potencjał mutagenny
Potencjał mutagenny określa zdolność czynnika (chemicznego, fizycznego lub biologicznego) do wywoływania mutacji w materiale genetycznym organizmu. Mutacje to trwałe zmiany w sekwencji DNA, które mogą prowadzić do zmian w ekspresji genów, funkcjonowaniu białek i fenotypie komórki lub organizmu.
Substancje o wysokim potencjale mutagennym mogą powodować różne typy uszkodzeń DNA, w tym mutacje punktowe, delecje, insercje czy rearanżacje chromosomowe. Często istnieje korelacja między potencjałem mutagennym a działaniem kancerogennym, ponieważ mutacje w kluczowych genach kontrolujących wzrost i podział komórek mogą inicjować proces nowotworowy.
W medycynie ocena potencjału mutagennego substancji ma kluczowe znaczenie w badaniach toksykologicznych leków, związków chemicznych stosowanych w przemyśle, dodatków do żywności oraz zanieczyszczeń środowiskowych. Do standardowych metod oceny mutagenności należą test Amesa, test aberracji chromosomowych oraz testy na komórkach ssaków in vitro i in vivo.
Identyfikacja czynników o potencjale mutagennym pozwala na wdrożenie odpowiednich środków ochronnych w środowisku pracy, opracowanie bezpieczniejszych alternatyw dla substancji wysokiego ryzyka oraz ustalenie limitów ekspozycji minimalizujących ryzyko zdrowotne dla pacjentów i populacji ogólnej.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Chmiel – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania szyszek chmielu (Humulus lupulus L., flos) wskazują na niską toksyczność zarówno przy podawaniu krótkotrwałym, jak i przewlekłym. Testy mutagenności, takie jak test Amesa z wykorzystaniem szczepów Salmonella typhimurium TA98 i TA100, wykazały słaby potencjał mutagenny wyciągów wodno-alkoholowych z chmielu, jednak bardziej zaawansowane badania genotoksyczności przyniosły wyniki negatywne, sugerując brak istotnego ryzyka genotoksycznego. Brak jest jednak danych dotyczących genotoksyczności wyciągów wodnych oraz kompleksowych badań karcynogenności, co stanowi istotną lukę w ocenie bezpieczeństwa. W dokumentacji produktu Nervosol K wskazano możliwość efektu genotoksycznego i rakotwórczego przy znacznej ekspozycji na promieniowanie UV, jednak bez potwierdzenia mechanizmu specyficznego dla substancji czynnych chmielu.
badanie karcynogenności, działanie estrogenne, działanie rakotwórcze, działanie uspokajające i nasenne, frakcja wodna, gonadotropina, Lupuli strobili, mutagenność i genotoksyczność, nalewka z szyszek chmielu, potencjał mutagenny, profil bezpieczeństwa, promieniowanie UV, rozwój potomstwa, ryzyko genotoksyczne, Salmonella typhimurium, szyszka chmielu, test Amesa, toksyczność ostra i przewlekła, tradycyjny produkt leczniczy roślinny, wpływ na reprodukcję, wrażliwość jajników - Leksykon substancji czynnych
Cyklosporyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania cyklosporyny wykazały brak działania mutagennego i teratogennego w standardowych testach u szczurów (dawki do 17 mg/kg mc./dobę) oraz królików (do 30 mg/kg mc./dobę), a także przy wyższych dawkach doustnych do 300 mg/kg mc./dobę. Jednakże dawki toksyczne (np. 30 mg/kg mc./dobę u szczurów i 100 mg/kg mc./dobę u królików) indukowały embriotoksyczność i fetotoksyczność, objawiające się zwiększoną śmiertelnością przed- i pourodzeniową, zmniejszoną masą ciała płodów oraz opóźnieniami w rozwoju kośćca. W badaniach rozwojowych u szczurów dawka 45 mg/kg mc./dobę powodowała zwiększoną śmiertelność potomstwa i zmniejszenie przyrostu masy ciała, przy czym NOEL był niższy niż maksymalna dawka zalecana u ludzi (MRHD) obliczana na podstawie powierzchni ciała (BSA). U szczurów poddanych dożylnemu podaniu cyklosporyny (12 mg/kg mc./dobę) zaobserwowano zwiększoną częstość ubytku przegrody międzykomorowej, efekt ten występował już przy dawkach 6 mg/kg mc./dobę, poniżej MRHD, jednak brak potwierdzenia u innych gatunków ogranicza interpretację kliniczną. U królików ekspozycja in utero (10 mg/kg mc./dobę podskórnie) wiązała się z nefropatią, nadciśnieniem i niewydolnością nerek, co również nie zostało potwierdzone u innych gatunków.
chłoniak limfocytowy, cyklosporyna, działanie embriotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gruczolak z komórek wysepek trzustkowych, hipertrofia nerek, leczenie immunosupresyjne, nadciśnienie układowe, niewydolność nerek, nowotwór wątrobowokomórkowy, nowotwór z komórek wątrobowych, potencjał genotoksyczny, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, rozwój kośćca, śmiertelność poimplantacyjna, śmiertelność potomstwa, toksyczność embrionalna, toksyczność płodowa, toksyczność rozwojowa, ubytek przegrody międzykomorowej, zaburzenia płodności - Leksykon substancji czynnych
Miłorząb dwuklapowy – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania toksyczności przewlekłej wyciągu z miłorzębu dwuklapowego (Ginkgo biloba) przeprowadzone na szczurach i psach wykazały korzystny profil bezpieczeństwa przy dawkach do 500 mg/kg masy ciała u szczurów oraz do 400 mg/kg u psów, z marginesem bezpieczeństwa odpowiednio do 16,8 i 40,6. Nieznaczne objawy toksyczności zaobserwowano jedynie u psów przy najwyższych dawkach. Dane dotyczące toksyczności reprodukcyjnej są niejednoznaczne – niektóre badania na szczurach, królikach i myszach nie wykazały efektów teratogennych ani embriotoksycznych, podczas gdy inne wskazywały na potencjalne zaburzenia płodności i krwawienia pochwowe. Badania na wyciągu z miłorzębu japońskiego sugerują możliwość wpływu na rozwój płodu oraz występowanie wad rozwojowych u kurzych embrionów, jednak różnice w składzie ekstraktów ograniczają bezpośrednią ekstrapolację wyników.
anoftalmia, badanie kancerogenności, badanie toksyczności przewlekłej, efekt genotoksyczny, ginkgo biloba, hipopigmentacja, induktor enzymów wątrobowych, krwawienie pochwowe, krwotok podskórny, margines bezpieczeństwa, miłorząb dwuklapowy, miłorząb japoński, nowotwór gruczołu tarczowego, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, profil bezpieczeństwa, rak wątrobowokomórkowy, test mikrojądrowy, test mutagenności, toksyczność matczyna, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, wpływ embriotoksyczny, wpływ teratogenny - Leksykon substancji czynnych
Oksazepam – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Dostępne dane przedkliniczne dotyczące oksazepamu wskazują na ograniczone informacje dotyczące długoterminowego bezpieczeństwa, zwłaszcza w kontekście mutagenności i potencjału rakotwórczego. W badaniach 24-miesięcznych na szczurach stosowano dawkę 30-krotnie wyższą niż maksymalna dawka terapeutyczna u ludzi, co skutkowało rozwojem łagodnych guzów tarczycy oraz gruczolaków jąder i prostaty. W badaniach na myszach, trwających 9 miesięcy, dawki oksazepamu wynosiły od 35 do 100 razy więcej niż standardowa dobowa dawka u ludzi, co doprowadziło do powstania gruczolaków wątroby, z których część została sklasyfikowana jako nowotwory złośliwe. W przypadku preparatów Oksazepam TZF i Oxazepam Espefa brak jest danych dotyczących długoterminowych badań na zwierzętach oceniających mutagenność i rakotwórczość, co podkreśla lukę w dokumentacji przedklinicznej tych leków. Podsumowując, obserwowane zmiany patologiczne w badaniach przedklinicznych oksazepamu występowały przy dawkach wielokrotnie przekraczających dawki terapeutyczne stosowane u ludzi, co ogranicza bezpośrednią translatację tych wyników na praktykę kliniczną. Wśród zmian odnotowano łagodne guzy tarczycy, gruczolaki jąder i prostaty u szczurów oraz gruczolaki wątroby u myszy, z częściowym występowaniem nowotworów złośliwych. Pełna ocena bezpieczeństwa oksazepamu powinna uwzględniać zarówno te dane przedkliniczne, jak i wieloletnie doświadczenie kliniczne, zwracając uwagę na brak kompleksowych badań długoterminowych dla niektórych preparatów zawierających tę substancję czynną.
badanie mikroskopowe, charakterystyka produktu leczniczego, dawka terapeutyczna, doświadczenie kliniczne, gruczolak prostaty, gruczolak wątroby, guz tarczycy, nowotwór złośliwy, oksazepam, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, preparat Oksazepam TZF, właściwość mutagenna, zmiana nowotworowa, zmiana patologiczna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Poltram Retard 150 150 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa tramadolu chlorowodorku, stosowanego w leku Poltram Retard (tabletki o przedłużonym uwalnianiu w dawkach 100 mg, 150 mg i 200 mg), wykazały hepatotoksyczność przy podawaniu dawek 10-krotnie wyższych niż standardowe dawki stosowane u ludzi. Badania toksyczności ostrej i przewlekłej na modelach zwierzęcych (gryzonie i psy) potwierdziły występowanie objawów typowych dla opioidów, takich jak niepokój, ataksja, wymioty, drżenie, duszność oraz drgawki, co wskazuje na ryzyko zatrucia przy przedawkowaniu.
Testy mutagenności i karcynogenności przeprowadzone in vitro i in vivo nie wykazały potencjału mutagennego ani karcynogennego tramadolu, nawet przy długotrwałym podawaniu dawkach odpowiadających lub przekraczających dawki stosowane u ludzi. Wyniki te potwierdzają bezpieczeństwo stosowania tramadolu pod względem genotoksyczności i ryzyka nowotworowego. Mimo ograniczeń w przenoszeniu danych przedklinicznych na populację ludzką, uzyskane wyniki stanowią istotny element oceny bezpieczeństwa leku Poltram Retard.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Indapen SR 1,5 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne indapamidu w formie tabletki o przedłużonym uwalnianiu Indapen SR 1,5 mg wykazały szeroki margines bezpieczeństwa. Doustne podawanie leku zwierzętom w dawkach od 40 do 8000 razy przekraczających dawki terapeutyczne stosowane u ludzi skutkowało jedynie nasileniem działania moczopędnego, bez innych istotnych objawów toksyczności. Natomiast podanie pozajelitowe (dożylne lub dootrzewnowe) indukowało charakterystyczne objawy toksyczne, takie jak zwolnienie oddechu oraz obwodowy rozkurcz naczyń, co jest zgodne z farmakologicznym profilem indapamidu jako sulfonamidowego diuretyku.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sultiame Desitin 20 mg/ml
Dane przedkliniczne dotyczące sultiamu w postaci zawiesiny doustnej (20 mg/ml) wskazują na brak istotnej toksyczności po wielokrotnym podaniu oraz brak działania mutagennego w testach in vitro i in vivo. Profil bezpieczeństwa sultiamu w tych aspektach jest zadowalający, co sugeruje niskie ryzyko dla populacji ludzkiej przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Niemniej jednak, brak długoterminowych badań rakotwórczości stanowi istotną lukę w ocenie bezpieczeństwa, uniemożliwiając pełną analizę potencjału kancerogennego tej substancji. W zakresie toksyczności reprodukcyjnej dane są niekompletne i niewystarczające do kompleksowej oceny ryzyka. Badanie embriotoksyczności na szczurach wykazało toksyczne działanie na zarodki już przy dawce 30 mg/kg mc./dobę, co wskazuje na potencjalne zagrożenie dla rozwoju prenatalnego. Brak jest natomiast danych dotyczących wpływu na płodność, rozwój okołoporodowy oraz poporodowy, co ogranicza możliwość oceny bezpieczeństwa stosowania sultiamu u kobiet w ciąży i w okresie rozrodczym. Te luki w danych przedklinicznych powinny być uwzględnione przy ocenie stosunku korzyści do ryzyka terapii tym lekiem.
badanie rakotwórczości, działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, embriotoksyczność, in vitro, in vivo, płodność, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, rozwój okołoporodowy, rozwój poporodowy, sultiam, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność zarodkowa, zawiesina doustna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Oftahist 1 mg/ml
Olopatadyna w stężeniu 1 mg/ml, zawarta w kroplach do oczu Oftahist, wykazała korzystny profil bezpieczeństwa w badaniach przedklinicznych. Standardowe testy farmakologiczne nie ujawniły istotnych działań niepożądanych na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani ośrodkowy układ nerwowy. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym na różnych gatunkach zwierząt, przy dawkach wielokrotnie przekraczających kliniczne, nie wykazały istotnych objawów toksyczności. Ponadto, ocena potencjału genotoksycznego i rakotwórczego nie potwierdziła ryzyka mutagenności ani kancerogenności, co jest istotne dla bezpieczeństwa długotrwałego stosowania leku.
aberracja chromosomowa, badania farmakologiczne bezpieczeństwa, badania przedkliniczne, badania toksyczności, dawka ogólnoustrojowa, karmienie piersią, krople do oczu, laktacja, mutacja genowa, Oftahist, olopatadyna, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał genotoksyczny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Neoparin 100 mg/ml
Przedkliniczna ocena bezpieczeństwa enoksaparyny sodowej, substancji czynnej Neoparinu, obejmowała szeroki zakres badań toksykologicznych, mutagennych oraz reprodukcyjnych na różnych gatunkach zwierząt. W badaniach toksyczności podprzewlekłej (13 tygodni) i przewlekłej (26 tygodni) podawano dawki 15 mg/kg i 10 mg/kg masy ciała/dobę odpowiednio, drogą podskórną i dożylną, nie obserwując działań niepożądanych poza oczekiwanym efektem przeciwzakrzepowym. Testy mutagenności (Amesa, mutacje komórek chłoniaka) oraz klastogenności (aberracje chromosomalne w limfocytach ludzkich in vitro i szpiku kostnym szczura in vivo) nie wykazały potencjału genotoksycznego. Badania teratogenności na ciężarnych szczurach i królikach, z dawkami do 30 mg/kg/dobę, nie potwierdziły działania teratogennego ani toksycznego na płód. Ponadto, podawanie enoksaparyny w dawkach do 20 mg/kg/dobę nie wpłynęło negatywnie na płodność i zdolności rozrodcze szczurów obu płci.
aberracja chromosomalna, aberracja chromosomalna limfocytów, aberracja chromosomalna szpiku kostnego, badanie toksykologiczne, działanie niepożądane, działanie przeciwzakrzepowe, działanie teratogenne, działanie toksyczne, enoksaparyna sodowa, lek przeciwzakrzepowy, mutacja komórek chłoniaka, mutagenność, Neoparin, płodność, potencjał genotoksyczny, potencjał klastogenny, potencjał mutagenny, profil bezpieczeństwa, teratogenność, test Amesa, toksyczność podprzewlekła, toksyczność przewlekła - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Octagam 10% 100 mg/ml
Octagam 10% to preparat zawierający ludzką immunoglobulinę normalną (IVIg) w stężeniu 100 mg/ml, o czystości co najmniej 95% IgG, pozyskiwany z osocza ludzkiego i podawany dożylnie. Ze względu na naturalne pochodzenie immunoglobulin oraz ich specyfikę jako białek endogennych, standardowe badania przedkliniczne, takie jak toksyczność przewlekła, genotoksyczność czy wpływ na rozrodczość, nie są przeprowadzane na modelach zwierzęcych. Wynika to z reakcji immunologicznych organizmów zwierzęcych na heterologiczne białka ludzkie, które prowadzą do powstawania przeciwciał i interferencji uniemożliwiających wiarygodną ocenę tych parametrów. Takie podejście jest zgodne z obowiązującymi wytycznymi regulacyjnymi i naukowo uzasadnione.
białko heterologiczne, czynnik zakaźny, genotoksyczność, IgG, immunoglobulina ludzka, immunoglobulina ludzka normalna, inaktywacja wirusów, nadzór po wprowadzeniu do obrotu, Octagam 10%, osocze ludzkie, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, przeciwciała przeciwko białkom heterologicznym, reakcja immunologiczna, roztwór do infuzji, toksyczność przewlekła, wpływ mutagenny, wpływ na rozrodczość - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Actigra 25 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa syldenafilu, substancji czynnej leków Actigra (25 mg) oraz Actigra Forte (50 mg), obejmowały kompleksową ocenę wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy oraz ośrodkowy układ nerwowy, nie wykazując istotnych działań niepożądanych w dawkach terapeutycznych. Dodatkowo, badania toksyczności po podaniu wielokrotnym nie ujawniły istotnych zmian biochemicznych, hematologicznych ani histopatologicznych, co potwierdza bezpieczeństwo długotrwałego stosowania syldenafilu zgodnie z zaleceniami. Testy genotoksyczności nie wykazały mutagennego potencjału, a badania rakotwórczości nie dostarczyły dowodów na indukcję nowotworów, co eliminuje obawy dotyczące genotoksyczności i kancerogenności leku.
aberracja chromosomowa, badania farmakologiczne bezpieczeństwa, badania genotoksyczności, badania histopatologiczne, badania przedkliniczne, działanie rakotwórcze, indukcja nowotworu, mutacja genowa, ośrodkowy układ nerwowy, parametry biochemiczne, parametry hematologiczne, parametry reprodukcyjne, potencjał mutagenny, rozwój embrionalny, rozwój płodowy, rozwój pourodzeniowy, substancja czynna, syldenafil, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie DNA - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Lenalidomide Eugia 15 mg
Dane przedkliniczne lenalidomidu wykazały, że dawki letalne ostre u gryzoni przekraczają 2000 mg/kg/dobę, co jest znacznie wyższe niż dawki terapeutyczne u ludzi, wskazując na szeroki margines bezpieczeństwa. W badaniach długoterminowych na szczurach dawki 75-300 mg/kg/dobę przez 26 tygodni powodowały odwracalne zwiększenie mineralizacji miedniczek nerkowych, z NOAEL poniżej 75 mg/kg/dobę, co odpowiada około 25-krotnej ekspozycji względem ludzi (AUC). U małp dawki 4-6 mg/kg/dobę przez 20 tygodni wywoływały śmiertelność, utratę masy ciała, cytopenie, krwotoki wielonarządowe, zapalenie przewodu pokarmowego oraz atrofie układu chłonnego i szpiku. Przy dawkach 1-2 mg/kg/dobę przez rok obserwowano odwracalne zmiany hematologiczne i atrofie grasicy, a dawka 1 mg/kg/dobę odpowiadająca ekspozycji klinicznej wiązała się z łagodnym zmniejszeniem leukocytów.
atrezja odbytu, atrofia grasicy, atrofia układu chłonnego, badanie karcynogenności, badanie mutagenności, dawka letalna, działanie mutagenne, komórki mieloidalne i erytroidalne, komórkowość szpiku kostnego, krwinki białe i czerwone, lenalidomid, mineralizacja miedniczek nerkowych, morfologia krwi, NOAEL, oligodaktylia, płytki krwi, polidaktylia, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, rozwój zarodkowo-płodowy, szpik kostny, teratogenność leku, toksyczność hematologiczna, toksyczność ostra i przewlekła, toksyczność rozwojowa, utrata masy ciała, wada wrodzona, zapalenie przewodu pokarmowego, zastawka przedsionkowo-komorowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tirosint Sol 175 mcg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa lewotyroksyny sodowej, substancji czynnej TIROSINT SOL, wykazały bardzo niską toksyczność ostrą, co wskazuje na wysoki margines bezpieczeństwa przy krótkotrwałej ekspozycji na dawki terapeutyczne (13–200 µg). Badania przewlekłej toksyczności na szczurach i psach ujawniły efekty toksyczne, takie jak hepatopatia, pierwotny zespół nerczycowy oraz zmiany masy narządów wewnętrznych, jednak występowały one przy dawkach znacznie przekraczających te stosowane klinicznie. Brak jest danych przedklinicznych dotyczących wpływu lewotyroksyny na reprodukcję, co wymaga ostrożności w stosowaniu u kobiet w ciąży, mimo że dane kliniczne potwierdzają bezpieczeństwo terapii przy odpowiednim monitorowaniu.
dawka terapeutyczna, dysfunkcja nerek, hepatopatia, hormon tarczycy, lewotyroksyna sodowa, pierwotny zespół nerczycowy, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, profil toksyczności, rozwój embrionalny, rozwój pourodzeniowy, tkanka wątrobowa, toksyczność lewotyroksyny, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, uszkodzenie genetyczne - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Lignox 50 mg/g
Chlorowodorek lidokainy w żelu Lignox (50 mg/g) jest przeciwwskazany w okresie ciąży ze względu na brak wystarczających danych potwierdzających jego bezpieczeństwo. Badania na modelu zwierzęcym (szczury) wykazały, że dawki 6,6 razy wyższe niż terapeutyczne nie wpływają negatywnie na płodność ani rozwój płodu, jednak brak jest danych klinicznych u ludzi. Ponadto, kompleksowe testy genotoksyczności, w tym test Amesa, test aberracji chromosomów oraz test mikrojąderkowy, nie wykazały działania mutagennego lidokainy, co jest istotne dla oceny bezpieczeństwa reprodukcyjnego, choć nie stanowi wystarczającego dowodu na bezpieczeństwo stosowania w ciąży.
aberracja chromosomowa, alternatywne metody terapii, aparat mitotyczny, badanie genotoksyczności, bezpieczeństwo reprodukcyjne, chlorowodorek lidokainy, płodność, potencjał mutagenny, przeciwwskazanie leku, przenikanie do mleka, stosowanie leku w ciąży, test Amesa, test mikrojąderkowy, uszkodzenie chromosomów, wiek reprodukcyjny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Fingolimod Aurovitas 0,5 mg
Fingolimod wykazuje wielonarządową toksyczność w badaniach przedklinicznych na różnych gatunkach zwierząt, obejmującą limfopenię i zanik tkanki limfoidalnej, hipertrofię mięśni gładkich w płucach, ujemny efekt chronotropowy serca, wzrost ciśnienia tętniczego oraz zmiany naczyniowe przy dawkach ≥0,15 mg/kg mc. u szczurów (około 4-krotność ekspozycji u ludzi przy dawce 0,5 mg/dobę). Badania rakotwórczości wykazały brak działania rakotwórczego u szczurów do 2,5 mg/kg mc. (50-krotność ekspozycji ludzkiej), natomiast u myszy zaobserwowano wzrost częstości chłoniaków złośliwych przy dawkach ≥0,25 mg/kg mc. (6-krotność ekspozycji ludzkiej). Fingolimod nie wykazuje potencjału mutagennego ani klastogennego, a jego wpływ na płodność szczurów jest nieistotny nawet przy dawkach do 10 mg/kg mc. (150-krotność ekspozycji ludzkiej). Jednakże wykazano działanie teratogenne u szczurów przy dawkach ≥0,1 mg/kg mc. oraz u królików przy dawkach ≥1,5 mg/kg mc., przy ekspozycji zbliżonej do terapeutycznej u ludzi (0,5 mg/dobę), manifestujące się wadami serca i zwiększoną śmiertelnością zarodków.
badania genotoksyczności, chłoniak złośliwy, działanie teratogenne, efekt chronotropowy ujemny, fingolimod, hemocyjanina, hipertrofia mięśni gładkich, limfopenia, mineralna gęstość kości, odpowiedź immunologiczna, opóźnione dojrzewanie płciowe, płodność, potencjał klastogenny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, przenikanie przez łożysko, przerost tkanki mięśniowej gładkiej, przetrwały pień tętniczy, śmiertelność zarodka, układ limfatyczny, wada przegrody komorowej, waskulopatia, zaburzenia neurobehawioralne, zanik tkanki limfoidalnej - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Madopar 250 mg 200 mg + 50 mg
Przedkliniczne dane dotyczące produktu leczniczego Madopar (lewodopa + benzerazyd) nie obejmują specyficznych badań karcynogenności ani wpływu na płodność u zwierząt doświadczalnych. Test Amesa wykazał brak działania mutagennego, jednak nie przeprowadzono innych badań genotoksyczności. Badania teratogenności na modelach zwierzęcych (myszy, szczury, króliki) przy dawkach odpowiednio do 400 mg/kg, 600 mg/kg, 250 mg/kg oraz 120-150 mg/kg masy ciała nie wykazały efektów teratogennych ani negatywnego wpływu na rozwój szkieletu.
badanie toksykologiczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, karcynogeneza, lewodopa benzerazyd, Madopar, model zwierzęcy, mutacja genowa, pacjent pediatryczny, potencjał mutagenny, rozwój kostny, test Amesa, toksyczność reprodukcyjna, układ kostny, zgon wewnątrzmaciczny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Rozaprost Mono 50 mcg/ml
Latanoprost, substancja czynna produktu Rozaprost Mono (50 μg/mL), wykazuje wysoki współczynnik bezpieczeństwa ≥ 1000, co oznacza szeroki margines terapeutyczny między dawką leczniczą (1,5 μg/oko/dobę) a dawką toksyczną ogólnoustrojową. Badania toksyczności miejscowej na królikach i małpach przy dawkach do 100 μg/oko/dobę nie wykazały objawów toksyczności, choć u małp zaobserwowano trwałe zwiększenie pigmentacji tęczówki bez zmian proliferacyjnych, co wskazuje na brak potencjału onkogennego. Podawanie dawki 6 μg/oko/dobę (4-krotność dawki terapeutycznej) powodowało przemijające poszerzenie szpary powiekowej, efekt niezaobserwowany u ludzi. Latanoprost nie wykazuje potencjału mutagennego ani rakotwórczego w testach in vitro i in vivo, a także nie wpływa negatywnie na płodność samców i samic.
W badaniach embriotoksyczności latanoprostu u szczurów (dawki 5, 50, 250 μg/kg mc./dobę) nie stwierdzono działania toksycznego na zarodek ani teratogennego. Natomiast u królików dawki ≥ 5 μg/kg mc./dobę (około 100-krotność dawki leczniczej) wykazały toksyczność dla płodu, objawiającą się zwiększoną częstością późnej resorpcji, poronień oraz zmniejszeniem masy ciała płodów, bez cech teratogenności. W badaniach na nie znieczulonych małpach dożylne podanie latanoprostu w dawkach około 100-krotnie przekraczających dawkę leczniczą/kg mc. wywołało krótkotrwały skurcz oskrzeli i zwiększenie częstości oddechów, co należy uwzględnić w kontekście bezpieczeństwa stosowania. Podsumowując, latanoprost charakteryzuje się korzystnym profilem bezpieczeństwa z uwzględnieniem specyficznych efektów miejscowych i toksyczności płodowej przy bardzo wysokich dawkach.
aberracje chromosomowe, działanie embriotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, latanoprost, melanocyty zrębu tęczówki, nieplanowana synteza DNA, pigmentacja tęczówki, poronienie, poszerzenie szpary powiekowej, potencjał alergizujący, potencjał karcinogenny, potencjał mutagenny, potencjał onkogenny, późna resorpcja, prostaglandyna F2α, Rozaprost Mono, skurcz oskrzeli, toksyczność, toksyczność miejscowa, toksyczność przewlekła, właściwości mutagenne, wytwarzanie melaniny - Leksykon substancji czynnych
Sulfacetamid sodowy – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Dane przedkliniczne dotyczące sulfacetamidu sodowego w kroplach do oczu (Sulfacetamidum Polpharma, 100 mg/ml) są istotnie ograniczone, zwłaszcza w zakresie oceny potencjału mutagennego, rakotwórczego oraz wpływu na płodność przy miejscowym stosowaniu. Brak jest dedykowanych badań na modelach zwierzęcych i ludziach, co stanowi istotną lukę w ocenie bezpieczeństwa tego preparatu. Dane dotyczące innych sulfonamidów podawanych doustnie wskazują na ryzyko rozwoju nowotworów tarczycy u szczurów oraz potencjalne zaburzenia spermatogenezy, jednak nie można ich bezpośrednio ekstrapolować na sulfacetamid sodowy stosowany miejscowo do oka. W badaniach podskórnych na szczurach zaobserwowano odwracalne, niewielkie zahamowanie płodności, co może mieć znaczenie kliniczne mimo innej drogi podania.
badanie mutagenności, działanie niepożądane, ekspozycja ogólnoustrojowa, krople do oczu, nowotwór tarczycy, podanie podskórne, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, sulfacetamid sodowy, sulfapirydyna, sulfasalazyna, sulfonamid, wpływ na płodność, zaburzenie płodności, zahamowanie spermatogenezy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Pelafen MED 20 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa suchego wyciągu z korzenia Pelargonium sidoides DC i Pelargonium reniforme Curt., zawartego w produkcie leczniczym Pelafen MED, wykazały brak potencjału mutagennego. Test Amesa, stosowany jako standardowa metoda oceny mutagenności, potwierdził negatywny wynik dla ekstraktu, co wskazuje na brak zdolności do indukowania mutacji genetycznych w szczepach Salmonella typhimurium. Produkt zawiera 20 mg suchego wyciągu o stosunku ekstraktu 4-7:1, pozyskanego przy użyciu 14% etanolu (V/V). Dane te stanowią istotny element oceny bezpieczeństwa przed wprowadzeniem do stosowania klinicznego.
badanie toksykologiczne, bezpieczeństwo farmakologiczne, działanie embriotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, korzeń pelargonii, mutagenność, Pelargonii radicis extractum siccum, potencjał genotoksyczny, potencjał karcynogenny, potencjał mutagenny, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, Salmonella typhimurium, test Amesa, toksyczny wpływ na rozród - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ginkgoherb 240 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa wyciągu z liści miłorzębu japońskiego (Ginkgo biloba L.) wykazały brak istotnej toksyczności przewlekłej u szczurów przy dawkach do 500 mg/kg masy ciała (czynnik bezpieczeństwa do 16,8) oraz u psów przy dawkach do 400 mg/kg (czynnik bezpieczeństwa do 46,3), z niewielkimi objawami toksyczności jedynie u psów w najwyższych dawkach. Dane dotyczące wpływu na funkcje rozrodcze są niejednoznaczne – starsze badania na szczurach, królikach i myszach nie wykazały działania teratogennego ani embriotoksycznego, natomiast inne badania wskazywały na negatywny wpływ na płodność, krwawienia z pochwy oraz zmiany rozwojowe u zarodków kurzych. Brak jest kompleksowych i jednoznacznych badań toksyczności reprodukcyjnej dla tego preparatu.
anoftalmia, badanie genotoksyczności, działanie embriotoksyczne, działanie teratogenne, efekt genotoksyczny, enzym wątrobowy, funkcja rozrodcza, guz tarczycy, hipopigmentacja, krwawienie podskórne, krwawienie z pochwy, miłorzęb japoński, płodność, potencjał karcinogenny, potencjał mutagenny, rak wątrobowokomórkowy, test Amesa, toksyczność matczyna, toksyczność przewlekła, wyciąg z miłorzębu japońskiego, zahamowanie wzrostu - Leksykon substancji czynnych
Landiolol – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa landiololu, substancji czynnej produktu Runrapiq, wykazały korzystny profil bezpieczeństwa. Testy farmakologiczne, toksyczności ostrej i przewlekłej oraz genotoksyczności nie ujawniły istotnych zagrożeń dla człowieka. W badaniach reprodukcyjnych i rozwojowych nie stwierdzono toksycznego wpływu przy ekspozycji odpowiadającej dawkom klinicznym, a wartość NOAEL dla toksyczności zarodkowo-płodowej u szczurów wyniosła 25 mg/kg mc./min, co stanowi 100-krotność maksymalnej dawki stosowanej u ludzi. Wyniki te potwierdzają selektywność landiololu wobec receptorów β-adrenergicznych oraz jego bezpieczeństwo w kontekście działania na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy i ośrodkowy układ nerwowy.
aberracja chromosomowa, badanie farmakologiczne, badanie genotoksyczności, badanie przedkliniczne, badanie toksyczności, dane niekliniczne, dawka terapeutyczna, landiolol, NOAEL, ośrodkowy układ nerwowy, podanie dożylne, podanie w bolusie, potencjał mutagenny, przenikanie do mleka, receptor β-adrenergiczny, substancja czynna, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność zarodkowo-płodowa, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Arimidex 1 mg
Badania przedkliniczne anastrozolu, substancji czynnej Arimidexu, wykazały brak istotnego ryzyka toksycznego przy dawkach terapeutycznych. Mediana dawki śmiertelnej (LD50) u gryzoni wynosiła >100 mg/kg (doustnie) i >50 mg/kg (dootrzewnowo), a u psów >45 mg/kg (doustnie). W badaniach toksyczności po podaniu wielokrotnym dawki 1-5 mg/kg/dobę wywoływały jedynie efekty farmakologiczne bez zmian zwyrodnieniowych narządów. Anastrozol nie wykazywał potencjału genotoksycznego. Wpływ na płodność był odwracalny i obserwowany przy dawkach klinicznie istotnych: u samców szczurów dawki 50 i 400 mg/l w wodzie do picia powodowały przejściowe zmniejszenie płodności, a u samic dawki ≥0,02 mg/kg/dobę indukowały niepłodność i zwiększoną liczbę niepowodzeń implantacji, ustępujące po 5 tygodniach od odstawienia leku.
anastrozol, Arimidex, badanie rakotwórczości, badanie teratogenności, bezpieczeństwo farmakologiczne, chłoniak, działanie teratogenne, genotoksyczność, gruczolak tarczycy, indukcja enzymów, łagodny nowotwór jajnika, mediana dawki śmiertelnej, mięsak histiocytarny, nowotwór wątroby, polip zrębowy macicy, potencjał klastogenny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, rozwój pourodzeniowy, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność wielokrotna, wpływ na płodność, zahamowanie aromatazy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – ACC 200 mg
Przedkliniczne badania acetylocysteiny wykazały korzystny profil bezpieczeństwa w modelach zwierzęcych, obejmując toksyczność ostrą i przewlekłą, potencjał genotoksyczny oraz wpływ na reprodukcję i rozwój potomstwa. Jednorazowe podanie substancji charakteryzuje się niskim potencjałem toksycznym, natomiast długoterminowe badania na szczurach i psach (do 1 roku) nie wykazały toksyczności przy wielokrotnym stosowaniu. Testy genotoksyczności na modelach bakteryjnych dały wyniki ujemne, co wskazuje na brak mutagenności acetylocysteiny. Brak jest jednak dedykowanych badań oceniających potencjał rakotwórczy, co uniemożliwia pełną ocenę kancerogenności leku.
acetylocysteina, czynność gonad, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, laktacja, organogeneza, potencjał genotoksyczny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, przedawkowanie, teratogenność, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, wady rozwojowe płodu, współczynnik płodności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Otinum 0,2 g/g
Produkt leczniczy Otinum, zawierający 0,2 g/g salicylanu choliny w formie kropli do uszu, nie posiada w dostępnej dokumentacji przedklinicznych danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania. Brak informacji obejmuje kluczowe aspekty toksykologiczne, takie jak toksyczność ostra i przewlekła, potencjał mutagenny, kancerogenny oraz wpływ na reprodukcję i rozwój potomstwa. Taki stan może wynikać z długotrwałego stosowania substancji na rynku oraz ograniczonej ekspozycji ogólnoustrojowej ze względu na miejscowe podanie leku, a także z dostępności danych dla innych salicylanów, które mogą być uznane za analogiczne.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Meprelon 8 mg
Dane przedkliniczne dotyczące metyloprednizolonu wskazują na niską toksyczność ostrej dawki doustnej, z wartością LD50 powyżej 4 g/kg masy ciała u szczurów. W badaniach na zwierzętach zaobserwowano typowe dla glikokortykosteroidów efekty farmakodynamiczne, takie jak policytemia, limfopenia, zanik grasicy i kory nadnerczy oraz zwiększone gromadzenie glikogenu w wątrobie. Długotrwałe podawanie dużych dawek (3 i 10 mg/kg) prowadziło do immunosupresji, osłabienia szpiku kostnego, zaniku mięśni szkieletowych i gonad, polidypsji, biegunki oraz pogorszenia stanu ogólnego zwierząt. Test Amesa wykazał brak potencjału mutagennego, jednak brak jest danych dotyczących karcynogenności przy długotrwałym stosowaniu.
