niewydolność nerek noworodka

Niewydolność nerek noworodka to poważny stan kliniczny charakteryzujący się upośledzeniem funkcji nerek, co prowadzi do zaburzenia homeostazy wodno-elektrolitowej i kwasowo-zasadowej. Może występować jako ostra niewydolność nerek (AKI – Acute Kidney Injury) lub przewlekła choroba nerek (CKD – Chronic Kidney Disease), przy czym u noworodków częściej spotyka się postać ostrą.

Przyczyny niewydolności nerek u noworodków obejmują czynniki prerenalne (hipowolemia, hipotensja, zmniejszony rzut serca), renalne (ostra martwica cewek nerkowych, wrodzone anomalie nerek) oraz postrenalne (obstrukcja dróg moczowych). Czynnikami ryzyka są: wcześniactwo, zespół zaburzeń oddychania, niedotlenienie okołoporodowe, posocznica oraz stosowanie nefrotoksycznych leków.

Diagnostyka opiera się na ocenie diurezy (oliguria lub anuria), badaniach laboratoryjnych (wzrost stężenia kreatyniny i mocznika, zaburzenia elektrolitowe), badaniach obrazowych (USG nerek i dróg moczowych) oraz ocenie równowagi kwasowo-zasadowej. Kluczowe znaczenie ma wczesne rozpoznanie i identyfikacja przyczyny niewydolności.

Leczenie niewydolności nerek u noworodków obejmuje wyrównanie zaburzeń wodno-elektrolitowych, utrzymanie odpowiedniego ciśnienia tętniczego, zapewnienie adekwatnego odżywienia oraz eliminację czynników nefrotoksycznych. W ciężkich przypadkach może być konieczne zastosowanie technik nerkozastępczych dostosowanych do małej masy ciała pacjenta, takich jak ciągła żylno-żylna hemofiltracja (CVVH).

Rokowanie zależy od przyczyny niewydolności, czasu trwania oraz skuteczności leczenia. Wczesne wykrycie i odpowiednie postępowanie terapeutyczne mogą znacząco poprawić rokowanie, jednak niewydolność nerek u noworodków wiąże się z podwyższonym ryzykiem długoterminowych powikłań i wyższą śmiertelnością w porównaniu do starszych pacjentów.

Powiązane wpisy

Leksykon substancji czynnych
Kwas 5-aminosalicylowy – Wpływ na płodność, ciążę i laktację

Mesalazyna (kwas 5-aminosalicylowy) może indukować przemijającą oligospermię u mężczyzn, co tymczasowo obniża płodność, jednak efekt ten jest odwracalny po zakończeniu terapii. W przypadku pacjentów planujących potomstwo zaleca się omówienie potencjalnego wpływu leku na płodność oraz rozważenie czasowego odstawienia lub modyfikacji leczenia, jeśli stan kliniczny na to pozwala. Dane dotyczące stosowania mesalazyny u kobiet w ciąży są ograniczone; nie wykazano jednoznacznych działań teratogennych ani negatywnego wpływu na rozwój płodu, jednak pojedynczy przypadek niewydolności nerek u noworodka po długotrwałym stosowaniu wysokich dawek (2-4 g/dobę) wskazuje na konieczność ostrożności, zwłaszcza w III trymestrze. Badania na modelach zwierzęcych nie potwierdziły szkodliwego wpływu na przebieg ciąży i rozwój potomstwa.
badania przedkliniczne, biegunka u niemowląt, czopki doodbytnicze, działanie niepożądane, karmienie piersią, kwas 5-aminosalicylowy, kwas N-acetylo-5-aminosalicylowy, laktacja, mesalazyna, metabolit, mleko kobiece, monitoring ciąży, niewydolność nerek noworodka, oligospermia, oligozoospermia, reakcja nadwrażliwości, Salofalk, tabletki dojelitowe
Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Salofalk 3 g

Stosowanie mesalazyny (Salofalk) u kobiet w wieku rozrodczym, w ciąży oraz karmiących piersią wymaga indywidualnej oceny korzyści i ryzyka. Dane kliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania mesalazyny w ciąży są ograniczone, jednak dotychczasowe obserwacje nie wskazują na negatywny wpływ na przebieg ciąży, zdrowie płodu ani noworodka. Istotnym wyjątkiem jest pojedynczy opis przypadku niewydolności nerek u noworodka po długotrwałym stosowaniu wysokich dawek mesalazyny (2-4 g/dobę) przez matkę. Badania przedkliniczne nie wykazały teratogenności ani wpływu na rozwój zarodkowy i płodowy. Zaleca się stosowanie minimalnej skutecznej dawki, szczególnie w III trymestrze, oraz monitorowanie parametrów nerkowych noworodka po ekspozycji na wysokie dawki leku. Preparat dostępny jest w formie granulatu o przedłużonym uwalnianiu w dawkach 1 g, 1,5 g i 3 g, zawierających odpowiednio 2-6 mg aspartamu i 0,08-0,24 mg sacharozy, co należy uwzględnić u pacjentek z nietolerancją tych substancji pomocniczych.
alternatywne metody leczenia, aspartam, biegunka, choroba podstawowa, dawkowanie leku, funkcja nerek, funkcja wątroby, granulat o przedłużonym uwalnianiu, granulat Salofalk, karmienie piersią, kobieta w wieku rozrodczym, kwas N-acetylo-5-aminosalicylowy, mesalazyna, metabolit mesalazyny, morfologia krwi, niewydolność nerek noworodka, reakcja nadwrażliwości, rozwój płodowy, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowy, sacharoza, Salofalk, substancja pomocnicza, trymestr ciąży
Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Perindopril/Amlodipine Krka 4 mg + 5 mg

