Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania alprazolamu

Dane przedkliniczne dotyczące alprazolamu, substancji czynnej preparatu Zomiren, obejmują szereg badań oceniających potencjalne działanie mutagenne, rakotwórcze oraz wpływ na płodność i narządy wzroku. Badania te dostarczają istotnych informacji na temat profilu bezpieczeństwa leku przed jego zastosowaniem u ludzi.¹

Badania potencjału mutagennego

W przeprowadzonych badaniach mutagenności alprazolam nie wykazał działania mutagennego w teście Amesa in vitro. Dodatkowo przeprowadzono testy in vivo na szczurach, w których alprazolam nie powodował aberracji chromosomowych w teście mikrojąder, nawet przy zastosowaniu dawki 100 mg/kg masy ciała. Warto podkreślić, że dawka ta 500-krotnie przewyższa maksymalną dawkę zalecaną u ludzi wynoszącą 10 mg na dobę.²

Ocena potencjału rakotwórczego

Dwuletnie badania biologiczne nie dostarczyły dowodów na potencjalne działanie rakotwórcze alprazolamu. Badania przeprowadzono na dwóch gatunkach zwierząt laboratoryjnych:

• Na szczurach – przy zastosowaniu dawek do 30 mg/kg masy ciała/dobę (150-krotność maksymalnej zalecanej dawki u ludzi)
• Na myszach – przy zastosowaniu dawek do 10 mg/kg masy ciała/dobę (50-krotność maksymalnej zalecanej dawki u ludzi)

W żadnym z powyższych badań nie zaobserwowano rakotwórczego działania alprazolamu.³

Wpływ na płodność

W badaniach przedklinicznych oceniano również wpływ alprazolamu na płodność. W przeprowadzonych testach na szczurach nie stwierdzono zmniejszenia płodności nawet przy zastosowaniu dawki 5 mg/kg masy ciała/dobę, co stanowi 25-krotność maksymalnej zalecanej dawki dobowej u człowieka wynoszącej 10 mg.⁴

Wpływ na narząd wzroku

Interesujące wyniki uzyskano w badaniach oceniających wpływ alprazolamu na narząd wzroku. Doustne podawanie leku szczurom przez okres dwóch lat w dawkach 3, 10 i 30 mg/kg masy ciała/dobę (15 do 150 razy większych od maksymalnych dawek zalecanych u ludzi) prowadziło do zależnego od dawki wzrostu częstości występowania:

• Zaćmy u samic szczurów
• Wrastania naczyń w rogówkę u samców szczurów

Istotne jest, że obserwowane zmiany w narządzie wzroku pojawiały się dopiero po 11 miesiącach leczenia.⁵

Badania toksyczności przewlekłej

W badaniach toksyczności przewlekłej trwających 12 miesięcy, przeprowadzonych na psach, zaobserwowano występowanie napadów drgawkowych po podaniu alprazolamu w dawce 3 mg/kg masy ciała/dobę (15-krotnie wyższej od maksymalnej dawki zalecanej u ludzi). Czas trwania oraz częstość występowania napadów wykazywały zależność od zastosowanej dawki. W niektórych przypadkach napady drgawkowe kończyły się zgonem zwierzęcia. Należy zaznaczyć, że nie jest jasne, czy te obserwacje można odnieść bezpośrednio do stosowania leku u ludzi.⁶