działanie karcynogenne, glikokortykosteroid, gromadzenie glikogenu, LD50, limfopenia, metyloprednizolon, osłabienie odporności, policytemia, polidypsja, potencjał karcynogenny, potencjał mutagenny, rozszczep podniebienia, test Amesa, toksyczność ostra, toksyczność podostra, toksyczność przewlekła, zaburzenie wzrostu wewnątrzmacicznego, zahamowanie szpiku kostnego, zanik gonad, zanik grasicy, zanik kory nadnerczy, zanik mięśni szkieletowych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Uronorm 10 mg
Bursztynian solifenacyny, substancja czynna leku Uronorm, przeszedł szerokie badania przedkliniczne oceniające jego bezpieczeństwo. Standardowe testy farmakologiczne nie wykazały istotnych zagrożeń dla układu sercowo-naczyniowego, oddechowego ani ośrodkowego układu nerwowego. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym nie ujawniły klinicznie istotnych zmian biochemicznych, fizjologicznych ani histopatologicznych w narządach wewnętrznych. Testy genotoksyczności in vitro i in vivo oraz długoterminowe badania na modelach zwierzęcych nie potwierdziły mutagennego ani rakotwórczego potencjału bursztynianu solifenacyny, co potwierdza jego bezpieczeństwo w tych aspektach.
Jednakże badania dotyczące wpływu na rozrodczość i rozwój zarodkowo-płodowy wykazały istotne efekty u myszy, w tym zmniejszenie liczby żywych urodzeń, obniżenie masy urodzeniowej potomstwa oraz opóźnienia w rozwoju fizycznym młodych. U myszy karmiących podawanie solifenacyny wiązało się ze wzrostem śmiertelności zależnym od dawki, szczególnie u osobników otrzymujących lek od 10. lub 21. dnia życia, przy wyższej ekspozycji w osoczu u młodszych zwierząt. Znaczenie tych obserwacji dla ludzi pozostaje niejasne, jednak wskazuje na potencjalne ryzyko stosowania leku u kobiet w ciąży i laktacji oraz u pacjentów pediatrycznych, co wymaga ostrożności klinicznej.
badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, badanie pourodzeniowe, badanie prenatalne, bursztynian solifenacyny, ciąża, działanie karcynogenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, ekspozycja na lek, ekspozycja ogólnoustrojowa, genotoksyczność, laktacja, model zwierzęcy, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał klastogenny, potencjał mutagenny, rozwój fizyczny, rozwój zarodkowo-płodowy, śmiertelność, solifenacyna, toksyczność po podaniu wielokrotnym, układ sercowo-naczyniowy, zmiana biochemiczna, zmiana histopatologiczna, żywe urodzenie - Leksykon substancji czynnych
Tromantadyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa chlorowodorku tromantadyny, stosowanego w preparacie Viru-Merz w postaci żelu o stężeniu 10 mg/g, wykazały brak istotnej toksyczności po wielokrotnym podaniu miejscowym i ogólnoustrojowym na modelach zwierzęcych. Analizy embriotoksyczności i teratogenności przeprowadzone na szczurach i królikach po dożylnym podaniu substancji nie wykazały negatywnego wpływu na rozwój zarodkowy i płodowy. Testy mutagenności in vitro i in vivo również potwierdziły brak działania mutagennego chlorowodorku tromantadyny, co dodatkowo potwierdza korzystny profil bezpieczeństwa tej substancji czynnej.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Vizibim 0,3 mg/ml
Badania przedkliniczne bimatoprostu, substancji czynnej preparatu Vizibim (0,3 mg/ml), wykazały, że działania niepożądane pojawiały się jedynie przy ekspozycji znacznie przekraczającej maksymalne narażenie u ludzi. W badaniach okulistycznych na małpach stosujących bimatoprost w stężeniu ≥0,3 mg/ml przez rok zaobserwowano zwiększoną pigmentację tęczówki, wynikającą ze wzmożonej produkcji melaniny, bez zmian funkcjonalnych lub mikroskopowych. Dodatkowo, odwracalne zmiany w tkankach okołogałkowych, takie jak poszerzenie szpary powiekowej i bruzdy, były zależne od dawki, jednak mechanizm tych efektów pozostaje niejasny. Badania genotoksyczności i kancerogenności nie wykazały potencjału mutagennego ani rakotwórczego, co jest istotne przy długotrwałym stosowaniu w terapii jaskry.
badanie in vitro, badanie in vivo, badanie przedkliniczne, bimatoprost, funkcje neurobehawioralne, genotoksyczność, jaskra, melanocyty, obumarcie płodu, pigmentacja tęczówki, potencjał genotoksyczny, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, profil bezpieczeństwa, rozwój okołoporodowy, rozwój zarodkowo-płodowy, szpara powiekowa, terapia jaskry, tkanki okołooczne, toksyczność, Vizibim - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Arlevert 20 mg + 40 mg
Produkt leczniczy Arlevert, zawierający 20 mg cynaryzyny i 40 mg dimenhydraminy, przeszedł konwencjonalne badania toksyczności po podaniu wielokrotnym, które nie wykazały istotnego zagrożenia dla człowieka. Badania przedkliniczne dotyczące wpływu na płodność oraz rozwój zarodka i płodu również nie ujawniły znaczących działań niepożądanych. Wyjątkiem jest pojedyncze badanie na szczurach, w którym cynaryzyna spowodowała zmniejszenie wielkości miotów, zwiększenie liczby resorpcji płodów oraz obniżenie masy urodzeniowej, co wymaga dalszej weryfikacji. Wyniki te stanowią podstawę do oceny bezpieczeństwa długotrwałego stosowania Arlevertu.
badanie przedkliniczne, cynaryzyna i dimenhydramina, działanie niepożądane, genotoksyczność, płodność, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, potencjał teratogenny, profil bezpieczeństwa substancji czynnej, rakotwórczość, resorpcja płodu, rozwój zarodkowo-płodowy, toksyczność po podaniu wielokrotnym - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tramadol Krka 50 mg/ml
Badania przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa tramadolu chlorowodorku obejmowały ocenę toksyczności po podaniu wielokrotnym, wpływu na rozród, mutagenności oraz potencjału rakotwórczego. W badaniach toksyczności na szczurach i psach, trwających od 6 do 26 tygodni (oraz do 12 miesięcy w przypadku doustnego podania u psów), nie stwierdzono istotnych zmian hematologicznych, klinicznych, biochemicznych ani histologicznych przy dawkach terapeutycznych. Objawy ze strony OUN, takie jak pobudzenie psychoruchowe, ślinotok, drgawki oraz ograniczenie przyrostu masy ciała, pojawiały się jedynie przy dawkach znacznie przekraczających zakres terapeutyczny. Szczury tolerowały dawki doustne do 20 mg/kg m.c., psy zaś do 10 mg/kg m.c. doustnie oraz 20 mg/kg m.c. doodbytniczo bez działań niepożądanych. Wpływ na rozród wykazał toksyczność u szczurów przy dawkach ≥ 50 mg/kg m.c./dobę oraz u królików od 125 mg/kg m.c., obejmującą zwiększoną śmiertelność noworodków, zaburzenia kostnienia i opóźniony rozwój młodych, jednak bez wpływu na płodność samic i samców szczurów.