Preparat Perindopril/Amlodipine Krka jest przeciwwskazany do stosowania w drugim i trzecim trymestrze ciąży ze względu na ryzyko poważnych zaburzeń rozwojowych płodu, takich jak niewydolność nerek, małowodzie oraz opóźnienie kostnienia czaszki. W pierwszym trymestrze stosowanie peryndoprylu nie jest zalecane z powodu potencjalnego, choć niejednoznacznego, ryzyka teratogennego. Amlodypina może być stosowana w ciąży jedynie wtedy, gdy korzyści przewyższają ryzyko, jednak dane dotyczące jej bezpieczeństwa są ograniczone. W przypadku potwierdzenia ciąży leczenie inhibitorami ACE należy natychmiast przerwać i zastąpić alternatywną terapią hipotensyjną. Zaleca się monitorowanie płodu ultrasonograficznie oraz uważną obserwację noworodków pod kątem niedociśnienia tętniczego i hiperkaliemii.
antagonista wapnia, badanie ultrasonograficzne, ekspozycja na amlodypinę, hiperkaliemia, inhibitor ACE, małowodzie, niedociśnienie tętnicze, niewydolność nerek noworodka, opóźnienie kostnienia czaszki, przenikanie amlodypiny do mleka, przenikanie peryndoprylu do mleka, toksyczność reprodukcyjna, zaburzenia płodności, zaburzenie czynności nerek, zmiany biochemiczne plemników
Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Salaza 1000 mg

Mesalazyna, stosowana u pacjentek w okresie koncepcyjnym, ciąży oraz karmienia piersią, wymaga ostrożnej oceny korzyści i ryzyka, zwłaszcza że choroba zapalna jelit sama w sobie zwiększa ryzyko powikłań ciąży. Substancja przenika przez barierę krew-łożysko, z niższym stężeniem w osoczu krwi pępowinowej niż u matki, natomiast metabolit acetylomesalazyny osiąga podobne stężenia w obu. Badania na modelach zwierzęcych nie wykazały teratogenności ani negatywnego wpływu na przebieg ciąży, rozwój płodu czy poród. Jednak ograniczone dane kliniczne nie wskazują na wzrost częstości wad wrodzonych, ale sugerują możliwe zwiększenie ryzyka przedwczesnego porodu, urodzenia martwego dziecka oraz niskiej masy urodzeniowej noworodka. Zgłaszano także przypadki leukopenii, trombocytopenii i niedokrwistości u noworodków oraz pojedynczy raport o niewydolności nerek po długotrwałym stosowaniu dawki 2–4 g/dobę.
acetylomesalazyna, bariera krew-łożysko, choroba zapalna jelit, leukopenia, mała masa urodzeniowa, martwe urodzenie, mesalazyna, mleko ludzkie, niedokrwistość, niewydolność nerek noworodka, poród przedwczesny, reakcja nadwrażliwości, trombocytopenia, wada wrodzona, zaburzenie hematologiczne, zapalna choroba jelit
Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Salofalk 1,5 g

Mesalazyna w postaci granulatu Salofalk (dawki 1000 mg, 1,5 g, 3 g) może być stosowana u kobiet w ciąży jedynie wtedy, gdy korzyści terapeutyczne przewyższają potencjalne ryzyko. Dane kliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania mesalazyny w ciąży są ograniczone i nie wykazują jednoznacznych działań niepożądanych na przebieg ciąży, rozwój płodu czy noworodka. Jednakże pojedynczy przypadek niewydolności nerek u noworodka po długotrwałym stosowaniu dużych dawek (2-4 g/dobę) mesalazyny wskazuje na konieczność ostrożności. Badania przedkliniczne nie wykazały negatywnego wpływu na przebieg ciąży, rozwój zarodkowy, poród ani rozwój pourodzeniowy, co wspiera możliwość stosowania leku przy zachowaniu indywidualnej oceny korzyści i ryzyka.
biegunka u niemowląt, działanie niepożądane mesalazyny, ekspozycja na produkt leczniczy, granulat o przedłużonym uwalnianiu, granulat Salofalk, karmienie piersią, kwas N-acetylo-5-aminosalicylowy, mesalazyna, niewydolność nerek noworodka, reakcja nadwrażliwości, rozwój płodowy, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowy, Salofalk, wiek rozrodczy
Leksykon substancji czynnych
Acemetacyna – Przeciwwskazania stosowania

Acemetacyna, niesteroidowy lek przeciwzapalny dostępny w formie kapsułek twardych (Rantudil Forte 60 mg) oraz kapsułek o przedłużonym uwalnianiu (Rantudil Retard 90 mg), posiada szereg istotnych przeciwwskazań klinicznych. Bezwzględnie nie należy stosować acemetacyny u pacjentów z nadwrażliwością na acemetacynę, jej metabolit indometacynę lub substancje pomocnicze, w tym laktozę jednowodną (73,9 mg w Rantudil Forte i 63 mg w Rantudil Retard). Przeciwwskazania obejmują także zaburzenia krwiotworzenia o niewyjaśnionej etiologii, aktywną lub nawracającą chorobę wrzodową żołądka i/lub dwunastnicy, historię krwawień z przewodu pokarmowego lub perforacji po NLPZ, a także reakcje nadwrażliwości na NLPZ, takie jak skurcz oskrzeli, napad astmy, pokrzywka czy zapalenie błony śluzowej nosa.
acemetacyna, choroba wrzodowa dwunastnicy, choroba wrzodowa żołądka, funkcja hematologiczna, indometacyna, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, laktoza jednowodna, nadwrażliwość krzyżowa, napad astmy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek noworodka, niewydolność serca, perforacja, pokrzywka, przedwczesne zamknięcie przewodu tętniczego, Rantudil Forte, Rantudil Retard, retencja płynów, skurcz oskrzeli, trzeci trymestr ciąży, układ krwiotwórczy, zaburzenie krwiotworzenia, zapalenie błony śluzowej nosa
Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Apoauronarami 10 mg

Ramipryl, będący inhibitorem ACE dostępnym w dawkach 2,5 mg, 5 mg oraz 10 mg (produkt Apoauronarami), jest przeciwwskazany do stosowania w drugim i trzecim trymestrze ciąży ze względu na ryzyko toksycznych działań na płód, takich jak niewydolność nerek, małowodzie oraz opóźnienie kostnienia czaszki. W pierwszym trymestrze stosowanie ramiprylu nie jest zalecane z powodu potencjalnego, choć niejednoznacznego, ryzyka teratogennego. W przypadku rozpoznania ciąży u pacjentki przyjmującej ramipryl, leczenie należy natychmiast przerwać i zastąpić bezpieczniejszą alternatywą. U pacjentek eksponowanych na inhibitory ACE od początku drugiego trymestru wskazane jest monitorowanie ultrasonograficzne czynności nerek i rozwoju czaszki płodu, a noworodki powinny być obserwowane pod kątem hipotonii, hiperkaliemii oraz oligurii.
badanie ultrasonograficzne, ciśnienie tętnicze, elektrolity, hiperkaliemia, hipotonia, inhibitor ACE, leczenie hipotensyjne, lek hipotensyjny, małowodzie, niewydolność nerek, niewydolność nerek noworodka, noworodek, oliguria, opóźnienie kostnienia czaszki, pierwszy trymestr ciąży, ramipryl, ryzyko teratogenne, wcześniak
Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Asamax 250 250 mg

Mesalazyna, zawarta w preparatach Asamax 250 mg i Asamax 500 mg, wymaga szczególnej ostrożności przy stosowaniu u kobiet w wieku rozrodczym, zwłaszcza w ciąży i podczas karmienia piersią. Dane kliniczne, choć ograniczone, nie wskazują na istotne ryzyko dla płodu czy noworodka, jednak odnotowano pojedynczy przypadek niewydolności nerek u noworodka po długotrwałym stosowaniu wysokich dawek (2-4 g/dobę) mesalazyny przez matkę. Badania przedkliniczne na zwierzętach nie wykazały teratogenności ani negatywnego wpływu na przebieg ciąży i rozwój płodu, jednak te wyniki nie mogą być bezpośrednio przeniesione na populację ludzką. Stosowanie mesalazyny w ciąży powinno być zarezerwowane dla sytuacji, gdy korzyści dla matki przewyższają potencjalne ryzyko dla płodu, a decyzja powinna być podejmowana indywidualnie po ocenie stanu klinicznego pacjentki.
choroba podstawowa, dawkowanie mesalazyny, działania niepożądane, kwas N-acetylo-5-salicylowy, laktacja, mesalazyna, metabolit leku, niewydolność nerek noworodka, oligospermia odwracalna, oligozoospermia, przenikanie do mleka, rozwój płodowy, rozwój postnatalny, rozwój zarodkowy, stosunek korzyści do ryzyka, wiek rozrodczy, wpływ na płodność
Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Salofalk 1000 mg

Mesalazyna, dostępna w preparacie Salofalk w dawkach 1000 mg, 1,5 g i 3 g, może być stosowana u kobiet ciężarnych jedynie wtedy, gdy korzyści terapeutyczne przewyższają potencjalne ryzyko. Dane kliniczne, choć ograniczone, nie wskazują na istotne negatywne skutki dla przebiegu ciąży, rozwoju płodu czy noworodka, jednak opisano pojedynczy przypadek niewydolności nerek u noworodka związany z długotrwałym stosowaniem dawek 2-4 g mesalazyny. Badania na modelach zwierzęcych nie wykazały szkodliwego wpływu na przebieg ciąży, rozwój zarodkowy, poród ani rozwój pourodzeniowy. W związku z tym decyzja o zastosowaniu leku powinna być indywidualna i oparta na analizie stosunku korzyści do ryzyka.
alternatywne metody terapeutyczne, biegunka, funkcja nerek, karmienie piersią, kwas N-acetylo-5-aminosalicylowy, mesalazyna, mesalazyna w ciąży, metabolit leku, monitorowanie zdrowia, nietolerancja leku, niewydolność nerek noworodka, przedłużone uwalnianie leku, reakcja nadwrażliwości, Salofalk
Leksykon leków
Przeciwwskazania – ApoRami 5 mg

ApoRami, zawierający ramipryl w dawkach 1,25 mg, 2,5 mg, 5 mg oraz 10 mg, jest inhibitorem ACE, którego stosowanie wymaga ścisłego przestrzegania przeciwwskazań. Bezwzględne przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na ramipryl lub inne inhibitory ACE, historię obrzęku naczynioruchowego (w tym dziedzicznego, idiopatycznego lub polekowego), a także jednoczesne stosowanie z sakubitrylem/walsartanem (konieczny odstęp 36 godzin). Ponadto, lek nie powinien być podawany pacjentom poddawanym pozaustrojowym procedurom leczniczym (hemodializa, hemofiltracja, afereza LDL) ze względu na ryzyko reakcji anafilaktoidalnych. Przeciwwskazaniem jest także istotne klinicznie obustronne zwężenie tętnic nerkowych lub zwężenie tętnicy nerkowej jedynej czynnej nerki, co może prowadzić do ostrej niewydolności nerek.
afereza lipoprotein, aliskiren, antagonista receptora angiotensyny II, azotemia, cukrzyca, hemodializa, hemofiltracja, hiperkaliemia, hipotensja płodowa, hipotonia, inhibitor ACE, inhibitor konwertazy angiotensyny, laktoza jednowodna, małowodzie, nadwrażliwość na substancję czynną, niedobór inhibitora esterazy C1, niestabilność hemodynamiczna, nietolerancja laktozy, niewydolność nerek noworodka, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk naczynioruchowy dziedziczny, obrzęk naczynioruchowy idiopatyczny, ostra niewydolność nerek, przeciwwskazania w ciąży, ramipryl, reakcja anafilaktoidalna, sakubitryl walsartan, współczynnik filtracji kłębuszkowej, zwężenie tętnic nerkowych
Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Salofalk 1 g 1000 mg

Mesalazyna zawarta w produkcie Salofalk 1 g, stosowana u kobiet w okresie rozrodczym, w ciąży oraz podczas laktacji, wymaga ostrożnej oceny korzyści i ryzyka. Dostępne dane kliniczne są ograniczone, jednak nie wykazują istotnych działań niepożądanych na przebieg ciąży ani zdrowie płodu przy standardowych dawkach. Wyjątkiem jest pojedynczy przypadek niewydolności nerek u noworodka po długotrwałym stosowaniu wysokich dawek (2-4 g/dobę). Badania przedkliniczne nie wskazują na szkodliwy wpływ mesalazyny na rozwój zarodkowy, przebieg porodu czy rozwój pourodzeniowy. Stosowanie Salofalk 1 g w postaci czopków w ciąży jest dopuszczalne jedynie, gdy korzyści terapeutyczne dla matki przewyższają potencjalne ryzyko dla płodu, a decyzja powinna być indywidualna, uwzględniając aktywność choroby i konsekwencje jej nieleczenia.
biegunka u niemowląt, czopek, działanie niepożądane mesalazyny, korzyść terapeutyczna, kwas N-acetylo-5-aminosalicylowy, mesalazyna, mesalazyna w ciąży, metabolit mesalazyny, monitoring kliniczny, niewydolność nerek noworodka, przenikanie do mleka matki, reakcja nadwrażliwości, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowy, Salofalk, stosunek korzyści do ryzyka