wada wrodzona układu sercowo-naczyniowego

Wada wrodzona układu sercowo-naczyniowego to nieprawidłowość w budowie serca lub dużych naczyń krwionośnych występująca już w momencie urodzenia. Zaburzenia te powstają w okresie rozwoju płodowego, najczęściej między 3. a 8. tygodniem ciąży, kiedy formuje się serce. Wady te dotykają około 0,8-1% żywo urodzonych dzieci i stanowią istotną przyczynę śmiertelności niemowląt.

Wady wrodzone serca można podzielić na kilka głównych kategorii: wady sinicze (z przeciekiem prawo-lewym) i niesinicze (z przeciekiem lewo-prawym), wady z utrudnionym odpływem krwi z komór oraz wady złożone. Do najczęstszych należą: ubytek przegrody międzykomorowej (VSD), ubytek przegrody międzyprzedsionkowej (ASD), przetrwały przewód tętniczy (PDA), tetralogia Fallota oraz przełożenie wielkich pni tętniczych (TGA).

Etiologia wad wrodzonych serca jest wieloczynnikowa. Około 15-20% przypadków ma podłoże genetyczne (trisomie chromosomów, mikrodelecje, mutacje pojedynczych genów), a pozostałe są wynikiem działania czynników środowiskowych (infekcje wirusowe u matki, ekspozycja na teratogeny, cukrzyca matczyna) lub interakcji genowo-środowiskowych. Diagnostyka obejmuje badanie echokardiograficzne (podstawowe), a w wybranych przypadkach cewnikowanie serca, tomografię komputerową lub rezonans magnetyczny.

Leczenie wad wrodzonych serca może być zachowawcze lub interwencyjne. Metody interwencyjne obejmują zabiegi kardiologii interwencyjnej (np. zamykanie ubytków za pomocą okluderów, balonowanie zwężonych zastawek) oraz leczenie kardiochirurgiczne. Wczesne rozpoznanie i odpowiednie leczenie znacząco poprawiły rokowanie pacjentów z wadami wrodzonymi serca – obecnie ponad 90% dzieci z tymi wadami dożywa wieku dorosłego, choć wielu z nich wymaga specjalistycznej opieki kardiologicznej przez całe życie.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl