syntetaza dihydropteronianu

Syntetaza dihydropteronianu (DHPS) to kluczowy enzym biorący udział w szlaku syntezy kwasu foliowego (folianów) u bakterii, pierwotniaków i niektórych grzybów. Katalizuje reakcję kondensacji kwasu para-aminobenzoesowego (PABA) i dihydropterydyny, prowadząc do powstania dihydropteronianu – prekursora kwasu foliowego.

DHPS jest celem działania sulfonamidów (sulfonamidy, sulfony), które jako analogi strukturalne PABA konkurencyjnie hamują aktywność enzymu. Blokada syntezy kwasu foliowego prowadzi do zahamowania syntezy DNA i RNA, co skutkuje zatrzymaniem wzrostu i namnażania się drobnoustrojów. Ponieważ komórki ludzkie nie syntetyzują kwasu foliowego, a pozyskują go z diety, sulfonamidy wykazują selektywną toksyczność wobec mikroorganizmów.

Mutacje w genie kodującym syntetazę dihydropteronianu mogą prowadzić do oporności bakterii na sulfonamidy, co stanowi istotny mechanizm antybiotykooporności. W praktyce klinicznej sulfonamidy są często łączone z inhibitorami reduktazy dihydrofolianowej (np. trimetoprimem), co zapewnia podwójną blokadę szlaku syntezy kwasu foliowego i zwiększa skuteczność terapeutyczną.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl