kwasy tłuszczowe średniołańcuchowe

Kwasy tłuszczowe średniołańcuchowe (MCT, Medium-Chain Triglycerides) to grupa kwasów tłuszczowych o długości łańcucha węglowego zawierającego od 6 do 12 atomów węgla. Najważniejsze z nich to kwas kapronowy (C6), kaprylowy (C8), kaprynowy (C10) i laurynowy (C12). W odróżnieniu od długołańcuchowych kwasów tłuszczowych (LCT), MCT są łatwiej i szybciej wchłaniane z przewodu pokarmowego, nie wymagając przy tym udziału kwasów żółciowych.

MCT transportowane są bezpośrednio przez żyłę wrotną do wątroby, gdzie ulegają szybkiemu metabolizmowi z wytworzeniem ciał ketonowych. Ta metaboliczna droga sprawia, że MCT stanowią szybko dostępne źródło energii, które nie jest preferencyjnie magazynowane w tkance tłuszczowej. Dzięki temu MCT znalazły zastosowanie w dietoterapii pacjentów z zaburzeniami wchłaniania tłuszczów, w żywieniu pozajelitowym oraz w dietach ketogennych.

Klinicznie, MCT wykorzystywane są w leczeniu padaczki lekoopornej (w ramach diety ketogennej), w zespołach złego wchłaniania lipidów, w niewydolności trzustki, a także w chorobach układu limfatycznego. W ostatnich latach badane są również potencjalne korzyści z suplementacji MCT w chorobach neurodegeneracyjnych (w tym chorobie Alzheimera), w redukcji masy ciała oraz poprawie wydolności fizycznej, choć dane kliniczne w tych obszarach są nadal niejednoznaczne.

Powiązane wpisy

  1. 17.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl