organogeneza
Organogeneza to kluczowy etap rozwoju prenatalnego, następujący po gastrulacji, podczas którego z trzech listków zarodkowych (ektodermy, mezodermy i endodermy) formują się zawiązki wszystkich narządów wewnętrznych. U człowieka proces ten rozpoczyna się około 3. tygodnia życia płodowego i trwa zasadniczo do końca 8. tygodnia, choć rozwój i dojrzewanie narządów kontynuowane są przez cały okres płodowy.
W przebiegu organogenezy z ektodermy powstają: układ nerwowy, naskórek, przysadka mózgowa, siatkówka i soczewka oka. Z mezodermy różnicują się: układ mięśniowy, układ kostno-szkieletowy, układ krwionośny, gonady, nerki i kora nadnerczy. Natomiast z endodermy rozwijają się: nabłonek przewodu pokarmowego, wątroba, trzustka, płuca i pęcherz moczowy.
Zaburzenia procesu organogenezy mogą prowadzić do wad wrodzonych, których częstotliwość występowania wynosi około 2-3% żywych urodzeń. Czynniki teratogenne działające w tym okresie, takie jak niektóre leki (np. kwas retinowy, talidomid), infekcje (np. różyczka), alkohol czy promieniowanie jonizujące, mogą powodować poważne malformacje narządów wewnętrznych. Z tego powodu pierwszy trymestr ciąży uznawany jest za okres najwyższej wrażliwości na teratogeny.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Voltaren Forte 140 mg
Produkt leczniczy Voltaren Forte (140 mg, plaster leczniczy) zawierający diklofenak sodowy wymaga szczególnej ostrożności u kobiet w wieku rozrodczym, planujących ciążę, będących w ciąży lub karmiących piersią. Diklofenak, jako inhibitor syntezy prostaglandyn, może negatywnie wpływać na przebieg ciąży i rozwój płodu, zwiększając ryzyko poronienia, wad wrodzonych serca (wzrost ryzyka z <1% do około 1,5%) oraz wytrzewienia. Ryzyko to jest zależne od dawki i czasu trwania terapii. W badaniach przedklinicznych wykazano zwiększoną śmiertelność zarodków i płodów oraz wzrost częstości wad wrodzonych przy stosowaniu diklofenaku w okresie organogenezy. Stosowanie plastra Voltaren Forte jest przeciwwskazane w I i II trymestrze ciąży, chyba że jest to bezwzględnie konieczne, przy czym należy stosować najmniejszą skuteczną dawkę i najkrótszy czas leczenia.
diklofenak, drugi trymestr ciąży, działanie antyagregacyjne, hamowanie czynności skurczowej macicy, inhibitor syntezy prostaglandyn, małowodzie, nadciśnienie płucne, niewydolność nerek, organogeneza, pierwszy trymestr ciąży, poronienie po implantacji, poronienie przed implantacją, przedwczesne zamknięcie przewodu tętniczego, toksyczność płucna, trzeci trymestr ciąży, wada wrodzona układu krążenia, wytrzewienie, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Carbomedac 10 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa karboplatyny, substancji czynnej produktu Carbomedac, wykazały istotne ryzyko toksyczności reprodukcyjnej, w tym działanie embriotoksyczne i teratogenne na modelach zwierzęcych, zwłaszcza na szczurach. Substancja ta powoduje uszkodzenia zarodka oraz wady rozwojowe płodów podczas organogenezy. Ponadto, karboplatyna wykazuje działanie mutagenne zarówno in vivo, jak i in vitro, co wskazuje na zdolność do indukowania mutacji genetycznych i potencjalnego uszkodzenia DNA komórek. Brak bezpośrednich badań dotyczących karcynogenności stanowi istotną lukę, jednak obserwacje dotyczące związków o podobnym mechanizmie działania sugerują możliwy potencjał rakotwórczy karboplatyny.
antykoncepcja, Carbomedac, działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, in vitro, in vivo, karboplatyna, mutacja genetyczna, organogeneza, potencjał karcinogenny, potencjał rakotwórczy, substancja czynna, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie materiału genetycznego, wada rozwojowa - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Lignocainum hydrochloricum WZF 1% 10 mg/ml
Lidokaina chlorowodorku jednowodnego (LIGNOCAINUM HYDROCHLORICUM WZF 1%, 10 mg/ml) może być stosowana u kobiet w ciąży jedynie w wyjątkowych przypadkach, gdy korzyści przewyższają ryzyko, zwłaszcza w okresie organogenezy. Badania na zwierzętach nie wykazały działania teratogennego, jednak brak jest wystarczających danych klinicznych u ciężarnych. Podczas porodu lidokaina przenika przez łożysko i może wywoływać objawy toksyczności u matki i płodu, w tym bradykardię u około 30% płodów przy blokadzie okołoszyjkowej oraz zaburzenia czynności serca płodu. Znieczulenie może także obniżać ciśnienie tętnicze matki i hamować czynność skurczową macicy, co może prowadzić do przedłużenia porodu. Wskazane jest stałe monitorowanie tętna płodu oraz ostrożna ocena korzyści i ryzyka w szczególnych sytuacjach położniczych, takich jak poród przedwczesny, zatrucie ciążowe czy stan zagrożenia płodu.
blokada okołoszyjkowa, bradykardia, czynność skurczowa macicy, działanie teratogenne, hipotensja, hipotonia mięśniowa, lidokaina chlorowodorek jednowodny, nadciśnienie tętnicze, napięcie mięśniowe, organogeneza, poród przedwczesny, przenikanie przez łożysko, środek znieczulający miejscowo, wewnątrzmaciczne zagrożenie płodu, zatrucie ciążowe, znieczulenie okołoszyjkowe - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Okitask 25 mg
Ketoprofen, jako niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ), działa poprzez hamowanie syntezy prostaglandyn, co może negatywnie wpływać na płodność, przebieg ciąży oraz rozwój płodu. Stosowanie ketoprofenu w pierwszym i drugim trymestrze ciąży jest dopuszczalne jedynie przy wyraźnej konieczności medycznej, z zastosowaniem najniższej skutecznej dawki i jak najkrótszego czasu terapii. Od 20. tygodnia ciąży istnieje ryzyko małowodzia oraz skurczu przewodu Botalla, które mogą pojawić się w krótkim czasie po rozpoczęciu leczenia, dlatego zaleca się monitorowanie ciąży pod tym kątem. W trzecim trymestrze stosowanie ketoprofenu jest bezwzględnie przeciwwskazane ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych, takich jak przedwczesny skurcz lub zamknięcie przewodu tętniczego, nadciśnienie płucne, zaburzenia czynności nerek płodu, wydłużenie czasu krwawienia oraz hamowanie skurczów macicy.
działanie niepożądane, działanie przeciwagregacyjne, hamowanie skurczów macicy, hamowanie syntezy cyklooksygenazy, hamowanie syntezy prostaglandyn, inhibitor syntezy prostaglandyn, ketoprofen z lizyną, małowodzie, nadciśnienie płucne, niepłodność, niepłodność kobieca, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, organogeneza, poronienie, skurcz przewodu Botalla, utrata płodu, wada rozwojowa układu sercowo-naczyniowego, wytrzewienie, zaburzenie budowy układu sercowo-naczyniowego, zaburzenie czynności nerek płodu, zagnieżdżenie jaja płodowego, zamknięcie przewodu tętniczego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Azculem 25 mg/ml
Azacytydyna wykazuje wyraźne działanie genotoksyczne potwierdzone badaniami in vitro, indukując mutacje genowe oraz aberracje chromosomowe w komórkach bakterii i ssaków. Długoterminowe badania rakotwórczości na myszach i szczurach wykazały zwiększone ryzyko nowotworów, w tym guzów układu krwiotwórczego, chłonno-siateczkowego, płuc, sutków, skóry oraz jąder. W badaniach embriotoksyczności u myszy stwierdzono 44% częstość wewnątrzmacicznej śmierci zarodków po pojedynczym dootrzewnowym podaniu azacytydyny w okresie organogenezy oraz nieprawidłowości rozwojowe mózgu. U szczurów azacytydyna wykazywała embriotoksyczność w okresie organogenezy, powodując wady OUN (egzencefalia, przepuklina mózgowa), anomalie kończyn (mikromelia, syndaktylia) oraz inne defekty rozwojowe, takie jak mikroftalmia i mikrognatia.
aberracja chromosomowa, azacytydyna, działanie embriotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, egzencefalia, guz jądra, mikroftalmia, mikrognatia, mikromelia, mutacja genowa, nieprawidłowość żebra, oligodaktylia, organogeneza, przepuklina mózgowa, syndaktylia, toksyczność reprodukcyjna, układ chłonno-siateczkowy, wytrzewienie - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Syndi-35 2 mg + 0,035 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa leku Syndi-35, zawierającego 2 mg octanu cyproteronu oraz 0,035 mg etynyloestradiolu, nie wykazały istotnych zagrożeń toksycznych przy wielokrotnym podaniu doustnym. Etynyloestradiol posiada dobrze poznany profil toksykologiczny, bez dodatkowych istotnych informacji wpływających na bezpieczeństwo stosowania. Octan cyproteronu nie wykazał działania teratogennego w okresie organogenezy, jednak podanie w fazie różnicowania organów płciowych może prowadzić do feminizacji płodów męskich, co stanowi przeciwwskazanie do stosowania Syndi-35 w ciąży. Wstępne testy genotoksyczności octanu cyproteronu były negatywne, jednak bardziej szczegółowe badania wykazały powstawanie mostków DNA w komórkach wątroby szczurów, małp i ludzi, co wskazuje na potencjalne ryzyko genotoksyczne przy dawkach terapeutycznych.
Badania in vivo na modelach zwierzęcych wykazały zwiększenie liczby ogniskowych zmian przednowotworowych w wątrobie samic szczurów oraz wzrost mutacji genu bakteryjnego u transgenicznych szczurów, jednak dane kliniczne i epidemiologiczne nie potwierdziły zwiększonego ryzyka nowotworów wątroby u ludzi stosujących octan cyproteronu. Nie stwierdzono również toksycznego działania ani właściwości genotoksycznych u gryzoni. Należy jednak pamiętać, że octan cyproteronu, jako steroid płciowy, może promować wzrost hormonozależnych guzów i tkanek. Podsumowując, stosowanie Syndi-35 zgodnie z zaleceniami jest bezpieczne, jednak wymaga ostrożności w okresie ciąży oraz monitorowania potencjalnych działań niepożądanych związanych z działaniem hormonalnym.
charakterystyka produktu leczniczego, działanie embriotoksyczne, działanie teratogenne, etynyloestradiol, feminizacja płodów męskich, hepatocyt, izolowane komórki wątroby, ludzkie hepatocyty, mostki DNA, mutacja genu bakteryjnego, nowotwór wątroby, octan cyproteronu, organogeneza, potencjał genotoksyczny, profil toksykologiczny, steroid płciowy, Syndi-35, tkanki hormonozależne, toksyczność ogólna, właściwości genotoksyczne - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Profenid 100 mg
Ketoprofen, jako niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ), wykazuje istotny wpływ na układ rozrodczy kobiet w wieku rozrodczym, zwłaszcza tych planujących ciążę, będących w ciąży lub karmiących piersią. Mechanizm działania polega na hamowaniu syntezy prostaglandyn, co może prowadzić do odwracalnych zaburzeń płodności poprzez wpływ na owulację. W ciąży stosowanie ketoprofenu wiąże się z ryzykiem poronienia oraz wad rozwojowych, szczególnie serca i wytrzewienia jelit, gdzie bezwzględne ryzyko wad sercowo-naczyniowych wzrasta z <1% do około 1,5%. Od 20. tygodnia ciąży lek może powodować małowodzie i zwężenie przewodu tętniczego, co wymaga monitorowania ultrasonograficznego i natychmiastowego odstawienia leku w przypadku wykrycia tych powikłań. Stosowanie ketoprofenu w III trymestrze jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko toksycznego działania na układ krążenia i oddechowy płodu oraz wydłużenie czasu krwawienia u matki i noworodka.
antagonista witaminy K, działanie przeciwagregacyjne, heparyna, inhibitor konwertazy angiotensyny, inhibitor syntezy prostaglandyn, ketoprofen, kortykosteroid, lek blokujący receptor angiotensyny II, lek moczopędny, lek przeciwagregacyjny, lek przeciwzakrzepowy, małowodzie, nadciśnienie płucne, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, organogeneza, ostra niewydolność nerek, owrzodzenie przewodu pokarmowego, salicylan, skurcz macicy, trymestr ciąży, wada rozwojowa serca, wytrzewienie jelit, zwężenie przewodu tętniczego - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Tussal Expectorans 30 mg
Stosowanie ambroksolu chlorowodorku u kobiet ciężarnych, zwłaszcza w pierwszym trymestrze ciąży, wymaga ostrożnej oceny stosunku korzyści do ryzyka ze względu na niewystarczające dane kliniczne dotyczące bezpieczeństwa tego leku w tym okresie. Badania przedkliniczne nie wykazały działania teratogennego, jednak brak jest odpowiednich danych dotyczących stosowania ambroksolu do 28 tygodnia ciąży. Lekarz powinien szczegółowo omówić z pacjentką konieczność terapii, rozważyć alternatywne metody leczenia o lepszym profilu bezpieczeństwa oraz stosować najniższą skuteczną dawkę przez możliwie najkrótszy czas, monitorując jednocześnie stan zdrowia matki i płodu.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Gefitinib Genoptim 250 mg
Badania przedkliniczne gefitynibu wykazały istotne zmiany patologiczne w tkankach zwierzęcych przy dawkach porównywalnych do klinicznych, w tym zanik i ścieńczenie nabłonka rogówki, martwicę brodawek nerkowych oraz martwicę hepatocytów z naciekami eozynofilowymi. In vitro wykazano potencjalne hamowanie repolaryzacji mięśnia sercowego (wydłużenie QT), choć klinicznie nie potwierdzono związku przyczynowego. W zakresie rozrodczości, dawka 20 mg/kg/dobę u szczurów obniżała płodność samic, a u królików dawki ≥20 mg/kg powodowały zmniejszenie masy ciała płodów, bez obserwacji wad rozwojowych. Gefitynib przenikał do mleka w stężeniach 11-19-krotnie wyższych niż we krwi, a stosowanie w ciąży zmniejszało przeżywalność potomstwa. Nie wykazano działania genotoksycznego, co jest istotne dla bezpieczeństwa genetycznego leku.
badanie kancerogenności, badanie przedkliniczne, bezpieczeństwo kardiologiczne, działanie fototoksyczne, działanie genotoksyczne, EGFR, ekspozycja kliniczna, gefitynib, gruczolak wątroby, martwica brodawek nerkowych, martwica komórek wątroby, model zwierzęcy, naciek eozynofilowy makrofagów, naczyniakomięsak krwionośny, organogeneza, receptor naskórkowego czynnika wzrostu, repolaryzacja mięśnia sercowego, ścieńczenie rogówki, wydłużenie odstępu QT, zanik nabłonka rogówki, zatoka wątrobowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – AuroFena 200 mcg
Przeprowadzone badania przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa fentanylu, substancji czynnej leku AuroFena (dostępnego w dawkach 100, 200 i 400 µg w formie tabletek podpoliczkowych), nie wykazały istotnych zagrożeń dla człowieka. Standardowe testy farmakologiczne, toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczności oraz rakotwórczości potwierdziły brak działań niepożądanych. Badania toksyczności rozwojowej u szczurów i królików w okresie organogenezy nie wykazały wad rozwojowych ani zmian rozwojowych. Wysokie dawki (300 µg/kg/dobę, podskórnie) u szczurów wywołały specyficzne efekty na męski układ rozrodczy, interpretowane jako wynik działania uspokajającego fentanylu. Ponadto, toksyczne dawki u matek powodowały obniżenie przeżywalności potomstwa oraz opóźnienia rozwojowe, zaburzenia sensoryczne, odruchowe i behawioralne, co mogło wynikać z bezpośredniego wpływu substancji lub pośrednio z pogorszonej opieki matczynej.
badanie farmakologiczne, charakterystyka produktu leczniczego, cytrynian fentanylu, działanie uspokajające, fentanyl, genotoksyczność, laktacja, mysz transgeniczna, opóźnienie rozwoju, organogeneza, płodność, potencjał onkogenny, potencjał rakotwórczy, preparat histologiczny, profil bezpieczeństwa, rakotwórczość, tabletka podpoliczkowa, toksyczność matczyna, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność przewlekła, toksyczność rozwojowa, toksyczność zarodka i płodu, układ rozrodczy męski, wada rozwojowa, wskaźnik przeżycia, zaburzenie czucia, zaburzenie odruchów, zaburzenie zachowania - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dasatinib Sandoz 50 mg
Dazatynib przeszedł szeroką ocenę toksykologiczną w badaniach przedklinicznych na różnych gatunkach zwierząt, w tym na myszach, szczurach, małpach i królikach. Główne działania toksyczne dotyczyły przewodu pokarmowego (jelito jako narząd docelowy), układu krwiotwórczego (zmniejszenie parametrów czerwonokrwinkowych i zmiany w szpiku kostnym) oraz układu limfatycznego (redukcja liczby limfocytów i masy narządów limfoidalnych), przy czym wszystkie te zmiany były odwracalne po przerwaniu leczenia. U małp obserwowano śródmiąższową mineralizację nerek po podawaniu leku do 9 miesięcy. Dazatynib hamował agregację płytek in vitro i wydłużał czas krwawienia in vivo u szczurów, jednak bez wywoływania samoistnych krwotoków. Badania kardiologiczne wykazały brak wydłużenia odstępu QT oraz innych niekorzystnych zmian w zapisie EKG u małp, co wskazuje na korzystny profil bezpieczeństwa kardiologicznego. Testy genotoksyczności potwierdziły brak mutagenności in vitro (test Amesa) i genotoksyczności in vivo (test mikrojądrowy), choć wykazano działanie klastogenne in vitro na komórkach jajnika chomika chińskiego.
aberracja chromosomowa, agregacja płytek krwi, brodawczak, czas krwawienia, dazatynib, działanie fototoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, grasica, gruczolak prostaty, hemostaza, immunosupresja, kanał potasowy hERG, mineralizacja nerek, model in vitro, model in vivo, obumieranie płodu, odstęp QT, organogeneza, parametr czerwonokrwinkowy, potencjał rakotwórczy, przewód pokarmowy, rak płaskonabłonkowy, repolaryzacja komór, rozwój embrionalno-płodowy, śledziona, szpik kostny, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność narządowa, układ krwiotwórczy, układ limfatyczny, węzeł chłonny, włókno Purkinjego, zapis EKG - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Diclofenac APTEO MED 10 mg/g
Diklofenak sodowy w postaci żelu do stosowania miejscowego charakteryzuje się niższą ekspozycją ogólnoustrojową w porównaniu z formami doustnymi, jednak ze względu na mechanizm działania polegający na hamowaniu syntezy prostaglandyn, jego stosowanie u kobiet w ciąży i karmiących piersią wymaga szczególnej ostrożności. W I i II trymestrze ciąży stosowanie diklofenaku wiąże się ze zwiększonym ryzykiem poronienia oraz wad rozwojowych płodu, zwłaszcza układu sercowo-naczyniowego i wytrzewienia, z ryzykiem wzrastającym z dawką i czasem terapii (wzrost ryzyka wad serca z 1% do około 1,5%). W III trymestrze lek jest bezwzględnie przeciwwskazany ze względu na ryzyko toksycznego działania na układ krążenia i oddechowy płodu (przedwczesne zamknięcie przewodu tętniczego, nadciśnienie płucne), zaburzenia czynności nerek oraz wpływ na skurcze macicy i czas krwawienia u matki.
diklofenak sodowy, działanie antyagregacyjne, ekspozycja ogólnoustrojowa, hamowanie syntezy prostaglandyn, inhibitor syntezy prostaglandyn, małowodzie, nadciśnienie płucne, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, organogeneza, przenikanie do mleka kobiecego, śmiertelność zarodka, trymestr ciąży, układ sercowo-naczyniowy, utrata zarodka, wada rozwojowa płodu, wada rozwojowa serca, wada wrodzona, wydłużony czas krwawienia, wytrzewienie, zaburzenie czynności nerek, zahamowanie skurczów macicy, zamknięcie przewodu tętniczego - Leksykon substancji czynnych
Jodiksanol – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Jodiksanol, niejonowy, dimeryczny środek kontrastowy zawierający sześć atomów jodu, dostępny w preparacie Visipaque w stężeniach 550 mg/ml (270 mg jodu/ml) oraz 652 mg/ml (320 mg jodu/ml), został poddany szczegółowym badaniom przedklinicznym oceniającym jego wpływ na układ rozrodczy. Badania na szczurach i królikach nie wykazały negatywnego wpływu na płodność ani właściwości teratogennych, co potwierdza brak istotnych statystycznie zaburzeń parametrów reprodukcyjnych oraz brak zwiększonej częstości wad rozwojowych u potomstwa eksponowanego na jodiksanol w okresie organogenezy.
- Leksykon substancji czynnych
Trifaroten – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Trifaroten, substancja czynna kremu Aklief w stężeniu 50 µg/g, wykazuje niską ekspozycję ogólnoustrojową po miejscowym podaniu 2 g raz dziennie, co potwierdzono w badaniach toksyczności na świniach miniaturowych trwających do 9 miesięcy. Nie zaobserwowano efektów ogólnoustrojowych, a jedynym klinicznie istotnym objawem było odwracalne podrażnienie skóry w miejscach aplikacji. Badania genotoksyczności i rakotwórczości nie wykazały zagrożeń dla człowieka. W kontekście reprodukcji, doustne podawanie trifarotenu ciężarnym szczurzym i króliczym samicom podczas organogenezy wywoływało teratogenne i embriotoksyczne efekty przy ekspozycjach AUC od 1614 do 18245 razy większych u szczurów oraz od 800 do 4622 razy większych u królików w porównaniu do maksymalnej zalecanej dawki dla ludzi (MRHD) 2 g. Przy niższych ekspozycjach (534× u szczurów i 98× u królików) nie stwierdzono działania teratogennego.
Aklief, AUC, badanie toksyczności, degeneracja komórek zarodkowych, działanie embriotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, ekspozycja ogólnoustrojowa, farmakologia bezpieczeństwa, genotoksyczność, hipospermatogeneza, MRHD, organogeneza, podrażnienie skóry, przenikanie do mleka, rozwój przed- i pourodzeniowy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, trifaroten - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ivohart 5 mg
Iwabradyna, substancja czynna preparatu Ivohart, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony w szerokich badaniach przedklinicznych. Badania toksyczności wielokrotnej nie wykazały istotnych zagrożeń przy stosowaniu dawek terapeutycznych, a toksyczność reprodukcyjna nie wpłynęła negatywnie na płodność szczurów obu płci. Jednakże w badaniach teratogenności zaobserwowano zwiększoną częstość wad serca u płodów szczurzych oraz pojedyncze przypadki wrodzonego braku palców u królików przy ekspozycji na dawki zbliżone do terapeutycznych. Długoterminowe podawanie iwabradyny psom w dawkach 2, 7 oraz 24 mg/kg mc./dobę spowodowało przemijające zmiany w siatkówce, które nie prowadziły do trwałych uszkodzeń, co jest zgodne z mechanizmem działania leku na prądy Ih w siatkówce, homologiczne do prądu If w sercu.
badania genotoksyczne, badania przedkliniczne, działanie rakotwórcze, iwabradyna, kanał jonowy, karcynogenność, organogeneza, płodność, prąd If, prądy Ih, ryzyko środowiskowe, teratogenność, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność wielokrotna, utylizacja leku, wada serca, wrodzony brak palców, zmiany siatkówkowe - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Zofran Zydis 8 mg
Ondansetron, substancja czynna leku Zofran Zydis, wymaga szczególnej ostrożności u kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych oraz karmiących piersią. Przed rozpoczęciem terapii należy wykluczyć ciążę, a pacjentki aktywne seksualnie powinny stosować skuteczną antykoncepcję (>99% skuteczności) podczas leczenia oraz przez 2 dni po jego zakończeniu. Dane epidemiologiczne wskazują na zwiększone ryzyko deformacji twarzoczaszki u płodu przy stosowaniu ondansetronu w pierwszym trymestrze ciąży, z ryzykiem względnym 1,24 (95% CI 1,03-1,48) i 3 dodatkowymi przypadkami na 10 000 leczonych kobiet. Badania dotyczące wad serca są niejednoznaczne, a dane dotyczące bezpieczeństwa stosowania u ciężarnych pozostają ograniczone. W badaniach na zwierzętach nie wykazano teratogenności przy dawkach do 24 mg/dobę, jednak brak jest jednoznacznych danych klinicznych potwierdzających bezpieczeństwo u ludzi.
aktywność seksualna, badanie epidemiologiczne, badanie kohortowe, badanie na zwierzętach, deformacja serca płodu, deformacja twarzoczaszki, laktacja, metoda antykoncepcyjna, ondansetron, organogeneza, pierwszy trymestr ciąży, płodność, przenikanie leku do mleka, ryzyko względne, wada wrodzona, Zofran Zydis - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Celebrex 100 mg
Dane przedkliniczne dotyczące celekoksybu wskazują na istotne ryzyko teratogenne i toksyczne, szczególnie w okresie ciąży. W badaniach na królikach podawanie dawki ≥150 mg/kg/dobę (około 2-krotnie większej niż u ludzi przy dawce 200 mg 2×/dobę, na podstawie AUC 0-24) podczas organogenezy powodowało wady rozwojowe, takie jak ubytek przegrody międzykomorowej oraz anomalie kostne (zrośnięte żebra, mostek). U szczurów dawki ≥30 mg/kg/dobę (około 6-krotnie większe niż u ludzi) wywoływały zależne od dawki przepukliny przeponowe, co wiązano z hamowaniem syntezy prostaglandyn. Ponadto, celekoksyb wpływał negatywnie na implantację i przeżywalność zarodków, powodując przed- i poimplantacyjne poronienia oraz zmniejszone przeżycie zarodków.
celekoksyb, czynność nadnerczy, nieprawidłowość rozwojowa, organogeneza, poronienie poimplantacyjne, poronienie przedimplantacyjne, przenikanie do mleka, przepuklina przeponowa, przeżycie zarodków, rozwój płodu, ryzyko sercowo-naczyniowe, synteza prostaglandyn, toksyczność pourodzeniowa, toksyczność rozrodcza, ubytek przegrody międzykomorowej, zakrzepica naczyniowa, zrośnięte żebra, zrośnięty mostek - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Fyremadel 0,25 mg/0,5 ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa octanu ganireliksu, substancji czynnej Fyremadel, nie wykazały istotnych zagrożeń dla organizmu ludzkiego. Konwencjonalne testy farmakologiczne potwierdziły brak niepokojących działań niepożądanych związanych z antagonistycznym działaniem ganireliksu na hormon uwalniający gonadotropinę (GnRH). Wielokrotne podawanie leku w dawkach do 10 µg/kg/dobę u szczurów oraz do 50 µg/kg/dobę u królików nie ujawniło istotnej toksyczności ani efektów kumulacyjnych. Badania genotoksyczności nie wykazały mutagennego ani genotoksycznego potencjału, co potwierdza bezpieczeństwo genetyczne stosowania leku.
antagonista receptora, badania farmakologiczne, badania przedkliniczne, działanie niepożądane, działanie teratogenne, endogenny GnRH, Fyremadel, ganireliks, genotoksyczność, hormon uwalniający gonadotropinę, octan ganireliksu, organogeneza, potencjał mutagenny, resorpcja płodu, syntetyczny dekapeptyd, toksyczność - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Adepend 50 mg
Przedkliniczne badania chlorowodorku naltreksonu wykazały ogólnie korzystny profil bezpieczeństwa w dawkach terapeutycznych, jednak zidentyfikowano istotne działanie hepatotoksyczne zależne od dawki. U pacjentów stosujących dawki terapeutyczne lub wyższe obserwowano odwracalne podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych, co podkreśla konieczność monitorowania funkcji wątroby podczas terapii. Badania toksykologiczne nie wykazały istotnego ryzyka genotoksycznego ani rakotwórczego, co potwierdza bezpieczeństwo stosowania chlorowodorku naltreksonu w standardowych dawkach klinicznych.
badanie farmakologiczne, badanie toksykologiczne, chlorowodorek naltreksonu, ciąża rzekoma, dane przedkliniczne, działanie embriotoksyczne, działanie hepatotoksyczne, enzym wątrobowy, funkcja rozrodcza, funkcja wątroby, genotoksyczność, organogeneza, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, toksyczność po wielokrotnym podaniu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Azacitidine Onko 25 mg/ml
Przedkliniczne badania azacytydyny wykazały jej genotoksyczne działanie, obejmujące indukcję mutacji genowych oraz aberracji chromosomowych in vitro w komórkach bakterii i ssaków. W modelach zwierzęcych stwierdzono kancerogenność leku, manifestującą się powstawaniem nowotworów układu krwiotwórczego, chłonno-siateczkowego, płuc, sutków, skóry oraz jąder u myszy i szczurów po podaniu dootrzewnowym przez okres do 52 tygodni. W badaniach embriotoksyczności azacytydyna wywoływała wewnątrzmaciczną śmierć płodu z częstością 44% przy pojedynczym podaniu podczas organogenezy, a także liczne wady rozwojowe OUN (egzencefalia, przepuklina mózgowa), kończyn (mikromelia, syndaktylia, oligodaktylia) oraz inne anomalie (mikroftalmia, mikrognatia, wytrzewienie) u myszy i szczurów. Podanie leku przed implantacją nie wywoływało efektów embriotoksycznych, natomiast ekspozycja w trakcie organogenezy była wyraźnie teratogenna.
aberracja chromosomowa, azacytydyna, dysfagia, działanie rakotwórcze, egzencefalia, embriotoksyczność, genotoksyczność, mikroftalmia, mikrognatia, mikromelia, nieprawidłowości OUN, nowotwór układu krwiotwórczego, obrzęk, oligodaktylia, organogeneza, potencjał kancerogenny, przepuklina mózgowa, resorpcja zarodka, ryzyko teratogenne, stopa zdeformowana, syndaktylia, toksyczność rozwojowa, układ chłonno-siateczkowy, wytrzewienie - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Neupogen 600 mcg/ml (30 mln j.m./0,5 ml)
Przedkliniczne badania toksyczności filgrastymu (Neupogen) wykazały charakterystyczne dla mechanizmu działania leku efekty farmakologiczne, takie jak leukocytoza, rozrost elementów krwiotwórczych szpiku, tworzenie ziarnistości pozaszpikowej oraz powiększenie śledziony, które były całkowicie odwracalne po zaprzestaniu terapii. W modelach zwierzęcych, szczególnie u królików, podawanie filgrastymu w dawce 80 μg/kg mc./dobę w okresie organogenezy wiązało się z toksycznością matczyną, zwiększoną częstością poronień oraz zmniejszeniem masy płodu. Dawka 100 μg/kg mc./dobę indukowała wady rozwojowe płodu i toksyczność matczyną przy ekspozycji 50-90-krotnie wyższej niż u pacjentów stosujących dawkę kliniczną 5 μg/kg mc./dobę. Poziom NOAEL dla toksyczności zarodkowo-płodowej ustalono na 10 μg/kg mc./dobę, co odpowiada 3-5-krotnemu narażeniu klinicznemu.
filgrastym, krwinka biała, laktacja, leukocyt, narażenie ogólnoustrojowe, Neupogen, NOAEL, organogeneza, poronienie po implantacji, różnicowanie cech zewnętrznych, rozwój postnatalny, samoistne poronienie, śledziona, szpik kostny, toksyczność matczyna, toksyczność rozwojowa, toksyczność zarodkowa, wada rozwojowa płodu, wskaźnik przeżywalności, ziarnistość pozaszpikowa - Leksykon substancji czynnych
Węglan dihydroksyglinowo-sodowy – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania toksykologiczne węglanu dihydroksyglinowo-sodowego wykazały bardzo niski potencjał toksyczny przy podaniu dożołądkowym, z dawkami tolerowanymi do 9,6 g/kg m.c. u myszy oraz 4,8 g/kg m.c. u szczurów, co wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa preparatów takich jak Alugastrin (tabletki 340 mg, zawiesina 1,02 g/15 ml). Długoterminowe badania na szczurach (6 miesięcy) nie wykazały bioakumulacji glinu w kościach ani surowicy, co eliminuje ryzyko kumulacji tego pierwiastka przy przewlekłym stosowaniu. Ponadto, badania reprodukcyjne na chomikach, szczurach i królikach nie ujawniły działania teratogennego, embriotoksycznego ani fetotoksycznego, potwierdzając bezpieczeństwo stosowania u kobiet w wieku rozrodczym.
badania przedkliniczne, bioakumulacja, działanie embriotoksyczne, działanie fetotoksyczne, działanie teratogenne, embriogeneza, margines bezpieczeństwa, organogeneza, podanie dożołądkowe, profil toksykologiczny, tabletki do rozgryzania i żucia, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, węglan dihydroksyglinowo-sodowy, zawiesina doustna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Polpix SR 4 mg
Przedkliniczne badania ropinirolu, substancji czynnej preparatu Polpix SR, wykazały dawkozależne efekty toksyczne na reprodukcję u zwierząt doświadczalnych, takie jak zaburzenia implantacji, zmniejszenie masy ciała płodów (przy dawce 60 mg/kg/dobę), zwiększone obumieranie płodów (90 mg/kg/dobę) oraz wady wrodzone palców (150 mg/kg/dobę). Wartości te odpowiadają odpowiednio 2-, 3- i 5-krotności najwyższej wartości AUC u ludzi przy maksymalnej zalecanej dawce (MRHD). U królików nie stwierdzono teratogenności przy dawce 20 mg/kg (9,5-krotność Cmax MRHD), jednak podanie ropinirolu w dawce 10 mg/kg (4,8-krotność Cmax MRHD) w skojarzeniu z L-dopą zwiększało częstość i nasilenie wad rozwojowych, co wskazuje na potencjalne interakcje lekowe. Profil toksyczności obejmuje zmiany zachowania, hipoprolaktynemię, obniżenie ciśnienia tętniczego, bradykardię, opadanie powiek oraz ślinienie się, co jest zgodne z farmakologicznym działaniem agonisty receptorów dopaminowych D2.
badanie in vitro, badanie in vivo, ciśnienie tętnicze, degeneracja siatkówki, działanie proarytmiczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, efekt sercowo-naczyniowy, elektrofizjologia serca, gen HERG, genotoksyczność, gruczolak jądra, hipoprolaktynemia, IC50, implantacja zarodka, komórki Leydiga, mechanizm działania leku, organogeneza, receptor dopaminergiczny, receptor dopaminowy D2, ropinirol, toksyczność reprodukcyjna, układ sercowo-naczyniowy, wady wrodzone - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Ibument (50 mg + 30 mg)/g
Produkt leczniczy Ibument w postaci żelu zawiera ibuprofen (50 mg/g) oraz lewomentol (30 mg/g), co wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania u kobiet w ciąży. Ibuprofen, jako inhibitor syntezy prostaglandyn, może zwiększać ryzyko poronienia oraz wad rozwojowych serca i wytrzewienia, zwłaszcza w pierwszym i drugim trymestrze ciąży, gdzie ryzyko wad serca wzrasta z <1% do około 1,5%. Badania przedkliniczne potwierdzają zwiększoną śmiertelność zarodków i płodów oraz występowanie wad wrodzonych przy ekspozycji na inhibitory prostaglandyn. Stosowanie Ibumentu w trzecim trymestrze jest kategorycznie przeciwwskazane ze względu na ryzyko toksycznego działania na układ krążenia i oddechowy płodu (m.in. przedwczesne zamknięcie przewodu tętniczego Botalla, nadciśnienie płucne), zaburzenia czynności nerek oraz powikłania u matki, takie jak wydłużenie czasu krwawienia i zahamowanie skurczów macicy.
badanie przedkliniczne, drugi trymestr ciąży, działanie antyagregacyjne, glikol propylenowy, hamowanie syntezy prostaglandyn, ibuprofen, inhibitor syntezy prostaglandyn, lewomentol, małowodzie, nadciśnienie płucne, niewydolność nerek, organogeneza, pierwszy trymestr ciąży, poronienie, przewód tętniczy, przewód tętniczy Botalla, śmiertelność zarodków, trzeci trymestr ciąży, układ sercowo-naczyniowy, utrata płodu, wada rozwojowa serca, wada wrodzona, wczesny okres ciąży, wydłużenie czasu krwawienia, wytrzewienie, zaburzenie czynności nerek, zahamowanie skurczów macicy - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – MeloxiMed Forte 15 mg
Meloksykam, jako niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ), hamuje syntezę prostaglandyn, co może negatywnie wpływać na płodność, przebieg ciąży oraz rozwój zarodka i płodu. Stosowanie meloksykamu we wczesnej ciąży wiąże się ze zwiększonym ryzykiem poronienia oraz wad rozwojowych, zwłaszcza układu sercowo-naczyniowego (wzrost ryzyka z <1% do około 1,5%). W okresie od 20. tygodnia ciąży meloksykam może powodować małowodzie oraz zwężenie przewodu tętniczego, powikłania odwracalne po zaprzestaniu leczenia. W trzecim trymestrze lek jest przeciwwskazany ze względu na ryzyko toksycznego działania na płuca i serce płodu, zaburzenia czynności nerek oraz wydłużenia czasu krwawienia i hamowania czynności skurczowej macicy u matki i noworodka.
czynność skurczowa macicy, drugi trymestr ciąży, działanie antyagregacyjne, gastroschisis, inhibitor syntezy prostaglandyn, małowodzie, meloksykam, nadciśnienie płucne, niepłodność, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, organogeneza, strata poimplantacyjna, synteza prostaglandyn, toksyczne działanie na płuca, trymestr ciąży, trzeci trymestr ciąży, wada rozwojowa układu sercowo-naczyniowego, zaburzenie czynności nerek płodu, zwężenie przewodu tętniczego - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Nasivin Zatoki i Katar 200 mg + 30 mg
Produkt leczniczy Nasivin Zatoki i Katar zawiera 200 mg ibuprofenu oraz 30 mg pseudoefedryny chlorowodorku (odpowiadające 24,6 mg pseudoefedryny) w jednej tabletce powlekanej. Lek jest bezwzględnie przeciwwskazany w całym okresie ciąży ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych związanych z obydwoma składnikami. Ibuprofen, jako inhibitor syntezy prostaglandyn, może zwiększać ryzyko poronienia, wad rozwojowych serca (wzrost ryzyka z <1% do około 1,5%) oraz wytrzewień wrodzonych, szczególnie przy stosowaniu we wczesnym okresie ciąży. W drugim trymestrze stosowanie NLPZ może prowadzić do małowodzia i zwężenia przewodu tętniczego, a w trzecim trymestrze do toksycznych efektów na układ krążenia i oddechowy płodu, zaburzeń czynności nerek oraz wydłużenia czasu krwawienia u matki i noworodka. Pseudoefedryna również wiąże się z potencjalnym ryzykiem wad rozwojowych przy ekspozycji w pierwszym trymestrze.
diagnostyka niepłodności, działanie antyagregacyjne, ibuprofen, inhibitor syntezy prostaglandyn, małowodzie, nadciśnienie płucne, Nasivin Zatoki i Katar, niepłodność, NLPZ, obumarcie zapłodnionego jaja, obumarcie zarodka, organogeneza, poronienie, pseudoefedryna, rozwój zarodka i płodu, wada rozwojowa płodu, wada rozwojowa serca, wrodzona wada sercowo-naczyniowa, wydłużenie czasu krwawienia, wytrzewienie wrodzone, zaburzenie czynności nerek, zahamowanie czynności skurczowej macicy, zwężenie przewodu tętniczego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Aclexa 200 mg
Dostępne dane przedkliniczne dotyczące celekoksybu, substancji czynnej leku Aclexa, wskazują na potencjalne ryzyko teratogenne i negatywny wpływ na reprodukcję. W badaniach na królikach doustne podawanie celekoksybu w dawkach ≥150 mg/kg/dobę (około 2-krotnie większych niż u ludzi przy dawce 200 mg 2×/dobę, na podstawie AUC0-24) powodowało wady rozwojowe, takie jak ubytek przegrody międzykomorowej oraz anomalie kostne (zrośnięte żebra, mostek). U szczurów dawki ≥30 mg/kg/dobę (około 6-krotnie większe niż u ludzi) podczas organogenezy zwiększały częstość przepukliny przeponowej, co wiązano z hamowaniem syntezy prostaglandyn. Ponadto, celekoksyb indukował przed- i poimplantacyjne poronienia oraz zmniejszenie przeżywalności zarodków, a także przenikał do mleka karmiących samic, co ma znaczenie dla oceny ryzyka w okresie laktacji.
celekoksyb, działanie teratogenne, ekspozycja leku, hamowanie syntezy prostaglandyn, mechanizm działania substancji, mutagenność, organogeneza, poronienie poimplantacyjne, poronienie przedimplantacyjne, przenikanie do mleka, przepuklina przeponowa, rakotwórczość, ryzyko sercowo-naczyniowe, toksyczność dla noworodków, toksyczność po podaniu wielokrotnym, ubytek przegrody międzykomorowej, wada rozwojowa serca, zakrzepica, zrośnięte żebra, zrośnięty mostek - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Hydrocortisonum Aflofarm 5 mg/g
Stosowanie kremu Hydrocortisonum Aflofarm zawierającego 5 mg/g hydrokortyzonu octanu u kobiet w ciąży wymaga szczególnej ostrożności i jest dopuszczalne wyłącznie w sytuacjach zdecydowanej konieczności, gdy korzyści terapeutyczne przewyższają ryzyko dla płodu. Szczególnie istotne jest unikanie stosowania w pierwszym trymestrze ciąży ze względu na ryzyko zaburzeń organogenezy. Zaleca się krótkotrwałą terapię oraz aplikację na możliwie małe powierzchnie skóry, co minimalizuje ekspozycję płodu na substancję czynną. Wskazania te wynikają z charakterystyki produktu leczniczego i mają na celu ograniczenie potencjalnych działań niepożądanych u rozwijającego się płodu.
- Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Dextin 25 mg
DEXTIN, zawierający deksketoprofen z trometamolem, jest niesteroidowym lekiem przeciwzapalnym (NLPZ) hamującym syntezę prostaglandyn, co może negatywnie wpływać na płodność, przebieg ciąży oraz laktację. Lek jest bezwzględnie przeciwwskazany w trzecim trymestrze ciąży oraz podczas karmienia piersią ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych u płodu i brak danych dotyczących bezpieczeństwa w okresie laktacji. Stosowanie w pierwszym i drugim trymestrze ciąży jest dopuszczalne jedynie w sytuacjach, gdy korzyści dla matki przewyższają ryzyko dla płodu, przy czym należy stosować najmniejszą skuteczną dawkę i ograniczyć czas terapii do minimum. Badania wskazują na wzrost ryzyka poronień oraz wad wrodzonych, w tym zaburzeń układu sercowo-naczyniowego, z ryzykiem wzrastającym do około 1,5% w przypadku stosowania inhibitorów syntezy prostaglandyn.
badania farmakoepidemiologiczne, deksketoprofen, działania niepożądane, inhibitory syntezy prostaglandyn, karmienie piersią, laktacja, mleko kobiece, niepłodność, niesteroidowe leki przeciwzapalne, organogeneza, pierwszy trymestr ciąży, płodność, poronienie, rozwój płodu, śmiertelność zarodka, stosunek korzyści do ryzyka, synteza prostaglandyn, trzeci trymestr ciąży, wady wrodzone, zaburzenia układu sercowo-naczyniowego, zagnieżdżenie zarodka - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Metronidazol Aurovitas 250 mg
Metronidazol Aurovitas w dawce 250 mg w postaci tabletek powlekanych posiada wyraźnie określone przeciwwskazania, które należy bezwzględnie uwzględnić przed rozpoczęciem terapii. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na metronidazol lub inne pochodne 5-nitroimidazolu, ze względu na ryzyko reakcji krzyżowych, a także nadwrażliwość na substancje pomocnicze zawarte w preparacie. Ponadto, stosowanie metronidazolu jest przeciwwskazane w pierwszym trymestrze ciąży z uwagi na potencjalne teratogenne działanie w okresie organogenezy. W przypadku kobiet w wieku rozrodczym konieczne jest wykluczenie ciąży przed terapią oraz zapewnienie skutecznej antykoncepcji podczas leczenia i odpowiednio po jego zakończeniu.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Requip 1 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa ropinirolu, substancji czynnej leku Requip, obejmowały ocenę wpływu na rozrodczość, toksyczność ogólną, potencjał genotoksyczny i rakotwórczy oraz farmakologię bezpieczeństwa. W badaniach na samicach szczurów wykazano, że ropinirol obniża stężenie prolaktyny, co wpływa na implantację zarodka, jednak u ludzi prolaktyna nie jest niezbędna do zagnieżdżenia. Toksyczność płodowa u szczurów była dawkozależna: zmniejszenie masy ciała płodów przy 60 mg/kg/dobę (AUC ~2x MRHD), zwiększone obumieranie płodów przy 90 mg/kg/dobę (AUC ~3x MRHD) oraz wady wrodzone palców przy 150 mg/kg/dobę (AUC ~5x MRHD). Brak działania teratogennego stwierdzono przy 120 mg/kg/dobę (AUC ~4x MRHD). U królików nie zaobserwowano wpływu na organogenezę przy 20 mg/kg (Cmax 9,5x MRHD), jednak kombinacja ropinirolu (10 mg/kg, Cmax 4,8x MRHD) z L-dopą zwiększała częstość i nasilenie wad wrodzonych palców.
ciśnienie tętnicze, degeneracja siatkówki, działanie teratogenne, farmakologia bezpieczeństwa, gruczolak jądra, hipoprolaktynemia, implantacja zarodka, kanał hERG, komórki Leydiga, mechanizm działania, obumarcie płodu, organogeneza, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, prolaktyna, receptor dopaminowy, repolaryzacja mięśnia sercowego, ropinirol, specyficzność gatunkowa, toksyczność płodowa, wada wrodzona - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Ibuprofen Dr. Max 400 mg
Ibuprofen w dawce 400 mg, stosowany u kobiet w wieku rozrodczym, planujących ciążę, będących w ciąży lub karmiących piersią, wymaga szczegółowego omówienia potencjalnych zagrożeń. Mechanizm działania polegający na hamowaniu syntezy prostaglandyn może zwiększać ryzyko poronienia oraz wad wrodzonych, zwłaszcza serca i wytrzewienia jelit, podnosząc bezwzględne ryzyko wad układu sercowo-naczyniowego z poziomu <1% do około 1,5%. W okresie organogenezy badania na zwierzętach wykazały zwiększoną częstość strat ciąż i wad rozwojowych. Od 20. tygodnia ciąży ibuprofen może powodować małowodzie i zwężenie przewodu tętniczego u płodu, co wymaga monitorowania przedporodowego i natychmiastowego odstawienia leku w przypadku wystąpienia powikłań.
działanie przeciwpłytkowe, hamowanie czynności skurczowej macicy, inhibitor syntezy prostaglandyn, małowodzie, monitorowanie przedporodowe, nadciśnienie płucne, obumarcie zarodka, organogeneza, owulacja, strata ciąży przedimplantacyjna, synteza cyklooksygenazy, synteza prostaglandyn, wada rozwojowa układu sercowo-naczyniowego, wada wrodzona, wytrzewienie jelit, zaburzenie czynności nerek płodu, zaburzenie płodności, zwężenie przewodu tętniczego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Cyclophosphamide Sandoz 100 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa cyklofosfamidu wykazały niską toksyczność ostrą w różnych gatunkach zwierząt (myszy, świnki morskie, króliki, psy), jednak długotrwała ekspozycja w dawkach toksycznych prowadzi do selektywnej hepatotoksyczności, manifestującej się zwyrodnieniem tłuszczowym i martwicą wątroby. Próg hepatotoksyczności różni się istotnie między gatunkami: u królików wynosi 100 mg/kg masy ciała, a u psów 10 mg/kg, co podkreśla konieczność ostrożnej interpretacji danych przedklinicznych i ich ekstrapolacji na ludzi. Ponadto, cyklofosfamid wykazuje silne działanie mutagenne i genotoksyczne, potwierdzone aberracjami chromosomalnymi zarówno in vitro, jak i in vivo, co wiąże się z jego mechanizmem działania jako czynnika alkilującego i potencjałem rakotwórczym udokumentowanym w badaniach na szczurach i myszach.
aberracja chromosomalna, badanie przedkliniczne, badanie teratogenności, błona śluzowa jelit, cyklofosfamid, czynnik alkilujący, działanie hepatotoksyczne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, martwica tkanki wątrobowej, organogeneza, potencjał rakotwórczy, próg hepatotoksyczności, toksyczność ostra, transformacja nowotworowa, wada rozwojowa, wada układu kostnego, zwyrodnienie tłuszczowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Daruph 40 mg
Przedkliniczny profil bezpieczeństwa dazatynibu został oceniony w badaniach in vitro i in vivo na myszach, szczurach, małpach oraz królikach. Główne układy narządowe dotknięte toksycznością to układ pokarmowy, krwiotwórczy i limfatyczny, z odwracalnymi zmianami po zakończeniu leczenia. W badaniach na szczurach i małpach jelito było głównym narządem docelowym toksyczności, a w układzie krwiotwórczym obserwowano zmiany w parametrach erytrocytów i szpiku kostnym. Dazatynib wykazywał działanie immunosupresyjne, zmniejszając liczbę limfocytów i masę narządów limfatycznych. Długoterminowo u małp stwierdzono śródmiąższową mineralizację nerek. Lek hamował agregację płytek i wydłużał czas krwawienia u szczurów, jednak bez samoistnych krwotoków. Pomimo potencjalnego wydłużania odstępu QT in vitro, badania in vivo na małpach nie wykazały zaburzeń elektrokardiograficznych. Wyniki testów genotoksyczności były niejednoznaczne – brak mutagenności w teście Amesa i mikrojądrowym, ale obecność efektu klastogennego in vitro w komórkach CHO.
agregacja płytek krwi, badanie niekliniczne, brodawczak macicy, czas krwawienia, dysfagia, działanie niepożądane, efekt klastogenny, gruczolak prostaty, in vitro, in vivo, kanał potasowy hERG, krwinka czerwona, mineralizacja śródmiąższowa nerek, odstęp QT, organogeneza, potencjał fototoksyczny, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, profil toksykologiczny, rak płaskonabłonkowy, rozwój embrionalno-płodowy, szpik kostny, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność narządowa, układ krwiotwórczy, układ limfatyczny, układ pokarmowy, włókna Purkinjego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Aropilo 5 mg
Dane przedkliniczne dotyczące ropinirolu (substancji czynnej leku Aropilo) wskazują na wpływ na funkcje reprodukcyjne, głównie poprzez obniżenie stężenia prolaktyny, co u szczurów skutkowało zaburzeniami implantacji zarodków. W badaniach toksyczności rozwojowej u szczurów dawki 60 mg/kg mc./dobę (około 2-krotność AUC maksymalnej dawki ludzkiej) powodowały zmniejszenie masy ciała płodów, 90 mg/kg mc./dobę (3-krotność AUC) zwiększały śmiertelność płodów, a 150 mg/kg mc./dobę (5-krotność AUC) indukowały wady wrodzone palców. Nie stwierdzono teratogenności przy dawce 120 mg/kg mc./dobę (4-krotność AUC). U królików nie obserwowano wpływu na organogenezę przy dawce 20 mg/kg (9,5-krotność Cmax u ludzi), jednak współpodawanie ropinirolu (10 mg/kg) z L-dopą zwiększało częstość i ciężkość wad wrodzonych palców. Objawy toksyczności obejmowały zmiany behawioralne, hipoprolaktynemię, hipotonię, bradykardię, opadanie powieki oraz nadmierne ślinienie. Degeneracja siatkówki u szczurów albinosów przy dawce 50 mg/kg mc./dobę była prawdopodobnie specyficzna gatunkowo i nieistotna klinicznie dla ludzi.
badanie in vitro, badanie in vivo, bradykardia, degeneracja siatkówki, działanie farmakologiczne, działanie teratogenne, farmakologia bezpieczeństwa, gruczolak jądra, hipoprolaktynemia, implantacja zarodka, kanał hERG, komórki Leydiga, L-DOPA, obniżenie ciśnienia tętniczego, obumieranie płodów, organogeneza, potencjał genotoksyczny, prolaktyna, repolaryzacja kardiomiocytów, ropinirol, toksyczność ogólna, toksyczność reprodukcyjna, wady wrodzone palców, właściwości rakotwórcze, zaburzenia repolaryzacji mięśnia sercowego, zmniejszenie masy płodu - Leksykon substancji czynnych
Ketoprofen – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Ketoprofen, jako niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ) hamujący syntezę prostaglandyn, wykazuje istotne ryzyko teratogenne i toksyczne w trakcie ciąży. Stosowanie ketoprofenu w I i II trymestrze zwiększa ryzyko poronienia, wad rozwojowych serca (wzrost bezwzględnego ryzyka z <1% do około 1,5%), wytrzewienia jelit oraz zwiększa śmiertelność zarodków i płodów. Po 20. tygodniu ciąży lek może indukować małowodzie na skutek zaburzeń czynności nerek płodu oraz zwężenie przewodu tętniczego, co wymaga monitorowania ultrasonograficznego i przerwania terapii w przypadku wykrycia tych powikłań. Stosowanie ketoprofenu w III trymestrze jest bezwzględnie przeciwwskazane ze względu na ryzyko toksycznego działania na układ krążenia i oddechowy płodu (przedwczesne zwężenie lub zamknięcie przewodu tętniczego, nadciśnienie płucne), niewydolność nerek oraz ryzyko wydłużenia czasu krwawienia i zahamowania skurczów macicy u matki.
cyklooksygenaza, czynność nerek płodu, działanie przeciwagregacyjne, inhibitor syntezy prostaglandyn, ketoprofen, małowodzie, nadciśnienie płucne, niepłodność, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, organogeneza, owulacja, poronienie, przenikanie do mleka kobiecego, śmiertelność zarodków, synteza prostaglandyn, toksyczne działanie na układ krążenia, trzeci trymestr ciąży, układ sercowo-naczyniowy, utrata poimplantacyjna zarodków, wada rozwojowa serca, wytrzewienie jelit, zahamowanie skurczów macicy, zwężenie przewodu tętniczego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Piroxicam Jelfa 10 mg
Przedkliniczne badania piroksykamu, substancji czynnej leku Piroxicam Jelfa, wykazały brak specyficznych zagrożeń dla układu sercowo-naczyniowego, oddechowego, ośrodkowego układu nerwowego oraz nerek przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Badania toksykologiczne na zwierzętach ujawniły nefrotoksyczność oraz owrzodzenia przewodu pokarmowego, co jest typowe dla NLPZ i wynika z hamowania syntezy prostaglandyn. Testy genotoksyczności i karcynogenności nie wykazały potencjału mutagennego ani rakotwórczego. Warto podkreślić, że dawki stosowane w badaniach odpowiadały zakresowi terapeutycznemu, a obserwowane działania niepożądane korelują z klinicznymi obserwacjami.
aberracja chromosomowa, działanie rakotwórcze, efekt embriotoksyczny, funkcja nerek, genotoksyczność, inhibitor cyklooksygenazy, inhibitor syntezy prostaglandyn, mutacja genowa, nefrotoksyczność, niesteroidowy lek przeciwzapalny, obniżenie płodności, organogeneza, ośrodkowy układ nerwowy, owrzodzenie przewodu pokarmowego, piroksykam, potencjał genotoksyczny, przedwczesne zamknięcie przewodu tętniczego, przewód tętniczy płodu, śmiertelność płodów, śmiertelność zarodków, synteza prostaglandyn, trzeci trymestr ciąży, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie DNA, wada rozwojowa, zaburzenia ciąży - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Retrovir 100 mg
Zydowudyna (Retrovir) stosowana u kobiet ciężarnych zakażonych HIV wykazuje istotne działanie profilaktyczne w redukcji wertykalnej transmisji wirusa, zmniejszając ryzyko przeniesienia zakażenia z matki na płód o około 70%. Terapia rozpoczynana jest między 14. a 34. tygodniem ciąży, a noworodki otrzymują lek do 6. tygodnia życia. W badaniu podstawowym liczba komórek CD4 u leczonych kobiet mieściła się w zakresie 200-1818/mm³ (mediana 560/mm³). Dane z rejestru Antiretroviral Pregnancy Registry (ponad 13 000 przypadków) nie wykazały zwiększonego ryzyka ciężkich wad wrodzonych, jednak bezpieczeństwo stosowania zydowudyny w ciąży nie zostało w pełni potwierdzone w kontrolowanych badaniach klinicznych. Stosowanie leku powinno być rozważane wyłącznie, gdy korzyści terapeutyczne przewyższają potencjalne ryzyko dla płodu.
dawka śmiertelna, działanie teratogenne, kancerogenność, komórki CD4, lek przeciwretrowirusowy, organogeneza, przeniesienie zakażenia HIV, resorpcja płodu, Retrovir, stężenie leku, terapia przeciwretrowirusowa, toksyczność ciążowa, transmisja wertykalna, trifosforan zydowudyny, wada wrodzona, wertykalna transmisja HIV, zakażenie HIV, zydowudyna - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Voltaren 50 mg
Produkt leczniczy Voltaren zawierający 50 mg diklofenaku sodowego w formie tabletek dojelitowych wykazuje istotne ryzyko teratogenne i negatywny wpływ na płodność u kobiet w wieku rozrodczym. Diklofenak hamuje syntezę prostaglandyn, co może prowadzić do zwiększonego ryzyka poronień, wad rozwojowych serca (wzrost ryzyka z <1% do około 1,5%) oraz wytrzewienia jelit. Dane epidemiologiczne i badania na modelach zwierzęcych potwierdzają zwiększoną śmiertelność zarodków i płodów oraz wzrost częstości wad wrodzonych, szczególnie układu sercowo-naczyniowego. Stosowanie diklofenaku w pierwszym i drugim trymestrze ciąży jest przeciwwskazane, chyba że jest to bezwzględnie konieczne, przy czym należy stosować najmniejszą skuteczną dawkę i ograniczyć czas terapii do minimum, monitorując jednocześnie stan pacjentki i rozwój płodu.
diagnostyka niepłodności, diklofenak sodowy, drugi trymestr ciąży, działanie niepożądane, działanie teratogenne, hamowanie syntezy prostaglandyn, inhibitor syntezy prostaglandyn, niesteroidowy lek przeciwzapalny, NLPZ, organogeneza, pierwszy trymestr ciąży, profil bezpieczeństwa, śmiertelność zarodka, strata poimplantacyjna, strata przedimplantacyjna, terapia przeciwzapalna, Voltaren, wada rozwojowa serca, wada układu sercowo-naczyniowego, wytrzewienie jelit - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Gabacol 100 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa gabapentyny, substancji czynnej leku Gabacol, obejmowały ocenę potencjału rakotwórczego, mutagennego, wpływu na płodność oraz działania teratogennego. W dwuletnich badaniach na myszach i szczurach stosowano dawki do 2000 mg/kg/dobę (odpowiadające do 5-krotności dawki ludzkiej 3600 mg/dobę w przeliczeniu na mg/m²). U samców szczurów poddanych najwyższej dawce zaobserwowano statystycznie znamienny wzrost nowotworów z komórek zrazikowych trzustki, jednak były one niskozłośliwe, nie wpływały na przeżywalność ani nie dawały przerzutów, a ich występowanie ograniczało się do najwyższej dawki. Gabapentyna nie wykazała działania genotoksycznego w standardowych testach in vitro i in vivo. Ponadto, nie stwierdzono negatywnego wpływu na płodność szczurów przy dawkach do 2000 mg/kg/dobę (około 5-krotność dawki ludzkiej).
Badania teratogenności przeprowadzono na myszach, szczurach i królikach, stosując dawki od 60 do 3000 mg/kg/dobę (0,3 do 8-krotności dawki ludzkiej 3600 mg/dobę w mg/m²). Gabapentyna nie zwiększała częstości wad wrodzonych, jednak u gryzoni zaobserwowano opóźnienie kostnienia kości czaszki, kręgów oraz kończyn przy dawkach ≥1000 mg/kg/dobę u myszy i do 2000 mg/kg/dobę u szczurów. U szczurów stwierdzono także zwiększoną częstość wodniaka moczowodu i/lub wodonercza przy dawkach od 500 do 2000 mg/kg/dobę. U królików podawanie gabapentyny w okresie organogenezy wiązało się ze zwiększoną utratą płodu po zagnieżdżeniu, co wskazuje na ograniczone marginesy bezpieczeństwa i konieczność ostrożności przy stosowaniu u kobiet w ciąży.
aberracja chromosomowa strukturalna, badanie teratologiczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gabapentyna, mikrojąderko w szpiku kostnym, mutagenność in vitro, nowotwór z komórek zrazikowych trzustki, opóźnienie kostnienia, organogeneza, potencjał genotoksyczny, utrata płodu po zagnieżdżeniu, wada wrodzona, wodniak moczowodu, wodonercze, wpływ na płodność - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Rolpryna SR 4 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne ropinirolu, substancji czynnej preparatu Rolpryna SR, wykazały, że dawki toksyczne dla samic szczurów (60-150 mg/kg/dobę, odpowiadające AUC od około 2 do 5-krotności maksymalnej zalecanej dawki u ludzi – MRHD) powodowały zmniejszenie masy ciała płodów, zwiększoną śmiertelność płodów oraz wady wrodzone palców. Jednakże dawka 120 mg/kg/dobę (AUC około 4-krotności MRHD) nie wykazała działania teratogennego u szczurów, a dawka 20 mg/kg u królików (9,5-krotność średniego Cmax u ludzi) nie wpływała na organogenezę. Interakcja z L-dopą zwiększała częstość i ciężkość wad wrodzonych palców u królików. Profil toksyczności ropinirolu obejmuje zmiany zachowania, hiperprolaktynemię, obniżenie ciśnienia tętniczego, bradykardię, opadanie powiek oraz ślinienie się, co jest zgodne z jego działaniem agonisty receptorów dopaminowych.
agonista dopaminy, degeneracja siatkówki, działanie teratogenne, ekspozycja na światło, gruczolak jądra, hiperprolaktynemia, implantacja zarodka, kanał hERG, L-DOPA, mechanizm działania farmakologicznego, organogeneza, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, prolaktyna, receptor dopaminowy, repolaryzacja mięśnia sercowego, ropinirol, rozrost komórek Leydiga