chlorowodorek tramadolu, dawka doodbytnicza, drgawki, działanie mutagenne, gruczolak wątroby, guz płuc, nowotwór, ośrodkowy układ nerwowy, parametry hematologiczne, płodność samic, pobudzenie psychoruchowe, podanie doustne, podanie pozajelitowe, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, ślinotok, substancja niemutagenna, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, wpływ na rozród, zaburzenie kostnienia, zaburzenie rozwoju kości - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Esotkaleno 5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa leku Esotkaleno, zawierającego prednizon, wykazały brak istotnego ryzyka toksycznego dla ludzi na podstawie standardowych testów farmakologicznych, toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczności oraz potencjału rakotwórczego. W badaniach toksyczności ostrej u szczurów określono LD50 na poziomie 240 mg/kg m.c. po jednorazowym podaniu, co stanowi ważny wskaźnik bezpieczeństwa farmakologicznego. W toksyczności podostrej i przewlekłej zaobserwowano zmiany w komórkach wysp trzustkowych Langerhansa przy dawce 33 mg/kg m.c. przez 7-14 dni, hepatotoksyczność u królików przy dawce 2-3 mg/kg m.c./dobę przez 2-4 tygodnie oraz histotoksyczne działanie prowadzące do martwicy mięśni u świnek morskich (0,5-5 mg/kg m.c.) i psów (4 mg/kg m.c.) po kilku tygodniach podawania. Testy genotoksyczności i karcynogenności nie wykazały klinicznie istotnych efektów mutagennych ani rakotwórczych.
anomalia rozwojowa, badanie farmakologiczne, bezpieczeństwo farmakologiczne, działanie histotoksyczne, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, glikokortykosteroid, hepatotoksyczność, LD50, martwica mięśni, opóźnienie wzrostu wewnątrzmacicznego, potencjał karcynogenny, potencjał mutagenny, prednizolon, prednizon, rozszczep wargi, teratogenność, toksyczność mięśniowa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność podostra, toksyczność przewlekła, toksyczny wpływ na reprodukcję, uszkodzenie wątroby, właściwość genotoksyczna, wyspy trzustkowe Langerhansa, zaburzenie spermatogenezy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Methotrexat-Ebewe 2,5 mg
Metotreksat, jako lek cytostatyczny działający na tkanki o wysokim wskaźniku proliferacji, wykazuje istotną toksyczność reprodukcyjną w badaniach przedklinicznych, nawet przy dawkach nietoksycznych dla samic. W modelach zwierzęcych potwierdzono jego działanie teratogenne, prowadzące do letalnych wad płodów, co stanowi bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania w ciąży oraz wymaga ścisłej kontroli u pacjentów w wieku rozrodczym. Długotrwałe badania na szczurach, myszach i chomikach nie wykazały działania karcynogennego, co jest istotne w kontekście terapii przewlekłych schorzeń. Uszkodzenia chromatyny obserwowane w komórkach somatycznych zwierząt i szpiku kostnym ludzi miały charakter przemijający i odwracalny, co zmniejsza ryzyko długoterminowych powikłań genotoksycznych.
badanie in vitro, badanie in vivo, choroba przewlekła, cytostatyk, działanie karcynogenne, działanie teratogenne, genotoksyczność, komórka somatyczna, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, przeciwwskazanie w ciąży, szpik kostny, tkanka proliferująca, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie chromatyny, wada płodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Fostimon 75 j.m.
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa leku Fostimon (urofolitropina) obejmowały standardowe testy toksykologiczne, genotoksyczne oraz oceny tolerancji miejscowej. Wielokrotne podawanie rekombinowanego hormonu folikulotropowego (FSH) nie wykazało istotnej toksyczności ogólnoustrojowej, a test Amesa potwierdził brak działania mutagennego. Nie przeprowadzono jednak dedykowanych badań dotyczących potencjału rakotwórczego, co jest typowe dla hormonów peptydowych. Ocena tolerancji miejscowej na królikach po podskórnym podaniu wykazała dobrą tolerancję i brak istotnych reakcji w miejscu iniekcji.
badanie toksykologiczne, dawka terapeutyczna, działanie rakotwórcze, FSH, hormon folikulotropowy, hormon peptydowy, potencjał genotoksyczny, potencjał mutagenny, rozwój zarodkowo-płodowy, śmiertelność zarodkowo-płodowa, test Amesa, toksyczność ogólnoustrojowa, tolerancja miejscowa, urofolitropina, wstrzyknięcie podskórne, zaburzenie płodności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Duomox 250 mg
Ocena bezpieczeństwa amoksycyliny, substancji czynnej produktu leczniczego Duomox (dostępnego w dawkach 250 mg, 375 mg, 500 mg, 750 mg oraz 1 g), opiera się na szerokim spektrum standardowych badań przedklinicznych. Badania farmakologiczne bezpieczeństwa nie wykazały istotnych działań niepożądanych na układ nerwowy, sercowo-naczyniowy ani oddechowy. Testy toksyczności po podaniu wielokrotnym potwierdziły brak klinicznie istotnych efektów toksycznych, co wskazuje na korzystny profil bezpieczeństwa przy długotrwałym stosowaniu. Ponadto, badania genotoksyczności nie wykazały potencjału mutagennego ani genotoksycznego, co eliminuje ryzyko uszkodzeń materiału genetycznego u pacjentów.
amoksycylina, antybiotyk beta-laktamowy, badanie przedkliniczne, Duomox, działanie embriotoksyczne, działanie kancerogenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, farmakologia bezpieczeństwa, genotoksyczność, potencjał mutagenny, toksyczność po podaniu wielokrotnym, układ nerwowy, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie materiału genetycznego, zawiesina doustna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Submena 400 mcg
Dane przedkliniczne dotyczące fentanylu, substancji czynnej preparatu Submena, potwierdzają akceptowalny profil bezpieczeństwa przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Badania farmakologii bezpieczeństwa oraz toksyczności po wielokrotnym podaniu nie wykazały nowych zagrożeń dla ludzi poza tymi opisanymi w Charakterystyce Produktu Leczniczego. W modelach zwierzęcych zaobserwowano wpływ na funkcje reprodukcyjne, w tym zmniejszoną płodność i zwiększoną śmiertelność płodów u szczurów, jednak bez działania teratogennego. Potencjał mutagenny oceniono na podstawie testów in vitro i in vivo; mutagenność występowała jedynie przy bardzo wysokich stężeniach, znacznie przekraczających poziomy terapeutyczne, co minimalizuje ryzyko kliniczne.
analiza histologiczna, badanie in vitro, badanie in vivo, cytrynian fentanylu, dawka terapeutyczna, działanie teratogenne, ekspozycja na substancję, farmakologia bezpieczeństwa, fentanyl, komórki ssaków, mutagenność, płodność, potencjał mutagenny, potencjał onkogenny, potencjał rakotwórczy, praktyka kliniczna, profil bezpieczeństwa, rakotwórczość, struktura mózgu, test biologiczny, tkanka mózgowa, toksyczność po dawkach wielokrotnych, toksyczność reprodukcyjna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Heviran 800 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa acyklowiru, substancji czynnej leku Heviran, wykazały brak istotnego potencjału mutagennego i rakotwórczego. Testy in vitro i in vivo nie ujawniły znaczących zmian genetycznych ani zwiększonego ryzyka onkogenezy. Długoterminowe badania na szczurach i myszach potwierdziły brak działania rakotwórczego, co wskazuje na niski poziom ryzyka przy stosowaniu terapeutycznym. Ocena wpływu na płodność wykazała, że dawki znacznie przekraczające dawki terapeutyczne mogą negatywnie wpływać na spermatogenezę u szczurów i psów, jednak efekty te były w większości odwracalne po zaprzestaniu podawania leku. Badania na dwóch pokoleniach myszy podawanych doustnie nie wykazały negatywnego wpływu na zdolności rozrodcze.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Requip 5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa ropinirolu wykazały, że lek wpływa na rozrodczość, toksyczność ogólną oraz posiada określony profil farmakologiczny i toksykologiczny. U samic szczurów dawka 60 mg/kg/dobę (około 2-krotność AUC względem MRHD) powodowała zmniejszenie masy ciała płodów, dawka 90 mg/kg/dobę (3× AUC) zwiększała obumieranie płodów, a 150 mg/kg/dobę (5× AUC) wywoływała wady wrodzone palców. Brak działania teratogennego stwierdzono przy dawce 120 mg/kg/dobę (4× AUC). U królików nie zaobserwowano wpływu na organogenezę przy dawce 20 mg/kg (9,5× Cmax), jednak współpodawanie ropinirolu (10 mg/kg, 4,8× Cmax) z L-dopą zwiększało częstość i nasilenie wad wrodzonych palców. Toksyczność ropinirolu wiąże się z jego agonistycznym działaniem na receptory dopaminowe, manifestując się hipoprolaktynemią, zmianami zachowania, obniżeniem ciśnienia tętniczego, bradykardią, opadaniem powiek i ślinieniem się.
agonista receptorów dopaminowych, badanie in vitro, badanie in vivo, ciśnienie tętnicze krwi, degeneracja siatkówki, działanie teratogenne, gruczolak jądra, hipoprolaktynemia, kanał hERG, komórki Leydiga, mięsień sercowy, organogeneza, potencjał klastogenny, potencjał mutagenny, prolaktyna, receptor dopaminowy, repolaryzacja kardiomiocytów, wada wrodzona palców, zagnieżdżenie zarodka - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – NO-SPA forte 80 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa chlorowodorku drotaweryny, substancji czynnej leku NO-SPA Forte w dawce 80 mg, nie wykazały istotnych działań niepożądanych ani toksycznych efektów przy stosowaniu terapeutycznym. Ocena farmakologiczna potwierdziła brak negatywnego wpływu na ośrodkowy układ nerwowy, układ sercowo-naczyniowy oraz inne kluczowe układy organizmu. Testy genotoksyczności i badania potencjału rakotwórczego nie wykazały mutagenności, klastogenności ani ryzyka karcynogennego, co potwierdza bezpieczeństwo stosowania drotaweryny w kontekście długoterminowym.
chlorowodorek drotaweryny, drotaweryna, genotoksyczność, margines bezpieczeństwa, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał genotoksyczny, potencjał klastogenny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, ryzyko karcynogenne, toksyczność, toksyczność reprodukcyjna, układ sercowo-naczyniowy, wpływ na płodność - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Uldiulan 12,5 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne chlortalidonu, substancji czynnej w dawkach 12,5 mg, 25 mg oraz 50 mg, wykazały brak działania teratogennego w modelach zwierzęcych (myszy, szczury, chomiki, króliki), co wskazuje na niskie ryzyko indukcji wad wrodzonych przy stosowaniu u kobiet w wieku rozrodczym. W zakresie genotoksyczności, badania in vitro ujawniły indukcję aberracji chromosomowych w komórkach ssaków, natomiast badania in vivo na myszach nie potwierdziły działania genotoksycznego na szpik kostny i hepatocyty, co sugeruje ograniczony potencjał mutagenny w warunkach fizjologicznych. Różnice te mogą wynikać z metabolizmu, mechanizmów naprawy DNA oraz farmakokinetyki chlortalidonu.
aberracja chromosomowa, badanie in vitro, badanie in vivo, bezpieczeństwo przedkliniczne, chlortalidon, działanie genotoksyczne, działanie teratogenne, genotoksyczność, hepatocyt, indukcja nowotworów, naprawa DNA, potencjał genotoksyczny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, szpik kostny, teratogenność, toksyczność reprodukcyjna, wada wrodzona - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ayupil 200 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania klozapiny, substancji czynnej preparatu Ayupil, nie wykazały istotnych zagrożeń dla organizmu ludzkiego. Ocena farmakologii bezpieczeństwa objęła wpływ na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy oraz ośrodkowy układ nerwowy, potwierdzając korzystny margines bezpieczeństwa. W badaniach toksyczności po wielokrotnym podaniu dawek 12,5 mg, 25 mg, 100 mg oraz 200 mg nie zaobserwowano efektów toksycznych w kluczowych narządach, co wskazuje na akceptowalny profil bezpieczeństwa przy prawidłowym stosowaniu leku.
aberracja chromosomowa, charakterystyka produktu leczniczego, ciąża, działanie rakotwórcze, farmakologia bezpieczeństwa, genotoksyczność, kancerogeneza, karmienie piersią, klozapina, lek neuroleptyczny, margines bezpieczeństwa terapeutycznego, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał mutagenny, schizofrenia lekooporna, toksyczne działanie na reprodukcję, toksyczność po podaniu wielokrotnym, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ramipril Genoptim 2,5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa ramiprylu przeprowadzone na szczurach, psach i małpach wykazały brak ostrej toksyczności przy podawaniu doustnym, co potwierdza bezpieczeństwo krótkotrwałej ekspozycji na wysokie dawki. Długotrwałe podawanie leku ujawniło zaburzenia równowagi elektrolitowej oraz zmiany w morfologii krwi u wszystkich gatunków, a u psów i małp przy dawkach 250 mg/kg/dobę zaobserwowano powiększenie aparatu przykłębuszkowego, będące efektem farmakodynamicznym inhibitora konwertazy angiotensyny. Dobrze tolerowane dawki wynosiły odpowiednio: 2,0 mg/kg/dobę u szczurów, 2,5 mg/kg/dobę u psów oraz 8 mg/kg/dobę u małp. Badania reprodukcyjne nie wykazały teratogenności ani zaburzeń płodności, jednak podawanie ramiprylu ciężarnym i karmiącym samicom szczurów przy dawkach ≥50 mg/kg/dobę powodowało nieodwracalne uszkodzenia nerek potomstwa (poszerzenie miedniczek nerkowych).
aparat przykłębuszkowy, badania kliniczne, genotoksyczność, inhibitor konwertazy angiotensyny, miedniczka nerkowa, morfologia krwi, mutacja genetyczna, potencjał mutagenny, ramipryl, teratogenny, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie DNA, uszkodzenie nerek, wady rozwojowe płodu, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia płodności