zarówno żeńskie, jak i męskie narządy płciowe. W medycynie klinicznej termin ten został w dużej mierze zastąpiony przez określenie zaburzeń rozwoju płci (disorders of sex development, DSD).

Obojnactwo prawdziwe (hermafrodytyzm prawdziwy) charakteryzuje się obecnością zarówno tkanki jajnikowej, jak i jądrowej u tej samej osoby. Jest to niezwykle rzadkie schorzenie, stanowiące mniej niż 10% wszystkich przypadków zaburzeń rozwoju płci. Może wynikać z nieprawidłowości chromosomalnych, jak mozaicyzm 46,XX/46,XY, chimeryzm, lub translokacji materiału genetycznego.

Klinicznie pacjenci z obojnactwem prezentują różnorodny obraz – od niejednoznacznych narządów płciowych zewnętrznych po fenotyp niemal typowo męski lub żeński. Diagnostyka obejmuje badania genetyczne (kariotyp), obrazowe (USG, MRI), endokrynologiczne oraz czasem biopsję gonad. Postępowanie terapeutyczne jest zindywidualizowane i wymaga podejścia interdyscyplinarnego z udziałem endokrynologów, urologów, ginekologów, genetyków i psychologów.

Współczesne podejście do pacjentów z obojnactwem kładzie nacisk na dokładną diagnostykę przed podjęciem jakichkolwiek nieodwracalnych interwencji chirurgicznych. Coraz częściej zaleca się odroczenie decyzji o przypisaniu płci do momentu, gdy pacjent będzie mógł świadomie uczestniczyć w procesie decyzyjnym.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl